Επιστολή στους βουλευτές της ΝΔ - Στο τραπέζι η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, η προστασία του περιβάλλοντος, η επιλογή ηγεσίας της Δικαιοσύνης και η θητεία του ΠτΔ - Αλλάζει, αλλά δεν καταργείται το άρθρο 86
Το νήμα των πρωτοβουλιών για την εκκίνηση της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος πιάνει ο Κυριάκος Μητσοτάκης πατώντας το κουμπί για την επεξεργασία της πρότασης της Ν.Δ. και τη σύσταση της Προαναθεωρητικής Επιτροπής της Βουλής.
Σύμφωνα με διασταυρωμένες πληροφορίες του «ΘΕΜΑτος», ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται αύριο Δευτέρα με τηλεοπτικό του μήνυμα να δώσει το στίγμα των προθέσεών του, να ορίσει την ατζέντα, αλλά και να περιγράψει τους στόχους του για την αναθεωρητική διαδικασία. Την ίδια μέρα θα στείλει και σχετική επιστολή στους βουλευτές της Ν.Δ., ζητώντας τους εντός του Φεβρουαρίου να καταθέσουν τις προτάσεις τους, ενώ στις 9 το βράδυ θα παραχωρήσει συνέντευξη στον Σκάι και τον Αλέξη Παπαχελά. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, εντός του Μαρτίου θα έχει ολοκληρωθεί και θα παρουσιαστεί η πρόταση της Ν.Δ., ενώ η κοινοβουλευτική διαδικασία αναμένεται να «τρέξει» από τον Απρίλιο με τη σύσταση της Προαναθεωρητικής Επιτροπής.
Πριν από μερικές εβδομάδας το «ΘΕΜΑ» είχε αναλύσει ευρύτερα τόσο τις προθέσεις όσο και τους στόχους του κ. Μητσοτάκη, ο οποίος δεν αφήνει το θέμα να χρονίσει και φέρνει πιο μπροστά τις σχετικές πρωτοβουλίες. Αλλωστε από την περασμένη Δευτέρα ο πρωθυπουργός έδειξε την πρόθεση να... παίξει μπάλα στο θεσμικό πεδίο, ανακοινώνοντας στο Υπουργικό την πρωτοβουλία του υπουργείου Εσωτερικών για την επιστολική ψήφο των Ελλήνων του εξωτερικού και την τριεδρική Περιφέρεια Αποδήμων από τις επόμενες εθνικές εκλογές του 2027, κατά τα πρότυπα των ευρωεκλογών του 2024.
Ηδη, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει συντονιστικό ρόλο στο εγχείρημα και έχει κάνει σχετικές επαφές, ζητώντας από βουλευτές της Ν.Δ. με νομικό υπόβαθρο προτάσεις προς αξιολόγηση. Ο κ. Γεραπετρίτης θα είναι σε άμεση συνεννόηση με τον γενικό γραμματέα του πρωθυπουργού Στέλιο Κουτνατζή, ο οποίος επίσης είναι καθηγητής Δημοσίου Δικαίου. Εισηγητής της Ν.Δ. στην Επιτροπή της Βουλής που αναμένεται να συσταθεί θα είναι ο πρώην υπουργός Ευριπίδης Στυλιανίδης, ο οποίος μάλιστα τις προηγούμενες μέρες είχε και σχετική συζήτηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Επίσης, μέρος της συζήτησης θα είναι ο νέος πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής του συνεδρίου της Ν.Δ. και μέχρι πρότινος πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης Θεόδωρος Ρουσόπουλος, ο οποίος θα είναι από αυτή την εβδομάδα στην Αθήνα. Σημειωτέον, ο κ. Ρουσόπουλος κατέθεσε προ ημερών ερώτημα στο Συμβούλιο της Βενετίας αναφορικά με το άρθρο 86 που αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της αναθεωρητικής διαδικασίας, ζητώντας να πληροφορηθεί τι ισχύει ως προς το καθεστώς ασυλίας πολιτικών προσώπων σε άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Από το Μέγαρο Μαξίμου ρόλο στη συζήτηση βεβαίως έχουν ο υπουργός Επικρατείας Ακης Σκέρτσος, ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Γιώργος Μυλωνάκης και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης.
Ο καμβάς της αναθεώρησης
Η πρόταση της Ν.Δ., πάντως, αναμένεται να είναι ιδιαίτερα φιλόδοξη και στο μικροσκόπιο αναμένεται να τεθούν πάνω από 70 άρθρα του ισχύοντος Συντάγματος. Ως προς το άρθρο 86, το «ΘΕΜΑ» έχει εδώ και εβδομάδες αναφέρει ότι μια άποψη που υπάρχει στο τραπέζι, αλλά δεν συνιστά δεδομένο, είναι ότι θα μπορούσε να καταστεί υποχρεωτική η συγκρότηση του τριμελούς γνωμοδοτικού οργάνου εισαγγελέων που προβλέπεται στο άρθρο 5 παρ. 2 ν. 3126/2003 ώστε να επιλαμβάνεται πριν η Ολομέλεια της Βουλής αποφασίσει τη συγκρότηση επιτροπής Προκαταρκτικής Εξέτασης. Ο κ. Μητσοτάκης σε κάθε περίπτωση έχει ταχθεί υπέρ της ουσιαστικής αναθεώρησης του άρθρου, χωρίς όμως την πλήρη κατάργησή του.
Επίσης, η Ν.Δ. θεωρεί ότι έχει έρθει η ώρα για αναθεώρηση του άρθρου 16 μετά την έγκριση από το ΣτΕ του νόμου Πιερρακάκη για τα μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά πανεπιστήμια. Επίσης, στο μικροσκόπιο τίθενται το άρθρο 103 που αφορά τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, το άρθρο 24 για την προστασία του περιβάλλοντος, το άρθρο 90 για τον τρόπο εκλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης και την πιθανή ενίσχυση της άποψης των λειτουργών της έναντι της κρίσης της Βουλής και του Υπουργικού Συμβουλίου, αλλά και το άρθρο 30 για την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας για μία και μοναδική εξαετή θητεία.
Πρόθεση της Ν.Δ., πάντως, είναι να διευρύνει την ατζέντα της συζήτησης, με δεδομένη την εκτίμηση ότι το Σύνταγμα του 1975 ανταποκρίνεται στα δεδομένα του 20ού αιώνα. Ετσι, απαιτείται η αποκάθαρση του συνταγματικού κειμένου από αναχρονιστικές διατάξεις και η ενίσχυσή του υπό το πρίσμα των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής, της Τεχνητής Νοημοσύνης κ.ο.κ. Σύμφωνα με πληροφορίες του «ΘΕΜΑτος», η πλειοψηφία προσανατολίζεται να βάλει επιπλέον στο τραπέζι:
■ Την πρόβλεψη κανόνων δημοσιονομικής ισορροπίας και βιωσιμότητας.
■ Την κατοχύρωση της υποχρέωσης του κράτους να μεριμνά για την προσιτή στέγη.
■ Την πρόβλεψη της δυνατότητας προληπτικού ελέγχου της συνταγματικότητας ψηφισμένων νομοσχεδίων ώστε να αποφεύγεται το ενδεχόμενο δικαστικών κρίσεων που έρχονται με καθυστέρηση πολλών ετών και ανατρέπουν δικαιολογημένες προσδοκίες των πολιτών, όπως συχνά συμβαίνει σήμερα.
Η προαναθεωρητική διαδικασία βεβαίως είναι μια αναγκαία άσκηση συναίνεσης, στην οποία απαιτούνται 180 ψήφοι είτε στην προτείνουσα είτε στην αναθεωρητική Βουλή.
Δύσκολες συναινέσεις
Εμπειρος βουλευτής της Ν.Δ. εκτιμά ότι δύσκολα η αντιπολίτευση θα δώσει στις προς αναθεώρηση διατάξεις ισχυρή πλειοψηφία 180 βουλευτών από την προτείνουσα Βουλή, ώστε στη συνέχεια η οριστική αναθεώρηση να μπορεί να γίνει και με 151. Αν κρίνει κανείς από την πλήρη αδυναμία συνεννόησης για τη στελέχωση των Ανεξάρτητων Αρχών, υπάρχει ο δεδομένος κίνδυνος η εμβέλεια και αυτής της αναθεώρησης να είναι αντιστοίχως περιορισμένη με αυτή του 2019. Ο κ. Μητσοτάκης πάντως θα πετάξει το μπαλάκι στα κόμματα της αντιπολίτευσης, και ειδικά στο ΠΑΣΟΚ, με το οποίο θεωρητικά υπάρχει πεδίο συνεννόησης σε μια σειρά θεμάτων.
Πάντως, στο θεσμικό πεδίο η κυβέρνηση θα προσπαθήσει να πετύχει μια γρήγορη νίκη με την επιστολική ψήφο των αποδήμων. Μετά τη Διακομματική που συγκάλεσε την Πέμπτη ο υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος, φαίνεται ότι υπάρχει πεδίο συνεννόησης για να βρεθούν οι αναγκαίες 200 ψήφοι. Σε αυτό το πλαίσιο, προγραμματίστηκε νέα συνεδρίαση της Διακομματικής την ερχόμενη Πέμπτη.
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ