01 Φεβρουαρίου 2026

Μητσοτάκης: Απολύτως ψευδές ότι η Ελλάδα είναι μια δυστοπία στο πεδίο των εργατικών δυστυχημάτων


Με τις τραγωδίες που σημειώθηκαν την εβδομάδα που μας πέρασε ξεκινά την ανασκόπηση του κυβερνητικού έργου ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, τονίζοντας «η πολιτική δεν εξελίσσεται στο κενό, εξελίσσεται μέσα στην πραγματική ζωή, με ό,τι αυτή φέρνει».

Με αφορμή το τραγικό δυστύχημα στην μπισκοτοβιομηχανία «Βιολάντα», ο πρωθυπουργός κάνει λόγο για «νέα προσπάθεια εργαλειοποίησης του πόνου των οικογενειών που έχασαν τους ανθρώπους τους στα Τρίκαλα» και σημειώνει: «Θέλω να επισημάνω καταρχάς ότι καμία κυβέρνηση δεν θα ήθελε να υπάρχει έστω και ένα εργατικό δυστύχημα, αλλά είναι απολύτως ψευδές ότι η χωρά μας είναι δήθεν μια δυστοπία σε αυτό το πεδίο. Με βάση τα επίσημα ευρωπαϊκά και εθνικά δεδομένα, η Ελλάδα παραμένει σταθερά μεταξύ των 3 ευρωπαϊκών χωρών με τα λιγότερα εργατικά δυστυχήματα στην ΕΕ».

Επίσης, μεταξύ άλλων αναφέρει ότι «ολοκληρώθηκε η σύσταση της νέας κοινοπραξίας μεταξύ των ΕΑΣ (Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα) και του ομίλου Czechoslovak Group (CSG), με επιχειρησιακό βραχίονα την MSM Group, με επίκεντρο το συγκρότημα του Λαυρίου».

Η ανάρτηση του πρωθυπουργού:

«Η εβδομάδα που μας πέρασε ήταν μια πολύ δύσκολη εβδομάδα. Όταν χάνονται ανθρώπινες ζωές, η δημόσια συζήτηση αλλάζει τόνο και προτεραιότητες. Δεν είναι εύκολο να μιλά κανείς για πολιτικές πρωτοβουλίες και κυβερνητικό έργο, όταν η σκέψη όλων βρίσκεται σε οικογένειες που πενθούν και σε ανθρώπους που δεν γύρισαν ποτέ στα σπίτια τους. Είναι αναπόφευκτο όλα τα υπόλοιπα να περνούν μέσα από ένα διαφορετικό φίλτρο. Όχι γιατί παύουν να έχουν σημασία, αλλά γιατί αλλάζει η οπτική με τα οποία τα προσεγγίζουμε. Η πολιτική δεν εξελίσσεται στο κενό, εξελίσσεται μέσα στην πραγματική ζωή, με ό,τι αυτή φέρνει. Με αυτές τις σκέψεις, ακολουθεί η ανασκόπηση της εβδομάδας.

Αρχή θα κάνω με την έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή του εθνικού αμυντικού σχεδίου της Ελλάδας, ύψους 788 εκ. ευρώ, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος SAFE. Είναι μέρος της κοινής ευρωπαϊκής προσπάθειας ενίσχυσης της άμυνας και της ετοιμότητας της Ένωσης, μέσω του φιλόδοξου πακέτου μέτρων «Ετοιμότητα 2030». Μέχρι στιγμής έχουν λάβει έγκριση 19 εθνικά σχέδια, ενώ αναμένεται η τελική επικύρωσή τους από το Συμβούλιο της ΕΕ, ώστε να υπογραφούν οι σχετικές συμβάσεις και να γίνουν οι πρώτες εκταμιεύσεις τον προσεχή Μάρτιο. Το ελληνικό SAFE -θυμίζω- περιλαμβάνει έξι στρατηγικής σημασίας προγράμματα, με έμφαση στις νέες τεχνολογίες, τα μη επανδρωμένα συστήματα και τις ασφαλείς επικοινωνίες, σε συνεργασία με χώρες όπως η Κύπρος, η Νορβηγία, η Πολωνία και η Βουλγαρία. Είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα για την ενδυνάμωση της πατρίδας μας σε όλα τα πεδία -στην άμυνα, στη διπλωματία, αλλά και στα μέτωπα της οικονομίας και της κοινωνίας.

Στο πεδίο της ενίσχυσης της αμυντικής μας ικανότητας, θέλω να αναφέρω μια επενδυτική και εξοπλιστική συνεργασία στρατηγικής σημασίας που σηματοδοτεί την ανάταξη της εγχώριας αμυντικής μας βιομηχανίας μετά από δεκαετίες εγκατάλειψης και αδράνειας. Την εβδομάδα που μας πέρασε ολοκληρώθηκε η σύσταση της νέας κοινοπραξίας μεταξύ των ΕΑΣ (Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα) και του ομίλου Czechoslovak Group (CSG), με επιχειρησιακό βραχίονα την MSM Group, με επίκεντρο το συγκρότημα του Λαυρίου. Η συμφωνία προβλέπει την υλοποίηση ενός φιλόδοξου επενδυτικού προγράμματος, συνολικού ύψους τουλάχιστον 50 εκ. ευρώ, χωρίς δημοσιονομική επιβάρυνση του Ελληνικού Δημοσίου.

Συγκεκριμένα ενισχύεται η εγχώρια παραγωγή πυρομαχικών που είναι κρίσιμα για τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, με εκσυγχρονισμό υφιστάμενων και δημιουργία νέων σύγχρονων γραμμών παραγωγής, ενώ από το 2026 προβλέπεται σημαντική αύξηση παραγωγικής δυναμικότητας με τη δημιουργία γραμμής παραγωγής με τεχνολογίες που μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν στην Ελλάδα. Έτσι, δρομολογείται η μακροπρόθεσμη αξιοποίηση (25 έτη) ενός στρατηγικού, μέχρι σήμερα υπολειτουργούντος, βιομηχανικού περιουσιακού στοιχείου, η απασχόληση αυξάνεται από περίπου 120 σε τουλάχιστον 300 εργαζομένους, με δημιουργία σταθερών θέσεων υψηλής εξειδίκευσης, ενώ τέλος, διασφαλίζεται η ουσιαστική μεταφορά τεχνογνωσίας και επιχειρησιακής εμπειρίας από έναν κορυφαίο ευρωπαϊκό παραγωγό πυρομαχικών, τον 2ο σε μέγεθος στην ΕΕ μετά τη Rheinmetall.

Την Παρασκευή βρέθηκα στο Ηράκλειο, όπου δύο εμβληματικά έργα για ολόκληρη την Κρήτη προχωρούν: ο ΒΟΑΚ και το νέο Αεροδρόμιο στο Καστέλι Ηρακλείου. Επισκέφθηκα το εργοτάξιο στο νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι, το οποίο θα γίνει το πιο σύγχρονο αεροδρόμιο της Ελλάδας και θα αντικαταστήσει το σημερινό αεροδρόμιο «Νίκος Καζαντζάκης», που είναι το δεύτερο σε επιβατική κίνηση στη χώρα. Η πρόοδος των εργασιών έχει προσεγγίζει ήδη το 67% και την ίδια ημέρα υπεγράφη από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών η Συμφωνία Εξοπλισμού Αεροναυτιλίας, που αποτελεί προϋπόθεση για την έγκαιρη προμήθεια του εξοπλισμού, την πιστοποίηση και λειτουργία του νέου Διεθνούς Αερολιμένα Ηρακλείου Κρήτης.
Όσον αφορά τον ΒΟΑΚ, επίσης την Παρασκευή ενεργοποιήθηκε η Σύμβαση Παραχώρησης για το βασικό τμήμα του, Χανιά – Ηράκλειο, συνολικού μήκους 157 χλμ., με παράπλευρο οδικό δίκτυο, γέφυρες, σήραγγες, ανισόπεδους κόμβους, ΚΕΣ, ΚΛΣ και ΣΕΑ. Σε αυτό ενσωματώθηκε και η προαίρεση που αφορά στο τμήμα Κίσσαμος-Χανιά, μήκους 30 χλμ., και τον Α/Κ Χανίων, ο οποίος θα συνδέει τον ΒΟΑΚ με το αεροδρόμιο Χανίων. Ο Βόρειος Οδικός Άξονας της Κρήτης είναι έργο που έχει περάσει οριστικά στο στάδιο της κατασκευής, όπως ακριβώς είχαμε δεσμευτεί απέναντι στην κρητική κοινωνία. Ένα έργο που αντιλαμβάνομαι ως χρέος απέναντι στους συντοπίτες μου, με πρωταρχικό στόχο την οδική ασφάλεια και φυσικά, την εμβάθυνση της κοινωνικής συνοχής και την ενίσχυση της τοπικής, αλλά και της εθνικής οικονομίας.

Αυτήν την εβδομάδα συζητήσαμε και την πρωτοβουλία μας για την επέκταση του δικαιώματος της επιστολικής ψήφου στους Έλληνες του εξωτερικού και στις επόμενες εθνικές εκλογές το 2027, όπως δηλαδή έγινε στις Ευρωεκλογές. Η πρότασή μας προβλέπει ότι οι συμπατριώτες μας που διαμένουν μόνιμα εκτός Ελλάδος θα μπορούν όχι απλώς να επιλέξουν το κόμμα της προτίμησής τους, αλλά και συγκεκριμένο βουλευτή ως εκπρόσωπό τους. Για τον σκοπό αυτό εισηγούμαστε τη δημιουργία μιας ειδικής τριεδρικής Περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού, όπου οι εκτός συνόρων εγγεγραμμένοι εκλογείς θα ψηφίζουν όποιον ή όποια επιθυμούν. Παράλληλα, οι έδρες Επικρατείας επανέρχονται στις 12, όπως ίσχυε από το 1974 έως το 2019. Τίποτα δεν αλλάζει, επίσης, όσον αφορά στο εκλογικό σώμα, στις υπόλοιπες Περιφέρειες. Και, φυσικά, το όριο εισόδου στη Βουλή παραμένει κανονικά στο 3%. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που ενισχύει τους δεσμούς μας με τον απόδημο ελληνισμό και στηρίζει έμπρακτα την πολιτική του brain regain. Με δεδομένο ότι απαιτείται η αυξημένη πλειοψηφία των 200 βουλευτών που προβλέπει το Σύνταγμα, ευελπιστώ ότι τα κόμματα της αντιπολίτευσης θα προσεγγίσουν την πρόταση με πνεύμα ευθύνης και συναίνεσης, ώστε να μπορέσει να εφαρμοστεί από το 2027.

Σε συνέχεια όσων ανακοίνωσα κατά τη συζήτηση του Προϋπολογισμού, οι παρεμβάσεις μας για την αντιμετώπιση του πολυπαραγοντικού στεγαστικού ζητήματος αρχίζουν να υλοποιούνται, καθώς εγκρίθηκαν από το Υπουργικό Συμβούλιο της περασμένης εβδομάδας και παίρνουν τον δρόμο της νομοθέτησης. Έτσι, έχουμε το καινούργιο πρόγραμμα «Κατασκευάζω-Νοικιάζω», όπου νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στον τομέα των κατασκευών ή της διαχείρισης ακινήτων μπορούν να κατασκευάσουν νέες οικίες ή να μετατρέψουν σε οικιστική τη χρήση υφιστάμενων ακινήτων άλλης χρήσης για μακροχρόνια μίσθωση, διάρκειας τουλάχιστον δέκα ετών και έναντι προκαθορισμένου μισθώματος. Παράλληλα, εισάγουμε περιορισμούς για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων που βρίσκονται στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα του Δήμου Θεσσαλονίκης, όπως ισχύουν ήδη στο 1ο, 2ο και 3ο Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου Αθηναίων.

Την εβδομάδα αυτή ξεκίνησε, επίσης, η σταδιακή αποστολή SMS σε πολίτες-δικαιούχους για τη συμμετοχή στο νέο πρόγραμμα πρόληψης της νεφρικής δυσλειτουργίας. Πρόκειται για ακόμη ένα βήμα στην προσπάθειά μας να περάσουμε από τη θεραπεία στην πρόληψη, εντοπίζοντας έγκαιρα προβλήματα υγείας που συχνά εξελίσσονται αθόρυβα. Το πρόγραμμα αυτό εντάσσεται στο Εθνικό Πρόγραμμα Προληπτικών Εξετάσεων «Προλαμβάνω», μέσω του οποίου, μέχρι σήμερα, πάνω από 5,1 εκατομμύρια Έλληνες έχουν πραγματοποιήσει τις προληπτικές εξετάσεις με ουσιαστικά αποτελέσματα στον έγκαιρο εντοπισμό σοβαρών νοσημάτων. Θυμίζω ότι τα προγράμματα αφορούν στην πρόληψη του καρκίνου του μαστού, του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, του καρκίνου του παχέος εντέρου, του καρδιαγγειακού κινδύνου και -το πιο πρόσφατο -για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας ενηλίκων.

Κάτι ακόμη να προσθέσω σε ό,τι αφορά τη δημόσια υγεία: από τις συνολικά 16.000 προσλήψεις που θα γίνουν μέσα στο 2026 στο Δημόσιο, περίπου 5.000 προσλήψεις θα γίνουν στο ΕΣΥ, κυρίως νοσηλευτικού προσωπικού και προσωπικού υποστήριξης.

Εντωμεταξύ, αυξάνουμε την αμοιβή των συμβεβλημένων γιατρών του ΕΟΠΥΥ από 10 σε 13 ευρώ -μια αύξηση που αντιλαμβάνομαι δεν φαίνεται μεγάλη, αλλά είναι η πρώτη έπειτα από 16 χρόνια και χωρίς επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού, καθώς προέρχεται από εξοικονόμηση πόρων μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας ραντεβού.
Τα ποσοστά ανεργίας κατέγραψαν νέα υποχώρηση στο 7,5% τον περασμένο Δεκέμβριο, το χαμηλότερο καταγεγραμμένο ποσοστό από τον Μάιο του 2008 και το δεύτερο χαμηλότερο στη χώρα μας από τον Ιανουάριο του 2004. Για να έχετε μια εικόνα σε απόλυτους αριθμούς, οι απασχολούμενοι ανήλθαν σε 4.376.977 άτομα, οι άνεργοι ήταν 354.904 άτομα ενώ τα άτομα που δεν εργάζονται ούτε αναζητούν εργασία, ανήλθαν σε 3.005.230. Την ίδια εικόνα κινητικότητας στην αγορά εργασίας αποτύπωσε και η 50ή Ημέρα Καριέρας της ΔΥΠΑ και του Υπουργείου Εργασίας, που κατέγραψε ρεκόρ συμμετοχής. Σχεδόν 9.700 πολίτες ήρθαν σε άμεση επαφή με 300 επιχειρήσεις, διεκδικώντας χιλιάδες διαθέσιμες θέσεις εργασίας. Μέχρι σήμερα πάνω από 12.000 συμπολίτες μας έχουν βρει δουλειά μέσω των 49 Ημερών Καριέρας που έχουν πραγματοποιηθεί σε 19 συνολικά πόλεις και αποτελεί πλέον έναν θεσμό ο οποίος έχει καταγραφεί στη συνείδηση των πολιτών ως συνώνυμος της εξεύρεσης εργασίας.

Στο σημείο αυτό, και με αφορμή τη νέα προσπάθεια εργαλειοποίησης του πόνου των οικογενειών που έχασαν τους ανθρώπους τους στα Τρίκαλα, θέλω να επισημάνω καταρχάς ότι καμία κυβέρνηση δεν θα ήθελε να υπάρχει έστω και ένα εργατικό δυστύχημα, αλλά είναι απολύτως ψευδές ότι η χωρά μας είναι δήθεν μια δυστοπία σε αυτό το πεδίο. Με βάση τα επίσημα ευρωπαϊκά και εθνικά δεδομένα, η Ελλάδα παραμένει σταθερά μεταξύ των 3 ευρωπαϊκών χωρών με τα λιγότερα εργατικά δυστυχήματα στην ΕΕ. Και το 2024 και το 2025. Δεν θα αναφέρω αριθμούς, κάθε ανθρώπινη απώλεια σε τόπο δουλειάς είναι επώδυνη. Ωστόσο δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ότι, με συνεχείς θεσμικές παρεμβάσεις, τα τελευταία χρόνια ενισχύουμε διαρκώς τα μέτρα για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία, αυξάνοντας σημαντικά τους ελέγχους που διενεργεί και τις κυρώσεις που επιβάλλει η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας.

Εργαλείο ελευθερίας για κάθε πολίτη με αναπηρία αποδεικνύεται η κάρτα αναπηρίας που θέσαμε σε εφαρμογή μετά από τρεις δεκαετίας αφότου θεσπίστηκε (το 1996!). Με την επίδειξη της -θυμίζω- οι κάτοχοί της μπορούν να εξυπηρετούνται κατά προτεραιότητα σε διάφορες υπηρεσίες, να τη χρησιμοποιούν ως ισοδύναμο δικαιολογητικό αντί της πιστοποίησης αναπηρίας, να μετακινούνται δωρεάν σε όλα τα ΜΜΜ της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, αλλά και να έχουν δωρεάν είσοδο σε δημόσιους χώρους πολιτισμού. Για να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητά της, το αρμόδιο Υπουργείο προχώρησε σε 3 κομβικές αλλαγές: αντικατέστησε τον πάροχο διανομής των καρτών, καθώς παρατηρήθηκαν από τα ΕΛΤΑ καθυστερήσεις στην παράδοσή τους, γίνεται προμήθεια έξι μηχανημάτων του ΟΑΣΑ για την ενεργοποίηση των καρτών πριν από την αποστολή τους στους δικαιούχους, ώστε να παραλαμβάνονται έτοιμες προς χρήση και αυξήθηκε το προσωπικό της γραμμής υποστήριξης με τη συμμετοχή και του 1555 στην εξυπηρέτηση των πολιτών.

Περνώ στη νέα μεγάλη επιτυχία των διωκτικών αρχών και συγκεκριμένα της Διεύθυνσης Δίωξης Ναρκωτικών & Λαθρεμπορίου του Λιμενικού Σώματος και της Ελληνικής Ακτοφυλακής. Μετά από πολύμηνη και μεθοδική έρευνα, εντοπίστηκαν και συνελήφθησαν 4 Έλληνες, μέλη διεθνούς εγκληματικής οργάνωσης, που δραστηριοποιούνταν στην εισαγωγή μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών ουσιών από τη Λατινική Αμερική. Η διερεύνηση της υπόθεσης ξεκίνησε το 2023, όταν κατασχέθηκαν από τις αμερικανικές αρχές 5 τόνοι κοκαΐνης στο Εκουαδόρ και διαπιστώθηκε ότι η παραλήπτρια εταιρεία βρίσκεται στην Ελλάδα. Με τη συνεργασία αστυνομίας, λιμενικού και εισαγγελικών αρχών, ο κύκλος γύρω από τους εμπλεκόμενους έκλεισε, οδηγώντας στις συλλήψεις. Το οικονομικό όφελος της οργάνωσης εκτιμάται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ.

Θα κλείσω τη σημερινή ανασκόπηση με ένα έργο που αποτελεί χρέος μνήμης και αλήθειας: την ανέγερση του νέου Μουσείου Ολοκαυτώματος Ελλάδος στην Θεσσαλονίκη, την πόλη που θεωρήθηκε ως η Ιερουσαλήμ των Βαλκανίων. Η σύμβαση για την κατασκευή του υπογράφηκε προ ημερών και αν δεν υπάρξουν καθυστερήσεις το Μουσείο θα μπορέσει να ανοίξει τις πόρτες του το 2028. Θα ανεγερθεί στον χώρο του παλαιού Σιδηροδρομικού Σταθμού Θεσσαλονίκης, τόπο άρρηκτα συνδεδεμένο με τη μνήμη των εκτοπισμένων Εβραίων της πόλης. Η χρηματοδότηση του έργου, ύψους 40 εκ. ευρώ, καλύπτεται από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, από το Γερμανικό Δημόσιο, από το ελληνικό Δημόσιο και από δωρεές ιδιωτών. Το Μουσείο Ολοκαυτώματος δεν αφορά μόνο τη μνήμη του παρελθόντος. Αφορά τη γνώση και την ευθύνη του παρόντος. Τη διατήρηση της ιστορικής αλήθειας και τη μετάδοσή της στις επόμενες γενιές, ως ανάχωμα απέναντι στη λήθη και την παραχάραξη της Ιστορίας που, δυστυχώς, κάποιοι επιχειρούν.

Ευχαριστώ που φτάσατε ως εδώ. Εύχομαι καλό μήνα και ο μήνας που ανοίγεται να είναι καλύτερος από αυτόν που αφήσαμε πίσω μας. Τα λέμε την επόμενη Κυριακή, καλημέρα».


Πρετεντέρης: Βαρετοί


"Δεν ξέρω τι είναι πιο βαρετό. Να βλέπεις τον Παναθηναϊκό στο ποδόσφαιρο ή να παρακολουθείς την Αριστερά να διαβουλεύεται;" αναρωτιέται στα ΝΕΑ ο Γ. Πρετεντέρης:



Ανάλυση: Τι θα γινόταν σε περίπτωση πολέμου Τουρκίας – Ισραήλ – Ισραηλινοί αναλύουν το σενάριο


Το σενάριο ενδεχόμενης σύγκρουσης μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας εξετάζουν ισραηλινοί αναλυτές, αποδεχόμενοι πλέον το γεγονός ότι μετά το Ιράν η Τουρκία αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο ανερχόμενο κίνδυνο. Σε σχετική μελέτη εξετάζεται το ενδεχόμενο της ένοπλης σύγκρουσης του τουρκικού πολεμικού ναυτικού με την ισραηλινή πολεμική αεροπορία.

Του Χρήστου Μαζανίτη

Η σύγκριση μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ αποτελεί ένα από τα πιο σύνθετα γεωπολιτικά σενάρια, καθώς πρόκειται για δύο «γίγαντες» της περιοχής με εντελώς διαφορετική φιλοσοφία ισχύος.

Η Τουρκία πλέον κατατάσσεται στις 10 ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις παγκοσμίως (9η θέση στο Global Firepower 2026). Διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους τακτικούς στρατούς στο ΝΑΤΟ. Η δυνατότητα επιστράτευσης και οι εφεδρείες της είναι πολλαπλάσιες του Ισραήλ. Η μεγάλη της έκταση της επιτρέπει να απορροφά πλήγματα και να διασπείρει τις δυνάμεις της, σε αντίθεση με το «μικρό» και γεωγραφικά περιορισμένο Ισραήλ. Υπερέχει σημαντικά σε αριθμό πλοίων (φρεγάτες, υποβρύχια) και διαθέτει το ελικοπτεροφόρο TCG Anadolu, στοχεύοντας σε ρόλο περιφερειακής ναυτικής δύναμης.

Το Ισραήλ (15η θέση παγκοσμίως) βασίζεται στο δόγμα της “Ποιοτικής Υπεροχής” (Qualitative Military Edge). Η ισραηλινή αεροπορία θεωρείται η πιο έμπειρη και τεχνολογικά προηγμένη στην περιοχή, διαθέτοντας σημαντικό αριθμό stealth μαχητικών F-35, τα οποία η Τουρκία δεν διαθέτει. Διαθέτει το πιο εξελιγμένο πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας στον κόσμο (Iron Dome, David’s Sling, Arrow 3), ικανό να αναχαιτίζει από ρουκέτες μέχρι βαλλιστικούς πυραύλους.

Οι περισσότεροι αναλυτές συμφωνούν ότι ένας ολοκληρωτικός πόλεμος είναι εξαιρετικά απίθανος λόγω της γεωγραφίας, καθότι δεν συνορεύουν, και των διεθνών συμμαχιών. Ωστόσο, σε ένα υποθετικό σενάριο θα ήταν κυρίως μια σύγκρουση αεροπορίας, drones και πυραύλων. Το Ισραήλ θα μπορούσε να καταφέρει χειρουργικά πλήγματα σε τουρκικές υποδομές, ενώ η Τουρκία θα χρησιμοποιούσε το τεράστιο οπλοστάσιο drones και πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς για να κορέσει την ισραηλινή αεράμυνα αλλά και το πολεμικό της ναυτικό, στο οποίο υπερτερεί.

Η Τουρκία έχει ένα ισχυρό μη-στρατιωτικό όπλο: τον έλεγχο των αγωγών πετρελαίου (π.χ. από το Αζερμπαϊτζάν) που τροφοδοτούν το Ισραήλ. Μια διακοπή τους θα προκαλούσε ασφυξία στην ισραηλινή οικονομία.

Το “Israel Radar”, λαμβάνει υπ’ όψιν του το σενάριο η σύγκρουση να περιοριζόταν στις ναυτικές δυνάμεις της Τουρκίας και της πολεμικής αεροπορίας του Ισραήλ.

Αν επρόκειτο για έναν παραδοσιακό ανταγωνισμό μεταξύ ναυτικών, η Τουρκία θα φαινόταν να έχει σαφές πλεονέκτημα. Αλλά στην πραγματική στρατηγική γεωμετρία της περιοχής, τα πλοία είναι μόνο η μισή ιστορία.

Όπως επισημαίνεται στο άρθρο, η αποφασιστική μεταβλητή δεν είναι τα πλοία στο νερό, αλλά η αεροπορική ισχύς από πάνω. Και εκεί είναι που η πλάστιγγα ανατρέπεται απότομα υπέρ του Ισραήλ.

Η δυσάρεστη αλήθεια για την Άγκυρα είναι η εξής: Το Ναυτικό της Τουρκίας, παρά το μέγεθός του, θα δυσκολευόταν να επιχειρήσει ελεύθερα υπό συνεχή πίεση από την Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία.

Σε ένα σενάριο άμεσης αντιπαράθεσης, η αεροπορική κυριαρχία του Ισραήλ θα επέβαλε αυστηρούς περιορισμούς σε ό,τι θα μπορούσαν να κάνουν με ασφάλεια τα τουρκικά πλοία, πού θα μπορούσαν να πάνε και για πόσο καιρό θα μπορούσαν να παραμείνουν.

Ναυτική ισχύς έναντι αεροπορικής ισχύος

Το Τουρκικό Ναυτικό είναι μεγάλο, επαγγελματικό και υποστηρίζεται από ένα φιλόδοξο πρόγραμμα ναυπηγικής. Τα ναυπηγεία της Τουρκίας παράγουν πλέον σύγχρονες κορβέτες, φρεγάτες αεράμυνας και υποβρύχια, ενώ η Άγκυρα έχει καταστήσει σαφείς τις φιλοδοξίες της για εμβέλεια στα νερά της Μεσογείου και περιφερειακή επιρροή.

Όσον αφορά την ακατέργαστη ναυτική ισχύ, η Τουρκία υπερτερεί των περισσότερων γειτόνων της.

Αλλά ο σύγχρονος ναυτικός πόλεμος είναι βάναυσα αδίστακτος για τα πλοία επιφανείας που επιχειρούν χωρίς πλήρη αεροπορική υπεροχή. Ακόμα και τα πιο προηγμένα πολεμικά πλοία είναι αργοί στόχοι που εκπέμπουν ραντάρ και δεν μπορούν να κρυφτούν, να τρέξουν γρήγορα και να διασκορπιστούν εύκολα.

Η επιβιωσιμότητά τους εξαρτάται λιγότερο από την δική τους πυραυλική άμυνα και περισσότερο από την ποιότητα της αεροπορικής ομπρέλας από πάνω τους.

Εδώ αναδεικνύεται η δομική ευπάθεια του Τουρκικού Ναυτικού. Δεν είναι βελτιστοποιημένο για να αντιμετωπίσει μια παρατεταμένη αεροπορική εκστρατεία από έναν ισχυρό αντίπαλο που διαπρέπει στον ηλεκτρονικό πόλεμο, τη σύντηξη πληροφοριών και τους γρήγορους κύκλους επιθέσεων όπως κάνει το Ισραήλ.

Ενάντια σε ένα ομότιμο ναυτικό, ο αριθμός και η πολυεπίπεδη άμυνα των πλοίων έχουν σημασία. Ενάντια σε μια ανώτερη αεροπορία, οι ίδιοι αριθμοί γίνονται εμπόδιο. Κάθε επιπλέον πλοίο είναι μια ακόμη υπογραφή ραντάρ. Ένας ακόμη στόχος υψηλής αξίας που πρέπει να προστατευτεί.

Το πραγματικό πλεονέκτημα του Ισραήλ

Το πλεονέκτημα του Ισραήλ συχνά περιορίζεται σε ένα θέμα συζήτησης για τα F-35. Αυτό δεν προσεγγίζει το βαθύτερο σημείο. Η Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία δεν είναι απλώς μια συλλογή προηγμένων αεροσκαφών: είναι μια ολοκληρωμένη αλυσίδα εξόντωσης βελτιστοποιημένη για ταχύτητα και ακρίβεια.

Στο κέντρο αυτού του συστήματος βρίσκεται το F-35I Adir , το οποίο παρέχει στο Ισραήλ έναν stealth αισθητήρα εμπρόσθιας ώθησης και μια πλατφόρμα κρούσης ικανή να ανιχνεύει, να παρακολουθεί και να προσδιορίζει ναυτικούς στόχους χωρίς να φωτίζεται από τα εχθρικά ραντάρ.

Αλλά το F-35I δεν επιχειρεί μόνο του. Τροφοδοτεί δεδομένα στόχευσης σε μαχητικά αεροσκάφη F-15 και F-16, τα οποία μπορούν να μεταφέρουν μεγάλα φορτία κατά πλοίων και όπλα μεγάλης εμβέλειας.

Αυτή η αρχιτεκτονική επιτρέπει στο Ισραήλ να εξαπολύει εξαιρετικά αποτελεσματικές, πολυδιάστατες αεροπορικές επιχειρήσεις.

Οι Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) μπορούν να υποβαθμίσουν αισθητήρες και επικοινωνίες μέσω ηλεκτρονικού και κυβερνοπολέμου, να καταστείλουν τις ναυτικές αεράμυνες, να στοχεύσουν βασικά τουρκικά περιουσιακά στοιχεία με εξαιρετική ακρίβεια και να αποσυρθούν γρήγορα σε ασφαλές μέρος.

Αντιθέτως, οι ναυτικοί σχηματισμοί είναι εκ φύσεως αργοί. Δεν μπορούν να μετακινηθούν γρήγορα. Δεν μπορούν να κρυφτούν. Και δεν μπορούν να ανακτήσουν τις απώλειες με τον ρυθμό που μπορεί να αναγεννήσει μια αεροπορία.

Αυτή η ασυμμετρία επηρεάζει άμεσα το ισραηλινό δόγμα, το οποίο δίνει έμφαση σε συμπιεσμένα χρονοδιαγράμματα και ταχεία επιχειρησιακή λήψη αποφάσεων.

Στόχος του Ισραήλ δεν θα ήταν να καταστρέψει ολόκληρο τον τουρκικό στόλο. Θα ήταν να του στερήσει την ελευθερία δράσης, καθιστώντας οποιεσδήποτε επιχειρήσεις κοντά στο Ισραήλ πολύ επικίνδυνες και εξαιρετικά δαπανηρές.

Το κενό μυστικότητας

Επιπλέον, επί του παρόντος υπάρχει μια τεχνολογική αναντιστοιχία που υπονομεύει τη στάση της Άγκυρας. Η Τουρκία δεν συμμετέχει στο πρόγραμμα F-35 και δεν διαθέτει ένα stealth μαχητικό ικανό να φτάσει τις δυνατότητες διείσδυσης προς τα εμπρός του Ισραήλ.

Αυτό έχει σημασία επειδή η αεράμυνα του στόλου δεν αφορά μόνο πυραύλους που μεταφέρονται από πλοία: πρόκειται για την προώθηση του φακέλου εμπλοκής προς τα έξω.

Χωρίς δικά της αεροσκάφη stealth, η Τουρκία θα δυσκολευόταν να διεκδικήσει τον ισραηλινό εναέριο χώρο κοντά σε μια ναυτική ζώνη μάχης ή να καταστείλει τις ισραηλινές πλατφόρμες επιτήρησης αρκετά νωρίς ώστε να προστατεύσει τα πλοία της από τον εντοπισμό και την παρακολούθηση.

Ακόμη και με ισχυρή κάλυψη από την Τουρκική Πολεμική Αεροπορία, η δυναμική θα παρέμενε δυσμενής.

Τα ισραηλινά αεροσκάφη stealth θα μπορούσαν να επιχειρούν εντός των τουρκικών φακέλων αισθητήρων, να συλλέγουν δεδομένα στόχευσης και να στέλνουν σήματα για επιθέσεις από εξωτερικές εμβέλειες αεράμυνας. Το τουρκικό ναυτικό θα βρισκόταν γρήγορα σε μια μόνιμη κατάσταση μερικής τύφλωσης.

Η Τουρκία γνωρίζει την αδυναμία της

Αυτή η ανισορροπία δεν είναι θεωρητική. Εξηγεί γιατί η Τουρκία, παρά την στρατιωτική της δυναμική αλλού, έχει γενικά αποφύγει τυχόν συγκρούσεις με το Ισραήλ.

Η ναυτική ισχύς είναι ένα ορατό, πολιτικό μέσο. Στέλνει σήματα. Αλλά είναι επίσης αργή στην αποκλιμάκωση και δύσκολο να υποχωρήσει μόλις αναπτυχθεί. Αντιθέτως, η αεροπορική ισχύς είναι ευέλικτη, αναστρέψιμη και πιο εύκολη στη διαμόρφωση.

Το Ισραήλ το γνωρίζει αυτό και χρησιμοποιεί αεροπορικές περιπολίες και στρατιωτικές ασκήσεις ακριβώς επειδή προσφέρουν κλιμακωτή αποτροπή χωρίς να το εγκλωβίζουν σε μια θαλάσσια αντιπαράθεση.

Από την οπτική γωνία της Άγκυρας, ο υπολογισμός είναι εξίσου σαφής. Οποιαδήποτε προσπάθεια χρήσης ναυτικής πίεσης εναντίον του Ισραήλ θα συγκρούονταν αμέσως με έναν αντίπαλο που μπορεί να κλιμακωθεί πιο γρήγορα και να χτυπήσει πιο σκληρά.

Ακόμα κι αν η Τουρκία μπορούσε να απορροφήσει κάποιες απώλειες, θα το έκανε υπό συνεχή επιχειρησιακή πίεση και πίεση για τη φήμη της.

Το στρατηγικό αποτέλεσμα

Μπορεί λοιπόν το τουρκικό ναυτικό να υπερνικήσει το ισραηλινό στη θάλασσα; Απολύτως. Με απλά λόγια, η Τουρκία έχει το πάνω χέρι.

Αλλά μπορεί το Τουρκικό Ναυτικό να επιχειρεί ελεύθερα υπό συνεχή ισραηλινή αεροπορική πίεση; Η απάντηση είναι σχεδόν σίγουρα όχι.

Τελικά, το μέγεθος του στόλου δεν καθορίζει τα αποτελέσματα. Η αεροπορική κυριαρχία καθορίζει. Η αεροπορική ισχύς του Ισραήλ μπορεί να αποτρέψει την Τουρκία, να περιορίσει την ελευθερία δράσης της και να επιβάλει υψηλό κόστος στον θαλάσσιο τυχοδιωκτισμό.

Αυτή η πραγματικότητα σημαίνει ότι μια τουρκική ναυτική επίθεση στο Ισραήλ είναι απίθανη σύντομα. Επιπλέον, και οι δύο πλευρές κατανοούν τους κινδύνους και τη δυναμική της κλιμάκωσης. Αλλά εάν ξεσπάσει στρατιωτική σύγκρουση, η ναυτική ισχύς της Τουρκίας θα αποδειχθεί πολύ λιγότερο αποφασιστική από ό,τι φαίνεται στα χαρτιά.

Οι πύραυλοι

Με τα παραπάνω, που παρουσιάζει το Israel Radar, ως δεδομένα φαντάζει σχεδόν ως μονόδρομος για την Τουρκία η χρήση πυραύλων και drones για τον κορεσμό της Ισραήλινής αεράμυνας.

Η Τουρκία, τα τελευταία χρόνια και ιδιαίτερα έως το 2026, έχει επενδύσει δισεκατομμύρια στην ανάπτυξη εγχώριων πυραυλικών συστημάτων με σκοπό την απόκτηση στρατηγικής αποτροπής.

Για να «απειλήσει» το Ισραήλ (η απόσταση Άγκυρας-Τελ Αβίβ είναι περίπου 800-900 χλμ., ενώ από τη νότια Τουρκία είναι μόλις 400-500 χλμ.), η Τουρκία αναπτύσσει και διαθέτει τα εξής συστήματα:

1. Βαλλιστικοί Πύραυλοι (Ballistic Missiles)

Είναι το πιο άμεσο όπλο κρούσης, καθώς αναπτύσσουν τεράστιες ταχύτητες και είναι δύσκολο να αναχαιτιστούν πλήρως.

Tayfun (Τυφώνας): Ο πλέον συζητημένος πύραυλος. Η έκδοση Block-1 έχει εμβέλεια άνω των 560 χλμ., ενώ οι νεότερες εκδόσεις (Block-4), που μπαίνουν σε μαζική παραγωγή το 2026, στοχεύουν στα 1.000 χλμ. Μπορεί να πλήξει το Ισραήλ από τα νότια παράλια της Τουρκίας.

Cenk: Ένας νέος βαλλιστικός πύραυλος μέσου βεληνεκούς (MRBM). Οι τουρκικές πηγές αναφέρουν ότι θα ξεπερνά τα 1.000 χλμ. εμβέλεια, τοποθετώντας ολόκληρη την επικράτεια του Ισραήλ εντός του βεληνεκούς του.

Bora: Ήδη επιχειρησιακός με εμβέλεια περίπου 280-300 χλμ. Χρησιμοποιείται κυρίως για τακτικούς στόχους, αλλά αποτέλεσε τη βάση για τους μεγαλύτερους πυραύλους.

2. Πύραυλοι Cruise (Κρουζ)

Αυτοί οι πύραυλοι πετούν σε χαμηλό υψόμετρο για να αποφεύγουν τα ραντάρ.

Gezgin: Συχνά αποκαλείται ο «τουρκικός Tomahawk». Σύμφωνα με τα τρέχοντα στοιχεία του 2026, βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο δοκιμών/παραγωγής με εκτιμώμενη εμβέλεια 800 έως 1.500 χλμ. * Atmaca & Çakır: Αντιπλοϊκοί πύραυλοι που μπορούν να χρησιμοποιηθούν και κατά επίγειων στόχων σε παράκτιες περιοχές, απειλώντας λιμάνια και ναυτικές βάσεις.

3. Πύραυλοι από Μη Επανδρωμένα Αεροσκάφη (UCAVs)

Η Τουρκία μπορεί να χρησιμοποιήσει τα Akıncı και Kızılelma (το νέο μη επανδρωμένο τζετ) για να εκτοξεύσει πυραύλους αέρος-εδάφους από μεγάλη απόσταση:

SOM (Stand-Off Missile): Πύραυλος κρουζ αέρος-εδάφους με εμβέλεια 250+ χλμ.

TRG-230-iHA: Υπερηχητικός πύραυλος που εκτοξεύεται από drones, προσφέροντας ταχύτητα και ακρίβεια.

Η αντιαεροπορική ομπρέλα

Παρά το εντυπωσιακό οπλοστάσιο της Τουρκίας, το Ισραήλ διαθέτει μία από τις καλύτερες και πολυεπίπεδες αντιαεροπορικές αντιπυραυλικές ομπρέλες στον κόσμου, που είναι σχεδιασμένη ως εξής:

Arrow 3: Σχεδιασμένο να αναχαιτίζει βαλλιστικούς πυραύλους (όπως ο Tayfun και ο Cenk) εκτός ατμόσφαιρας.

David’s Sling (Σφενδόνη του Δαυίδ): Για πυραύλους κρουζ και βαλλιστικούς μέσου βεληνεκούς.

Iron Beam (Σιδερένια Ακτίνα): Το νέο σύστημα λέιζερ (επιχειρησιακό το 2025-2026) που υπόσχεται αναχαίτιση drones και πυραύλων με ελάχιστο κόστος.

Συμπερασματικά, η Τουρκία έχει πλέον τη δυνατότητα να «φτάσει» το Ισραήλ με πυραύλους, αλλά η αποτελεσματικότητα αυτών των πληγμάτων είναι αμφίβολο για το αν μπορούν να «κορέσουν» (overwhelm) την πολυεπίπεδη ισραηλινή άμυνα.

enikos.gr

Στίβος: Ο Γιώργος Φρανκς κατέρριψε πανελλήνιο ρεκόρ του Κώστα Κεντέρη που κρατούσε 27 χρόνια!


Ο Γιώργος Φρανκς είναι ο νέος κάτοχος του πανελληνίου ρεκόρ στα 400 μ. ανδρών στον κλειστό στίβο.

Ο νεαρός αθλητής κατέλαβε την πέμπτη θέση στους κολεγιακούς αγώνες στο Φαγιατβίλ (ΗΠΑ) με 46.16 και βελτίωσε το 46.36 του Κώστα Κεντέρη, που κρατούσε από τις 12 Φεβρουαρίου 1999.

Νωρίτερα στη σεζόν, ο Φρανκς είχε βελτιώσει την κορυφαία επίδοση όλων των εποχών στα 300 μ. με 32.88, δίνοντας σαφή δείγματα της εξαιρετικής του κατάστασης. Ο 22χρονος είχε μέχρι πρότινος ατομικό ρεκόρ στον κλειστό στίβο 46.76 από το 2024.

Ο αθλητής του Πανεπιστημίου του Μαϊάμι στον ανοιχτό στίβο έχει ατομικό ρεκόρ 45.20 και πλέον θα κυνηγήσει τόσο το όριο για το Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα του Μπέρμιγχαμ (45.25), όσο και το πανελλήνιο ρεκόρ ανοιχτού στίβου (45.11).

Ποιος είναι ο Γιώργος Φρανκς

Ο Γιώργος Φρανκς γεννήθηκε στις 24/2/2004 στις ΗΠΑ όπου και μεγάλωσε. Ξεκίνησε το στίβο όταν ήταν 15 ετών. Σπουδάζει Μαθηματικά με ειδίκευση στη Στατιστική Ανάλυση στο Πανεπιστήμιο του Μαϊάμι (University of Miami), όπου παράλληλα αγωνίζεται στο NCAA ως σπρίντερ από τα 60 έως τα 400 μέτρα.

Με καταγωγή από την πλευρά του παππού του από την Πάτρα και τα Χανιά από την πλευρά της γιαγιάς περνάει αρκετά καλοκαίρια στην Ελλάδα για διακοπές. Η αγάπη του για τη χώρα τον οδήγησε να επιλέξει την Ελλάδα ως τη χώρα που θα αγωνίζεται.

Το 2025 εκπροσώπησε την Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα ομάδων της Μαδρίτης ενώ την ίδια χρονιά συμμετείχε στο Βαλκανικό πρωτάθλημα. 

Ανήκει στον ΓΣ Μεσσηνιακός. Το επίθετό του είναι  Φραγκογιάννης αλλά συστήνεται ως Φρανκς.


Η ΤΡΟΛΙΑ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ🤣Ο Κουτσούμπας επανεξελέγη ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ-ΒΡΑΒΕΥΤΗΚΑΝ ΚΑΙ ΟΣΟΙ ΠΟΥΛΗΣΑΝ ΤΟΥΣ ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡΟΥΣ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΕΣ🤣🤣


Ολοκληρώθηκαν σήμερα οι εργασίες του 22ου Συνεδρίου του ΚΚΕ, με την εκλογή της νέας Κεντρικής Επιτροπής και της νέας Κεντρικής Επιτροπής Οικονομικού Ελέγχου.

Στην πρώτη της συνεδρίαση, η Κεντρική Επιτροπή εξέλεξε ομόφωνα Γενικό Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ τον Δημήτρη Κουτσούμπα, επιβεβαιώνοντας τη συνέχιση της ηγεσίας του στο κόμμα.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ, το Σάββατο 31 Ιανουαρίου ολοκληρώθηκε, μετά από πλούσια διήμερη συζήτηση, το Α’ Θέμα της Ημερήσιας Διάταξης του 22ου Συνεδρίου. Το θέμα αφορούσε τον Απολογισμό Δράσης της Κεντρικής Επιτροπής και της Κεντρικής Επιτροπής Οικονομικού Ελέγχου (ΚΕΟΕ), καθώς και τον Προγραμματισμό Δράσης έως το 23ο Συνέδριο.

Κατά τη διάρκεια των εργασιών μίλησαν συνολικά 85 σύνεδροι. Στη συζήτηση εκφράστηκε ευρεία συμφωνία με τις Θέσεις και την Εισήγηση της ΚΕ, ενώ μεταφέρθηκε πολύτιμη πείρα από τη δράση των Οργανώσεων Περιοχής για τα εργατικά και λαϊκά ζητήματα.

Το περιεχόμενο και οι αποφάσεις του Συνεδρίου

Με αφετηρία τις διεθνείς και εσωτερικές εξελίξεις, ο προβληματισμός επικεντρώθηκε στο πώς η λειτουργία του Κόμματος και η κατάσταση των δυνάμεών του θα εναρμονιστούν με το επαναστατικό του Πρόγραμμα και το Καταστατικό. Στόχος, όπως επισημάνθηκε, είναι να αποτελέσει ένα «κόμμα παντός καιρού» και «έτοιμο για όλα», καθοδηγητή της πάλης του λαού για τον σοσιαλισμό.

Η Εισήγηση της Κεντρικής Επιτροπής και η τελική ομιλία του Δημήτρη Κουτσούμπα υπερψηφίστηκαν ομόφωνα, όπως και η Εισήγηση της ΚΕΟΕ. Παράλληλα, το Συνέδριο ενέκρινε ομόφωνα την Πολιτική Απόφαση, η οποία καθορίζει τα καθήκοντα του Κόμματος έως το 23ο Συνέδριο.

Βραβεύσεις Κομματικών Οργανώσεων

Με την ολοκλήρωση του πρώτου θέματος πραγματοποιήθηκε η βράβευση των Κομματικών Οργανώσεων που διακρίθηκαν στην άμιλλα στρατολογίας, οικοδόμησης και διακίνησης του «Ριζοσπάστη» για το 2025, προς τιμήν του 22ου Συνεδρίου.

Για την άμιλλα στρατολογίας και οικοδόμησης βραβεύτηκαν: 1η η ΚΟ Κρήτης, 2η η ΚΟ Ηπείρου – Κέρκυρας – Λευκάδας και 3η η ΚΟ Δυτικής Ελλάδας. Όσον αφορά την αύξηση της διακίνησης του «Ριζοσπάστη», διακρίθηκαν: 1η η ΚΟ Αττικής, 2η η ΚΟ Ανατολικής Στερεάς – Εύβοιας και 3η η ΚΟ Δυτικής Ελλάδας.


31 Ιανουαρίου 2026

Βουλαρίνος: Μην παίρνετε στα σοβαρά τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ. Τρολάρουν.


Γιατί η εξήγηση περί τρολαρίσματος είναι πιο πειστική

Το ΠΑΣΟΚ, η Ομάδα Αλήθειας, ο Χρήστος Κακλαμάνης και ο Κυριάκος Βελόπουλος

Όταν ο γιος του Αποστόλη του Κακλαμάνη, ο Χρήστος ο Κακλαμάνης, έλεγε στην εκπομπή του Σταμάτη Ζαχαρού «αν έρθει ο κύριος Βελόπουλος αύριο και πει συμφωνώ με όλα αυτά που λέει το ΠΑΣΟΚ θα τον καλέσουμε κι εκείνον», δεν γέλασε. Ούτε διευκρίνισε ότι κάνει κάποιο αστείο προκειμένου να ελαφρύνει κάπως το βαρύ κλίμα της ακίνητης βελόνας. Μιλούσε απολύτως σοβαρά. Όπως ένας καλός κωμικός όταν κάνει ένα αστείο που δεν πρέπει να προδώσει.

Αυτά δεν τα ισχυρίζομαι εγώ. Τα ισχυρίστηκε ο σύντροφος Δουδωνής όταν κλήθηκε να εξηγήσει τα όσα είπε ο γραμματέας Δικαιοσύνης του Πανελλήνιου Σοσιαλιστικού Κινήματος. «Μάλλον του ‘χε βγάλει την ψυχή ο Ζαχαρός και τον ειρωνεύτηκε», ήταν το πρώτο που είπε για να καταλήξει «επειδή τον ξέρω καλά τον κύριο Κακλαμάνη, τρόλαρε». Ενδιαμέσως είχε, όπως κάθε πασόκος που βρίσκεται στριμωγμένος στη γωνία, επικαλεστεί την Ομάδα Αλήθειας με τη φράση «το βίντεο είναι της Ομάδας Αλήθειας».

Προτείνω να εξαιρέσουμε τη δικαιολογία περί «Ομάδας Αλήθειας» που μόνο απελπισία προδίδει (και ζήλια, αν σκεφτούμε ότι και οι σύντροφοι πασχίζουν να φτιάξουν αντίστοιχη ομάδα αλλά μάλλον είναι αλλεργικοί στη δουλειά). Το απόσπασμα που κλήθηκε να σχολιάσει δεν ήταν από καμιά ομάδα. Ήταν από την εκπομπή του Ζαχαρού και η Ομάδα Αλήθειας απλώς την χρησιμοποίησε, όπως τη χρησιμοποίησα κι εγώ στην εκπομπή μου, όπως τη χρησιμοποίησαν και όλοι όσοι διασκεδάζουν ή εκπλήσσονται με την εμμονή των στελεχών του ΠΑΣΟΚ να διώξουν τους πιθανούς ψηφοφόρους τους. Και αν ο σύντροφος Δουδωνής ήταν πιο συγκεντρωμένος θα συνειδητοποιούσε ότι η επίκληση της Ομάδας Αλήθειας αντιφάσκει με τη σιγουριά περί τρολαρίσματος. Ή το απόσπασμα ήταν αποτέλεσμα κοπτοραπτικής ή ήταν πλάκα. Και τα δύο δεν γίνεται. Σε κάθε περίπτωση η καταγγελία της «Ομάδας Αλήθειας» είναι κουραστική και περισσότερο προδίδει τη συχνότητα με την οποία τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ λένε πράγματα τα οποία μετανιώνουν, παρά μοντάζ.

Αντιθέτως η εξήγηση του τρολαρίσματος είναι κάπως πιο πειστική. Και εξηγεί όχι μόνο την εκδήλωση πρόθεσης συνεργασίας με τον Βελόπουλο αλλά και την εκδήλωση πρόθεσης συνεργασίας με την Κωνσταντοπούλου και τον Τσίπρα. Τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ τρολάρουν. Αντιλαμβάνονται τις συνεντεύξεις τους ως μια ευκαιρία να εκδηλώσουν το (πλούσιο είναι η αλήθεια) κωμικό τους ταλέντο. Κάνουν χαβαλέ ρε παιδάκι μου. Γι’ αυτό λένε τόσες μπούρδες. Δεν τις εννοούν. Πλάκα κάνουν κι απλώς δεν πρέπει να τους παίρνετε στα σοβαρά.

Και για να κλείσω να πω ότι η εξήγηση περί στελεχών-τρολ έρχεται και κουμπώνει στη θεωρία μου σύμφωνα με την οποία τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ - και κυρίως οι Ανδρουλάκης και Δούκας - είναι άνθρωποι του Μητσοτάκη. Τώρα απλώς μπορώ να πω ότι είναι άνθρωποι του Μητσοτάκη που τρολάρουν για να βοηθήσουν τον Κυριάκο. Είναι δηλαδή τρολ του Μητσοτάκη. Και μπράβο τους.

Μάνος Βουλαρίνος
https://www.athensvoice.gr/epikairotita/politiki-oikonomia/944940/min-pairnete-sta-sovara-ta-stelehi-tou-pasok-trolaroun/?utm_source=Feedelio&utm_medium=twitter

«Δεν αρκούν οι εκλογές κάθε τέσσερα χρόνια, φαίνεται»*


Σάκης Μουμτζής

Η κυρία Μαρία Νεγρεπόντη - Δεληβάνη δεν είναι κάποιο τυχαίο πρόσωπο στην ακαδημαϊκή κοινότητα και στην κοινωνία της Θεσσαλονίκης. Προφανώς δεν θα αναφέρω το πλούσιο βιογραφικό της. Συνεπώς ό,τι λέει έχει τη σημασία του καθώς είναι απόψεις και θέσεις ενός συγκροτημένου ανθρώπου. 

Έτσι, με έκπληξη διάβασα την άποψή της ότι η πατρίδα μας βρίσκεται σε τέτοιο σημείο ώστε μόνον μια επανάσταση, που ενδεχομένως θα είναι και αιματηρή, θα είναι η λύση. Ολοκλήρωσε δε τη σκέψη της λέγοντας πως «οι εκλογές δεν αρκούν κάθε τέσσερα χρόνια, φαίνεται». 

Μέχρις εδώ θα έλεγα πως πρόκειται για θέσεις, έστω ακραίες, μιας μονήρους προσωπικότητας και έτσι θα πρέπει να τις αντιμετωπίσουμε. Δεν είναι η πρώτη ούτε θα είναι η τελευταία που πρεσβεύει δραστικές - επαναστατικές λύσεις από τον καναπέ ή το πληκτρολόγιο. Αυτά μας τα είπαν και άλλοι, πολύ πιο άγριοι. 

Το πρόβλημα έγκειται στο γεγονός πως η κυρία Μ. Νεγρεπόντη - Δεληβάνη βρίσκεται παρά την κυρία Μαρία Καρυστιανού, επέχουσα θέση συμβούλου της. Και η κυρία Καρυστιανού βρίσκεται πλέον εντός της πολιτικής και όχι στις παρυφές της. Συνεπώς το τι υποστηρίζει η κυρία Νεγρεπόντη - Δεληβάνη δεν μπορούμε να το προσπεράσουμε ως μια εκκεντρική άποψη. Επίσης να σημειώσω πως ήταν υπέρμαχος της επιστροφής στη δραχμή, με ό,τι αυτό συνεπαγόταν. 

Από εδώ και μπρος τα ερωτήματα δεν θα αφορούν τα «πιστεύω» της κυρίας Νεγρεπόντη - Δεληβάνη, αλλά κατά πόσον αυτά επηρεάζουν τις θέσεις της κυρίας Καρυστιανού. Διότι, όπως φαίνεται η κυρία Νεγρεπόντη - Δεληβάνη, έχει κατά νου ένα άλλου είδους πολίτευμα, το οποίο θα προκύψει όχι από εκλογές, οι οποίες κατά τα λεγόμενά της δεν αρκούν. 

Τι είδους πολίτευμα θα είναι αυτό; Αποτέλεσμα μιας αιματηρής επανάστασης; Και ποιος θα την κάνει την επανάσταση; Μήπως «ο νέος Καποδίστριας» που αναζητούν οι φελλοί της πολιτικής; Έχει επίγνωση του τι λέει η κυρία; Σε αυτά τα ερωτήματα θα κληθεί να απαντήσει όχι η κυρία Νεγρεπόντη - Δεληβάνη, αλλά η κυρία Καρυστιανού. Δεν χρειάζεται να πει πολλά. Να δηλώσει απλώς την πίστη της στο Σύνταγμα και στο δημοκρατικό μας πολίτευμα. Όσον δε αφορά τις ακραίες θέσεις της κυρίας Νεγρεπόντη - Δεληβάνη και αυτές ακόμα χωρούνε μέσα στο πολίτευμα που θέλει να ανατρέψει με αιματηρή επανάσταση. Αυτή είναι η γοητεία της δημοκρατίας μας. 

Τέλος, να σημειώσω πως οι σχολιαστές την κατατάσσουν στον «πατριωτικό» χώρο. Προφανώς πιστεύουν πως υπάρχει και ένας μη πατριωτικός χώρος στον οποίον ανήκουν όσοι δεν κινούνται στο ευρύτερο πλαίσιο των θέσεων της κυρίας Νεγρεπόντη—Δεληβάνη. Βέβαια, η Ιστορία και η ζωή μας έκανε να είμαστε ιδιαίτερα «κουμπωμένοι» στους αποκαλούμενους «πατριώτες». Δεν χρειάζεται να αναφέρω παραδείγματα. 

Η κυρία Νεγρεπόντη - Δεληβάνη - οιονεί σύμβουλος της κυρίας Καρυστιανού - έχει ένα πολύ συγκεκριμένο πακέτο ιδεολογικών θέσεων. Επιβάλλεται να ακούσουμε και τις θέσεις της κυρίας Καρυστιανού. Συμφωνεί ή διαφωνεί;

*ειπώθηκε σε χθεσινή της συνέντευξη στον «Status FM 107.7» του Δημήτρη Βενιέρη. 

liberal.gr

Πρωτοσέλιδα Κυριακής-1-02-2026


Διαβάστε τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων της Κυριακής 1 Φεβρουαρίου 2026




















«Βιολάντα»: «Διακινούνται στο δημόσιο διάλογο φήμες και αβάσιμες ερμηνείες» – Η νέα ανακοίνωση της εταιρείας


«Είμαστε ακόμη συγκλονισμένοι από το τραγικό συμβάν στο εργοστάσιό μας στα Τρίκαλα» αναφέρει σε ανακοίνωση που εξέδωσε σήμερα (31/01) η εταιρεία «Βιολάντα», η μπισκοτοβιομηχανία όπου έχασαν την ζωή τους πέντε εργαζόμενες, έπειτα από έκρηξη που σημειώθηκε.

«Από την πρώτη στιγμή του τραγικού συμβάντος, επιλέξαμε συνειδητά να περιορίσουμε τις δημόσιες τοποθετήσεις μας, από σεβασμό στη μνήμη των ανθρώπων μας που χάθηκαν και στις οικογένειές τους. Πιστεύουμε ότι σε στιγμές πένθους προέχει η ευθύνη και η αξιοπρέπεια» σημειώνεται.

Στην ίδια ανακοίνωση τονίζεται: «Το τελευταίο διάστημα όμως, και ενώ οι έρευνες των αρμόδιων αρχών και η νομική διαδικασία βρίσκονται σε εξέλιξη, διακινούνται με ελαφρότητα στο δημόσιο διάλογο φήμες και αβάσιμες ερμηνείες.

Όπως έχουμε δηλώσει, από την πρώτη στιγμή, η εταιρεία συνεργάζεται πλήρως με τις αρμόδιες αρχές στο έργο τους για την εξακρίβωση των αιτιών του ατυχήματος.

Η ιδιαιτερότητα του φαινομένου καθιστά αυτό σύνθετο, και απαιτείται η εις βάθος διερεύνησή του, η οποία εξελίσσεται και στην οποία συμπράττουμε με κάθε τρόπο. Εν αναμονή των τελικών εκθέσεων και πορισμάτων, επιβάλλεται ο σεβασμός στη μνήμη των ανθρώπων μας που χάθηκαν και στην αλήθεια».

Να εδω ο Άδωνις θυμίζει σε Σταλίνες και Βελόπουλους πόσο προδότες είναι...


Απόσπασμα συνέντευξης του Λαβρόφ στην τούρκικη τηλεόραση αναδημοσίευσε ο Άδωνις για να θυμίσει ότι ο αγαπημένος κομμουνισμός των Ελλήνων στήριξε με νύχια και με δόντια την επανάσταση των νεότουρκων και τη σφαγή των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από τον Κεμάλ

Ο κομμουνιστής Λαβρόφ δηλώνει υπερήφανος για τη στήριξη στον Κεμάλ και γιορτάζει τα 105 χρόνια από την σφαγή και την εκδίωξη των Ελλήνων από Πόντο και Μικρά Ασία...

Εδώ ο Ρώσος ΥΠΕΞ αναγνωρίζει επισήμως και υπερηφανεύεται μάλιστα για το ότι πριν από 105 χρόνια, δηλαδή το 1921, η ΕΣΣΔ όχι μόνον αναγνώρισε την Τουρκική Εθνοσυνέλευση δηλ την Τουρκία του Κεμάλ, αλλά ότι την εξόπλισε με πολλά όπλα. Ενα χρόνο μετά με αυτή την αποστολή των όπλων συνέβη η Μικρασιατική Καταστροφή…σας ευχαριστούμε δεν το ξεχνάμε




📺«Έχει κόκκινη σημαία και ανθρώπους σίγουρα» - Η τελευταία συνομιλία των ηρώων στα Ίμια, πριν τη συντριβή του ελικοπτέρου-Τα 10+1 λάθη στην κρίση που έφερε Ελλάδα και Τουρκία στο χείλος του πολέμου


Ηχητικό ντοκουμέντο καταγράφει τα τελευταία λόγια του πληρώματος που μόλις έχει εντοπίσει τους Τούρκους κομάντο στην ανατολική Ίμια - Το πλήρωμα ενημερώνει τη φρεγάτα Ναυαρίνον και μετά... σιωπή

«Έχει κόκκινη σημαία και ανθρώπους σίγουρα». Αυτή ήταν μία από τις τελευταίες φράσεις που εκστόμισε το πλήρωμα του ελικοπτέρου «21» του Πολεμικού Ναυτικού λίγο πριν οι τρεις ήρωες, Χριστόδουλος Καραθανάσης, Παναγιώτης Βλαχάκος και Εκτορας Γιαλοψός, χάσουν τη ζωή τους στην Κρίση των Ιμίων, μία μέρα σαν την σημερινή πριν από 30 χρόνια.

Σε ηχητικό ντοκουμέντο που μεταδόθηκε σε ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ από τον Αλέξη Παπαχελά το βράδυ της Πέμπτης, καταγράφεται η τελευταία συνομιλία του μοιραίου ελικοπτέρου με τη Φρεγάτα «Ναυαρίνον». Ήταν η πτήση η οποία τους ανατέθηκε προκειμένου να διαπιστωθεί εάν οι Τούρκοι έχουν καταλάβει την βραχονησίδα Δυτική Ίμια, την στιγμή που οι Έλληνες κομάντο βρίσκονταν στην ανατολική.

Λίγο πριν την πτώση του ελικοπτέρου, μέλος του πληρώματος του ελικοπτέρου συνομιλεί με τη Φρεγάτα ενημερώνοντας ότι επιβεβαιώνει την ύπαρξη Τούρκων στην βραχονησίδα μαζί με τη σημαία τους. Παράλληλα ενημερώνει για emergency (έκτακτη κατάσταση κινδύνου) καθώς ο πίνακας οργάνων του ελικοπτέρου είχε βγάλει ένδειξη Master Caution.

Όλα εξελίχθηκαν σε ελάχιστα δευτερόλεπτα στις 05:00 ακριβώς το πρωί της 31ης Ιανουαρίου 1996. Το πλήρωμα του ελικοπτέρου ζητά από τη Φρεγάτα να ανάψει τα φώτα προκειμένου να τους εντοπίσει και πιθανόν να προσανατολιστεί, κάτι το οποίο το πλήρωμα της φρεγάτας πράττει επί τόπου. Ωστόσο αυτό δεν ήταν αρκετό. Ο κάκιστος καιρός και το γεγονός ότι το ελικόπτερο πετούσε χαμηλά, αποτέλεσαν σύμφωνα με το πόρισμα της τραγωδίας τους βασικούς λόγους της συντριβής του στη θάλασσα.

Ο διάλογος του πληρώματος με τη φρεγάτα:

ΠΝ 21: Έχει κόκκινη σημαία και ανθρώπους σίγουρα
ΝΑΒ: Ελήφθη.
ΠΝ 21: Μισό λεπτό έχω Master Caution αλλά δεν ξέρω τι.
[Τον έλεγχο παραλαμβάνει ο επικελευστής Παυλόπουλος]
ΝΑΒ: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ 310-2,1. Έλθετε κατ’ ευθείαν για μένα. Πέστε μου τι emergency έχετε.
ΠΝ 21: Έχω Master Caution αλλά δεν ξέρω τι emergency.
ΝΑΒ: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ 270-0,8 Έλθετε για μένα.
ΠΝ 21: Ανάψτε φώτα για να σας βλέπω.
ΝΑΒ: Ελήφθη, έχει ήδη εκτελεστεί.
ΠΝ 21: Έχω emerg…
NAB: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ...
NAB: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ, έλθετε σε εμένα…
NAB: ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ… ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΑ με λαμβάνετε;

Στο ντοκιμαντέρ που παρουσίασε ο ΣΚΑΪ μιλά και ο τότε Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Ναύαρχος Λυμπέρης, ο οποίος περιγράφει τη διάσταση απόψεων μεταξύ πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας. Όπως λέει χαρακτηριστικά, ο ίδιος ζήτησε από τον πρωθυπουργό, Κώστα Σημίτη, την απελευθλερωση των κανόνων εμπλοκής, για να λάβει την απάντηση «όλο εκεί τον έχεις τον νου σου, εδώ εμείς πάμε για απεμπλοκή».

Στο ίδιο πλαίσιο, ο Κωνσταντίνος Ματαλας, αντιπλοίαρχος ε.α. υποδιοικητής ΜΥΚ 1995-1996, περιγράφει τις εντολές τις οποίες είχαν λάβει για πλήρη φύλαξη της νήσου Ανατολικής Ίμια. «Αυτές ήταν οι εντολές, και εάν πάει κάποιος να εμφανιστεί εκεί, να εξαφανιστεί» λέει.

Ιμια, 30-31 Ιανουαρίου 1996.

Η κρίση των Ιμίων αποτέλεσε σημείο καμπής για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς, για πρώτη φορά, η Τουρκία αμφισβήτησε με στρατιωτικά μέσα την ελληνική κυριαρχία σε δύο μικρές βραχονησίδες του νοτιοανατολικού Αιγαίου.

Οι Τούρκοι πρόσθεσαν στο πακέτο των παντελώς αστήρικτων διεκδικήσεών τους έναντι της Ελλάδας (όρια ελληνικού εναέριου χώρου και FIR Αθηνών, αποστρατικοποίηση νησιών ανατολικού Αιγαίου) την αμφισβήτηση του καθεστώτος κυριαρχίας κάποιων νησιών και βραχονησίδων στο Αιγαίο.

Τα Ιμια έγιναν το θέατρο για την επιχείρηση καθιέρωσης των «γκρίζων ζωνών» στο μενού των ελληνοτουρκικών διαφορών, όπως οι Τούρκοι και μόνο αυτοί τις αντιλαμβάνονται. Η Ελλάδα, στηριζόμενη στο Διεθνές Δίκαιο, απορρίπτει σταθερά τους τουρκικούς ισχυρισμούς και έχει στην πράξη ακυρώσει τα αναθεωρητικά σχέδια των γειτόνων σε διάφορα σημεία του Αρχιπελάγους.


Η απίστευτη λίστα Egaydaak, με 152 διεκδικούμενα απ’ αυτούς ελληνικά νησιά και βραχονησίδες μέχρι και το Λιβυκό Πέλαγος, παραπέμφθηκε πάραυτα στον κάλαθο των αχρήστων. Αυτό, όμως, δεν συνέβη στα Ιμια.

Στην κρίση αυτή, οι δυο χώρες έφτασαν στα πρόθυρα μιας σύρραξης με άγνωστες συνέπειες, αλλά υπό την ασφυκτική αμερικανική πίεση πρυτάνευσε η ψυχραιμία και επιτεύχθηκε μια συμφωνία αποκλιμάκωσης.

Ωστόσο, εξελίχθηκε σε ένα δράμα για την Ελλάδα και τον Ελληνισμό. Πρώτα θύματα, οι τρεις Ελληνες αξιωματικοί που έπεσαν στον βωμό του καθήκοντος. Και μαζί τους, μια βαθιά πληγωμένη εθνική τιμή και αξιοπρέπεια, καθώς στρατιώτες ξένης δύναμης εισέβαλαν και παρέμειναν, έστω για λίγες ώρες, στο έδαφος της χώρας μας. Και προκειμένου να αποχωρήσουν αναίμακτα, καθώς η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη, προμηνύοντας εκατόμβη θυμάτων, τέθηκε ένας ακόμη όρος.



Τι ακολούθησε

Η απόσυρση της υψωμένης ελληνικής σημαίας από την ανατολική Ιμια. Από μια ελληνική βραχονησίδα. Προϋπόθεση για να αποσυρθεί ταυτόχρονα και η τουρκική από τη δυτική Ιμια, πάλι από ελληνικό έδαφος, και να λήξει έτσι η ένταση. Μια πρωτόγνωρη οδυνηρή εξέλιξη σε μια κρίση στην οποία, δυστυχώς, τα λάθη της τότε πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας περίσσεψαν.

Θλίψη, οργή, πικρία, θυμός, τα συναισθήματα των Ελλήνων για την ημέρα εκείνη. Από τότε μέχρι και σήμερα. Επισήμως, καμία ελληνική κυβέρνηση δεν αποδέχτηκε το «γκριζάρισμα» των Ιμίων, εντούτοις τα σημεία είναι ενδεικτικά.

Εκτοτε, η επίσκεψη στα Ιμια αποφεύγεται, για να μη διαταραχθούν οι ισορροπίες στις διμερείς σχέσεις. Ακόμα και ο θρυλικός βοσκός των Ιμίων, ο αείμνηστος Αντώνης Βεζυρόπουλος, αναγκάστηκε να μην ξαναπάει. Ούτε καν η προσέγγιση των δυο βραχονησίδων είναι πρακτικά εφικτή. Δεν απαγορεύεται. Αλλά αποφεύγεται.

Ο δε «πολύς» Πάνος Καμμένος, που όταν ο Κώστας Σημίτης ως πρωθυπουργός ευχαριστούσε από το βήμα της Βουλής την αμερικανική κυβέρνηση για τη βοήθειά της στην ειρηνική επίλυση της κρίσης, πρωτοστατούσε στις κραυγές όπως «ντροπή», «αίσχος» και «οι προδότες στο Γουδί», ως υπουργός Εθνικής Αμυνας, 20 χρόνια αργότερα, «τίμησε» την τραγική επέτειο των Ιμίων με ρίψη στεφάνου... από ελικόπτερο. Γελοιοποιώντας την έννοια της εθνικής κυριαρχίας επί αυτών.

Δείτε βίντεο:


Η Ευρωπαϊκή Ενωση τάχθηκε ξεκάθαρα υπέρ των ελληνικών θέσεων, αλλά, ως συνήθως, μόνο φραστικά. Ενώ η αμερικανική εγγύηση για την αποκλιμάκωση της κρίσης είχε ρητή βάση-πλαίσιο: «Οι ΗΠΑ δεν αναγνωρίζουν ούτε ελληνική ούτε τουρκική κυριαρχία στις δυο βραχονησίδες». Διά στομάτων Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, που «έσπασε τα τηλέφωνα» με Αθήνα και Αγκυρα εκείνη τη νύχτα, αλλά και του εκπροσώπου του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Νίκολας Μπερνς, μετέπειτα πρέσβη στην Αθήνα.

Τα σκάφη του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού και του Λιμενικού βεβαίως και περιπολούν έκτοτε συνεχώς ώστε να υπερασπίζονται τον εθνικό θαλάσσιο χώρο από τις τουρκικές επιβουλές στα Ιμια και αλλού. Αλλά το ίδιο κάνουν και οι Τούρκοι, ισχυριζόμενοι ότι υπερασπίζονται τα... Καρντάκ.

Στο φόντο αυτό μοιραία ήρθαν και οι οριακές καταστάσεις, αλλεπάλληλα επεισόδια, που ευτυχώς πάντως δεν εξελίχθηκαν σε σύγκρουση, αν και ενίοτε έφτασαν κοντά. Σε όλες, τα τουρκικά πλοία παραβίασαν τα ελληνικά χωρικά ύδατα, προχώρησαν σε παράτολμους ελιγμούς, προκάλεσαν, έπαιξαν με τη φωτιά. Αλλά πήραν το μάθημά τους.

Αποκορύφωμα των προκλήσεων αυτών, ο εμβολισμός από τουρκική ακταιωρό σκάφους του Λιμενικού Σώματος με 27μελές πλήρωμα, στις 13 Φεβρουαρίου 2018. Το ελληνικό σκάφος υπέστη υλικές ζημιές, αλλά ευτυχώς δεν υπήρξε τραυματισμός.

Πολιτικά λάθη

Η στρατηγική επιλογή του πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη ότι η κρίση στα Ιμια έπρεπε να λυθεί με πολιτικό τρόπο, χωρίς στρατιωτική εμπλοκή, δεν ήταν λανθασμένη. Κανείς δεν ήθελε έναν πόλεμο με την Τουρκία, άγνωστης διάρκειας, έκτασης και έντασης, αναλογιζόμενος τις συνέπειες. Αλλά η ανελαστικότητα, η έλλειψη ευελιξίας και plan b, στην περίπτωση που η χώρα βρισκόταν ενώπιον μιας κλιμακούμενης στρατιωτικής και διπλωματικής πίεσης της Aγκυρας αποδείχτηκαν ολέθριες.

1. Έλλειμμα στρατηγικής: Η ελληνική κυβέρνηση δεν είχε σαφή στρατηγική διαχείρισης της κρίσης, ούτε ανέγνωσε επαρκώς την τουρκική επιθετικότητα. Εξαρχής, με την προσάραξη του εμπορικού πλοίου «Figen Akat» στα Ιμια και την άρνηση του πλοιάρχου για την παροχή ελληνικής βοήθειας, αμφισβητώντας την ελληνική κυριαρχία, ανήμερα τα Χριστούγεννα του 1995, και τη ρηματική διακοίνωση του τουρκικού ΥΠΕΞ για το καθεστώς των δυο βραχονησίδων που ακολούθησε, μέχρι τον «πόλεμο των σημαιών» και την κλιμάκωση, η Αθήνα δεν καταλάβαινε μέχρι πού θα το πάνε οι Τούρκοι.

Ετσι, η μη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ στον φυσικό του χώρο, δηλαδή το Εθνικό Κέντρο Επιχειρήσεων (ΕΘΚΕΠΙΧ), στα υπόγεια του ελληνικού Πενταγώνου, ενώ η χώρα βρισκόταν στα πρόθυρα πολεμικής σύρραξης, αποτέλεσε καθοριστικά λανθασμένη επιλογή στην κορύφωση της κρίσης.

Η επιλογή Σημίτη είχε ως αποτέλεσμα ο ίδιος, συνακόλουθα ο τότε υπουργός Εθνικής Αμυνας Γεράσιμος Αρσένης και ο Α/ΓΕΕΘΑ Χρήστος Λυμπέρης να βρίσκονται μακριά από την αίθουσα επιχειρήσεων, μη έχοντας πλήρη, σε άμεσο χρόνο, εικόνα της διάταξης δυνάμεων στην επίμαχη περιοχή και να πάρουν, έτσι, ορθές αποφάσεις. Είτε πρωτοβουλίας, είτε αντίδρασης στις κινήσεις του αντιπάλου. Στο βιβλίο του ο Κ. Σημίτης εξήγησε το σκεπτικό του: «Η επιλογή έγινε συνειδητά. Ηθελα να αποφύγω τη δημιουργία της εντύπωσης ότι βρισκόμαστε μπροστά σε πολεμική κρίση».

2. Αντιφάσεις: Τα μηνύματα που έδινε η κυβέρνηση προς Ουάσινγκτον, Τουρκία και το εσωτερικό της χώρας ήταν αντιφατικά. Η αιφνίδια επιλογή της να ανεβάσει την ένταση, μέχρι μη αποκλεισμού ακόμα και της ένοπλης σύγκρουσης, ενώ είχε προαποφασισμένη την επιλογή της εκτόνωσης, πάντα με αμερικανικές εγγυήσεις, ήταν ακατανόητη.

Αντί η ελληνική πλευρά να περιορίσει το θέμα σε έναν πόλεμο εντυπώσεων για το ανεβοκατέβασμα σημαιών, από ιδιώτες ή αυτοδιοικητικούς, έστω το πολύ-πολύ αστυνομικούς ή λιμενικούς, ο υπουργός Αμυνας ενέκρινε την ύψωση της ελληνικής σημαίας από άγημα του περιπολικού του ΠΝ «Αντωνίου». Ισον κλιμάκωση.

Το μεσημέρι της 30ής Ιανουαρίου, οι υπουργοί Εξωτερικών και Αμυνας, Θεόδωρος Πάγκαλος και ΓεράσιμοςΑρσένης, εμφανίστηκαν από κοινού, διαγκωνιζόμενοι για το ποιος θα εξέφραζε τους πιο υψηλούς αντιτουρκικούς επιθετικούς τόνους.

Συγχρόνως, ο απόπλους του στόλου από τον Ναύσταθμο της Σαλαμίνας προς το Αιγαίο γινόταν σε ζωντανή τηλεοπτική μετάδοση κατόπιν έγκρισης του υπουργού Αμυνας. Η κυβέρνηση εργαζόταν παρασκηνιακά για την αποκλιμάκωση, δίνοντας την ακριβώς αντίθετη εικόνα προς τον ελληνικό λαό.

Τα μεσάνυχτα, ο Θ. Πάγκαλος βρισκόταν καλεσμένος σε τηλεοπτική εκπομπή, ενώ φλεγόταν το σύμπαν. Ο διοικητής της Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΕΥΠ) Λεωνίδας Βασιλικόπουλος δεν εκλήθη καν να συμμετάσχει στη σύσκεψη, παρότι έσπευσε στο πρωθυπουργικό γραφείο, κομίζοντας κρίσιμες πληροφορίες από συνδέσμους στην Τουρκία, αλλά, κυρίως, από τον σταθμάρχη της CIA στην Αθήνα, για επικείμενη τουρκική επιχείρηση στην περιοχή των Ιμίων.

3. «Ολοι μιλούσαν με όλους»: Η πολυσπερμία επαφών με την αμερικανική πλευρά τις κρίσιμες ώρες θόλωσε ακόμα περισσότερο το τοπίο. Ο πρωθυπουργός μιλούσε με τον πρόεδρο Κλίντον, ο Θ. Πάγκαλος με τον ομόλογό του Κρίστοφερ, αλλά και τον ειδικό ad hoc διαμεσολαβητή Χόλμπρουκ, ο Γερ. Αρσένης με τον υπουργό Αμυνας Πέρι. Αυτά ενέτειναν τη σύγχυση και υποδήλωναν αστάθεια.

Στην κρίση του 1987, ο Ανδρέας Παπανδρέου «κατέβασε» τα τηλέφωνα επικοινωνίας με την Ουάσινγκτον και απλά περίμενε. Η κρίση εκτονώθηκε τότε με πολιτική και διπλωματική νικήτρια την Ελλάδα. Αντιθέτως, στην κρίση των Ιμίων, αυτού του είδους την πυγμή επέδειξε η Τουρκάλα πρωθυπουργός Τανσού Τσιλέρ. Το υπενθύμισε ο Τζορτζ Στεφανόπουλος: «Ο πρόεδρος ήταν έκπληκτος, καθώς, ενώ ήταν φίλη του, την έψαχνε και εκείνη δεν απαντούσε για κάποιες ώρες...».

4. Χωρίς plan b: Η αδυναμία κατανόησης των δεδομένων στη σύσκεψη του ΚΥΣΕΑ αποκαλύφθηκε πλήρως όταν ο Α/ΓΕΕΘΑ ζήτησε την αποδέσμευση των κανόνων εμπλοκής, για να ξέρει πώς θα καθοδηγήσει τις δυνάμεις στο πεδίο και έλαβε την απάντηση ότι η Ελλάδα βρισκόταν ήδη σε διαπραγματεύσεις. Ο ίδιος πρόσθεσε στο δικό του βιβλίο ότι ο πρωθυπουργός τον ρώτησε τι είναι αυτοί οι κανόνες.

Επίσης, όταν ο Κώστας Σημίτης ενημερώθηκε για την αποβίβαση των Τούρκων κομάντος στη δυτική Iμια, συνειδητοποιώντας ίσως την κρισιμότητα της κατάστασης και τον κίνδυνο η χώρα να βρεθεί μπροστά σε μια εθνική ήττα και ταπείνωση, ζήτησε, όπως ειπώθηκε εν μέσω... γαλλικών, από τον Α/ΓΕΕΘΑ την ανακατάληψή της. Εντός 45 λεπτών και αναίμακτα. Δείγμα άγνοιας και σύγχυσης.

5. Παιχνίδια εντυπώσεων: Οι τρεις όροι της συμφωνίας αποκλιμάκωσης ήταν ξεκάθαροι: «No ships, no troops, no flags». Οχι πλοία, όχι στρατεύματα, όχι σημαίες. Αργότερα, ο Θ. Πάγκαλος διέψευσε τον Χόλμπρουκ για τον όρο απόσυρσης και της ελληνικής σημαίας, μάλιστα του... υπέδειξε να προσέχει τι λέει. Διέψευσε επίσης και τα λεχθέντα, ότι ο ίδιος προέτρεψε τον Α/ΓΕΕΘΑ να αποδεχθεί ότι τις σημαίες τις πήρε ο αέρας... Ο Χόλμπρουκ άδειασε μεγαλοπρεπώς τη ρητορική του Ελληνα ΥΠΕΞ.

Αλλά η κυβέρνηση ερμήνευσε και αυθαίρετα το πραγματικό διά ταύτα της συμφωνίας. Το status ante (επιστροφή στην προτέρα κατάσταση) ερμηνευόταν από την Αθήνα σε ελληνική κυριαρχία στα Iμια. Αλλά και από την Aγκυρα σε τουρκική επί των... Καρντάκ. Ενώ οι ΗΠΑ δήλωσαν ουδέτερες στη διαφορά.

Λάθη στο πεδίο

Στους ανεπαρκείς πολιτικούς χειρισμούς ήρθαν να προστεθούν τα αμιγώς επιχειρησιακά λάθη.

6. Η αφύλακτη δυτική Iμια: H στρατιωτική ηγεσία δεν ανέγνωσε σωστά τις πτυχές της τουρκικής στρατηγικής. Το πεδίο αμφισβήτησης των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων ήταν οι δύο βραχονησίδες των Ιμίων - όχι άλλα σημεία στο Αιγαίο. Εφόσον όντως η ελληνική πλευρά δεν διέθετε πλωτά μέσα για συνεχή και ασφαλή επιτήρηση της δυτικής Ιμιας, θα έπρεπε να αποβιβάσει εγκαίρως δυνάμεις και σε αυτήν. Κάθε άλλη επιλογή ενείχε υψηλό ρίσκο, όπως και αποδείχτηκε.

7. Χωρίς εναλλακτικές: Ο Α/ΓΕΕΘΑ με δική του πρωτοβουλία αποδέσμευσε -και καλώς- ορισμένους κανόνες εμπλοκής. Αλλά όσο κι αν είχε δίκιο ότι δεν ελάμβανε πλήρη αποδέσμευση των κανόνων από το ΚΥΣΕΑ, άλλο τόσο όλες οι εναλλακτικές που πρότεινε στο κρίσιμο σημείο, όταν του ζητήθηκαν από τον πρωθυπουργό, για να εξουδετερώσει το τουρκικό πλεονέκτημα, οδηγούσαν σε ολοκληρωτική σύγκρουση.

Ισοπέδωση της δυτικής Ιμιας με βομβαρδισμούς και εξολόθρευση των Τούρκων καταδρομέων ή επιχείρηση ανακατάληψης με αποβίβαση ελληνικών ειδικών δυνάμεων, άρα εκτεταμένη αιματοχυσία. Και στις δύο εκδοχές, η επέκταση της σύγκρουσης ήταν βέβαιη.

8. Πλημμελής προετοιμασία: Οι άνδρες της β’ ομάδας των ΟΥΚ δεν είχαν μπαταρίες για τους ασυρμάτους τους. Ετσι, όταν έλαβαν εντολή άμεσης δράσης για να προλάβουν αποβίβαση Τούρκων καταδρομέων στη δυτική Ιμια, ξόδεψαν υπερπολύτιμο χρόνο για να μεταβούν πρώτα στην ανατολική ώστε να εφοδιαστούν με μπαταρίες.

9. Ελλειψη διακλαδικής συνεργασίας: Εξαρχής διαφάνηκαν προβλήματα συνεργασίας των ηγεσιών Ναυτικού και Στρατού Ξηράς. Οι βραχονησίδες ανήκαν στη ζώνη ευθύνης της ΑΣΔΕΝ. Αλλά για τη φρούρησή της, ο Α/ΓΕΕΘΑ την ενεργοποίησε καθυστερημένα, έχοντας αναθέσει εξ ολοκλήρου τον χειρισμό στο Πολεμικό Ναυτικό.

10. Αδυναμία πρόγνωσης: Στην απειλή πολέμου, προλαβαίνεις, δεν ακολουθείς, αλλιώς θα χάσεις. Η κορυφαία σε επίπεδο επιχειρησιακών δυνατοτήτων ελληνική φρεγάτα, η «Υδρα» F452, τύπου ΜΕΚΟ, βρισκόταν στη νατοϊκή επιχείρηση αποκλεισμού της Σερβίας. Η εντολή άμεσης επιστροφής της δόθηκε πολύ καθυστερημένα, το απόγευμα της 30ής Ιανουαρίου. Στην κορύφωση της κρίσης, αυτή ταξίδευε ακόμη δυτικά της Πελοποννήσου.

Επικοινωνιακά λάθη

Δημόσιοι υψηλοί τόνοι και επίδειξη πυγμής υπερίσχυσαν και παγίδευσαν τελικά την κυβέρνηση, που παρασκηνιακά μεθόδευε την αποκλιμάκωση. Ετσι, η κοινή γνώμη πέρασε από διαδοχικά σκωτσέζικα ντους. Από την αποφασιστικότητα μέχρι την απογοήτευση και από την αίσθηση της εθνικής υπερηφάνειας σε εκείνη μιας βαριάς ήττας. Κάτι που σφράγισε καταλυτικά και η απώλεια των τριών ηρώων του πληρώματος του ελικοπτέρου.


Τα συντρίμμια του ελικοπτέρου που κατέπεσε στα Ιμια περισυνελέγησαν και μεταφέρθηκαν στον λιμένα Καλύμνου, ενώ οι έρευνες στο κουφάρι έδειξαν ότι δεν είχε προσβληθεί από σφαίρα ή από οτιδήποτε άλλο


Οι πεσόντες αξιωματικοί Χριστόδουλος Καραθανάσης, Παναγιώτης Βλαχάκος και Εκτορας Γιαλοψός

+1. Υπήρξε και μια βασική αρχική ατυχής επικοινωνιακά λανθασμένη κίνηση: η διαρροή της «αλληλογραφίας» των υπουργείων Εξωτερικών των δύο χωρών. Ητοι των εκατέρωθεν ρηματικών διακοινώσεων για την κυριαρχία επί των Ιμίων, μάλιστα με δύο εβδομάδες καθυστέρηση. Στο τηλεοπτικό δελτίο της 24ης Ιανουαρίου του ΑΝΤ1, ο δημοσιογράφος Αντώνης Φουρλής αποκάλυψε τα έγγραφα.

Είχε όμως προηγηθεί, τέσσερις ημέρες νωρίτερα, η αναφορά τους στο ενημερωτικό δελτίο «Εμπιστευτικό Γράμμα» ενός αμυντικού περιοδικού. Μετά τη διαρροή, το κλίμα και οι εξελίξεις δρομολογήθηκαν στην κοινή γνώμη. Ηταν αδύνατος ο παραμικρός έλεγχος. Γιατί όμως έγινε η διαρροή αυτή; Ποιον στόχο εξυπηρέτησε; Ουδείς τόλμησε να το απαντήσει ξεκάθαρα.

...Και τρεις μύθοι

Γύρω από την κρίση στα Ιμια αναπτύχθηκαν και πολλοί μύθοι - με όχι πάντα ευκρινή σκοπιμότητα.

Πρώτος

Αφορούσε την ύπαρξη ή όχι τακτικού πλεονεκτήματος στο πεδίο για κάποια από τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές. Στην «καυτή» περιοχή, το Πολεμικό Ναυτικό ανέπτυξε τη φρεγάτα «Ναβαρίνον», τύπου Standard, το αντιτορπιλικό «Θεμιστοκλής», τρεις πυραυλάκατους και δύο κανονιοφόρους. Οι τουρκικές ναυτικές δυνάμεις συγκροτούνταν από τη φρεγάτα «Γιαβούζ», τύπου ΜΕΚΟ, δύο ακόμη φρεγάτες τύπου Knox και δύο πυραυλάκατους.

Παράλληλα, στο κεντρικό Αιγαίο είχαν ήδη αναπτυχθεί 3 ελληνικές φρεγάτες, ένα αντιτορπιλικό και 4 πυραυλάκατοι, έχοντας στοχοποιήσει το σύνολο του τουρκικού στόλου που κινούνταν προς Νότο. Η ελληνική υπεροχή σε ισχύ πυρός, κυρίως λόγω των άφθονων βλημάτων Penguin και Exocet, ήταν αδιαμφισβήτητη. Αλλά η κερκόπορτα της αφύλακτης δυτικής Ιμιας άλλαξε άρδην το τοπίο στη 01.40 π.μ. της 31ης Ιανουαρίου, όταν αποβιβάστηκαν οι Τούρκοι κομάντος.

Σε περίπτωση σύγκρουσης τα περί καταστροφής του τουρκικού στόλου είναι υπερβολικά. Αλλά το πλήγμα θα ήταν βαρύτατο και οι απώλειες των Τούρκων σαφώς μεγαλύτερες. Αστάθμητος παράγοντας στην περίπτωση ευρύτερης σύρραξης παρέμενε ο βαθμός εμπλοκής της Τουρκικής Πολεμικής Αεροπορίας, που τότε, αντιθέτως με ό,τι ισχύει σήμερα, υπερτερούσε των δυνατοτήτων της Ελληνικής. Εύλογα, οι Τούρκοι δεν θα άφηναν αναπάντητη μια σημαντική ελληνική επιτυχία στη θάλασσα.

Δεύτερος

Αφορά την τύχη της ομάδας των Τούρκων κομάντος που αποβιβάστηκαν στη δυτική Ιμια. Γράφτηκε πολλάκις ότι άπαντες βρήκαν γρήγορα τραγικό θάνατο σε άλλη επιχείρηση του Τουρκικού Ναυτικού - φέρονταν ακόμη και ως θύματα... ελληνικής δολιοφθοράς.

Στις 15 Φεβρουαρίου 1996, τα τουρκικά ΜΜΕ μετέδωσαν την είδηση της συντριβής στη θάλασσα ενός ελικοπτέρου Black Hawk, λίγο μετά την απογείωσή του από τον Ναύσταθμο Ακσάζ, στη Σμύρνη. Ανάμεσα στα θύματα, πέντε κομάντος, φερόμενα μέλη της «Ομάδας Καρντάκ». Κατονομάστηκαν.

Δύο μήνες μετά σε τροχαία δυστυχήματα έχασαν τη ζωή τους άλλα δύο φερόμενα μέλη της Ομάδας. Το 2003 ο Ζεκί Σεν, ένα ακόμα μέλος της, δολοφονήθηκε κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες στην πλατεία Ταξίμ της Κωνσταντινούπολης.

Αλλά το 2012, ο πλωτάρχης Ιζ Μετίν, επικεφαλής της επιχείρησης «Yunuz-1» των Ιμίων, κατονόμασε στην εφημερίδα «Χουριέτ» τα 12 μέλη της ομάδας. Ανάμεσά τους, οι Αλί Τουρκσέν, Ερκάν Κιρετστεπέ και Σαντετίν Ντογκάν. Ουδείς, όμως, από τους 8 προαναφερθέντες νεκρούς.

Τι είναι βέβαιο; Οντως, ο Ερτζάν Κιρέτ-στεπε ήταν ο επικεφαλής της μιας ομάδας των καταδρομέων στα Ιμια. Ο ίδιος αποκάλυψε ότι πλήρωσε με την πιστωτική κάρτα του τα καύσιμα για το φουσκωτό σκάφος που θα μετέφερε την ομάδα στη βραχονησίδα. Αργότερα προήχθη σε υποναύαρχο του Τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού.

Ο έτερος επικεφαλής των βατραχανθρώπων, πλοίαρχος Αλί Τουρκσέν, μετά την αποστράτευσή του, το 2015, στράφηκε στην πολιτική, περνώντας από διάφορα μικρά κόμματα. Επίσης, ο Σαντετίν Ντογάν έφυγε από τον στρατό, κατηγορούμενος για συμμετοχή στην υπόθεση Εργκένεκον. Δολοφονήθηκε το 2014 στη Σομαλία όπου εργαζόταν.


Αλί Τουρκσέν, Ερκάν Κιρετστεπέ και Σαντετίν Ντογκάν και ο επικεφαλής των Τουρκικών Δυνάμεων κατά τη διάρκεια της κρίσης Αϊντίν Γκιουλούρ

Τρίτος

Αφορά τα όσα συνέβησαν λίγο πριν το μοιραίο ελικόπτερο ΑΒ-212 συντριβεί στη θάλασσα, με αποτέλεσμα τον τραγικό θάνατο των τριών Ελλήνων αξιωματικών του Π.Ν. Οχι αν καταρρίφθηκε από τουρκικά πυρά, πράγμα που εξ όσων έχουν γίνει γνωστά έχει αποκλειστεί.

Αφορά το αν προσφέρθηκε στον κυβερνήτη και το πλήρωμα τουρκική βοήθεια από τη φρεγάτα «Γιαβούζ», για προσνήωση ανάγκης στο ελικοδρόμιό της. Ο τότε Τούρκος Α/ΓΕΝ Γκιουβέν Ερκαγιά, όπως και ο απόστρατος αντιναύαρχος Αϊντίν Γκιουρούλ, επικεφαλής της ναυτικής δύναμης των Τούρκων, επιβαίνων στη «Γιαβούζ», ανέφεραν ότι οι 3 Ελληνες αρνήθηκαν την προσφερθείσα βοήθεια.

Ο απόστρατος αντιναύαρχος Ιωάννης Λιούλης, κυβερνήτης της φρεγάτας «Ναβαρίνον», αργότερα, διέψευσε ότι η «Γιαβούζ» είχε δείξει «πράσινο κατάστρωμα» στο ελληνικό ελικόπτερο. Αλλοι αξιωματικοί έχουν μιλήσει για θρασύτατα ψέματα των Τούρκων.

Ομως, ο πρώην Α/ΓΕΝ Αντώνης Αντωνιάδης επεσήμανε ότι η απόφαση να μην προσνηωθεί στην τουρκική φρεγάτα το ελικόπτερο, αλλά να συνεχίσει την πορεία του με προορισμό το «Ναβαρίνον», δεν ελήφθη κεντρικά. Ο κυβερνήτης, δηλαδή, αρνήθηκε την «προσφορά» των Τούρκων.

Κάτι που προσθέτει μεγαλείο στον ηρωισμό και την αυταπάρνηση των υποπλοιάρχων Χριστόδουλου Καραθανάση και Παναγιώτη Βλαχάκου και του αρχικελευστή Εκτορα Γιαλοψού, που έπεσαν όχι απλά στον βωμό του καθήκοντος, αλλά και αρνήθηκαν να ανταλλάξουν τη σωτηρία τους με τον όρκο τους να υπερασπίζονται την πατρίδα και τη σημαία. Αυτήν -το ιερό σύμβολο- που θα μπορούσε, κατά τον Θεόδωρο Πάγκαλο, να πάρει ο άνεμος...

Χρήστος Δρογκάρης
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

Δείτε όλο το ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ