Ένα καθηλωτικό timelapse βίντεο από το εντυπωσιακό φαινόμενο του Νοτίου Σέλαος έφερε στη δημοσιότητα η αστροναύτης της NASA, Τζέσικα Μέιρ.
Οι απόκοσμες εικόνες καταγράφηκαν μέσα από το διαστημικό σκάφος Dragon της SpaceX, αποτυπώνοντας τη φωτεινή ατμοσφαιρική δραστηριότητα που προκλήθηκε από την πρόσφατη ηλιακή δραστηριότητα, καθώς το σέλας έμοιαζε να «χορεύει» ακριβώς πάνω από την παγωμένη ήπειρο της Ανταρκτικής.
Το Νότιο Σέλας, επιστημονικά γνωστό ως aurora australis, αποτελεί ένα φωτεινό ατμοσφαιρικό φαινόμενο, ορατό στο Νότιο Ημισφαίριο, το οποίο ουσιαστικά αντικατοπτρίζει το Βόρειο Σέλας (aurora borealis).
Η Τζέσικα Μέιρ, η οποία είναι Αμερικανίδα αστροναύτης της NASA, θαλάσσια βιολόγος και φυσιολόγος, διαθέτοντας μια σπουδαία καριέρα τόσο στην εξερεύνηση του διαστήματος όσο και στην έρευνα ακραίων περιβαλλόντων, μοιράστηκε τον ενθουσιασμό της με μια ανάρτηση στον προσωπικό της λογαριασμό στο Instagram.
«Ένα timelapse μέσα από το SpaceX Dragon μας, του εντυπωσιακού νότιου σέλαος που φάνηκε στη χθεσινή ανάρτηση, αποτέλεσμα ενός πρόσφατου ηλιακού γεγονότος. Σε αντίθεση με το προηγούμενο σέλας που έχω δει, αυτό χόρευε και σχημάτιζε φιδίσιες κινήσεις ακριβώς από κάτω μας, στήνοντας ένα μοναδικό σόου. Δέος μπροστά σε αυτό το αιθέριο και συναισθηματικά φορτισμένο φαινόμενο», έγραψε.
Η νύχτα που ο Ρέντσι είπε «χάσαμε» την Ελλάδα και η αποκάλυψη Γιούνκερ για
το Plan B του Σόιμπλε: "Η Μέρκελ μου είπε ότι δεν είχε δει ποτέ το έγγραφο"
Ήταν
4 τα ξημερώματα της 13ης Ιουλίου 2015 όταν ο Φρανσουά Ολάντ ζήτησε να μιλήσει
στον Αλέξη Τσίπρα. Ο Έλληνας πρωθυπουργός, εξαντλημένος από τις πολύωρες
ψυχροπολεμικές διαπραγματεύσεις, απάντησε: «Αρκετά για απόψε». Για να λάβει την
πληρωμένη απάντηση ότι «άλλη φορά» δεν θα υπήρχε.
Λίγο νωρίτερα, ο Ματέο Ρέντσι τον είχε παρακαλέσει στον διάδρομο να μην φύγει.
Ο Τσίπρας είχε αντιδράσει με ένα κοφτό «φτάνει πια» και απομακρύνθηκε.
Γυρνώντας προς τους συνεργάτες του, ο Ιταλός πρωθυπουργός είπε μόνο: «Χάσαμε
την Ελλάδα».
Δεν την έχασαν, αλλά η απόσταση από την καταστροφή ήταν μόλις ένα χιλιοστό.
Επτά δραματικοί μήνες, «κόστισαν» στην Ελλάδα 100 δισ. ευρώ. Tο αριστερό
αφήγημα κατέρρευσε με ένα τηλεφώνημα από τη Μόσχα, την ώρα που στο
Βερολίνο ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε σχεδίαζε την έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ,
για την οποία η Άνγκελα Μέρκελ φέρεται να δήλωνε πλήρη άγνοια.
Αυτή είναι η ιστορία που αφηγούνται οι πρωταγωνιστές της περιόδου
στο τελευταίο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ των Ελένης Βαρβιτσιώτη και
Βικτώριας Δενδρινού «Στο Χιλιοστό», μιλώντας για την πιο δραματική στιγμή
στην ιστορία της Ευρωζώνης.
Δευτέρα 29 Ιουνίου 2015 - 1 μέρα πριν τη λήξη του μνημονίου
Ουρές στα ΑΤΜ. Κόσμος στα βενζινάδικα. Οι εφημερίδες μιλούν για
«δραματικές ώρες».
Στις 12 το μεσημέρι, ο τότε Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ δηλώνει:
«Λυπάμαι για αυτή την επιλογή, γιατί βρισκόμασταν πολύ κοντά σε μια
συμφωνία. Το διακύβευμα, άλλωστε, είναι θεμελιώδους σημασίας. Θα μάθουμε
αν οι Έλληνες θέλουν να παραμείνουν στην Ευρωζώνη. Κατά τη γνώμη μου,
εκεί είναι η θέση τους. Αλλά, εκείνοι θα αποφασίσουν αν θέλουν να
μείνουν ή να πάρουν το ρίσκο της αποχώρησης.»
Το ίδιο βράδυ, στις 10.00, ο Αλέξης Τσίπρας, μέσω τηλεοπτικής
συνέντευξης απαντά: «Μεθαύριο ο ήλιος θα βγει από την Ανατολή. ... Οι
Έλληνες και οι Ελληνίδες θα ζουν και θα αναπνέουν κανονικά. ... Θα
αντιμετωπίσουμε με νηφαλιότητα και ψυχραιμία τις απειλές και τους
εκβιασμούς. Έκλεισαν τις τράπεζες ακριβώς διότι δεν αποδέχθηκαν ότι σε
αυτή την κρίσιμη στιγμή έχει δικαίωμα ένας λαός να αποφασίσει. Είτε το
ναι είτε το όχι. Κατέθεσαν στην ελληνική κυβέρνηση μια πρόταση
τελεσίγραφο. Δεν πιστεύω ότι θέλουν να μας πετάξουν έξω από το ευρώ και
δεν θα το κάνουν. Το κόστος είναι τεράστιο.»
Τρίτη 30 Ιουνίου - Αθέτηση πληρωμών
Η Ελλάδα
δεν καταβάλλει δόση 1,6 δισ. ευρώ στο ΔΝΤ. Η χώρα εισέρχεται σε
αχαρτογράφητη ζώνη. Η αθέτηση της πληρωμής την οδηγεί εκτός του
προγράμματος των δανειστών και εντός του κλαμπ όπου βρίσκονταν χώρες
όπως η Ζιμπάμπουε.
Ο Τζακ Λιου, υπουργός οικονομικών των ΗΠΑ
από το 2013 έως το 2017, θυμάται: «Εκείνη την εβδομάδα ήταν ξεκάθαρο ότι
είτε θα γινόταν αυτή η συμφωνία είτε η κατάσταση θα οδηγούνταν σε μια
ανεπίλυτη κρίση, κάτι που σήμαινε κατάρρευση. Θυμάμαι να του λέω του
Τσίπρα πως οι πιο δύσκολες αποφάσεις που παίρνεις ως κυβέρνηση είναι για
όσα πρέπει να κάνεις ώστε να μην συμβούν πράγματα τα οποία είναι άσχημα
για τη χώρα. Ώστε να μπορείς να πεις πως έκανες ό,τι έπρεπε για τον
σωστό λόγο ακόμη κι αν ήταν κάτι με το οποίο δεν συμφωνούσες απόλυτα.
Παρέμενε παραδόξως σιωπηλός πολλές φορές όταν κάναμε τέτοιες συζητήσεις.
Μπορούσες να καταλάβεις ότι σκεφτόταν. Νομίζω ότι καταλάβαινε πως
εκείνος και ο Πρόεδρος Ομπάμα είχαν μια κοινή ανησυχία για τον αντίκτυπο
στους ανθρώπους. Απλώς έπρεπε να κάνει κάτι πολύ δύσκολο.»
Την
ίδια περίοδο, το παρασκήνιο με το Βερολίνο ήταν έντονο. Όπως διηγείται ο
Ντάλιπ Σινγκ, αξιωματούχος του υπουργείου οικονομικών των ΗΠΑ
(2011-2017): «Το σημαντικότερο μήνυμα του επικεφαλής της κυβέρνησής μας
στην Καγκελάριο Μέρκελ αφορούσε την προσωπική της κληρονομιά. Ήθελε να
τη θυμούνται όχι ως εκείνη που έσωσε την Ευρώπη ή ως εκείνη που επέβλεψε
τη διάλυση του ευρώ και του ευρωπαϊκού εγχειρήματος; Θέλεις να σε
θυμάται έτσι η ιστορία;»
Παράλληλα, ο Φιλίπ Λεγκλίζ Κόστα, σύμβουλος Ευρωπαϊκών υποθέσεων του
Φρανσουά Ολάντ (2012-2017), εξηγεί τη στάση των διεθνών οργανισμών:
«Υπήρχε πολύ στενός συντονισμός στο ΔΝΤ, χάρη και στη στήριξη του τότε
Αμερικανού προέδρου, ώστε να μην υπάρξουν συνέπειες και να μην θεωρήσει
το ΔΝΤ πως δημιουργούνταν άμεσος κίνδυνος για την Ελλάδα. Δεν ήταν κάτι
προφανές. Θα μπορούσε να είχε εξελιχθεί διαφορετικά, αν δεν υπήρχε
εκείνη την περίοδο ένα πνεύμα συνεργασίας.»
Κυριακή 5 Ιουλίου - στις κάλπες για το δημοψήφισμα
Λίγες μέρες πριν το δημοψήφισμα, οι δημοσκοπήσεις κινούνται
οριακά 50%-50%, 51%-49%, 52%-48%, θυμάται ο Δημήτρης Τζανακόπουλος.
«Ξέραμε ότι θα κερδίσουμε.»
Νωρίς το απόγευμα της Κυριακής, ο
πρόεδρος Ολάντ συνομίλησε με την καγκελάριο Μέρκελ, όπως λέει ο Φιλίπ
Λεγκλίζ Κόστα: «Δεν είχαμε επίσημα αποτελέσματα, αλλά ήταν προφανές και
συμφώνησαν να αφιερώσουν την υπόλοιπη μέρα, καλώντας όλους τους
Ευρωπαίους ηγέτες, τους επικεφαλής των θεσμών, τους αρχηγούς κρατών,
ώστε να αποφευχθούν οι δημόσιες δηλώσεις που θα ερμήνευαν το αποτέλεσμα
ως έξοδο από την Ευρωζώνη. Και μετά συμφώνησαν να μιλήσουν με τον Έλληνα
πρωθυπουργό.»
Οι κάλπες έκλεισαν. Η εκτίμηση της Singular Logic ότι το «όχι» θα
ξεπεράσει το 61% δημιούργησε ενθουσιασμό και ζητωκραυγές στο Μαξίμου.
Ο δημοσιογράφος Πολ Μέισον περιγράφει τις στιγμές εκείνες: «Ο
Βαρουφάκης ήταν χαρούμενος, με τον Αλέκο Φλαμπουράρη δίπλα του να
δείχνει σοκαρισμένος χωρίς να συμμερίζεται τον ενθουσιασμό του τότε
υπουργού Οικονομικών. Το πλήθος στους δρόμους ήταν εκστασιασμένο. Δεν
ήταν απλώς η άκρα Αριστερά. Πρέπει να καταλάβετε ότι επρόκειτο για
απλούς, καθημερινούς ανθρώπους. Δεν κρατούσαν κόκκινες σημαίες·
κρατούσαν την ελληνική σημαία.»
«Ένιωσα μεγαλύτερη χαρά από την ημέρα της νίκης της εκλογής. Υπήρχε ένα
ξάφνιασμα, με την έννοια ότι δεν περιμέναμε τόσο μεγάλη διαφορά», λέει ο
Δημήτρης Τζανακόπουλος.
Μετά το αποτέλεσμα, ο Ευκλείδης
Τσακαλώτος δήλωνε στην κάμερα: «Είναι μια νίκη που πιστεύω ότι θα
καταγραφεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ότι ένα έθνος σε μια συγκεκριμένη
στιγμή είπε: "Δεν θα ακολουθήσουμε αυτό που μας λένε". Και νομίζω ότι
αυτό θα μείνει στη μνήμη των ανθρώπων για πολύ, πολύ καιρό.»
Από
την πλευρά του, ο Νίκος Παππάς, υπουργός Επικρατείας (2015-2019),
σημειώνει: «Φτάσαμε μέχρι εκεί που είχαμε πει στον λαό ότι θα πάμε. Δεν
ζητήσαμε ποτέ εντολή να φύγουμε από την Ευρώπη. Το βασικό σενάριο -άνευ
ατυχήματος- ήταν απλώς να καταρρεύσουμε πολιτικά εμείς ως κυβέρνηση.
Οι ευρωπαϊκές πιέσεις
Το ίδιο βράδυ, η πίεση
κορυφώθηκε. Σύμφωνα με τον Φιλίπ Λεγκλίζ Κόστα: «Ο πρόεδρος Ολάντ
επικοινώνησε με τον Έλληνα πρωθυπουργό και του είπε ότι θα συζητήσει με
την Άγκελα Μέρκελ την επομένη. Η κατάσταση ήταν πιο σοβαρή από ό,τι πριν
και το ήξερε. Του είπε, "δεν μπορώ να πείσω τη Γερμανία να στηρίξει την
Ελλάδα, για να παραμείνει στην Ευρώπη, αν η Ελλάδα δεν αναλάβει τις
ευθύνες της. Πρέπει να με βοηθήσεις για να σε βοηθήσω." Δεν ήταν μια
εύκολη συζήτηση.
Ο Προκόπης Παυλόπουλος, Πρόεδρος της Δημοκρατίας (2015-2020), μοιράζεται
την πρώτη του σκέψη μετά την ανακοίνωση του αποτελέσματος: «Να πάρει τον
πρωθυπουργό και να του πει αν σήμερα το βράδυ δεν ερμηνεύσεις κι εσύ ότι
το 'όχι' δεν σημαίνει εκτός ευρωζώνης αλλά είναι επανέναρξη
διαπραγμάτευσης, τότε να ξέρεις ότι εγώ έχω παραιτηθεί.»
Λίγο
αργότερα, σε δηλώσεις του ο Αλέξης Τσίπρας ξεκαθάριζε: «Ελληνίδες,
Έλληνες, σήμερα με δεδομένες τις δυσμενείς συνθήκες που διαμορφώθηκαν
την προηγούμενη εβδομάδα, κάνατε μια πολύ γενναία επιλογή. Ωστόσο, έχω
πλήρη συνείδηση... Ότι η εντολή που μου δίνετε δεν είναι εντολή ρήξης με
την Ευρώπη, αλλά εντολή ενίσχυσης της διαπραγματευτικής μας δύναμης για
μια επίτευξη βιώσιμης συμφωνίας. Αμέσως μετά θα επικοινωνήσω με τον
Πρόεδρο της Δημοκρατίας και θα του ζητήσω αύριο το πρωί τη σύγκληση του
Συμβουλίου των Πολιτικών Αρχηγών, προκειμένου να ενημερώσω για τις
άμεσες πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης αλλά και να ακούσω τις δικές τους
προτάσεις.»
Ο Προκόπης Παυλόπουλος εξηγεί τη συνέχεια:
«Δηλαδή για να μπορέσουμε να πείσουμε τους εταίρους μας ότι αυτό είναι
μια σοβαρή απόφαση ύστερα από το δημοψήφισμα, ο μόνος τρόπος για να
γίνει αυτό ήταν να συγκαλέσω το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών και να
συνεννοηθώ με τον κύριο Τσίπρα ότι τυπικά μου το ζητάει αυτός και εγώ
συνεννοούμαι με τους αρχηγούς των κομμάτων.»
Στο ερώτημα του
Προέδρου της Δημοκρατίας «Θα 'ρθείτε;», η απάντηση του Σταύρου
Θεοδωράκη, προέδρου τότε στο «Ποτάμι», ήταν άμεση: «Προφανώς θα έρθουμε
Πρόεδρε, γιατί η Ελλάδα είναι με το ένα πόδι στον γκρεμό.»
Την
επόμενη ημέρα, οι πολιτικές εξελίξεις επισφραγίστηκαν με μια σημαντική
αποχώρηση. Στο ερώτημα γιατί παραιτήθηκε ο Γιάνης Βαρουφάκης, ο Νίκος
Παππάς απαντά: «Δεν υπήρχε περίπτωση να υπηρετήσει οποιουδήποτε τύπου
συμφωνία. Νομίζω του το ζήτησε ο Πρωθυπουργός.»
Ο Πιερ
Μοσκοβισί, Ευρωπαίος Επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων (2014-2019), δίνει
τη δική του οπτική για τις επιλογές εκείνης της περιόδου: «Αυτός ο τύπος
(ο Τσίπρας) εξελέγη για να αλλάξει ή για να καταστρέψει το πρόγραμμα.
Επέλεξε έναν υπουργό Οικονομικών που κατέστρεψε τη διαπραγματευτική θέση
της Ελλάδας.
Δευτέρα 6 Ιουλίου - Ο χρόνος μετρά αντίστροφα
Το
επόμενο πρωί, ο χρόνος για την ελληνική πλευρά μετρούσε αντίστροφα. Ο
Φρανσουά Ολάντ είχε διαμηνύσει στον Προκόπη Παυλόπουλο ότι θα αναλάμβανε
την πρωτοβουλία να μεταφέρει τη νέα ελληνική θέση στους υπόλοιπους
εταίρους και ότι καλό θα ήταν να προχωρήσει αυτή η διαδικασία,
ξεκαθαρίζοντας όμως πως τα περιθώρια ήταν εξαιρετικά στενά: «Δεν την
έχουμε αύριο όλη την ημέρα. Πρέπει το μεσημέρι νωρίς να έχουμε
τελειώσει.»
Στις εννέα η ώρα το πρωί, όλοι οι πολιτικοί
αρχηγοί ήταν παρόντες στο Προεδρικό Μέγαρο.
Ο Σταύρος
Θεοδωράκης περιγράφει το κλίμα που επικράτησε στα πρώτα λεπτά της
σύσκεψης. «Στην έναρξη ο Καμμένος ήταν σε τόνους πανηγυρικούς. Δηλαδή
ότι παιδιά πήραμε το δημοψήφισμα, οι κακοί στη φυλακή, λεφτά έρχονται.
Όταν του επισήμανα "Πάνο, συγχρονίσου λίγο με την ατμόσφαιρα, δες και
πώς είναι ο αρχηγός σου", ήταν σε περίσκεψη, σε βαθιά περίσκεψη και
καθόλου δεν χαμογέλαγε.»
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Προκόπης
Παυλόπουλος, διέκρινε την ίδια εσωτερική πίεση στον Πρωθυπουργό, αλλά
και μια αίσθηση διεξόδου: «Είχε πραγματικά και εκείνος την αγωνία, αλλά
όταν ήξερε ότι όλοι αυτοί οι άνθρωποι, οι άλλοι συναρχηγοί να το πω
έτσι, είχαν έρθει με αυτή την πρόθεση, ήταν και εκείνος
ανακουφισμένος.»
Από την πλευρά του, ο Πάνος Καμμένος,
Πρόεδρος των Ανεξαρτήτων Ελλήνων και Υπουργός Άμυνας, λέει: «Εγώ δεν
πιστεύω ότι κανένας πολιτικός αρχηγός από κανένα κόμμα, ανεξαρτήτως
διαφορετικών ιδεολογικών αντιλήψεων, θέλει το κακό της χώρας του. Ο
καθένας από τη δική του πλευρά το καλό της πατρίδας του θέλει και γι'
αυτό το λόγο έγινε και το Συμβούλιο σε ένα πολύ καλό κλίμα.»
Κατά
τη διάρκεια της μακράς και φορτισμένης συζήτησης, υπήρξε μια προσωρινή
παύση, προκειμένου να πραγματοποιηθεί μια κρίσιμη τηλεφωνική επικοινωνία
του Αλέξη Τσίπρα με τον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Ο Σταύρος
Θεοδωράκης θυμάται πώς αντιμετώπισε η σύσκεψη το αποτέλεσμα αυτού του
τηλεφωνήματος: «Το τι ειπώθηκε μας το μετέφερε περίπου ο ίδιος ο Τσίπρας
μετά στη σύσκεψη. Ο Τσίπρας είπε με τόνο ειλικρίνειας ότι "μίλησα με τον
Πρόεδρο Πούτιν. Μου είπε ότι αυτή τη στιγμή δεν μπορεί να βοηθήσει". Τι
να βοηθήσει; Να παίρναμε ρούβλια; Αυτό είχε στο μυαλό του ο Λαφαζάνης
και ένα μεγάλο τμήμα του ΣΥΡΙΖΑ. "Αλλά είναι διατεθειμένος, αν θέλουμε,
να μιλήσει ευνοϊκά για εμάς στη Μέρκελ". Πιστεύω ότι εκεί ήταν η απόλυτη
κατάρρευση του αριστερού αφηγήματος. Ο πρόεδρος Πούτιν όχι μόνο δεν μας
βοηθά, αλλά είναι αυτός που θέλει να μιλήσει στην κακιά μάγισσα να μας
βοηθήσει αυτή.
Δευτέρα 6 Ιουλίου – Το παρασκήνιο των Ηλυσίων
Το
ζήτημα πλέον ήταν ξεκάθαρο: οι πιστωτές της Ελλάδας, κυρίως η Γερμανία
και η Γαλλία, θα μπορούσαν να αποφασίσουν ότι έχουν κουραστεί, να
επιτρέψουν στην Ελλάδα να χρεοκοπήσει και να την αναγκάσουν να
εγκαταλείψει το κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα. Αυτό θα αποτελούσε ένα
προειδοποιητικό μάθημα για άλλες ευρωπαϊκές χώρες που αντιμετώπιζαν
δυσκολίες, αλλά θα οδηγούσε την Ελλάδα σε χρεοκοπία.
Στο
Μέγαρο των Ηλυσίων, η Άνγκελα Μέρκελ και ο Φρανσουά Ολλάντ
πραγματοποιούν κατ' ιδίαν συνάντηση. Ένα μόνο θέμα είναι στην ατζέντα
τους: η Ελλάδα. Από τη μια η παραμονή της χώρας στην Ευρωζώνη. Τι θα
σήμαινε αυτό όσον αφορά τους όρους; Ή η Ελλάδα φεύγει από την Ευρωζώνη
και τι επίσης θα σήμαινε αυτό; Μέχρι τέλους η επιλογή της εξόδου δεν
είχε αποκλειστεί, αποκαλύπτει ο Φιλίπ Λεγκλίζ Κόστα. Γιατί, όπως εξηγεί,
η επιλογή της παραμονής της χώρας στην Ευρωζώνη είχε προϋποθέσεις.
Ο Νικόλαους Μάγιερ-Λαντρούτ, Σύμβουλος Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Άνγκελα
Μέρκελ (2011-2015), αναλύει τη γαλλική προσέγγιση: «Το θέμα ήταν και για
τη γαλλική πλευρά να βοηθήσει να πειστεί η ελληνική πλευρά να κάνει τα
απαραίτητα, ώστε η παραμονή στο ευρώ να γίνει βιώσιμη.»
Ο
Γάλλος πρόεδρος είχε δηλώσει σε όλους τους τόνους ότι ήταν υπέρ της
παραμονής της Ελλάδας στο ευρώ. Πλέον, η μπάλα ήταν στην πλευρά του
Τσίπρα «να κάνει σοβαρές αξιόπιστες προτάσεις που θα εκφράζουν αυτή τη
θέληση να παραμείνει η χώρα στη ζώνη του Ευρώ», όπως δήλωσε ο Ολάντ μετά
τη συνάντησή του με τη Μέρκελ. Πέμπτη 9 Ιουλίου – Το έγγραφο
Σόιμπλε και το «Κόφτο» Γιούνκερ στη Μέρκελ
Ξαφνικά διαρρέει
μια πρόταση από το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών για προσωρινή έξοδο
της Ελλάδας από το ευρώ.
«Όχι πάλι» ήταν η πρώτη σκέψη στο
μυαλό του Τόμας Βίζερ μόλις είδε στο μέιλ του τη συγκεκριμένη πρόταση,
την οποία είχε αποστείλει ο Γερμανός συνεργάτης τους, Τόμας Στέφεν.
Ο
Τόμας Στέφεν, Γενικός Γραμματέας του υπουργείου Οικονομικών της
Γερμανίας, εξηγεί τη λογική πίσω από αυτή την κίνηση: «Νομίζω ότι ο
Σόιμπλε με δεδομένο το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν πολύ ανοιχτός
στο να ακολουθήσει το Plan B. Σε αυτή τη βάση συντάξαμε ένα μονοσέλιδο
έγγραφο με μια σαφή πρόταση: Η Ελλάδα θα πρέπει να διαπραγματευτεί μια
προσωρινή έξοδο από το ευρώ για τουλάχιστον 5 χρόνια. Αν αποφασίσετε να
φύγετε από το ευρώ, τότε θα βρούμε κάποιον τρόπο να σας
χρηματοδοτήσουμε, να σας βοηθήσουμε ως μέλος της ΕΕ όχι σαν μέλος της
Ευρωζώνης.»
Ο Γερούν Ντάισελμπλουμ, πρόεδρος του Eurogroup το
διάστημα 2013-2018, σοκάρεται από το περιεχόμενο: «Όταν έλαβα την
πρόταση εξεπλάγην. Δεν πίστευα σε ένα προσωρινό Grexit. Ήμουν σίγουρος
πως θα ήταν μια μακροχρόνια προσωρινή κατάσταση. Υπήρχαν όμως και πολύ
εξευτελιστικά στοιχεία, όπως μια απαίτηση 50 δισ. σε ελληνικά
περιουσιακά στοιχεία που θα μεταβιβάζονταν στο Λουξεμβούργο για να τα
διαχειρίζεται μια εταιρεία εκεί.»
Η ιδέα ήταν να υπάρχουν
ορισμένοι άριστοι διαχειριστές να διαχειρίζονται ένα εξωτερικό ταμείο
που θα ιδιωτικοποιούσε τα περιουσιακά στοιχεία της Ελλάδας για
επενδύσεις, ώστε να αποτελέσουν ένα είδος εγγύησης για το χρέος.
Το
κείμενο του εγγράφου ήταν στην πραγματικότητα ένα σχέδιο για Grexit. Ο
Μάρτιν Σελμάιερ, Διευθυντής του Γραφείου του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ
(2014-2018), αναφέρει πως ο Πρόεδρος Γιούνκερ ήταν αρκετά σοκαρισμένος
από αυτή την εξέλιξη.
Ο ίδιος ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ
αποκαλύπτει την άμεση αντίδρασή του: «Τηλεφώνησα στη Μέρκελ στην οποία
είπα "Κόφτο. Κόφτο γιατί το έχετε παρακάνει". Μου είπε πως δεν είχε
ξαναδεί αυτό το έγγραφο και πως δεν συμφωνούσε με αυτό.»
Ο Γιούνκερ έπρεπε να διασφαλίσει ότι το έγγραφο αυτό θα το διάβαζαν όλοι
οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων στο Βερολίνο. Έτσι φρόντισε να βρει τον
δρόμο του προς τη Frankfurter Allgemeine Zeitung, όπου έγινε πρωτοσέλιδο
με τίτλο «Ο Σόιμπλε βάζει το Grexit στο τραπέζι», προκαλώντας μεγάλη
συζήτηση στη γερμανική κυβέρνηση.
Ο Γερούν Ντάισελμπλουμ
επισημαίνει τη σοβαρότητα της κατάστασης: «Είχα συνεργαστεί πολύ καλά με
τον Σόιμπλε και πολύ συχνά μπορούσα να καταλάβω τη θέση του. Αλλά αυτή
ήταν η πρώτη φορά που ένιωσα ότι τα κίνητρά του δεν ήταν πολιτικά για το
εγχώριο πολιτικό κοινό. Κάτι πολύ επιβλαβές για το εγχείρημα του
ευρώ.»
Γιατί, όμως, ο Σόιμπλε επέμενε τόσο πολύ να φύγει η
Ελλάδα από την Ευρωζώνη; Σύμφωνα με τον Γιούνκερ, αυτό οφειλόταν στην
πίεση της κοινής γνώμης όπως και της κοινής γνώμης του Τύπου στη
Γερμανία, αλλά και στην πίεση της κοινοβουλευτικής ομάδας των
Χριστιανοδημοκρατών.
Τι θα γινόταν αν η Ελλάδα έβγαινε
πράγματι από το ευρώ για πέντε χρόνια; Ο Τόμας Στέφεν υποστηρίζει: «Θα
αφορούσε την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας. Και με ένα πιο
αδύναμο νέο νόμισμα, μπορείς να γίνεις πολύ πιο ανταγωνιστικός απ’ ό,τι
με το ευρώ, το οποίο είναι απλώς πολύ ισχυρό για σένα ως οικονομία.»
Αντίθετα,
ο Πήτερ Σπίγκελ, δημοσιογράφος των Financial Times, ασκεί κριτική σε
αυτή τη νοοτροπία: «Στο γερμανικό Υπουργείο Οικονομικών δεν είναι πολλοί
αυτοί που καταλαβαίνουν πώς λειτουργούν οι αγορές. Επίσης, θεωρώ πως την
οπτική τους επηρέασε και η επανένωση. Και αυτό που τους δίδαξε η
επανένωση είναι ότι πήραμε αυτό το πολύ φτωχό κομμάτι της Γερμανίας και
για χρόνια τους δίνουμε χρήματα, τους δίνουμε χρήματα, τους δίνουμε
χρήματα, και τι συνέβη; Τίποτα. Η οικονομία τους εξακολουθεί να
βρίσκεται πίσω. Και νομίζω ότι πολιτικά είδαν την Ελλάδα ως μια νέα
Ανατολική Γερμανία.»
Σάββατο 10 Ιουλίου – Η σύγκρουση στο Eurogroup
Ένα ακόμη κρίσιμο Eurogroup ξεκινάει το απόγευμα της 10ης Ιουλίου
με τον Σόιμπλε να κάνει λόγο προσερχόμενος για πολύ δύσκολες
διαπραγματεύσεις.
«Η συνεδρίαση ήταν πολύ δύσκολη, πολύ
τεταμένη», θυμάται ο Γερούν Ντάισελμπλουμ.
Πλέον, νέος
υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας είναι ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, μετά την
παραίτηση του Γιάνη Βαρουφάκη. Ο Τσακαλώτος περιγράφει την εχθρική
ατμόσφαιρα που αντιμετώπισε στην αίθουσα: «Ήταν ένα κλίμα "ποιοι είστε
εσείς που κάνατε δημοψήφισμα και το 60% του πληθυσμού ψήφισε όχι".»
Η
αλλαγή προσώπου στο ελληνικό υπουργείο σχολιάστηκε άμεσα. «Επιτέλους
είχαμε έναν ομόλογο με τον οποίο μπορούσε κάποιος να συζητήσει», λέει ο
Τόμας Βίζερ, συμπληρώνοντας όμως για τη στάση των υπολοίπων: «Ήταν ένα
Eurogroup όπου 16,5 κράτη μέλη ήταν εξοργισμένα με τα καμώματα της
ελληνικής κυβέρνησης. Δεν είχαν καμία διάθεση να εμπλακούν σε κάποια
παραγωγική συζήτηση.»
Ο Ντέκλαν Κοστέλο, επικεφαλής του
ελληνικού προγράμματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (2014-2019), θυμάται τις
αντιδράσεις των υπουργών: «Αυτό που έλεγαν οι υπουργοί ήταν πώς μπορούσε
κάποιος να υποστηρίζει έντονα το "όχι" και κυριολεκτικά 24 ώρες αργότερα
να γυρνάει και να λέει πως θα κάνει το αντίθετο.»
Ο Γερούν
Ντάισελμπλουμ εξηγεί πώς το γερμανικό έγγραφο καθόριζε τη συζήτηση: «Και
ενώ η πρόταση Σόιμπλε δεν ήταν στο τραπέζι, ήταν στο μυαλό όλων. Κάποιου
υπουργοί έλεγαν πως ήθελαν τα 50 δισ. σε περιουσιακά στοιχεία. Ήθελαν
ένα κείμενο για μια προσωρινή έξοδο της Ελλάδας.»
Ο Τόμας
Βίζερ προσθέτει: «Στο τέλος, ο Σόιμπλε δεν χρειαζόταν να πει πολλά, πέρα
από το να επιβεβαιώσει πως πρότεινε μια προσωρινή έξοδο.»
«Το
κλίμα ήταν πολύ εχθρικό», συνεχίζει ο Ευκλείδης Τσακαλώτος. «Τουλάχιστον
6-7 αξιωματούχοι από τους θεσμούς και από τις χώρες πήγαν και του
ζήτησαν συγγνώμη γιατί δεν είχαν ξαναδεί τέτοια επίθεση σε υπουργό
οικονομικών.
Δεκαπέντε χώρες υπέρ του Grexit
Ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ
περιγράφει τις ισορροπίες ανάμεσα στα κράτη-μέλη: «Είχαμε δουλέψει με
όλους τους πρωθυπουργούς ώστε να τους πείσουμε για τη σοβαρότητα της
κατάστασης, αν θα συνέβαινε αυτό. Κάποιοι σκέφτονταν, θεωρητικά, πως θα
ήταν καλή ιδέα να δώσουμε στην Ελλάδα περισσότερο χρόνο εκτός της
Ευρωζώνης με την επιθυμία να γυρίσει στη δραχμή.»
Ποιοι ήταν
αυτοί όμως που επέμεναν για έξοδο της Ελλάδας εκτός από τη Γερμανία;
Ήταν η Σλοβενία, η Αυστρία και η Φινλανδία. Δεκαπέντε κράτη ήταν υπέρ
της εξόδου της Ελλάδας, σύμφωνα με τον Γιούνκερ, ο οποίος συμπληρώνει:
«Και ο Τσίπρας το ήξερε.
«Χάσαμε την Ελλάδα»
Το Eurogroup τέλειωσε χωρίς
συμφωνία, δίνοντας τη θέση του σε μια Σύνοδο Κορυφής το επόμενο βράδυ. Η
Άνγκελα Μέρκελ, προσερχόμενη στο κτίριο του Συμβουλίου, έκανε δηλώσεις
για πλήρη απώλεια εμπιστοσύνης.
Ο Ματέο Ρέντσι, πρωθυπουργός
της Ιταλίας (2014-2016), επιβεβαιώνει τη σκληρή στάση της Καγκελαρίου:
«Η Μέρκελ όταν έφτασε στη Σύνοδο ήταν έτοιμη για ένα Grexit.»
Μέσα στην αίθουσα, οι διαπραγματεύσεις κολλάνε στα ίδια σημεία. Ο Γερούν
Ντάισελμπλουμ αναφέρει: «Αφήσαμε ανοιχτά τα δύο πιο αμφιλεγόμενα
ζητήματα: να προσφερθεί στην Ελλάδα η δυνατότητα μιας προσωρινής εξόδου
από την Ευρωζώνη, δηλαδή την ανάγκη για ένα προσωρινό Grexit, και τη
μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων αξίας 50 δισ. σε fund στο
Λουξεμβούργο.»
Ο Πιερ Μοσκοβισί βλέπει πίσω από αυτή την
τακτική μια συγκεκριμένη σκοπιμότητα: «Θεωρώ πως αυτή η πρόταση ήταν ένα
είδος πρόκλησης, για να μπλοκάρει το Eurogroup και να υιοθετηθεί μια πιο
σκληρή στάση έτσι ώστε όταν θα έμπαινε ο Αλέξης Τσίπρας στη Σύνοδο να
ξέρει πως υπάρχει κάποιος κίνδυνος.»
Οι επιθέσεις προς τον
Έλληνα πρωθυπουργό συνεχίζονται με αμείωτη ένταση. Ο Ντάισελμπλουμ
θυμάται την πρόεδρο της Λιθουανίας, Ντάλια Γκριμπαουσκάιτε, να ρωτάει
ευθέως τον Τσίπρα αν είναι από άλλον πλανήτη και ποιον νομίζει ότι
κοροϊδεύει, λέγοντάς του χαρακτηριστικά πως έλεγε ψέματα σε όλους, όχι
μόνο στους ομολόγους του αλλά και στον ίδιο του τον λαό.
«Εκείνη
ήταν η πιο δύσκολη στιγμή που έχω ζήσει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο»,
ομολογεί ο Ματέο Ρέντσι.
Το ζήτημα του ταμείου
ιδιωτικοποιήσεων προκαλεί τις μεγαλύτερες τριβές. Ο Γερούν Ντάισελμπλουμ
σημειώνει: «Μια από τις γερμανικές απαιτήσεις, την οποία στήριξαν και
άλλες χώρες, ήταν πως τα περιουσιακά στοιχεία αξίας 50 δισ. θα έπρεπε να
τεθούν προς ιδιωτικοποίηση. Βασικά τους έλεγαν πως δεν τους
εμπιστεύονταν πια. Θα έπαιρναν από τα χέρια τους οτιδήποτε είχε
αξία.»
Ο Ματέο Ρέντσι, προσπαθώντας να περιγράψει το ακραίο
κλίμα που επικρατούσε απέναντι στην ελληνική αντιπροσωπεία, σχολιάζει
σκωπτικά: «Μπορείτε να ζητήσετε από τους Έλληνες να δεχθούν να πάει η
περιουσία τους στο Λουξεμβούργο, τα περιουσιακά στοιχεία στα χέρια της
ΕΕ. Γιατί δεν ζητάτε από την Ελλάδα να δώσει και το Ευρωπαϊκό Κύπελλο
που κέρδισε το 2004;»
Στο πλευρό της Μέρκελ, ως ισχυρός
επικριτής κατά της Ελλάδας, στέκεται ο πρωθυπουργός της Ολλανδίας Μαρκ
Ρούτε, ο οποίος υποστήριζε ανοιχτά απευθυνόμενος στην ελληνική πλευρά
ότι «δεν μπορείτε να συνεχίσετε να κάνετε ό,τι θέλετε». Στον αντίποδα, ο
πιο θερμός υποστηρικτής των ελληνικών θέσεων παραμένει ο Ρέντσι.
Η
Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην ΕΕ
(2014-2025), περιγράφει τις δραματικές εναλλαγές της νύχτας: «Ήταν μια
συνεδρίαση που έμοιαζε με τρενάκι του τρόμου. Μια στιγμή τα έβρισκαν και
μια στιγμή ήταν δύσκολο. Ήταν πάρα πολλές οι ώρες. Ένας Τσίπρας βαθιά
προβληματισμένος.»
Η συνεδρίαση εξελίσσεται σε έναν
εξαντλητικό μαραθώνιο. Ο Ματέο Ρέντσι θυμάται τη στιγμή που το σχοινί
έφτασε στο σημείο να σπάσει: «Δεν καταλαβαίνω γιατί συνέχιζαν να
προκαλούν τους ελληνικούς θεσμούς. Ίσως επίσης επειδή η Ελλάδα με τον
Τσίπρα και τον Βαρουφάκη προκάλεσε τη Μέρκελ και τη Γερμανία. Και
πιθανότατα η Άνγκελα είχε πρόβλημα με τη δική της κοινή γνώμη. Και
θυμάμαι ότι μέσα στη νύχτα ο Αλέξης είχε μια απίστευτη αντίδραση. Κατά
τις 2 π.μ., 1:30 π.μ., βγήκε από την αίθουσα. Όσοι περίμεναν εκεί, είπαν
πως τελείωσαν όλα. Αφού έφυγε, έφυγε. Και φαινόταν πως δεν ήταν
ικανοποιημένος. Έμοιαζε πολύ ανήσυχος.»
Ο Ρέντσι προσπάθησε
να τον σταματήσει στο διάδρομο, παρακαλώντας τον να επιστρέψει. Ο
Τσίπρας όμως, φανερά εξουθενωμένος, του απάντησε «φτάνει πια» και
απομακρύνθηκε. Γυρνώντας προς τους δικούς του συνεργάτες, ο Ιταλός
πρωθυπουργός εξέφρασε τον απόλυτο φόβο εκείνης της νύχτας: «Χάσαμε την
Ελλάδα. Κι αυτό είναι τραγωδία.»
Η νύχτα των συμβιβασμών (4:00 π.μ. – 9:58 π.μ.)
Η ώρα
είναι 4:00 τα ξημερώματα. Ο Φρανσουά Ολάντ ζητά να μιλήσει στον Αλέξη
Τσίπρα, με τον Έλληνα πρωθυπουργό, εξαντλημένο από τις ώρες της
διαπραγμάτευσης, να απαντά: «Αρκετά για απόψε, θα τα πούμε άλλη φορά».
Του κατέστη όμως αμέσως σαφές ότι «άλλη φορά» δεν θα υπήρχε.
Προκειμένου
να αρθεί το αδιέξοδο, αποφασίζεται μια έκτακτη μίνι σύσκεψη στην οποία
συμμετείχαν οι Άνγκελα Μέρκελ, Φρανσουά Ολάντ, Ντόναλντ Τουσκ, Αλέξης
Τσίπρας και Ευκλείδης Τσακαλώτος. Εκεί εκτυλίσσεται μια σκηνή που για
πολλούς Ευρωπαίους αξιωματούχους φάνταζε παράδοξη: η ελληνική κυβέρνηση
πλαισιώνεται από συμβούλους εκτός Ευρώπης, με κεντρικό πρόσωπο τον
Αμερικανοκορεάτη Γκλεν Κιμ, σύμβουλο της ελληνικής πλευράς την περίοδο
2015-2018.
Η συζήτηση επικεντρώνεται στο πλέον ακανθώδες
ζήτημα: την κατανομή των εσόδων του Υπερταμείου. Το ερώτημα είναι πόσα
χρήματα θα κατευθύνονται στην αποπληρωμή του χρέους και πόσα στην
ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας. Οι δανειστές πιέζουν για μια αναλογία
75% προς 25% αντίστοιχα. «Εγώ δεν το δέχομαι αυτό. Πενήντα-πενήντα»,
επιμένει ο Αλέξης Τσίπρας. Η ένταση χτυπάει κόκκινο. Οι αντιπροσωπείες
ανεβαίνουν και κατεβαίνουν τα επίπεδα των ορόφων τέσσερις φορές. Τρεις
φορές η συμφωνία βρίσκεται στο σημείο να καταρρεύσει οριστικά. Βλέποντας
το απόλυτο αδιέξοδο, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Ντόναλντ
Τουσκ, προχωρά σε μια ακραία κίνηση: κλειδώνει συμβολικά την πόρτα της
αίθουσας. «Δεν φεύγετε από εδώ μέχρι να συμφωνήσετε», τους λέει κοφτά.
«Κάντε ό,τι σας φωτίσει ο Θεός, εγώ μπορώ να σας φέρω καφέδες,
πορτοκαλάδες, ό,τι θέλετε».
Στις 09:58 το επόμενο πρωί, μετά από 17 ώρες συνεχών, ψυχροπολεμικών
διαπραγματεύσεων, ο λευκός καπνός βγαίνει. Υπάρχει συμφωνία.
«Πραγματικά
ήταν η πιο δραματική, η πιο δύσκολη νύχτα στα τρία χρόνια μου στο
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Ακόμα και όταν συζητάγαμε για τη μετανάστευση, για
το Brexit, για την τρομοκρατία, δεν υπήρχε τόσο απτό επίπεδο εντάσεων
στην ατμόσφαιρα», θυμάται ο Ματέο Ρέντσι.
Όταν τα φώτα της
Συνόδου σβήνουν, η Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου μπαίνει στο ασανσέρ μαζί με
τον Έλληνα πρωθυπουργό. Ο Αλέξης Τσίπρας, εμφανώς εξουθενωμένος και
βυθισμένος σε σκέψεις, μιλά σχεδόν στον εαυτό του: «Πάμε να δούμε τώρα
πώς αυτό θα υλοποιηθεί».
Η Ελληνίδα διπλωμάτης του απαντά
ευθέως: «Κύριε Πρό绒δρε, ήταν μονόδρομος και ήταν ο σωστός δρόμος».
Λίγο
αργότερα, ο Αλέξης Τσίπρας προχωρά σε επίσημη δήλωση: «Η απόφαση σήμερα
κρατάει την Ελλάδα σε συνθήκες χρηματοπιστωτικής ευστάθειας, δίνει
δυνατότητες ανάκαμψης, ταυτόχρονα όμως ξέραμε από πριν ότι θα ήταν και
μια συμφωνία που η υλοποίησή της είναι δύσκολη».
Ο απολογισμός
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, ωστόσο,
επισημαίνουν ότι το τίμημα της πολύμηνης σύγκρουσης ήταν βαρύ. Ο Πιερ
Μοσκοβισί σημειώνει ότι «ο Τσίπρας διαπραγματεύτηκε ένα πρόγραμμα που
ενδεχομένως ήταν τελικά πιο σκληρό απ' ό,τι θα ήταν αν η συμφωνία
γινόταν νωρίτερα».
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Ντέκλαν Κοστέλο
τονίζει πως η απόλυτη αβεβαιότητα εκείνης της περιόδου επιβράδυνε την
οικονομική ανάπτυξη, οδηγώντας αναπόφευκτα στην ανάγκη για πιο σκληρά
δημοσιονομικά μέτρα συγκριτικά με τις αρχικές εκτιμήσεις.
Ο
Μάρτιν Σελμάιερ προσθέτει τη δική του πολιτική ανάγνωση: «Όλη αυτή η
υπόθεση, αυτό το επεισόδιο στο σύνολό του, ίσως να ήταν απαραίτητο για
λόγους εγχώριας πολιτικής, αλλά από μια γενική οπτική αύξησε το κόστος
για τη ζώνη του ευρώ και αύξησε το κόστος για τον ελληνικό λαό».
Ο
Ευκλείδης Τσακαλώτος αντιπαρατίθεται σε αυτή την κριτική, θεωρώντας ότι
η συμφωνία που τελικά εξασφάλισαν υπερείχε των προηγούμενων προτάσεων
επειδή «είχε και χρηματοδότηση».
Η άποψη αυτή βρίσκει κάθετα αντίθετη τη Ζωή Κωνσταντοπούλου, η οποία
δηλώνει κατηγορηματικά: «Αυτό που υπέγραψε ο Τσίπρας ήταν χειρότερο από
τη χειρότερη πρόταση του Γιούνκερ».
Παρ' όλα αυτά, ο κ.
Τσακαλώτος παραδέχεται με ειλικρίνεια την πολιτική πραγματικότητα:
«Υπήρχε ήττα σε όλο αυτό».
Επτά μήνες διαπραγματεύσεων = 100 δισ. ευρώ
Οι
οικονομικές επιπτώσεις εκείνης της περιόδου αποτυπώθηκαν ανάγλυφα στην
πραγματικότητα των αριθμών, ανατρέποντας πλήρως τις προσδοκίες που
υπήρχαν λίγους μήνες νωρίτερα.
Ενώ στα τέλη του 2014 οι
προβλέψεις των θεσμών έδειχναν ότι η ελληνική οικονομία θα παρουσίαζε
ισχυρή ανάπτυξη κοντά στο 3% για το 2015 και αντίστοιχα άλλο ένα 3% για
το 2016, δηλαδή μια συνολική άνοδο 5% με 6% μέσα σε δύο χρόνια, η
πραγματικότητα ήταν εντελώς διαφορετική. Το 2015 έκλεισε τελικά με
αρνητική ανάπτυξη, ενώ το 2016 η οικονομία παρουσίασε απλώς μια πολύ
μικρή, οριακή ανάκαμψη.
Αυτή η απόκλιση μεταφράστηκε σε ένα
τεράστιο, χειροπιαστό κόστος. Σύμφωνα με τον Κλάους Ρέγκλινγκ, η άμεση
απώλεια για το εγχώριο προϊόν άγγιξε το 5% του ΑΕΠ, γεγονός που σημαίνει
ότι το συνολικό κόστος της περιόδου για τη χώρα έφτασε κοντά στα 100
δισεκατομμύρια ευρώ.
Την ίδια ώρα, η καταστροφή στον τραπεζικό κλάδο ήταν ολοκληρωτική. Στα
τέλη του 2014, η χρηματιστηριακή αξία των ελληνικών τραπεζών ανερχόταν
στα περίπου 37 δισεκατομμύρια ευρώ. Όταν όμως ολοκληρώθηκε η διαδικασία
της ανακεφαλαιοποίησης στα τέλη του 2015.
Ο Διοικητής της
Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, υπογραμμίζει την καταστροφή
του τραπεζικού κλάδου: «Οι τράπεζες στα τέλη του 2014 στο χρηματιστήριο
είχαν αξία περίπου 37 δισ. Όταν έγινε η ανακεφαλαιοποίηση στο τέλος του
'15 ήταν λίγα εκατομμύρια. Αυτά τα λεφτά δεν είναι μέσα στο κόστος; Κι
αυτά τα πλήρωσε και το ελληνικό δημόσιο και οι ιδιώτες».
Την
ίδια ώρα, χώρες όπως η Πορτογαλία, η Κύπρος και η Ιρλανδία κατάφεραν να
βγουν από τη δική τους κρίση, ενώ η Ελλάδα παρέμενε εγκλωβισμένη στη
διαδοχή των προγραμμάτων.
Ο Τόμας Βίζερ εξηγεί τη δομική
διαφορά: «Δεν αντιμετωπίζεις το πρόβλημα με χειρουργικό νυστέρι,
χρειάζεται τσεκούρι ή βόμβα για να ξεπεραστούν 30 χρόνια κακής
διαχείρισης της οικονομικής πολιτικής».
Ένα χιλιοστό από το ατύχημα
«Αν η κυβέρνηση
Τσίπρα δεν ήταν έτοιμη να συμβιβαστεί, το Grexit θα είχε συμβεί»,
ξεκαθαρίζει ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ. Οι στενοί του συνεργάτες επιβεβαιώνουν
ότι το καλοκαίρι του 2015 η Ευρωζώνη βρέθηκε στην πιο επικίνδυνη
κατάσταση της ιστορίας της, φτάνοντας «απελπιστικά κοντά» στο ατύχημα. Η
απόσταση που χώριζε τη χώρα από την καταστροφή ήταν μόλις ένα χιλιοστό.
Τον Νοέμβριο του 2015, τέσσερις μήνες μετά την υπογραφή της συμφωνίας, ο
Αλέξης Τσίπρας απαντά στο θεμελιώδες ερώτημα: γιατί δεν επέλεξε να
αποχωρήσει εκείνη τη νύχτα; «Αν είχα φύγει εκείνο το βράδυ ενδεχομένως
να είχα γίνει ήρωας για ένα βράδυ, αλλά θα ήταν καταστροφή για τις
επόμενες μέρες και νύχτες. Όχι μόνο για μένα, αλλά για την πλειονότητα
του ελληνικού λαού. Ήταν ένα δύσκολο δίλημμα. Νομίζω πως έκαναν ό,τι
έκαναν σε μένα, σε εμάς, στην Ελλάδα, όχι μόνο γιατί δεν μας
συμπαθούσαν, αλλά επειδή δεν ήθελαν να υπάρξει ένα φαινόμενο ντόμινο και
σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.»
Όταν ερωτάται αν θα άλλαζε κάτι
στην τακτική του, προχωρά σε μια αυτοκριτική παραδοχή: «Νομίζω ότι
χάσαμε χρόνο και στο τέλος ξεμείναμε από αντοχές και χρήματα. Αν το
ξέραμε αυτό, θα μπορούσαμε να πάρουμε πιο γενναίες αποφάσεις από την
αρχή».
Κοιτάζοντας την πορεία της χώρας από την απόσταση του
χρόνου, ο Κλάους Ρέγκλινγκ χαρακτηρίζει την τελική εξέλιξη ως ένα
«αξιοθαύμαστο επίτευγμα».
Ο Ντέκλαν Κοστέλο συμπληρώνει πως
το γεγονός ότι η Ελλάδα κατάφερε να βγει από το μνημόνιο σύμφωνα με το
χρονοδιάγραμμα και να επιστρέψει στην ανάπτυξη αποτελεί «ένα μικρό
θαύμα».
Εντεκα χρόνια μετά, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ προχωρά σε μια αυτοκριτική
εξομολόγηση για τη στάση της ίδιας της Ευρώπης: «Η Ευρωζώνη δεν ήταν
προετοιμασμένη για μια τέτοια κρίση, δεν υπήρχαν κεφάλαια, θεσμοί,
πλαίσιο. Οπότε ήταν ένα πολύ σκληρό μάθημα. Δείχνει όμως ότι η Ευρώπη
προοδεύει μόνο μέσω κρίσεων. Αναγκάζοντας όμως μια χώρα να προβεί σε
όλες αυτές τις μεταρρυθμίσεις σε εκείνη την περίοδο βαθιάς κρίσης υπό
τέτοια πίεση, δεν ήταν δίκαιο. Και ήταν αρκετά καταστροφικό. Το
χειριστήκαμε καλά; Όχι. Καταφέραμε όμως να το ξεπεράσουμε; Ναι».
Έκπληξη προκαλεί στους προσκυνητές που πάνε στη Μονή Ιβήρων, στο Άγιο Όρος, όταν συναντούν τον πατέρα Τιμόθεο να φυλάει την εικόνα της Παναγιάς Πορταΐτισσας.
Μάλιστα, ο κατά κόσμον Τακαγιούκι Κοζάκι κάνει αστεία σε όσους πάνε να προσκυνήσουν την εικόνα και αντιλαμβάνεται ότι είναι από την Κρήτη. «Είμαι από το Τόκιο, αλλά το επίθετό μου είναι… κρητικό, Κοζάκης» λέει στο creta24, με το χαμόγελο στα χείλη.
«Όσοι είμαστε εδώ συνειδητοποιούμε τη θαυματουργή παρουσία της Παναγίας και το ιστορικό βάρος του μοναστηριού» λέει σε άψογα ελληνικά ο πατέρας Τιμόθεος, ο οποίος θυμάται με μεγάλη αγάπη και νοσταλγία τον μακαριστό ηγούμενο του μοναστηριού, Βασίλειο Γοντικάκη, τον οποίο πρόλαβε τα πρώτα χρόνια που πήγε στη Μονή Ιβήρων.
Η πρώτη επαφή με τον χριστιανισμό, τα ταξίδια και η κατάληξη στο Άγιο Όρος
Η ιστορία του πατέρα Τιμόθεου είναι ιδιαίτερη. Σπούδαζε αεροναυπηγός και τεχνολογία Διαστήματος, ταυτόχρονα έκανε πολλές δουλειές για να επιβιώσει, ώσπου κατάλαβε ότι ούτε ο σιντοϊσμός ούτε ο βουδισμός τον ικανοποιεί.
Η πρώτη επαφή με τον χριστιανισμό ήταν όταν γνώρισε τον προτεσταντισμό και μελέτησε τη Βίβλο. Ο χριστιανισμός τον τράβηξε σαν μαγνήτης. Εκεί άρχισε να ψάχνει, να διαβάζει, ώσπου ήρθε σε επαφή με την Ορθόδοξη Κοινότητα και λέει σήμερα ότι «αυτή είναι η μεγάλη αλήθεια», αποφασίζοντας να αφιερωθεί στον Θεό.
Πήγε στην Καλιφόρνια, στην Αλάσκα, στην Αριζόνα, ώσπου κατέληξε σε μια κοινότητα Χριστιανών Ορθοδόξων στην Κορέα και από εκεί έμαθε για το Άγιον Όρος και τη Μονή Ιβήρων. Ζήτησε από τον γέροντα πνευματικό του άδεια να μεταβεί στον Άθω, όπου είναι πλέον μόνιμος κάτοικος τα τελευταία χρόνια.
H περιγραφή για τη θαυματουργή εικόνα
Ο πατέρας Τιμόθεος είναι εκείνος που κάθεται καρτερικά και περιμένει τους προσκυνητές να τους μιλήσει για τη θαυματουργή εικόνα της Υπεραγίας Θεοτόκου Πορταΐτισσας.
«Η εικόνα φυλασσόταν στη Νίκαια της Μικράς Ασίας. Την περίοδο της Εικονομαχίας, μια ευσεβής χήρα την έριξε στη θάλασσα για να τη σώσει. Όταν ολοκληρώθηκε η ίδρυση της Μονής Ιβήρων, στα ανοιχτά της θάλασσας, εμφανίστηκε η ιερή εικόνα της που ξεχώριζε από έναν φωτεινό στύλο, ο οποίος ξεκινούσε από τη θάλασσα και έφτανε μέχρι τον ουρανό. Οι μοναχοί, όταν είδαν την εικόνα, προσπάθησαν να την πλησιάσουν, μα όσο την πλησίαζαν, αυτή απομακρυνόταν. Η εικόνα έφτασε "όρθια και φωτεινή" στις ακτές του Αγίου Όρους. Μόνο ο Γαβριήλ κατάφερε να την πάρει. Οι μοναχοί την τοποθέτησαν αρχικά στο Καθολικό της Μονής. Ωστόσο, η εικόνα μεταφερόταν μυστηριωδώς πάνω από την πύλη της μονής. Η Παναγία εμφανίστηκε στον μοναχό Γαβριήλ και του είπε ότι δεν ήρθε για να τη φυλάνε οι μοναχοί, αλλά για να φυλάει εκείνη τη Μονή! Έτσι χτίστηκε το παρεκκλήσι της Πορταΐτισσας ακριβώς δίπλα στην είσοδο, όπου βρίσκεται μέχρι σήμερα και την προσκυνάτε» λέει ο ιερέας από την Ιαπωνία.
Την στιγμή που είδε τον γιο της με χειροπέδες, περιέγραψε η μητέρα του
Τζέιμς Δαλαμάγκα ενώ αναφέρθηκε και στο 1998, όταν ο άλλος της γιος, ο
Παναγιώτης έπεσε νεκρός. Σύμφωνα με τη μητέρα του καταζητούμενου από την
Interpol, μέχρι τώρα έχει ζήσει τρεις απόπειρες δολοφονίας κατά του γιου της
ενώ κατήγγειλε πως έγινε απόπειρα και κατά εκείνης.
Αναφερόμενη στη δολοφονία του ομογενή Γιώργου Γιαννόπουλου το 1999 στο Σίδνεϊ
από τον γιο της, Τζέιμς Δαλαμάγκα. η μητέρα του αφήνει να εννοηθεί πως ήταν σε
άμυνα.
«Μάθαμε ότι ήταν ένας κακοποιός σε εγκληματική οργάνωση και τον είχαν πληρώσει
να μου σκοτώσει το παιδί για να σταματήσει να πολεμάει για τη δικαιοσύνη για
τον Παναγιώτη μου, τον αδερφό του. Αυτό το βράδυ ήταν πολύ τυχερός. Είχε Άγιο.
O Γιαννόπουλος τον έβαλε μέσα στην κουζίνα, που έγραφαν ότι ήταν ένας γίγαντας
και τον έβαλε. Χωρισμένος, πόσες φορές είχε μπει στις φυλακές. Ο κουμπάρος μου
έμενε απέναντι από το σπίτι και μας είπε ότι αυτός έμπαινε και έβγαινε στις
φυλακές» ανέφερε η μητέρα του Τζέιμς Δαλαμάγκα.
Όσον αφορά τον γιο της, τον Παναγιώτη ο οποίος έπεσε νεκρός το 1998, η
ηλικιωμένη ανέφερε: «Ο γιος μου είχε δουλέψει λίγο καιρό σεκιούριτι. Είχε
τελειώσει πανεπιστήμιο, λογιστικές επιχειρήσεις. Λυπάμαι και αυτή τη μάνα που
έχασε το γιο της αλλά ο Γιαννόπουλος ήταν ένα κακοποιό στοιχείο. Όσες φορές
ήμουν στο κοιμητήριο, πέρασαν άνθρωποι και μου είπανε "Το παιδί σου ήταν
τυχερό αυτό το βράδυ, ήθελε να τον σκοτώσει". Μου σκότωσαν το παιδί στο
καζίνο, χωρίς λόγο μέσα σε κάμερες και μας είπαν ότι πέθανε μόνο του. Τον
έπνιξαν με ένα καλώδιο και τον χτύπησαν κλωτσιές στο κεφάλι με σίδερα. Αυτό
έγινε το 1998. Ήταν 23 ετών, ήταν φοιτητής, είχε κοπέλα, αρραβωνιαστικιά, να
παντρευτεί».
Η στιγμή της σύλληψης
Η μητέρα του Τζέιμς Δαλαμάγκα, περιέγραψε την στιγμή που είδε τον γιο της με
χειροπέδες και πώς εκείνος προσπάθησε να την καθησυχάσει ενώ κατήγγειλε πως
έχει γίνει απόπειρα δολοφονίας και εις βάρος της.
«Τώρα ήρθα στην Ελλάδα, γιατί εγώ έχω το μνήμα του παιδιού μου εκεί και έχω
προβλήματα υγείας, έχω το σπίτι μου. Ο γιος μου, δεν ξέρω τι έγινε, χθες ήρθε
εδώ και του είχανε χειροπέδες και έπαθα σοκ. Λέω "Τι έπαθες; Τι έγινε;" "Πού
είναι ο μπαμπάς;" μου λέει. "Είναι μια διαδικασία, θα τακτοποιηθεί, ηρέμησε".
Έζησα 3 απόπειρες δολοφονίας του Τζέιμς μετά τον θάνατο του Παναγιώτη μου. Και
εμένα ήρθαν να με σκοτώσουν. Πάλεψα στα δικαστήρια» σημείωσε η ίδια στην
κάμερα του Mega.
Δικηγόρος Τζέιμς Δαλαμάγκα: «Θέλει να δικαστεί στην Ελλάδα»
Την επιθυμία του πελάτη του να δικαστεί στην Ελλάδα μοιράστηκε ο δικηγόρος του
Τζέιμς Δαλαμάγκα, κ.Νίκος Αποστολόπουλος. Ο δικηγόρος ανέφερε επίσης, πως ο
καταζητούμενος από την Interpol, στην κατ' ιδίαν συνάντησή τους, αρνήθηκε πως
έχει τελέσει την ανθρωποκτονία που του αποδίδεται, δηλαδή τη δολοφονία του
ομογενούς Γιώργου Γιαννόπουλου.
«Ο ίδιος ισχυρίζεται, χωρίς να έχω κάποιο έγγραφο στα χέρια μου ότι είναι
Έλληνας υπήκοος και θέλει να δικαστεί από την Ελλάδα για οποιαδήποτε πράξη
αυτή του αποδίδεται. Δεν γνωρίζω με τι διαβατήριο ήρθε στην Ελλάδα. Τα έγγραφα
που έχουμε στη διάθεσή μας είναι πολύ περιορισμένα. Η Αυστραλία έχει προθεσμία
45 ημερών να στείλει ολόκληρο το φάκελο της δικογραφίας. Έχει γεννηθεί στην
Αυστραλία σύμφωνα με τα έγγραφα. Ο ίδιος ισχυρίστηκε κατά την συνομιλία μας
και ενώπιον του Εισαγγελέα Εφετών, πως έχει μεγαλώσει και στην Ελλάδα και ότι
μετά είχε επιστρέψει στην Αυστραλία. Ο ίδιος, αρνείται ότι έχει τελέσει την
ανθρωποκτονία. Μου είπε ότι "δεν το έχω κάνει". Αυτή την στιγμή δεν θα
αποφασιστεί αν έχει τελέσει την ανθρωποκτονία αν πρέπει να εκδοθεί προκειμένου
να εκδοθεί στην Αυστραλία» ανέφερε μεταξύ άλλων ο κ. Νίκος Αποστολόπουλος.
Αδερφή 46χρονης για Δαλαμάγκα: Τη θεωρεί γυναίκα του
Η αδερφή της 46χρονης συντρόφου του Τζέιμς Δαλαμάγκα, δεν έκρυψε την ανησυχία
της για το τι συμβαίνει με την αδερφή της ενώ αναφερόμενη στην σχέση της με
τον καταζητούμενο της Interpol, τόνισε πως «την θεωρεί γυναίκα του».
Συγκεκριμένα, η γυναίκα ανέφερε στο Live News: «Είναι από Αυστραλία και καμιά
φορά αυτά που λέει... Πώς είναι οι αλλοδαποί; Τη θεωρεί γυναίκα του. Αλλά, δεν
έχει χαρτιά. Δεν έχει τίποτα. Κατ΄αρχήν, πού είναι η αδερφή μου; Τι γίνεται
Παναγία μου! Έφυγε δύο μέρες για να δει τι γίνεται που ήταν άρρωστος ο πατέρας
του. Και τώρα... Ακούω αυτό. Αύριο, κανονικά θα έπρεπε να είναι στη δουλειά
της. Και τώρα ακούω ότι είναι σε δικαστήρια, θα τρελαθώ. Το αυτοκίνητο είναι
δικό της. Όταν αρρώστησε ο Αντώνης, που ήταν με τον καρκίνο και πέθαινε, και
επειδή του συμπαραστάθηκε, της είπε: "Θα σου γράψω το σπίτι γιατί εσύ είσαι η
μάνα μου, η γυναίκα μου, η αδερφή μου, η ερωμένη μου". Είχαν γνωριστεί στους
Ολυμπιακούς"».
Αν και είναι ένοχος για τη δολοφονία του ομογενούς Γιώργου Γιαννόπουλου, ο
Τζέιμς Δαλαμάγκας στις πρώτες του δηλώσεις επέλεξε να αναφερθεί στο θάνατο του
αδερφού του, το 1998.
«Δεν είχαν διαφορές, τον σκότωσε εν ψυχρώ» – Συγγενής φερόμενου ως θύματος του
Δαλαμάγκα
«Θρίλερ» με την έκδοση του Δαλαμάγκα στην Αυστραλία – Ο Βασίλης Λαμπρόπουλος
στο MEGA
Ο Θάνος Πλεύρης αποκάλυψε μιλώντας στην επιτροπή δημόσιας διοίκησης πως μπαίνει στην τελική ευθεία η κατασκευή και λειτουργία κέντρων επιστροφής παράτυπων μεταναστών σε τρίτες χώρες.
«Εντός του 2026 θα επέλθει η συμφωνία με την τρίτη χώρα ή τρίτες χώρες στην Αφρική και στην Ασία και η λειτουργία του κέντρου θα γίνει το 2027», είπε ο υπουργός κατά την επεξεργασία του νομοσχεδίου για την εφαρμογή του συμφώνου για τη μετανάστευση και το άσυλο στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής, ενώ αποκάλυψε πως στο περιθώριο του Συμβουλίου του Λουξεμβούργου την περασμένη εβδομάδα ήρθε σε μία πρώτη συνεννόηση με 4 χώρες για την άμεση δημιουργία κόμβου επιστροφής.
«Γερμανία Αυστρία, Δανία Ολλανδία και Ελλάδα έχουμε συμφωνήσει προκειμένου να τεθεί σε εφαρμογή ο κανονισμός τις επόμενες ημέρες να μπορέσουμε να δημιουργήσουμε και κόμβο επιστροφής, δηλαδή χώρο επιστροφής σε 3η χώρα, εκτός ΕΕ. Ήδη όλες οι χώρες έχουμε κάνει επαφή με τρίτες χώρες. Προσωπικά έχω επικοινωνήσει με χώρες της Αφρικανικής ηπείρου, στις επαφές υπάρχει εμπιστευτικότητα», ανέφερε ο κ. Πλεύρης, υπογραμμίζοντας πως τα κέντρα αυτά θα λειτουργήσουν υπό την πλήρη αιγίδα της ΕΕ και του ευρωπαϊκού δικαίου.
«Στόχος είναι να μπορούμε να έχουμε δεξαμενή πέρα από την επιστροφή στις χώρες καταγωγής τους, πέρα από την επιστροφή στις χώρες τις ασφαλείς να υπάρχει και επιστροφή σε 3η χώρα, από το να βρίσκονται αυτοί σε κλειστές δομές στα νησιά μας ή στην ενδοχώρα», πρόσθεσε, αναγνωρίζοντας πως υπάρχει πίεση από τον διάδρομο της Λιβύης προς την Κρήτη, αν και οι ροές στο Αιγαίο έχουν μειωθεί αισθητά.
«Θα μπορέσει να ανακουφίσει την Ελλάδα. Τους επόμενους μήνες θα υπάρξει και η ανακοίνωση της χώρας και η ακριβής συμφωνία και το ακριβές χρονικό πλαίσιο που θα κατασκευαστεί και θα λειτουργήσει το κέντρο», δήλωσε.
Συγγνώμη από τον φίλαθλο κόσμο για την συμπεριφορά του μετά από το τέλος του 2ου τελικού στο T-Center ζήτησε ο Γιώργος Μπαρτζώκας στη συνέντευξη τύπου μετα το Game 3 όπου ο Ολυμπιακός επικράτησε με 102-92 του Παναθηναϊκού στο ΣΕΦ.
Ολυμπιακός – Παναθηναϊκός 102-92: Προβάδισμα τίτλου με εξαιρετικούς Φουρνιέ και Βεζένκοβ
Ο τεχνικός του Ολυμπιακού συμμορφώθηκε με την απόφαση του αθλητικού δικαστή να ζητήσει συγγνώμη για όσα διαδραματίστηκαν στην προηγούμενη αναμέτρηση στα αποδυτήρια και καταγράφηκαν σε «ένα βίντεο που παρανόμως τραβήχτηκε», όπως επεσήμανε.
Αναλυτικά οι δηλώσεις του:
“Σήμερα προηγηθήκαμε στη σειρά ξανά, με 2-1 εκμεταλλευόμενοι το πλεονέκτημα της έδρας για το οποίο παλέψαμε όλη τη χρονιά όντες αήττητοι. Νομίζω πως αξίζαμε να κερδίσουμε, ελέγξαμε το παιχνίδι κα’ όλη τη διάρκεια. Σκοράραμε πάνω από 100 πόντους. Τα παιχνίδια όπως βλέπετε έχουν διαφορετικό χαρακτήρα.
Μπορεί να σκοράρεις 50-55 πόντους στον ένα αγώνα και στον άλλο να βάλεις 100 και πάνω απέναντι στην ίδια ομάδα με την ίδια τακτική. Προφανώς είναι και οι παίκτες πώς νιώθουν και πώς διαχειρίζονται την πνευματική και σωματική τους κόπωση. Όπως έχω πει είμαστε εδώ από τον Αύγουστο, είναι Ιούνιος, έχουμε παίξει κοντά στα 80 παιχνίδια. Όπως ξέρετε στην Ευρώπη δεν υπάρχει ένα εύκολο παιχνίδι. Η ομάδα μας δεν υπάρχει αμφιβολία πως είχε μεγάλο στόχο την Ευρωλίγκα την οποία πανάξια κατέκτησε.
Ήταν μία μεγάλη επιτυχία όμως κατά βάση ήταν μια ανακούφιση για πολλά παιδιά στην ομάδα που το κυνηγούσαν χρόνια. Αυτό ξέρετε πάντα δημιουργεί ένα άδειασμα συγκέντρωσης. Πραγματικά αμφέβαλα σε κάποια σημεία όμως σήμερα είδα ότι ανταποκριθήκαμε πολύ καλά. Παίξαμε όπως έπρεπε, η σειρά συνεχίζεται. Θα πάμε σε δύο ημέρες εκεί, αν μπορούμε να κερδίσουμε.
«Πρέπει να πω και θα πω ένα συγγνώμη στον φίλαθλο κόσμο για ένα βίντεο που παρανόμως τραβήχτηκε στα αποδυτήρια. Για 40′ δεν είχα την παραμικρή αντίδραση. Στο 1ο ημίχρονο δεν είπα ούτε κουβέντα στους διαιτητές όταν ο κ. Γιαννακόπουλος κατέβηκε κάτω και ζητούσε επίμονα τεχνική ποινή. Προφανώς ο άνθρωπος είχε τη δική του πρόθεση» είπε αρχικά ο κόουτς Μπαρτζώκας στη συνέντευξη Τύπου.
Στη συνέχεια τόνισε: «Φυσικά και πρέπει να ζητήσω συγγνώμη και ζητάω. Θέλω όμως να αναρωτηθώ. Επί τρεις ώρες έβριζαν τη γυναίκα μου και τη μάνα μου, εμένα, τους κ. Αγγελόπουλος και τον κ. Λεπενιώτη και τώρα μαθαίνω ότι ο Ολυμπιακός τιμωρήθηκε με 40.000 ευρώ πρόστιμο μεταξύ των οποίων τα 10 εγώ και ο Παναθηναϊκός με 3000. Είναι κάτι που δεν μπορούμε να σχολιάσουμε. Όλοι έχουμε εμπιστοσύνη στη δικαιοσύνη λέμε, το λέμε και εμείς λοιπόν, γι’ αυτό και ζητάω συγγνώμη».
Συγκλονιστική είναι η περιγραφή του αδελφού του Πολωνού καθηγητή που δολοφονήθηκε στην Αγία Παρασκευή, για την ψυχολογική κατάσταση των παιδιών του, τα οποία ζητούν επίμονα να επιστρέψουν στην Πολωνία.
Ο αδελφός του νεκρού καθηγητή Łukasz Jeziorski με ανάρτησή του απευθύνει έκκληση προς τις αρμόδιες αρχές να επιτρέψουν την αναχώρηση των παιδιών για την Πολωνία, περιγράφοντας με δραματικούς τόνους την κατάσταση που βιώνουν τα ανήλικα μετά και την αυτοκτονία της μητέρας τους, η οποία κατηγορούνταν ως ηθική αυτουργός της δολοφονίας του πρώην συζύγου της, καθηγητή Przemek Jeziorski.
Όπως αναφέρει ο αδελφός του Πολωνού καθηγητή, ταξίδεψε εσπευσμένα στην Ελλάδα το βράδυ του Σαββάτου προκειμένου να βρεθεί στο πλευρό των παιδιών και να τους προσφέρει στήριξη σε μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο. Σύμφωνα με τον ίδιο, τα παιδιά εκφράζουν συνεχώς την επιθυμία να επιστρέψουν αμέσως στην Πολωνία. Όπως τονίζει, η κατάσταση είναι δραματική, όχι μόνο για τα ίδια τα παιδιά, αλλά και για το σύνολο της οικογένειας, η οποία συνεχίζει να βιώνει μια εξαιρετικά δύσκολη πραγματικότητα.
Κλείνοντας την παρέμβασή του, απευθύνει δημόσια έκκληση για την επίσπευση των διαδικασιών, προκειμένου να δοθεί στα παιδιά η δυνατότητα να αναχωρήσουν για την Πολωνία. «Δεν ξέρω τι άλλο πρέπει να συμβεί για να επιτραπεί η αναχώρηση των παιδιών για την Πολωνία. Παρακαλώ, κυριολεκτικά ικετεύω να δοθεί η άδεια για να αναχωρήσουν τα παιδιά», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Η ανάρτηση του αδελφού του Πολωνού καθηγητή που δολοφονήθηκε:
«Αντιμέτωπος με μια ακόμη τραγωδία που έπληξε τα παιδιά του Πρέμεκ, πέταξα επειγόντως στην Ελλάδα το βράδυ του Σαββάτου. Πέρασα τη χθεσινή μέρα στηρίζοντας τα παιδιά.
Τα παιδιά είναι πολύ δεμένα μαζί μου, θέλουν να φύγουν για την Πολωνία ακόμη και αύριο. Το κύριο θέμα συζήτησης είναι τι θέλουν να πακετάρουν για το ταξίδι και πότε θα μπορέσουν να συναντήσουν τους φίλους τους στην Πολωνία. Η Ζωή θέλει πάρα πολύ να δει τα γατάκια που γεννήθηκαν πριν από 3 μέρες... Ο Άγγελος μου έπιασε το χέρι και με παρακαλούσε να τον πάρω, λέγοντας ότι δεν θέλει πια να βρίσκεται εδώ.
Τι πρέπει να πω στα παιδιά;
Πώς να τους εξηγήσω ότι δεν μπορώ να τα πάρω;
Πώς να εξηγήσω γιατί πρέπει να συνεχίσουν να βρίσκονται εδώ παρά τη θέλησή τους;
Η κατάσταση είναι δραματική κυρίως για τα παιδιά, αλλά και για ολόκληρη την οικογένεια. Δεν ξέρω τι άλλο πρέπει να συμβεί για να επιτραπεί η αναχώρηση των παιδιών για την Πολωνία.
Παρακαλώ, κυριολεκτικά ικετεύω να δοθεί η άδεια για να αναχωρήσουν τα παιδιά.»
Νέα φωτογραφία-ντοκουμέντο δείχνει τον 37χρονο μέλος της Χαμάς ένα χρόνο πριν,
λίγο πριν επιβιβαστεί σε πτήση με προορισμό τη Μαλαισία και το στρατόπεδο
εκπαίδευσης που διατηρεί εκεί η οργάνωση
Στο «φως» της δημοσιότητας βγήκε φωτογραφία-ντοκουμέντο που δείχνει τον
37χρονο μέλος της Χαμάς, ο οποίος συνελήφθη στον Άγιο Νικόλαο της Κρήτης από
την Αντιτρομοκρατική Υπηρεσία. Ο ίδιος φέρεται να προετοίμαζε τρομοκρατική
επίθεση κατά στόχου ισραηλινών συμφερόντων. Στην εικόνα που εξασφάλισε το
Mega, φαίνεται ο επίδοξος βομβιστής περίπου πριν από ένα χρόνο στο αεροδρόμιο,
λίγο πριν επιβιβαστεί σε πτήση με προορισμό τη Μαλαισία και το στρατόπεδο
εκπαίδευσης που διατηρεί εκεί η οργάνωση.
Φωτογραφία ντοκουμέντο από τον 37χρονο Παλαιστίνιο μέλος της Χαμάς:
37χρονος Παλαιστίνιος της Χαμάς: Περίμενε εντολή για εκτέλεση
τρομοκρατικού χτυπήματος
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, το δεύτερο ταξίδι του φέρεται να πραγματοποιήθηκε
τον Αύγουστο του 2025, όπου εκπαιδεύτηκε στην κατασκευή εκρηκτικών μηχανισμών.
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία, ο άνδρας διατηρούσε επαφές με τον στρατολογητή
του και ανέμενε εντολή για την εκτέλεση τρομοκρατικού χτυπήματος. Οι Αρχές
εκτιμούν ότι στόχος του ήταν ισραηλινός, ενώ δεν φαίνεται να δρούσε μόνος του.
Τι είπε συγκάτοικός του στην Αθήνα
Σύμφωνα με τα ευρήματα της ΕΥΠ και της Αντιτρομοκρατικής, ο Παλαιστίνιος
ενδέχεται να ήταν μέλος ευρύτερου δικτύου που σχεδίαζε μαζικά χτυπήματα σε
ευρωπαϊκές χώρες. Συγκάτοικός του, ο οποίος έχει ήδη καταθέσει, περιέγραψε ότι
ο 37χρονος κρατούσε χαμηλό προφίλ κατά τη διαμονή του στην Αθήνα.
«Ο Μ. ήταν κλειστός άνθρωπος, δεν έβγαινε από το σπίτι όταν ερχόταν στην
Αθήνα. Το καλοκαίρι πήγαινε για δουλειά στην Κρήτη, σε κουζίνα ξενοδοχείου,
μου έλεγε. Δεν ήξερα πού ήταν μπλεγμένος. Όταν ήρθε στην Ελλάδα, μου είχε πει
ότι ήταν πριν στη Γερμανία, αλλά απέρριψαν το αίτημά του για άσυλο» λέει ο
συγκάτοικός του.
Την Πέμπτη η απολογία του
Υπενθυμίζεται ότι, η σύλληψη του 37χρονου πραγματοποιήθηκε τα ξημερώματα του
Σαββάτου, ενώ σε βίντεο από κάμερα ασφαλείας καταγράφηκε η στιγμή που
οδηγείται από αστυνομικούς στο τμήμα, όπως μετέδωσε το Mega.
Ο κατηγορούμενος μεταφέρθηκε από την Κρήτη στην Αθήνα, ενώ το πρωί
παρουσιάστηκε ενώπιον του εισαγγελέα. Σε βάρος του ασκήθηκε ποινική δίωξη για
δύο κακουργήματα και πλημμελήματα. Ο κατηγορούμενος παραπέμφθηκε στον ανακριτή
και ζήτησε προθεσμία για να απολογηθεί την Πέμπτη.
Κατά την απολογία του, ο 37χρονος φέρεται να υποστήριξε ότι έλαβε 10.000 ευρώ
από την οργάνωση για την εκτέλεση του τρομοκρατικού σχεδίου και ότι του
κάλυπταν το ενοίκιο του σπιτιού του στην Αθήνα. Όταν προσπάθησε να
αποστασιοποιηθεί, μέλη της οργάνωσης φέρονται να τον απείλησαν πως θα βλάψουν
την οικογένειά του στη Γάζα.
Εγκλωβισμένοι στο Ιράκ είναι ο υφυπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Χάρης Θεοχάρης, και 17 ακόμη Έλληνες λόγω της έντασης μεταξύ Ισραήλ και Ιράν.
Υπενθυμίζεται ότι η ιρακινή υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας ανακοίνωσε την Κυριακή, 72ωρο κλείσιμο του εναέριου χώρου της μετά τις ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις στο Ισραήλ, τις πρώτες από την έναρξη της εκεχειρίας στις 8 Απριλίου.
Ο υφυπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Χάρης Θεοχάρης, που βρισκόταν στο Ιράκ καθώς συμμετείχε στο Delphi Forum Slemani, που πραγματοποιήθηκε στις 6-7 Ιουνίου στη Σουλεϊμανίγια, καθώς και ακόμη 17 Έλληνες έχουν εγκλωβιστεί στο Ιράκ λόγω των τελευταίων εξελίξεων.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το Υπουργείο Εξωτερικών (ΥΠΕΞ) είναι σε συνεχή επικοινωνία με τον Χάρη Θεοχάρη καθώς και με τις αρχές του Ιράκ προκειμένου να βρεθεί ο κατάλληλος τρόπος για την ασφαλή επιστροφή των Ελλήνων στη χώρα μας.
«Όλοι είναι καλά στην υγεία τους και δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας» τονίζει το ΥΠΕΞ.
Ο συνιδιοκτήτης της Γουέστ Χαμ Γιουνάιτεντ, Ντέιβιντ Σάλιβαν, παραιτήθηκε το περασμένο Σάββατο από τη θέση του ως συμπρόεδρος του συλλόγου με άμεση ισχύ, μετά από κοινή έρευνα της εκπομπής BBC Panorama και της εφημερίδας The Times στη Βρετανία για τη συμπεριφορά του.
Το ρεπορτάζ του Panorama μεταδόθηκε και δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, και αποκαλύπτει ότι πολλαπλές γυναίκες κατηγόρησαν τον δισεκατομμυριούχο επιχειρηματία, ότι καταχράστηκε την εξουσία του και τις παγίδευσε με σκοπό το σεξ, σε ορισμένες περιπτώσεις όταν εκείνες ήταν έφηβες.
Οι καταγγελίες από επτά γυναίκες εκτείνονται σε βάθος δεκαετιών, ξεκινώντας από τη δεκαετία του 1980. Όλες προέρχονται από γυναίκες που ήταν στα τέλη της εφηβείας τους ή στις αρχές των είκοσι και ήταν νεαρά μοντέλα που αναζητούσαν εργασία στις εφημερίδες Daily Sport και Sunday Sport του Σάλιβαν.
Κατηγορούν τον Σάλιβαν για σεξουαλικά εκμεταλλευτική και αρπακτική συμπεριφορά, συμπεριλαμβανομένης της άσκησης πίεσης για σεξ κατά τη διάρκεια επαγγελματικών συναντήσεων, όπου προσφερόταν να ενισχύσει την καριέρα τους αν κοιμούνταν μαζί του ή του έκαναν στοματικό σεξ.
Ο Σάλιβαν, 77 ετών, δήλωσε ότι αρνείται «κατηγορηματικά» τους ισχυρισμούς, οι οποίοι καλύπτουν την περίοδο που απέκτησε περιουσία από την πορνογραφία, τις εφημερίδες και το ποδόσφαιρο.
Οι περισσότερες από τις γυναίκες θέλησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους, σε ορισμένες περιπτώσεις επειδή φοβούνται τον Σάλιβαν και ανησυχούν για πιθανές επιπτώσεις.
Οι δημοσιογράφοι του BBC επιβεβαίωσαν λεπτομέρειες των αφηγήσεών τους χρησιμοποιώντας ημερολογιακές καταχωρίσεις, αστυνομικά και άλλα αρχεία, καθώς και συνεντεύξεις με φίλους και συγγενείς στους οποίους είχαν εμπιστευτεί το μυστικό τους.
Όπως αναφέρουν, η έρευνα εγείρει επίσης ερωτήματα για τις ποδοσφαιρικές αρχές σχετικά με το τι ήταν γνωστό για τη συμπεριφορά του.
«Ειδικές φίλες»
Στις δεκαετίες του 1980 και του '90, ο Σάλιβαν ήταν ένας ισχυρός ρυθμιστής (gatekeeper) για τις γυναίκες που ήλπιζαν σε μια καριέρα στο glamour modelling.
Δύο γυναίκες δήλωσαν ότι ένιωσαν ότι δεν είχαν άλλη επιλογή από το να κοιμηθούν μαζί του για να αποφύγουν να βλάψουν τη μελλοντική τους καριέρα στο μόντελινγκ, και κατηγόρησαν τον Σάλιβαν για κατάχρηση εξουσίας.
«Εκμεταλλευόταν νέους ανθρώπους», δήλωσε μία. Ένα άλλο πρώην μοντέλο είπε ότι όταν προσπάθησε να φύγει από μια συνάντηση με τον Σάλιβαν αφού εκείνος της πρότεινε σεξ, διαπίστωσε ότι η πόρτα ήταν κλειδωμένη και την άφησε να φύγει μόνο αφού άρχισε να υψώνει τη φωνή της.
Κατά τη διάρκεια της καριέρας του, ο Σάλιβαν καυχιόταν για την έντονη σεξουαλική του ζωή. Κάποτε ισχυρίστηκε ότι είχε κοιμηθεί με σχεδόν 1.000 γυναίκες σε έναν χρόνο και έχει επίσης παραδεχθεί ότι πλήρωνε εργάτριες του σεξ.
Κάτω από τη δημόσια εικόνα του, υπήρχαν από καιρό ενδείξεις για μια πιο σκοτεινή, αρπακτική συμπεριφορά. Στη δεκαετία του 1990, στον Σάλιβαν είχε δοθεί το παρατσούκλι «No job/blow job» (Όχι δουλειά/στοματικό σεξ) - μια αναφορά στη φήμη του ότι ζητούσε από μοντέλα να του κάνουν στοματικό σεξ με αντάλλαγμα την παρουσίασή τους στα έντυπά του.
Η εφημερίδα The Guardian τον είχε αναφέρει κάποτε να λέει: «Πάντα έλεγα ποιο είναι το νόημα να έχεις ένα ζαχαροπλαστείο αν δεν μπορείς να φας μερικά γλυκά».
Ορισμένοι από τους συνεργάτες του τον υπερασπίζονται. Ο Νικ Κράκνελ, φίλος και πρώην επιχειρηματικός συνεργάτης, δήλωσε ότι ήταν «ένα πολύ αποδεκτό και γνωστό γεγονός ότι ο Ντέιβιντ κοιμόταν με πολλές γυναίκες και ήταν πολύ ανοιχτός σε αυτό».
Όμως η έρευνα του BBC διαπίστωσε ότι ορισμένοι από όσους εργάζονταν στη βιομηχανία του glamour modelling είχαν ανησυχίες για τον Σάλιβαν.
Ένας ατζέντης μοντέλων δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι προειδοποιούσε τα νεαρά μοντέλα για τον Σάλιβαν, ενώ ένας άλλος είπε ότι η εταιρεία του σταμάτησε να στέλνει μοντέλα στον μεγιστάνα λόγω της φήμης του για συμπεριφορά τύπου «casting couch» (οντισιόν στον καναπέ).
Η Σάσα Γουόλ, είναι το μόνο υποτιθέμενο θύμα της αρπακτικής συμπεριφοράς του Σάλιβαν που θέλησε να κατονομαστεί από το BBC Panorama και τους Times παράλληλα με την αφήγηση της εμπειρίας της.
Ως μια 24χρονη τότε, νεοφώτιστη glamour model, είπε ότι περίμενε μια επαγγελματική συνάντηση όταν ξεκίνησε για τη διεύθυνση στο Έσεξ που της είχε δοθεί το 1998.
Κατά την άφιξή της, ανακάλυψε ότι ήταν η ιδιωτική κατοικία του Σάλιβαν.
Είπε ότι ανησύχησε όταν της είπε να τον ακολουθήσει στον επάνω όροφο και να γδυθεί μέχρι τα εσώρουχά της, αλλά αποφάσισε ότι ήταν πρόθυμη να του δείξει το σώμα της για να βρει δουλειά ως τόπλες μοντέλο.
«Αλλά όταν μου ζήτησε να πάω να καθίσω δίπλα του, σκέφτηκα, τι συμβαίνει; Αυτό δεν είναι μέρος της συνέντευξης για δουλειά. Έτσι περπάτησα, φόρεσα ξανά το σουτιέν μου... και κάθισα όσο πιο μακριά μπορούσα».
Η Γουόλ είπε ότι ο Σάλιβαν έσκυψε και της είπε ότι ένα πολύ γνωστό glamour model ήταν μία από τις «ειδικές φίλες» του και ότι «θα μπορούσε να έχει την ίδια βοήθεια» αν γινόταν και εκείνη «μία από τις ειδικές φίλες του».
Είπε ότι του απάντησε: «Αν νομίζεις ότι πρόκειται να κοιμηθώ μαζί σου για να μπω στην εφημερίδα, είσαι γελασμένος».
«Έδειχνε πολύ σοκαρισμένος καθώς το έλεγα αυτό», συνέχισε. «Και μετά είπε, τι, ούτε καν στοματικό σεξ;»
«Και έμεινα άναυδη». Είπε ότι του απάντησε: «Όχι, σίγουρα όχι».
Είπε ότι στη συνέχεια προσπάθησε να βγει από το δωμάτιο αλλά ανακάλυψε ότι είχε κλειδώσει την πόρτα.
Η Γουόλ θυμήθηκε ότι «φοβήθηκε πραγματικά» και είπε ότι έβρισε και απαίτησε να ανοίξει την πόρτα, ενώ ο Σάλιβαν της έλεγε να ηρεμήσει. Είπε ότι εκείνος φώναξε «το πας με τον δύσκολο τρόπο» και ξεκλείδωσε την πόρτα, προτού εκείνη τρέξει κάτω και βγει από το σπίτι.
Αργότερα εμφανίστηκε στη Sport, αλλά είπε ότι συχνά της έδιναν τις χειρότερες δουλειές, συμπεριλαμβανομένης μιας περιόδου που εργαζόταν στις τηλεφωνικές γραμμές της εφημερίδας.
Το 2023, η Γουόλ αποφάσισε να κάνει καταγγελία στην Αστυνομία του Έσεξ σε περίπτωση, όπως είπε, που αυτό βοηθούσε άλλες γυναίκες. Έξι μήνες αργότερα, η Αστυνομία αποφάσισε να μην προβεί σε περαιτέρω ενέργειες για την υπόθεσή της.
Ο Σάλιβαν είχε συλληφθεί από την ίδια αστυνομική δύναμη το 2008 ως ύποπτος για σεξουαλική επίθεση μετά από καταγγελία μιας 25χρονης γυναίκας. Δεν απαγγέλθηκαν κατηγορίες.
Η Αστυνομία του Έσεξ επανεξέτασε πρόσφατα μια σειρά από υποθέσεις και έκρινε ότι ήταν σωστό σε κάθε μία από αυτές να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία για την άσκηση ποινικής δίωξης.
Η έρευνα της Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας
Οι καταγγελίες που αποκαλύφθηκαν σε αυτή την έρευνα αποτελούν δοκιμασία για τη νέα ρυθμιστική αρχή ποδοσφαίρου της Αγγλίας, η οποία συστάθηκε πέρυσι και έχει την εξουσία να ερευνά τους τρέχοντες ιδιοκτήτες εάν υπάρχουν ανησυχίες για την εντιμότητα και την ακεραιότητά τους.
Ο Σάλιβαν είναι ο μεγαλύτερος μεμονωμένος μέτοχος της Γουέστ Χαμ από το 2010 και πριν από αυτό ήταν συνιδιοκτήτης της Μπέρμιγχαμ Σίτι για περισσότερα από 15 χρόνια. Πριν από την παραίτησή του το Σάββατο, είχε υπηρετήσει ως συμπρόεδρος της Γουέστ Χαμ καθ' όλη τη διάρκεια της θητείας του ως ιδιοκτήτης.
Η Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία (FA) ξεκίνησε έρευνα για την προστασία των ανηλίκων και ευάλωτων ατόμων (safeguarding) σχετικά με τον Σάλιβαν τα τελευταία χρόνια. Ένας εκπρόσωπος της FA δήλωσε ότι διέθετε ένα «ισχυρό πρόγραμμα προστασίας» και λάμβανε όλες τις καταγγελίες και τις ανησυχίες «πολύ σοβαρά», αλλά ότι δεν ήταν σε θέση να σχολιάσει μεμονωμένες υποθέσεις.
Η Γουέστ Χαμ δήλωσε ότι διαθέτει σαφή και ισχυρά μέτρα προστασίας και ο σύλλογος δεν είναι σε θέση να σχολιάσει ή να παράσχει λεπτομέρειες για «οποιοδήποτε μεμονωμένο ζήτημα προστασίας, σύμφωνα με την καθιερωμένη πρακτική στον κλάδο».
Στη δήλωση παραίτησής του, ο Σάλιβαν ανέφερε ότι «μετά από μια ζωή που πέρασα χτίζοντας επιχειρήσεις στη βιομηχανία ενηλίκων, στην οποία έχω συναντήσει χιλιάδες γυναίκες, είναι δυστυχώς αναπόφευκτο να διατυπώνεται ένας μικρός αριθμός ισχυρισμών για ανάρμοστη συμπεριφορά εναντίον μου».
Περιέγραψε αυτούς τους ισχυρισμούς ως «ψευδείς» και δήλωσε ότι «δεν είμαι με τίποτα το πρόσωπο που τα μέσα ενημέρωσης αποφάσισαν να παρουσιάσουν».
Ο Σάλιβαν δήλωσε ότι σκοπεύει να κάνει μήνυση στο BBC.
Ο Πατριάρχης Θεόφιλος συναντήθηκε σήμερα με τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου, ενώ την προηγούμενη εβδομάδα επισκέφθηκε τον Αμερικανό πρόεδρο στο Λευκό Οίκο
Η προοπτική επίσκεψης του Ντόναλντ Τραμπ στην Ελλάδα βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο Γ΄ τη Δευτέρα 8 Ιουνίου στο Μέγαρο Μαξίμου. Ο προκαθήμενος του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων, που συναντήθηκε πρόσφατα με τον Αμερικανό πρόεδρο, κατέθεσε τους χαιρετισμούς του Τραμπ και άνοιξε εκ νέου το θέμα μιας πιθανής επίσκεψης στην ελληνική πρωτεύουσα.
Πατριάρχης Ιεροσολύμων προς Μητσοτάκη: Οι χαιρετισμοί Τραμπ και τα σχέδια για Αθήνα
Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Θεόφιλος απευθυνόμενος στον Κυριάκο Μητσοτάκη τόνισε: «Είχαμε μια πολύ καλή συνάντηση. Σας μεταφέρουμε και τους χαιρετισμούς του Προέδρου κ. Τραμπ, ο οποίος, νομίζω, έχει τη διάθεση να επισκεφτεί και την Ελλάδα σε μια επικείμενη επίσκεψή του προς τον εδώ χώρο». Η δήλωση αυτή προσέδωσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον στη συνάντηση, καθώς ο Πατριάρχης ανέδειξε τη συζήτηση που διεξήγαγε με τον πρόεδρο των ΗΠΑ σχετικά με το καθεστώς των Ιεροσολύμων και τη θέση των Χριστιανών στη Μέση Ανατολή.
Συνεργασία Ελλάδας και Πατριαρχείου Ιεροσολύμων
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης στο Μέγαρο Μαξίμου, τέθηκαν επί τάπητος κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τη συνεργασία της Ελληνικής Πολιτείας με το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων. Οι δύο πλευρές εξέτασαν τις εξελίξεις γύρω από το καθεστώς των Ιερών Προσκυνημάτων, ενώ ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στα θέματα προστασίας των ιστορικών δικαιωμάτων και των αρχαίων προνομίων που διαθέτει το Πατριαρχείο. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τη συγκυρία «εξαιρετικά σημαντική», επισημαίνοντας ότι η επίσκεψη του Πατριάρχη λαμβάνει χώρα σε περίοδο έντονης αναταραχής στη Μέση Ανατολή. «Μας επισκέπτεστε σε εξαιρετικά ταραγμένους καιρούς για την ευρύτερη περιοχή», υπογράμμισε ο πρωθυπουργός. Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε ειδικά στη σημαία του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων, επισημαίνοντας ότι τα δύο ελληνικά γράμματα «Φ» και «Τ» συμβολίζουν τους «φύλακες του τάφου». Η αναφορά αυτή, όπως τόνισε, αποτυπώνει την ιστορικότητα του Γένους και τη σημασία που αποδίδει η Ελληνική Πολιτεία στη στενή συνεργασία με το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε επίσης στον ρόλο των τεσσάρων Πρεσβυγενών Πατριαρχείων για την ενότητα του ελληνικού ορθόδοξου κόσμου, με ξεχωριστή μνεία στη «μεγάλη Εκκλησία της Κωνσταντινούπολης».
Χριστιανική παρουσία και ασφάλεια στη Μέση Ανατολή
Κεντρικό θέμα της συνάντησης αποτέλεσε η κατάσταση ασφαλείας στη Μέση Ανατολή μετά την πρόσφατη κλιμάκωση της έντασης, καθώς και οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι χριστιανικές κοινότητες της περιοχής. Ο πρωθυπουργός επανέλαβε το διαχρονικό ενδιαφέρον της Ελλάδας για τη στήριξη της χριστιανικής παρουσίας και ειδικά των Ορθοδόξων Χριστιανών στους Αγίους Τόπους, που αποτελούν την αρχαιότερη χριστιανική κοινότητα στην περιοχή. Παράλληλα, ο Μητσοτάκης υπογράμμισε τη σταθερή προσήλωση της Αθήνας στην προστασία της θρησκευτικής ελευθερίας και της ελευθερίας της λατρείας, τονίζοντας τη στρατηγική σημασία αυτών των αρχών για την περιοχή.
Ενδιαφέρον Τραμπ και State Department για τα Ιεροσόλυμα
Από την πλευρά του, ο Πατριάρχης Θεόφιλος ανέφερε ότι τόσο το State Department όσο και ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ επιδεικνύουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη διαφύλαξη του καθεστώτος των Ιεροσολύμων, του προσκυνηματικού καθεστώτος και της παρουσίας των Χριστιανών στη Μέση Ανατολή. «Το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων είναι η ενσάρκωση της ιεράς ιστορίας των Ιεροσολύμων», σημείωσε ο Πατριάρχης, υπογραμμίζοντας την άρρηκτη σύνδεσή του με το «ευσεβές γένος των Ρωμαίων».
Ιστορική συμφωνία για την προστασία των κειμηλίων
Στη συνάντηση έγινε αναφορά στη συμφωνία που υπεγράφη με το υπουργείο Πολιτισμού για την προστασία των κειμηλίων του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τη συμφωνία έμπρακτη απόδειξη της βούλησης της Ελληνικής Πολιτείας να προστατεύσει «αυτόν τον ανεκτίμητο πολιτιστικό θησαυρό». Ο Πατριάρχης Θεόφιλος έκανε λόγο για «ιστορική στιγμή» για το Πατριαρχείο, ευχαριστώντας την ελληνική πλευρά για το ενδιαφέρον και τη στήριξη. Όπως τόνισε, η Ελλάδα «ήταν και παραμένει η τροφός μητέρα» των κληρικών που υπηρετούν στη διασπορά και ιδίως στο Πατριαρχείο Ιεροσολύμων. Η επίσκεψη του Πατριάρχη Ιεροσολύμων στην Αθήνα εντάσσεται στο πλαίσιο της στενής συνεργασίας της ελληνικής πολιτείας με το Πατριαρχείο και έρχεται σε συνέχεια των επανειλημμένων επισκέψεων του πρωθυπουργού και μελών της κυβέρνησης στους Αγίους Τόπους, ενισχύοντας τους δεσμούς μεταξύ Ελλάδας και Πατριαρχείου.
Ο διάλογος Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Πατριάρχη κ.κ. Θεόφιλος Γ΄
Κατά την έναρξη της συνάντησης, ο Πρωθυπουργός και ο Πατριάρχης κ.κ. Θεόφιλος Γ΄ είχαν τον ακόλουθο διάλογο:
Κυριάκος Μητσοτάκης: «Χαίρομαι πάρα πολύ που σας υποδέχομαι, Μακαριώτατε, στην Αθήνα, μετά την επίσκεψη την οποία σας είχα κάνει στην Ιερουσαλήμ. Μας επισκέπτεστε σε εξαιρετικά ταραγμένους καιρούς για την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, γι’ αυτό και θεωρώ τη συγκυρία της συνάντησής μας εξαιρετικά σημαντική. Ενθυμούμαι πάντα ότι στη σημαία του Πατριαρχείου υπάρχουν τα δύο ελληνικά γράμματα «Φ» και «Τ», «φύλακες του τάφου», κάτι το οποίο υποδηλώνει την ιστορικότητα του γένους, αλλά και την πολύ μεγάλη σημασία την οποία η Ελληνική Πολιτεία αποδίδει στη στενή συνεργασία με το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων και βέβαια τον ρόλο που παίζουν και τα τέσσερα πρεσβυγενή Πατριαρχεία -προεξέχουσας, βέβαια, της μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινούπολης- για την ενότητα του ελληνικού ορθόδοξου κόσμου.
Ξέρω ότι και εσείς, όπως και εγώ, νοιαζόμαστε ιδιαίτερα για τη διαφύλαξη του ιδιαίτερου status quo των Αγίων Τόπων, όπως νοιαζόμαστε και για την προστασία όλων των χριστιανικών ορθόδοξων πληθυσμών στη Μέση Ανατολή, οι οποίοι και αυτοί δοκιμάζονται μέσα από αυτή την πολύ μεγάλη γεωπολιτική αναταραχή την οποία καλούμαστε πολλοί να διαχειριστούμε. Με ενδιαφέρει πολύ να ακούσω τις σκέψεις σας, όπως και την αποτίμηση της εξαιρετικά σημαντικής συνάντησης που είχατε με τον Πρόεδρο Trump, ο οποίος και αυτός αποδίδει πολύ μεγάλη σημασία στα ζητήματα αυτά.
Τέλος, να εκφράσω την ικανοποίησή μου, Μακαριώτατε, για τη σημαντική συμφωνία την οποία υπογράψατε με το Υπουργείο Πολιτισμού, η οποία αποδεικνύει και έμπρακτα τη βούληση της Ελληνικής Πολιτείας για την προστασία των κειμηλίων σας και αυτού του ανεκτίμητου πολιτιστικού θησαυρού τον οποίον διαχειρίζεστε και ο οποίος πρέπει να προφυλαχθεί, να διαφυλαχθεί και να παραδοθεί στις επόμενες γενεές ατόφιος. Και πάλι, λοιπόν, σας καλωσορίζω στην Αθήνα και σας εύχομαι καλή δύναμη στα δύσκολα καθήκοντά σας αυτή την ταραγμένη εποχή την οποία καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε».
Πατριάρχης Θεόφιλος Γ΄: «Σας ευχαριστούμε θερμώς, κ. Πρωθυπουργέ, για το ενδιαφέρον το οποίο επιδεικνύετε, παντοιοτρόπως και ποικιλοτρόπως. Χαιρόμαστε ιδιαιτέρως γι’ αυτή τη συνάντηση, η οποία έχει ιδιαίτερη σημασία, όχι μόνο για τις σχέσεις του Πατριαρχείου με τη φιλτάτη πατρίδα, αλλά έχει ιδιαίτερη σημασία για τον χώρο στον οποίο ζούμε και κινούμεθα, για τους Αγίους Τόπους και ειδικότερα για την Ιερουσαλήμ, η οποία είναι το σημείο αναφοράς όλου του κόσμου. Το δε Πατριαρχείο Ιεροσολύμων ουσιαστικά είναι η ενσάρκωσις της ιεράς ιστορίας των Ιεροσολύμων. Και φυσικά, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, αυτό το οποίο είναι άρρηκτα συνδεδεμένο ή καλύτερα να πούμε ότι είναι αναπόσπαστο τμήμα του ευσεβούς γένους των Ρωμαίων, το οποίο ευσεβές γένος των Ρωμαίων είχε αυτή τη μεγάλη τιμή από τη Θεία Πρόνοια να αναστήσει τον Πανάγιο Τάφο.
Και όπως γνωρίζετε, στον Πανάγιο Τάφο υπάρχει μια επιγραφή η οποία λέει: «Οι αναστήσαντές με», το βασιλικό και αυτοκρατορικό γένος των Ρωμαίων. Χαιρόμαστε ιδιαιτέρως για το ενδιαφέρον το οποίο επιδεικνύετε, αλλά και για τον χρόνο τον οποίο διαθέσατε γι’ αυτή τη συνάντηση. Και, όπως είπατε, χαιρόμεθα διότι βλέπουμε ότι υπάρχει ενδιαφέρον και εκ μέρους της Ελληνικής Πολιτείας και υμών προσωπικώς για την παρουσία και τη διασφάλιση εκεί της παραμονής των χριστιανών. Ένα θέμα το οποίο απασχολεί έντονα και το State Department και τον ίδιο τον Πρόεδρο, τον κ. Trump, ο οποίος στη συζήτηση που είχαμε, στη συνάντηση, αναφέρθηκε σε αυτό το θέμα, εις τη διαφύλαξη του καθεστώτος των Ιεροσολύμων, εννοούμε και του προσκυνηματικού καθεστώτος, αλλά και την ύπαρξη των χριστιανών εις τη Μέση Ανατολή.
Είχαμε μια πολύ καλή συνάντηση. Σας μεταφέρουμε και τους χαιρετισμούς του Προέδρου κ. Trump, ο οποίος, νομίζω, έχει τη διάθεση να επισκεφτεί και την Ελλάδα σε μια επικείμενη επίσκεψή του προς τον εδώ χώρο.Τέλος, θέλουμε να σας ευχαριστήσουμε για το μνημόνιο αυτό, το οποίο υπογράψαμε με την κα Μενδώνη. Όντως είναι μια ιστορική στιγμή για το Πατριαρχείο και, όπως είπατε, αυτό αποδεικνύει εμπράκτως τη σχέση του Πατριαρχείου με την Ελλάδα, η οποία Ελλάδα ήταν και παραμένει η τροφός μητέρα όλων των κληρικών που υπηρετούν στη διασπορά, αλλά και ιδιαιτέρως εις το Πατριαρχείο των Ιεροσολύμων. Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ και πάλι και σας μεταφέρουμε τις ευλογίες της Αγίας Πόλης της Ιερουσαλήμ αλλά και της αγιοταφιτικής αδελφότητας».