Την αλληλεγγύη των Ηνωμένων Πολιτειών προς τις οικογένειες και τους φίλους των θυμάτων της τρομοκρατικής οργάνωσης 17 Νοέμβρη εξέφρασε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, σχολιάζοντας στην ΕΡΤ την πρόσφατη αποφυλάκιση του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου.
Στην απάντησή του, το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών χαρακτηρίζει τον Αλέξανδρο Γιωτόπουλο «καταδικασμένο δολοφόνο και τρομοκράτη», υπογραμμίζοντας παράλληλα την ευγνωμοσύνη των ΗΠΑ προς τις ελληνικές διωκτικές αρχές για τον ρόλο τους στην εξάρθρωση της 17 Νοέμβρη και στην προσαγωγή των μελών της στη Δικαιοσύνη.
«Ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος είναι καταδικασμένος δολοφόνος και τρομοκράτης που διέπραξε ειδεχθή εγκλήματα», ανέφερε η απάντηση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες στέκονται αλληλέγγυες στις οικογένειες και τους φίλους των θυμάτων της τρομοκρατικής οργάνωσης 17 Νοέμβρη, είτε ήταν Αμερικανοί, Έλληνες ή οποιασδήποτε άλλης εθνικότητας».
Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών εξέφρασε επίσης τη βαθιά ευγνωμοσύνη των Ηνωμένων Πολιτειών προς τα στελέχη των ελληνικών διωκτικών Αρχών, τα οποία, όπως σημείωσε, «επί γενιές, εργάστηκαν ακούραστα ώστε οι τρομοκράτες να οδηγηθούν στη Δικαιοσύνη».
Ραγδαίες είναι οι εξελίξεις στην υπόθεση του 3χρονου κοριτσιού που εξακολουθεί να νοσηλεύεται διασωληνωμένο στο ΠΑΓΝΗ, δίνοντας μάχη για τη ζωή του, ενώ οι αστυνομικές Αρχές ξετυλίγουν ένα κουβάρι που, σύμφωνα με πληροφορίες, αποδεικνύεται πολύ πιο σύνθετο απ’ όσο αρχικά είχε εκτιμηθεί.
Οι έρευνες κινούνται πλέον σε πολλά επίπεδα, με τους αστυνομικούς να εξετάζουν κάθε στοιχείο και κάθε μαρτυρία, καθώς προκύπτουν νέα δεδομένα που ανοίγουν επιπλέον μέτωπα στην ήδη σοβαρή υπόθεση.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η μητέρα του παιδιού κατέρρευσε όταν ενημερώθηκε ότι οι αστυνομικοί πέρασαν χειροπέδες στον άνδρα πακιστανικής καταγωγής, ο οποίος φέρεται να είναι ο πατέρας του 3χρονου κοριτσιού. Όπως αναφέρουν πηγές, ξέσπασε σε κλάματα και έντονη συναισθηματική φόρτιση, ενώ πληροφορίες κάνουν λόγο και για κακή ψυχολογική κατάσταση του ίδιου του συλληφθέντα, ο οποίος κρατείται στο Αστυνομικό Μέγαρο Χανίων.
Την ίδια ώρα, ιδιαίτερο βάρος δίνουν οι Αρχές και σε όσα φέρεται να υποστήριξε η μητέρα κατά την εξέτασή της. Σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, η γυναίκα ανέφερε πως στο παρελθόν έχει χάσει άλλα δύο παιδιά, ένας ισχυρισμός που ερευνάται πλέον διεξοδικά, καθώς οι Αρχές αναζητούν επίσημα στοιχεία που θα μπορούσαν να επιβεβαιώσουν ή να διαψεύσουν όσα υποστηρίζει.
Το σχέδιο διαφυγής και η αστυνομική επιχείρηση
Καθοριστική για τις εξελίξεις φαίνεται πως ήταν η επιχείρηση που οργανώθηκε από την Υποδιεύθυνση Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Χανίων, προκειμένου να εντοπιστεί ο φερόμενος πατέρας του παιδιού.
Σύμφωνα με πληροφορίες, ο άνδρας επιχείρησε να αποφύγει τα αεροδρόμια, θεωρώντας ότι εκεί υπήρχε αυξημένη αστυνομική επιτήρηση, και φέρεται να σχεδίαζε να εγκαταλείψει την Κρήτη με πλοίο της γραμμής το βράδυ της Κυριακής.
Ωστόσο, οι αστυνομικοί είχαν ήδη καταστρώσει το δικό τους σχέδιο. Όπως αναφέρουν πληροφορίες, τον άφησαν να πιστεύει πως οι Αρχές είχαν χάσει τα ίχνη του ή ότι θεωρούσαν πως είχε ήδη φύγει από το νησί. Η τακτική αυτή φαίνεται πως απέδωσε, καθώς ο άνδρας οδηγήθηκε σε κεντρικό σημείο της πόλης, όπου οι αστυνομικοί τον ακινητοποίησαν και τον συνέλαβαν.
Παρά το γεγονός ότι οι λεπτομέρειες της επιχείρησης δεν έχουν γίνει γνωστές, πληροφορίες αναφέρουν ότι ο συλληφθείς φέρεται να προσπάθησε να ξεγελάσει τις Αρχές, χωρίς όμως επιτυχία, καθώς η επιχείρηση της Υποδιεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Χανίων είχε σχεδιαστεί μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια.
DNA και οικογενειακές σχέσεις στο επίκεντρο
Στο μικροσκόπιο των Αρχών μπαίνει πλέον και η οικογενειακή διάσταση της υπόθεσης, καθώς αναμένεται εισαγγελική εντολή για τη διενέργεια εξετάσεων DNA στα παιδιά.
Αυτό που ερευνάται, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι οι πραγματικές συγγενικές σχέσεις, καθώς ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι τα παιδιά φέρονται να αναγνωρίζουν το 3χρονο κοριτσάκι ως αδελφάκι τους.
Την ίδια στιγμή, οι Αρχές συνεχίζουν να εξετάζουν τους ισχυρισμούς της μητέρας περί δύο παιδιών που – όπως υποστήριξε – έχει χάσει στο παρελθόν, με τους αστυνομικούς να αναζητούν επίσημα ίχνη και στοιχεία που θα μπορούσαν να φωτίσουν αυτή την πτυχή της υπόθεσης.
Στο κάδρο και συγγενικά πρόσωπα
Η έρευνα, σύμφωνα με πληροφορίες, επεκτείνεται και σε πρόσωπα του στενού οικογενειακού περιβάλλοντος της μητέρας. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι οι Αρχές εξετάζουν και υπόθεση συγγενικού της προσώπου, το οποίο επίσης φέρεται να έχει αποκτήσει παιδιά με άνδρα πακιστανικής καταγωγής.
Το ερώτημα που επιχειρούν πλέον να απαντήσουν οι Αρχές είναι εάν πρόκειται για το ίδιο πρόσωπο ή για διαφορετικά άτομα, σε μια υπόθεση που – σύμφωνα με αστυνομικές πηγές – φαίνεται να έχει πολλές ακόμη άγνωστες πλευρές.
Δευτέρα ενώπιον εισαγγελέα και ανακριτή
Η μητέρα και ο φερόμενος πατέρας του παιδιού αναμένεται να οδηγηθούν τη Δευτέρα ενώπιον εισαγγελέα και ανακριτή, αντιμετωπίζοντας – σύμφωνα με πληροφορίες – την κατηγορία της απόπειρας ανθρωποκτονίας από πρόθεση σε βάρος του 3χρονου κοριτσιού.
Παράλληλα, δεν αποκλείεται το κατηγορητήριο να βαρύνει ακόμη περισσότερο, ανάλογα με τα στοιχεία που θα προκύψουν από την εξέταση και των υπόλοιπων παιδιών, αλλά και από τη συνολική εξέλιξη της έρευνας.
Οι αστυνομικοί των Χανίων συνεχίζουν να κινούνται με απόλυτη προσοχή, εξετάζοντας κάθε πληροφορία και κάθε στοιχείο, καθώς – όπως εκτιμάται – η υπόθεση αυτή ενδέχεται να αποκαλύψει ακόμη περισσότερα τις επόμενες ημέρες.
Την ίδια ώρα, το βλέμμα όλων παραμένει στραμμένο στο 3χρονο κοριτσάκι, που εξακολουθεί να νοσηλεύεται διασωληνωμένο στο ΠΑΓΝΗ. Σύμφωνα με τους θεράποντες ιατρούς, η κατάσταση της υγείας του παραμένει σταθερή αλλά κρίσιμη, με το παιδί να συνεχίζει τη δυσκολότερη μάχη για τη ζωή του.
Δεν έχουν πει ποτέ κάτι τέτοιο. Αυτούς που βλέπετε στο βίντεο είναι από
παράλληλο σύμπαν... Γιαννακοπούλου-ΠΑΣΟΚ: Δεν έχουμε πει ποτέ ότι θα συνεργαστούμε με Τσίπρα
Δεν έχουν πει ποτέ κάτι τέτοιο. Αυτούς που βλέπετε στο βίντεο τους ζωγραφίσαμε εμείς... pic.twitter.com/3wtACS2Glo
Από το σοκ των Βρυξελλών το 2009, όταν η Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπη με
μια βαθιά κρίση αξιοπιστίας, μέχρι την ακραία τοποθέτηση Ευρωπαίας
αξιωματούχου «να πουλήσει η Ελλάδα την Ακρόπολη».
Το δεύτερο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ «Στο Χιλιοστό», των Ελένης Βαρβιτσιώτη
και Βικτώριας Δενδρινού, ξεκινάει από την αποκάλυψη του Γιώργου
Παπακωνσταντίνου, το 2009, για τα παραποιημένα δημοσιονομικά στοιχεία.
Έξι χρόνια αργότερα, το 2015, το σκηνικό μεταφέρεται στις Βρυξέλλες, όπου η
αντιπροσωπεία της νέας κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ φτάνει «σαν επαναστάτες από τα
οδοφράγματα», στις ευρωπαϊκές αίθουσες διαπραγμάτευσης, ζητώντας άμεσες λύσεις
την ώρα που τα ελληνικά ταμειακά διαθέσιμα είναι μόλις 1,6 δισ. ευρώ και ο
κίνδυνος να μην καταβληθούν μισθοί και συντάξεις είναι άμεσα ορατός.
Στο παρασκήνιο, παρεμβάσεις τρίτων παικτών, όπως η Ρωσία, ο έντονος
αμερικανικός παράγοντας και μια σειρά από σκληρές ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις
συνθέτουν το σκηνικό. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Γιάνης Βαρουφάκης περιγράφεται από
Ευρωπαίους αξιωματούχους ως «τραγικός» στο Eurogroup, σε μια από τις πιο
τεταμένες φάσεις της κρίσης.
Το «προπατορικό αμάρτημα» των ελληνικών δημοσιονομικών
2009. Το σημείο μηδέν της κρίσης εμπιστοσύνης για την Ελλάδα. Στη χρονική
στιγμή οπότε και αποκαλύφθηκε ότι το πραγματικό δημοσιονομικό έλλειμμα ήταν
πολύ υψηλότερο από αυτό που δήλωνε η χώρα.
Μετά τις εθνικές εκλογές του Οκτωβρίου, η νέα κυβέρνηση ανέλαβε καθήκοντα και
ο νέος υπουργός Οικονομικών, Γιώργος Παπακωνσταντίνου, εμφανίστηκε ενώπιον των
Ευρωπαίων αξιωματούχων με ένα μήνυμα που άλλαξε τα πάντα. «Ονομάζομαι Γιώργος
Παπακωνσταντίνου και είμαι εδώ για να σας παρουσιάσω το πρόγραμμα της νέας
κυβέρνησης. Πρώτ' απ' όλα, όμως, πρέπει να σας πω ότι έχουμε άσχημα νέα.
Υπάρχει πρόβλημα.»
Η αποκάλυψη, όπως θυμάται ο Κλάους Ρέγκλινγκ, Διευθύνων Σύμβουλος του ESM,
ήταν πραγματικό σοκ. Όχι μόνο λόγω του μεγέθους του δημοσιονομικού
εκτροχιασμού, που αιφνιδίασε κυβερνήσεις και αγορές, αλλά κυρίως επειδή
κατέδειξε πως η Ελλάδα δεν είχε υπάρξει ειλικρινής. Και ήταν η στιγμή που η
εμπιστοσύνη άρχισε να καταρρέει.
«Το παιχνίδι τελείωσε»
Ο Χοακίν Αλμούνια, τότε επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων της Κομισιόν, έθεσε
εξαρχής το ζήτημα τόσο σε θεσμικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο. Η Ευρωπαϊκή
Επιτροπή ζητούσε να αποσαφηνιστεί τι ακριβώς είχε συμβεί, γιατί συνέβη και
ποιες παρεμβάσεις απαιτούνταν ώστε η Eurostat να αποκτήσει ισχυρότερα εργαλεία
ελέγχου, προκειμένου να αποτραπεί η επανάληψη αντίστοιχων φαινομένων.
Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ. Δήλωσε εντυπωσιασμένος
από την απόκλιση μεταξύ των «παλιών και των νέων στοιχείων». Το μήνυμα του
τότε επικεφαλής του Eurogroup ήταν ξεκάθαρο: «Το παιχνίδι τελείωσε.
Χρειαζόμαστε σοβαρά στατιστικά στοιχεία».
«Πουλήστε την Ακρόπολη»
«Ηταν μεγάλο λάθος της Ελλάδας να αφήσει τους υπόλοιπους εταίρους να πιστεύουν
ότι τα πράγματα πήγαιναν σχετικά καλά. Από τη στιγμή που η Ελλάδα παραδέχθηκε
ότι είχε παραπλανήσει τους εταίρους, δεν ήταν πια αξιόπιστη» λέει ο Γιούνκερ.
Και αναφέρεται σε ακραίες τοποθετήσεις από πλευράς των εταίρων. Όπως στην
πρόταση μιας υπουργού Οικονομικών, σε συνεδρίαση του Eurogroup, σύμφωνα με την
οποία η Ελλάδα θα μπορούσε ακόμη και να πουλήσει την Ακρόπολη ώστε να
εξασφαλίσει πόρους και να εξέλθει από το αδιέξοδο. Αν και ο Γιούνκερ θυμάται
ποια ήταν η υπουργός, επέλεξε να μην αποκαλύψει την ταυτότητά της,
σημειώνοντας μόνο ότι σήμερα δραστηριοποιείται στον χώρο της εκπαίδευσης.
Επίσης, παραδέχεται ένα λάθος του. «Το μόνο πραγματικό λάθος που έκανε. Το
γεγονός ότι δεν έθεσε ενώπιον των ευθυνών της την κυβέρνηση Καραμανλή. Γιατί
αφελώς» τον πίστευε.
Χρειάστηκε να φτάσει η χώρα στο 2014 ώστε να υπάρχει μια «καλή εικόνα» για το
τι συμβαίνει στη δημόσια διαχείριση και στα ταμειακά διαθέσιμα.
Όταν οι προεκλογικές υποσχέσεις συνάντησαν το άδειο ταμείο
2015. Στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, η εικόνα είναι σοκαριστική. Τα
διαθέσιμα του Δημοσίου δεν επαρκούν για τις υποχρεώσεις που έρχονται, ενώ η
Ελλάδα βρίσκεται ήδη εκτός αγορών. Η χώρα διαθέτει μόλις 1,6 δισ. ευρώ στο
ταμείο, ενώ οι επερχόμενες υποχρεώσεις της είναι πολλαπλάσιες.
«Ήταν τρόμος», θυμάται η τότε Γενική Διευθύντρια Προϋπολογισμού και
Δημοσιονομικής Πολιτικής, Σταυρούλα Μηλιάκου, περιγράφοντας τη στιγμή που το
ενδεχόμενο να μην καταβληθούν μισθοί και συντάξεις έπαψε να είναι θεωρητικό
σενάριο και μετατράπηκε σε άμεση απειλή.
«Ήταν ένας τρόμος γιατί πολλές δεν ένιωθα ότι υπήρχε κατανόηση από τους
πολιτικούς μου προϊσταμένους του μεγέθους του προβλήματος.»
Πρόκειται για τις πρώτες, κρίσιμες ημέρες της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, όταν οι
προεκλογικές εξαγγελίες έρχονται αντιμέτωπες με τη σκληρή πραγματικότητα των
δημόσιων οικονομικών.
«Τα ταμειακά διαθέσιμα δυο μέρες μετά τις εκλογές είναι ήδη στο κόκκινο.
Προφανώς θα έπρεπε να βρεθεί μια άμεση λύση για να πληρωθούνε μισθοί και
συντάξεις και να μην υπάρξει στάση πληρωμών του ελληνικού δημοσίου προς
συνταξιούχους και δημοσίους υπαλλήλους τον πρώτο μήνα της διακυβέρνησής μας»
λέει ο Δημήτρης Τζανακόπουλος, γενικός γραμματέας του τότε πρωθυπουργού, Αλέξη
Τσίπρα, τη διετία 2015-2016.
Γιούνκερ σε Τσίπρα: Με τέτοιο προεκλογικό πρόγραμμα εγώ θα είχα πάρει
80%
4 Φεβρουαρίου 2015. «Οταν ήρθε (ο Τσίπρας) στις Βρυξέλλες ήθελα να δείξω πως
δεν επρόκειτο για συνάντηση μεταξύ εχθρών. Σε αυτή την πρώτη συνάντηση, όπου
τον πήρα από το χέρι, μου είπε 'Να ξέρετε πως εξελέγην με ποσοστό 36% και αυτό
πρέπει να ληφθεί σοβαρά από την Ευρωπαϊκή 'Ενωση.' Και θυμάμαι πως του είπα,
'αυτό δεν με εντυπωσιάζει. Αν είχα ποτέ στη ζωή μου το πρόγραμμα που είχες
εσύ, προεκλογικά στην Ελλάδα, θα με ψήφιζε το 80%. Οπότε το 36% βάσει αυτού
του προγράμματος είναι πολύ χαμηλό ποσοστό.» θυμάται ο Γιούνκερ.
Επαναστάτες από τα οδοφράγματα - «Πού είναι τα χρήματα;»
Ο Μάρτιν Ζέλμαϊρ, τότε επικεφαλής του επιτελείου του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ στην
Ευρωπαϊκή Επιτροπή, χαρακτηρίζει την πρώτη του συνάντηση με το επιτελείο της
ελληνικής κυβέρνησης ως μια από τις πιο ενδιαφέρουσες εμπειρίες της ζωής του.
Η ελληνική αντιπροσωπεία μπήκε στην αίθουσα σαν «επαναστάτες που έρχονται
κατευθείαν από τα οδοφράγματα. Μπήκαν στην αίθουσα, κάθονταν με τα πουκάμισα
ανοιχτά και μας ρωτούσαν 'Πού είναι τα χρήματα; Πού είναι τα χρήματα;'»
Ο Γιούνκερ πάντως δηλώνει ότι είχε και έχει συμπάθεια στον Τσίπρα. «Είχα την
εντύπωση ότι υπερασπιζόταν την αξιοπρέπεια του ελληνικού λαού και ήμουν πολύ
ευαίσθητος σε αυτή τη διάσταση της συμπεριφοράς του γιατί η αξιοπρέπεια του
ελληνικού λαού αντιμετωπίστηκε με τον χειρότερο δυνατό τρόπο.»
Ο αμερικανικός παράγοντας
Η εμπλοκή της αμερικανικής κυβέρνησης στην ευρωπαϊκή κρίση, και ειδικά στο
ελληνικό πρόγραμμα υπήρξε πολύ πιο καθοριστική απ’ όσο έχει αποτυπωθεί στις
περισσότερες αναλύσεις. Όπως αναφέρεται, ο ρόλος της Ουάσιγκτον ήταν
εκτεταμένος, με συνεχή παρασκηνιακή παρουσία στις διαπραγματεύσεις μεταξύ
Αθήνας, Ευρωπαϊκής Ένωσης και ΔΝΤ, με στόχο την αποφυγή μιας ευρύτερης
οικονομικής αποσταθεροποίησης.
Ο Τζακ Λιου, τότε υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, αναφέρεται στον τρόπο με τον
οποίο η Ουάσιγκτον αντιμετώπιζε την προοπτική μιας ελληνικής χρεοκοπίας,
σημειώνοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη θα ήταν «ιδιαιτέρως επιζήμια».
Όπως εξηγεί, η αμερικανική πλευρά θεωρούσε ότι μια κατάρρευση της Ελλάδας στην
Ευρωζώνη δεν θα είχε μόνο οικονομικές συνέπειες, αλλά και ευρύτερη γεωπολιτική
διάσταση. Η Ελλάδα, όπως επισημαίνει, βρίσκεται σε μια στρατηγικά ευαίσθητη
περιοχή και διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην ασφάλεια της Ευρώπης, ενώ οι
Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούν ιστορικά στενούς δεσμούς με τη χώρα.
Ο Τζακ Λιου, αποκαλύπτει ότι στην Ουάσιγκτον υπήρχε έντονη ανησυχία, καθώς ο
ΣΥΡΙΖΑ είχε αποκτήσει τη φήμη ενός πολύ ριζοσπαστικού κόμματος, κυρίως μέσα
από τη ρητορική του. Όπως λέει, δεν ήταν σαφές τι θα ακολουθούσε μετά τις
εκλογές. Με την ομάδα που έφτιαξε ήταν κάπως δύσκολο να εμπλακεί κανείς.
Ο Ντάλιπ Σινγκ, αξιωματούχος του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών, ο οποίος
είχε την ευθύνη για την Ευρώπη και την Ευρασία αναφέρει πως η αμερικανική
εκτίμηση πριν από τις εκλογές του ΣΥΡΙΖΑ ήταν ότι, σε περίπτωση εκλογικής
νίκης, η νέα κυβέρνηση θα απέρριπτε το σύνολο του προγράμματος διάσωσης,
οδηγώντας τη χώρα σε ασφυκτική πιστωτική κρίση, πιθανή τραπεζική αστάθεια και
εκροή καταθέσεων, με ευρύτερες συνέπειες που θα έθεταν στο τραπέζι ακόμη και
τη σταθερότητα της Ευρωζώνης.
Ο Σινγκ περιγράφει τη συνάντησή του με τον τότε Υπουργό Οικονομικών, Γιάνη
Βαρουφάκη, ως μια εμπειρία «αλησμόνητη» αλλά και βαθιά ανησυχητική. «Ήταν
ακριβώς όπως στην τηλεόραση: χαρισματικός, ευφραδής, για κάποιους ευφυής, αλλά
ξεκάθαρα θεατρικός», θυμάται.
Η στιγμή που η συζήτηση πέρασε από τη θεωρία στην πραγματικότητα ήταν η πιο
αποκαλυπτική. Όταν ο Αμερικανός τον ρώτησε ποιο ήταν το σχέδιο σε περίπτωση
που η Ελλάδα χρεοκοπήσει και βγει από το ευρώ, η απάντηση του Βαρουφάκη τον
άφησε άναυδο: «Έχετε μπερδευτεί; Είμαι ριζοσπάστης Μαρξιστής. Θα χορεύουμε
στους δρόμους!»
Για την Ουάσιγκτον, το συμπέρασμα ήταν ένα: «Οδεύουμε προς τον γκρεμό».
Η αμερικανική πλευρά διέγνωσε τότε μια στρατηγική «bank shot». Η Αθήνα άφηνε
να εννοηθεί ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να βγει από τη δυτική στρατηγική τροχιά
και να στραφεί προς τους ανταγωνιστές των ΗΠΑ (Ρωσία/Κίνα). Ο αξιωματούχος
χαρακτηρίζει αυτή την κίνηση ως «βαθύτατη λανθασμένη εκτίμηση» και τη
στρατηγική της κυβέρνησης ως «ριψοκίνδυνη».
Ο Νταίσελμπλουμ από την πλευρά του αναφέρεται σε ένα περιστατικό από την
περίοδο των επαφών του Γιάνη Βαρουφάκη με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις,
περιγράφοντας μια επίσκεψή του στην Ιταλία. Όπως λέει, ο Βαρουφάκης, μετά από
συνάντηση στο ιταλικό Υπουργείο Οικονομικών, φέρεται να δήλωσε δημόσια ότι και
το ιταλικό χρέος είναι μη βιώσιμο, κάτι που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από
την ιταλική πλευρά.
«Τραγικός» στο Eurogroup: Ο Σόιμπλε, οι εταίροι, ο Βαρουφάκης και το
ναυάγιο
Ο Τόμας Στέφεν, υφυπουργός Οικονομικών της Γερμανίας το 2015, περιγράφει τον
Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ως έναν πολιτικό με ξεκάθαρο όραμα για την ευρωπαϊκή
ενοποίηση και τη νομισματική ολοκλήρωση.
Όπως αναφέρει, για τον Σόιμπλε αποτελούσε διαχρονική επιδίωξη η ύπαρξη ενός
ενιαίου νομίσματος σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, γεγονός που τον οδήγησε να
ενθαρρύνει και κράτη εκτός ευρώ να ενταχθούν όσο το δυνατόν νωρίτερα στη ζώνη
του ενιαίου νομίσματος. Στην οπτική του, η συμμετοχή στο Eurogroup συνεπαγόταν
αυξημένο επίπεδο ευθύνης και δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Σε συνάντηση που είχε ο Σόιμπλε με τον Γιάνη Βαρουφάκη στην κοινή συνέντευξη
Τύπου ανακοινώθηκε το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων: «Δεν υπήρξε απόλυτη
συμφωνία. Συμφωνούμε πως διαφωνούμε.» δήλωσε ο Σόιμπλε για να συμπληρώσει ο
Βαρουφάκης «Δεν φτάσαμε σε συμφωνία. Δεν συμφωνήσαμε καν ότι διαφωνούμε.»
Η στάση του Γιάνη Βαρουφάκη στα Eurogroup αξιολογήθηκε αρνητικά από την πλευρά
των εταίρων, με την εκτίμηση ότι προσέγγιζε τις διαπραγματεύσεις με την
πεποίθηση πως θα μπορούσε ο ίδιος, προσωπικά, να πείσει τα υπόλοιπα κράτη-μέλη
ότι η ελληνική θέση ήταν η ορθή.
Ο τύπος που είδαμε στο Eurogroup ήταν τραγικός, λέει ο Πιερ Μοσκοβισί.
«Πίστευε πως αυτός ο ίδιος θα μπορούσε να πείσει όλες τις χώρες του Eurogroup
πως είχε δίκιο.»
«Δεν είμαι σίγουρος καν ότι ήξερε πως δουλεύει το Eurogroup και αυτό νομίζω
ότι το συμπεριζόμασταν όλοι. Δηλαδή όλοι ακριβώς δεν είχαμε καταλάβει που
είναι το κέντρο της εξουσίας και πού πρέπει να διαπραγματευτείς. Είπε ο
Γιάννης ο Βαρουφάκης ότι αντιμετωπίζουμε μια ανθρωπιστική κρίση και άρα πρέπει
να αλλάξει και τουλάχιστον έξι εφτά υπουργοί γέλασαν. Αυτό εκτός από τη
χυδαιότητα της αντίδρασης, μου δημιούργησε ότι έχουμε πολύ δύσκολο έργο.»
Ο τότε επικεφαλής του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ, θυμάται πως ο «Γιάνης
Βαρουφάκης μπήκε στη συνεδρίαση και άρχισε αμέσως να κάνει μαθήματα ότι δεν
καταλαβαίνανε τι πραγματικά συνέβαινε, την οικονομική πλευρά. Οπότε το κλίμα
ήταν αρνητικό και από τις δυο πλευρές.»
Παράλληλα, περιγράφει ένα χαρακτηριστικό περιστατικό από τις διαπραγματεύσεις
με τον Γιάνη Βαρουφάκη. Όπως αναφέρει, είχε επιτευχθεί μια αρχική συμφωνία
διαδικαστικού χαρακτήρα, με πρόβλεψη για συνέχιση των συζητήσεων και πιθανές
προσαρμογές στους όρους του προγράμματος. Σε εκείνο το σημείο, ο Βαρουφάκης
ζήτησε να επικοινωνήσει με την Αθήνα, κάτι που έγινε δεκτό από τους υπόλοιπους
υπουργούς, αν και δεν αποτελούσε συνήθη πρακτική.
Ωστόσο, ο τότε Έλληνας υπουργός δεν αποχώρησε από την αίθουσα για την
τηλεφωνική επικοινωνία, αλλά παρέμεινε στο τραπέζι του Eurogroup και μιλούσε,
όπως εκτιμάται, με τον Έλληνα πρωθυπουργό, παρουσία όλων των ομολόγων του και
των συνεργατών τους.
Η διαδικασία αυτή διήρκεσε πάνω από μισή ώρα, γεγονός που, όπως σημειώνει ο
Ντάισελμπλουμ, οδήγησε αρκετούς υπουργούς να χάσουν την υπομονή τους και να
αποχωρήσουν σταδιακά από τη συνεδρίαση, μεταξύ των οποίων οι υπουργοί
Αυστρίας, Ισπανίας και ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.
Ο Ντάισελμπλουμ σημειώνει ότι στη συνέχεια πλησίασε τον Βαρουφάκη, ο οποίος
συνέχιζε ακόμη το τηλεφώνημα, και του είπε πως «δεν υπάρχει πλέον συμφωνία»,
καθώς η αποχώρηση των υπουργών δεν επέτρεπε τη λήψη απόφασης. Όπως αναφέρει, η
αντίδραση του Έλληνα υπουργού δεν άλλαξε τη ροή της διαδικασίας, καθώς
συνέχισε την επικοινωνία του για αρκετή ώρα, πριν τελικά απαντήσει ότι δεν
μπορεί να υπάρξει συμφωνία.
«Ηταν από τις λίγες συνεδριάσεις του Eurogroup που έληξε σε χάος» θυμάται ο
Ντάισελμπλουμ.
Σύμφωνα με τον ίδιο, βλέποντας τις διαπραγματεύσεις να μην προχωρούν με τον
Γιάνη Βαρουφάκη, ζήτησε να υπάρξει απευθείας επικοινωνία με το επιτελείο του
πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα. Η επαφή αυτή τελικά πραγματοποιήθηκε και το επόμενο
πρωί συναντήθηκε με τον Αλέξη Τσίπρα στο ξενοδοχείο του στις Βρυξέλλες. Εκεί,
σύμφωνα με τον ίδιο, συμφωνήθηκε ότι η μόνη ρεαλιστική διέξοδος ήταν μια κοινή
δημόσια δήλωση πως οι δύο πλευρές είχαν έρθει σε επαφή, είχαν «εποικοδομητικές
συνομιλίες» και ότι οι διαπραγματεύσεις θα συνεχιστούν με στόχο πιθανές
προσαρμογές στο πρόγραμμα.
Στόχος, ήταν να σταλεί ένα μήνυμα σταθερότητας και να αποκατασταθεί, έστω και
προσωρινά, η εμπιστοσύνη των αγορών και των εταίρων.
«Επέκταση της δανειακής σύμβασης του δευτέρου μνημονίου κατά ένα τετράμηνο συν
τους όρους του δευτέρου μνημονίου που δεν είχε εκπληρώσει η κυβέρνηση
Σαμαρά-Βενιζέλου συν και πρόσθετους όρους» λέει ο Παναγιώτης Λαφαζάνης,
σύμφωνα με τον οποίο ο Αλέξης Τσίπρας «Υπέγραψε επέκταση δανειακής σύμβασης
χωρίς δάνειο. ... Δεν εξασφάλισε δάνεια και ξύναμε επί τετράμηνο τον πάτο του
δημοσίου.»
«Είχα την ξεκάθαρη εντύπωση πως οι Έλληνες ομόλογοι απλώς δεν είχαν διαβάσει
το μνημόνιο» λέει ο τότε εκπρόσωπος του ΔΝΤ στην τρόικα, Ντέκλαν
Κοστέλλο,
Βοήθεια από τον Πούτιν
Ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ επιβεβαιώνει πως ο Βλαντιμίρ Πούτιν επικοινώνησε μαζί του
για να του μεταφέρει πως ο Έλληνας πρωθυπουργός ζήτησε βοήθεια. Η απάντηση του
Γιούνκερ ήταν κοφτή: «Είμαστε σε θέση να λύσουμε το πρόβλημα μόνοι μας»,
κλείνοντας την πόρτα σε εξωτερικές παρεμβάσεις.
Σύμφωνα με τον Τόμας Βίζερ, πρόεδρο του EWG, η πιο καθηλωτική στιγμή είναι η
περιγραφή μιας συνάντησης στις δύο τα ξημερώματα, μετά από ώρες άκαρπων
συζητήσεων. Όταν η ελληνική πλευρά υποστήριξε πως όλη αυτή η συζήτηση ήταν
«ανώφελη ανοησία» γιατί στο τέλος η Ευρώπη θα έδινε τα χρήματα ούτως ή άλλως.
Ο Βίζερ γύρισε στον Βαρουφάκη και του είπε: «Κοίταξέ με στα μάτια. Θα
χρεοκοπήσετε».
Λαφαζάνης: Έλεγα στον Τσίπρα ότι δεν μπορεί να καταργηθεί το μνημόνιο
με ένα άρθρο κι ένα νόμο και μου απάνταγε "Το θέλει ο κόσμος, αρέσει
στον κόσμο να ακούγεται"
Σύμφωνα με τον άνθρωπο που ο ίδιος επέλεξε για το υπουργείο περιβάλλοντος και ενέργειας. pic.twitter.com/Jxc09R8i8m
Στο ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ «Στο Χιλιοστό» αποκαλύπτονται άγνωστες
λεπτομέρειες για τα μνημόνια, τις υποσχέσεις του ΣΥΡΙΖΑ και τη μυστική
συνάντηση Τσίπρα με Γερμανό πρέσβη.
Πρωταγωνιστές της εποχής αποκαλύπτουν άγνωστες λεπτομέρειες για τις
προεκλογικές υποσχέσεις του ΣΥΡΙΖΑ, το πρόγραμμα Θεσσαλονίκης και τη μυστική
συνάντηση Τσίπρα με τον Γερμανό πρέσβη.
Δραματικές στιγμές, αποκαλύψεις και μαρτυρίες από τα χρόνια της οικονομικής
κρίσης έρχονται στο φως μέσα από το νέο ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ «Στο Χιλιοστό»,
που υπογράφουν η Ελένη Βαρβιτσιώτη και η Βικτωρία Δενδρινού. Η τηλεοπτική
παραγωγή φέρνει στην επιφάνεια άγνωστες πτυχές της περιόδου από το 2009, όταν
ξέσπασε η κρίση, μέχρι την άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία το 2015, περνώντας
από την ένταξη της χώρας στα μνημόνια το 2010.
Το πρώτο επεισόδιο και οι προεκλογικές υποσχέσεις
Το πρώτο επεισόδιο με τίτλο «Ποιος κολυμπάει γυμνός;» εστιάζει στο κλίμα που
επικρατούσε πριν την εκλογική επικράτηση του ΣΥΡΙΖΑ. Οι προεκλογικές
δεσμεύσεις και η πίεση που ασκούνταν στην πολιτική ηγεσία βρίσκονται στο
επίκεντρο της αφήγησης, με πρωταγωνιστές και συνεργάτες εκείνης της εποχής να
μιλούν ανοιχτά.
Πάνος Λαφαζάνης: Δημαγωγικά σλόγκαν και αερολογίες
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικός εμφανίζεται ο Πάνος Λαφαζάνης όσον αφορά το περίφημο
«πρόγραμμα Θεσσαλονίκης» που παρουσίασε ο Αλέξης Τσίπρας στη ΔΕΘ το 2014.
«Σκεφτήκαμε ότι αερολογεί, αλλά τα αυτιά ήταν ευχαριστημένα», παραδέχεται ο
πρώην υπουργός, τονίζοντας πως οποιοδήποτε από τα μέτρα που ανακοινώθηκαν
προϋπέθετε την κατάργηση των μνημονίων. «Δεν έβγαιναν με χαρτί και στυλό, ο
ίδιος έλεγε ότι δεν θα υπάρχει πρόβλημα με την τρόικα», προσθέτει.
Όσο για την προεκλογική περίφημη φράση του Τσίπρα για κατάργηση των μνημονίων
με ένα νόμο και ένα άρθρο, ο Λαφαζάνης λέει: «Για να καταργήσεις τα μνημόνια
θέλεις επανεξέταση όλων τω νόμων της χώρας, αυτό δεν γίνεται με ένα νόμο και
ένα άρθρο, πατώντας ένα κουμπί. Του το έλεγα συνέχεια: Είναι ένα σλόγκαν
δημαγωγικό λαϊκίστικο και φθηνό και η απάντησή του ήταν "ε, αυτό το θέλει ο
κόσμος"».
Σταθάκης για τον... πεντοζάλη στις αγορές: Υπάρχει και το θυμικό
που πρέπει να συντηρούμε
Για την άλλη περίφημη ατάκα Τσίπρα από την Κρήτη ότι «θα χορεύουν πεντοζάλη οι
αγορές», ο Γιώργος Σταθάκης λέει χαμογελώντας: «Ήταν ένα ευχάριστο
λογοπαίγνιο» για να παραδεχθεί: «Η πραγματική πολιτική γίνεται όπως γίνεται
και οι αγορές ήξεραν κι εμείς, σε μια προεκλογική περίοδο υπάρχει και το
θυμικό που πρέπει να συντηρούμε...»
Ευκλείδης Τσακαλώτος: Λάθος η απόφαση για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας
Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος λέει ανοικτά ότι ήταν λάθος η απόφαση να καταψηφιστεί ο
πρόεδρος της δημοκρατίας που πρότειναν Σαμαρά-Βενιζέλος. «Το πιο σημαντικό
ήταν η απόφαση να μην ψηφίσουμε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και να πέσει η
κυβέρνηση Σαμαρά - Βενιζέλου. Το θεωρώ ακόμη ότι ήταν λάθος και δεν βοήθησε
την μετέπειτα οικονομική πολιτική» είπε.
Από την πλευρά του, ο Νίκος Παππάς υποστηρίζει ότι «τα πολιτικά κόμματα που
θέλουν να πρωταγωνιστούν πρέπει όταν έρχεται η ώρα να το κάνουν, ειχαμε
συζητησει τον τροπο διαπραγμάτευσης αλλα το συμφωνηθέν δεν ακολουθήθηκε (απο
τον Βαρουφάκη)».
Το άγνωστο ραντεβού Τσίπρα με τον Γερμανό πρέσβη το 2015: Μετάφερε στο
Βερολίνο ότι θα συνεργαστούμε
Ο Πίτερ Σόοφ, εκείνη την περίοδο πρέσβης της Γερμανίας στην Αθήνα, αποκαλύπτει
ότι είχε μυστική συνάντηση με τον Αλέξη Τσίπρα το 2014 στην Κουμουνδούρου:
«Ήμασταν μόνο οι δυο μας, ήταν ευγενής παρά την δημόσια συγκρουσιακή ρητορική
του. Αυτό που εξέλαβα ήταν η πρόθεσή του να διαμηνύσω στο Βερολίνο πως δεν
υπήρχε λόγος ανησυχίας και πως ο ΣΥΡΙΖΑ και η κυβέρνησή του θα συνεργαζόταν».
Γερούν Ντάισελμπλουμ για Βαρουφάκη:
«Δυσκόλευε την κατάσταση το ότι έλεγε πως ήμασταν όλοι τρελοί»
Το περίεργο κλίμα στο κτίριο του ΥΠΟΙΚ πριν τη συνάντηση κυβέρνησης-Eurogroup
και οι απειλές
Η επιβεβαίωση των ισχυρών δημοσιονομικών επιδόσεων της Ελλάδας για το 2025 φέρνει πιο κοντά ένα νέο, ευρύ πακέτο ελαφρύνσεων που θα ανακοινωθεί στη ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο του 2026, με συνολικό δημοσιονομικό χώρο που φτάνει τα 1,7 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026–2027. Ήδη, τα πρώτα 500 εκατ. ευρώ έχουν «κλειδώσει» σε μέτρα στήριξης, ενώ τα υπόλοιπα 1,2 δισ. ευρώ βρίσκονται στο τραπέζι των τελικών αποφάσεων.
Η σημαντική υπέρβαση του στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα, το οποίο διαμορφώθηκε στο 4,9% του ΑΕΠ το 2025 έναντι στόχου 3,7%, δημιουργεί τον απαραίτητο χώρο για νέες παρεμβάσεις. Τα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν από Eurostat και ΕΛΣΤΑΤ αποτυπώνουν μια εικόνα δημοσιονομικής σταθερότητας, επιτρέποντας στην κυβέρνηση να σχεδιάσει παρεμβάσεις μεσοπρόθεσμου χαρακτήρα.
Από το συνολικό ποσό, τα 500 εκατ. ευρώ κατευθύνονται ήδη σε συγκεκριμένες δράσεις που ανακοινώθηκαν την περασμένη εβδομάδα, όπως η επιστροφή ενοικίου, η ενίσχυση 150 ευρώ σε οικογένειες με παιδιά και η αύξηση στα 300 ευρώ για συνταξιούχους. Το υπόλοιπο ποσό κατανέμεται σε 200 εκατ. ευρώ για νέα μέτρα εντός του 2026 και περίπου 1 δισ. ευρώ για το 2027.
Το οικονομικό επιτελείο επεξεργάζεται ένα σχέδιο που θα παρουσιαστεί στη ΔΕΘ, με βασικό στόχο την ενίσχυση της πραγματικής οικονομίας. Κεντρικός πυλώνας αναμένεται να είναι η στήριξη των επιχειρήσεων και των επαγγελματιών, σε μια προσπάθεια τόνωσης της ανάπτυξης και ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας.
Στο τραπέζι βρίσκονται παρεμβάσεις που σχετίζονται με τη φορολογία των επιχειρήσεων, τη μείωση των επιβαρύνσεων και την ενίσχυση της ρευστότητας στην αγορά.
Ποιες φορολογικές αλλαγές εξετάζονται για επιχειρήσεις;
Μεταξύ των βασικών σεναρίων που εξετάζονται περιλαμβάνεται η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τις επιχειρήσεις, ένα μέτρο που αποτελεί πάγιο αίτημα της αγοράς. Υπενθυμίζεται ότι το συγκεκριμένο τέλος έχει ήδη καταργηθεί από το 2025 για τους ελεύθερους επαγγελματίες, γεγονός που ενισχύει την πιθανότητα επέκτασης της ρύθμισης.
Παράλληλα, εξετάζεται η μείωση της προκαταβολής φόρου, η οποία σήμερα φτάνει στο 80% του φόρου εισοδήματος για τις επιχειρήσεις, ενώ για τις νεοσύστατες εταιρείες διαμορφώνεται στο 50% για τα πρώτα τρία χρόνια λειτουργίας. Η μείωση του ποσοστού αυτού εκτιμάται ότι θα δώσει σημαντική ανάσα ρευστότητας.
Τι αλλάζει στις εισφορές και την απασχόληση;
Στο μέτωπο της εργασίας, ο σχεδιασμός περιλαμβάνει νέα μείωση των εργοδοτικών εισφορών το 2027, η οποία αναμένεται να είναι μεγαλύτερη από τη μείωση κατά 0,5 μονάδα που έχει ήδη προαναγγελθεί. Το μέτρο αυτό στοχεύει στην ενίσχυση της απασχόλησης και στη μείωση του μη μισθολογικού κόστους.
Η κατεύθυνση είναι σαφής: λιγότερες επιβαρύνσεις για τις επιχειρήσεις, περισσότερα κίνητρα για προσλήψεις και ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας.
Πότε θα ανακοινωθούν τα τελικά μέτρα;
Οι τελικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν από την πορεία των δημοσιονομικών μεγεθών αλλά και από εξωτερικούς παράγοντες, όπως οι γεωπολιτικές εξελίξεις και οι επιπτώσεις τους στην οικονομία. Ωστόσο, το πλήρες πακέτο των μέτρων αναμένεται να παρουσιαστεί από τον πρωθυπουργό στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης τον Σεπτέμβριο του 2026, σηματοδοτώντας το επόμενο βήμα στην επιστροφή των δημοσιονομικών υπεραποδόσεων στην κοινωνία.
Το στοίχημα για την κυβέρνηση είναι διπλό: αφενός να διατηρήσει τη δημοσιονομική σταθερότητα και αφετέρου να μετατρέψει τα θετικά στοιχεία σε απτές ελαφρύνσεις για πολίτες και επιχειρήσεις, σε μια περίοδο όπου το κόστος ζωής παραμένει υψηλό.
Γιαννακοπούλου: Το ΠΑΣΟΚ κινήθηκε μακριά από ακρότητες αν εξαιρέσεις κάτι για μανιτάρια από εκρήξεις ή κάτι βαγόνια που χάθηκαν και ο Ανδρουλάκης έχει υπάρξει προσεκτικός εκτός από το καύσιμο που ψάχνει στα Τέμπη
Επί ΣΥΡΙΖΑ για τη λειτουργία των ΕΛΤΑ ήταν αποκλειστικά υπεύθυνο το Υπερταμείο και η διοίκηση της εταιρείας που τα χειρίζεται. Σήμερα ξαφνικά φταίει η κυβέρνηση που το Υπερταμείο και η εταιρεία που τα χειρίζεται αποφασίζουν να κλείσουν καταστήματα.
🔴 01.2.2019 ο Νίκος Παππάς ένιπτε τας χείρας του για τη λειτουργία των
ΕΛΤΑ δηλώνοντας ότι αρμόδιο είναι το Υπερταμείο.
🔴 Σήμερα ο ΣΥΡΙΖΑ ζητάει παραίτηση Πιερρακάκη και αποδίδει ευθύνες στο
«καθεστώς Μητσοτάκη» για τη λειτουργία των ΕΛΤΑ.
Χαρίτσης για παραδοχή Τσακαλώτου ότι το πρόγραμμα ΣΥΡΙΖΑ το 2023 ήταν όχι μόνο ακοστολόγητο αλλά έλεγαν και κάτι παραπάνω με τη λογική "έλα μωρέ αντιπολίτευση είμαστε ας δώσουμε κάτι παραπάνω":
"Μία συζήτηση που παρελθοντολογεί, δεν βοηθάει. Για να πάμε παρακάτω πρέπει να μιλάμε με ρεαλιστικούς όρους και να δίνουμε πειστικές απαντήσεις, την κοινωνία δεν την ενδιαφέρει τι έγινε το 2023"
Αυτός στις επόμενες εκλογές θα βγει και θα λέει "το πρόγραμμά μας είναι κοστολογημένο"
Τη σοκαριστικών διαστάσεων προληπτική παράδοση της χώρας και της ελληνικής κυβέρνηση στις όποιες ορέξεις των δανειστών, πριν ακόμα ξεκινήσουν επί της ουσίας οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην Αθήνα και τους δανειστές, μετά το δημοψήφισμα του 2015, αποκαλύπτει επιστολή που φέρει σήμερα στη δημοσιότητα το topontiki.gr και την οποία είχε στείλει ο Ευκλείδης Τσακαλώτος στον Γερούν Ντάισεμπλουμ στις 9 Ιουλίου.
Τρεις μέρες δηλαδή πριν υπάρξει η δήθεν «ηρωική» (!) 17ωρη διαπραγμάτευση του Αλέξη Τσίπρα με τους ηγέτες της ευρωζώνης. Αλλά και μόλις δύο εικοσιτετράωρα από τη στιγμή που ο κ. Τσακαλώτος είχε αναλάβει υπουργός Οικονομικών, στη θέση του παραιτηθέντος μετά το δημοψήφισμα, Γιάνη Βαρουφάκη.
Με την επιστολή του ο κ. Τσακαλώτος σπεύδει πριν καν η ελληνική Βουλή εγκρίνει οποιονδήποτε συμβιβασμό με τους δανειστές, αλλά και οποιαδήποτε ύστατη προσπάθεια να επιτευχθεί μία καλύτερη συμφωνία, να αποδεχθεί ρητά, πρόθυμα και ανενδοίαστα οτιδήποτε ζητούσαν οι δανειστές.
Αν και εκπρόσωπος της «αριστερής πτέρυγας» του ΣΥΡΙΖΑ, όπως θέλησε να καταγραφεί μετά την αποχώρηση του Αριστερού Ρεύματος από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο κ. Τσακαλώτος δεν αφήνει κανένα περιθώριο: Διαβεβαιώνει τους δανειστές ότι η κυβέρνηση είναι έτοιμη να αποδεχθεί τα πάντα, κάθε απαίτηση και οποιοδήποτε μέτρο υποδειχθεί στην Αθήνα. Όλα αυτά πριν καν πέσει στο τραπέζι η απειλή του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε για grexit (αυτό έγινε αργότερα, το Σάββατο 11 Ιουλίου), αλλά και πριν εκδηλωθεί από την κυβέρνηση και τον τότε πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα οποιαδήποτε πρωτοβουλία, ώστε να εκτιμηθεί εάν, πώς και πόσο οι δανειστές είχαν σκοπό να λάβουν υπόψη τους το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος – 61% είχε απορρίψει την προτεινόμενη συμφωνία και ανέμενε μία τελευταία προσπάθεια για έναν έντιμο συμβιβασμό.
Κι όμως, ο κ. Τσακαλώτος έσπευσε να διαλύσει οποιαδήποτε τέτοια συζήτηση – στην πραγματικότητα ο χειρισμός και η επιστολή του στον επικεφαλής του Eurogroup φανέρωναν ότι από το βράδυ της 5ης Ιουλίου, αν όχι και νωρίτερα, ενδεχομένως και από τη στιγμή που προκηρυσσόταν το δημοψήφισμα, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ είχε σκοπό την πλήρη, ολοκληρωτική και… ολόκαρδη παράδοση στις (άγριες) διαθέσεις των δανειστών.
Είναι τόσο καθηλωτικά ταπεινωτικό και εξόχως αποκαλυπτικό το περιεχόμενο της επιστολής Τσακαλώτου, που αποδεικνύεται ότι τίποτα άλλο απ’ όσα συνέβησαν από τις 9 Ιουλίου, που αυτή εστάλη στις Βρυξέλλες μέχρι την έγκριση του τρίτου μνημονίου στις 15 Αυγούστου από τη Βουλή, δεν έχει την παραμικρή σημασία και νόημα: Καμία διαπραγμάτευση, καμία πραγματική διάθεση για βελτίωση των επαχθών όρων, που θα επιβάλλονταν, καμία ελπίδα και προσδοκία ότι η χώρα θα πετύχαινε μία αξιοπρεπή συμφωνία.
Είναι ενδεικτικό ότι αφού ο κ. Τσακαλώτος κάνει μία σειρά προτάσεων στους δανειστές για τα κρίσιμα θέματα (πλεονάσματα κλπ), καταλήγει ως εξής – έχουν σημασία οι λέξεις και οι διατυπώσεις -, ώστε να καταστεί σαφής η πλήρης υποταγή:
«Τα παραπάνω μπορούν να δώσουν μόνο μια «γεύση» της δέσμευσής μας να αλλάξουμε την κοινωνία μας, το κράτος μας, την οικονομία μας.
Αν και αυτό το έργο μπορεί να φαίνεται «Ηράκλειο», πιστεύουμε βαθιά σε αυτές τις μεταρρυθμίσεις και τα μέτρα και είμαστε πλήρως αφοσιωμένοι στην υλοποίησή τους στο σύνολό τους. Ζητούμε από τους εταίρους μας να μας δώσουν τον χώρο και τον χρόνο για να πραγματοποιήσουμε αυτές τις αλλαγές».
Μένει να απαντηθεί ένα κρίσιμο ερώτημα:
Ο Αλέξης Τσίπρας που διόρισε τον Ευκλείδη Τσακαλώτο υπουργό Οικονομικών και του ανέθεσε τη συνεννόηση με τους δανειστές, γνώριζε επακριβώς τις δεσμεύσεις που περιείχε η επιστολή της 9ης Ιουλίου και έδωσε οδηγίες για το περιεχόμενο αυτό; Ή, ο κ. Τσακαλώτος έκανε υπέρβαση, προχώρησε σε προσωπική επιλογή και έστειλε τον τότε πρωθυπουργό «δεμένο πισθάγκωνα» στη… 17ωρη διαπραγμάτευση;
Αν ισχύει το πρώτο, έκαναν και οι δύο θέατρο με τις δήθεν ηρωικές συζητήσεις, που μεσολάβησαν μέχρι την τυπική έγκριση του μνημονίου από τη Βουλή.
Αν έγινε το δεύτερο, σημαίνει ότι ο κ. Τσακαλώτος κινήθηκε περισσότερο ως ο έμπιστος – ου μην και επιβαλλόμενος από αυτούς – των δανειστών, προλαβαίνοντας και σβήνοντας οποιαδήποτε διάθεση είχε ο κ Τσίπρας να πιέσει τους ηγέτες για μία καλύτερη συμφωνία.
Υπό αυτή την έννοια ή μάλλον και υπό αυτή, η εξελισσόμενη ιδιότυπη αντιπαράθεση του Αλέξη Τσίπρα (με όσα λέγεται ότι θα γράφει στο βιβλίο του) και του Ευκλείδη Τσακαλώτου (με τις αιχμές που ήδη διατυπώνει δημοσίως) αναμένεται να πάρει ακόμα πιο άγρια μορφή, ίσως και πολεμική τροπή. Τόσο για το 2015, όσο και για τα όσα επακολούθησαν μέχρι την παραίτηση του πρώην πρωθυπουργού το 2023, αλλά και στη συνέχεια με τις διασπάσεις του ΣΥΡΙΖΑ.
Η επαίσχυντη επιστολή
Στην περιβόητη επιστολή, στην οποία αναφέρεται εκτενώς στο βιβλίο του «8 μήνες που συντάραξαν την Ελλάδα», ο Δημήτρης Στρατούλης, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος ξεκαθαρίζει στον Γερούν Ντάισεμπλουμ ότι με τους δανειστές υπάρχει κοινό «όραμα που εξυπηρετεί τη δέσμευσή μας να παραμείνουμε αναπόσπαστο μέλος της ευρωζώνης και να σεβόμαστε τους εξελισσόμενους κανόνες της νομισματικής μας ένωσης».
Το κοινό όραμα λοιπόν σημαίνει «μια δέσμευση που συνοδεύεται από ένα ολοκληρωμένο σύνολο μεταρρυθμίσεων και μέτρων, τα οποία θα εφαρμοστούν στους τομείς της δημοσιονομικής βιωσιμότητας, της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, της μακροπρόθεσμης οικονομικής ανάπτυξης και της βιώσιμης ανάπτυξης και, τέλος, της μεταρρύθμισης της δημόσιας διοίκησης ως στοιχείο μιας ευρύτερης προσπάθειας θεσμικής οικοδόμησης που θα εξυπηρετήσει καλύτερα τις ανάγκες της κοινωνίας και της οικονομίας».
Και περιγράφει τις μεγάλες παραχωρήσεις, από τα… αποδυτήρια:
«Βραχυπρόθεσμα, ακόμη και πριν αρχίσει ουσιαστικά η διαδικασία διαπραγμάτευσης, και ως πρώτο στοιχείο μιας άσκησης οικοδόμησης εμπιστοσύνης με τους εταίρους μας, προτείνουμε στο κοινοβούλιο –αρχής γενομένης από την επόμενη εβδομάδα– ένα σύνολο νομοθετικών πρωτοβουλιών στους τομείς της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού, της αύξησης των φορολογικών εσόδων και της περαιτέρω διασφάλισης της ανεξαρτησίας της στατιστικής υπηρεσίας».
Και συμπληρώνει, με την ίδια προθυμία:
«Παράλληλα, σε μακροοικονομικό επίπεδο, δεσμευόμαστε για την ίδια δημοσιονομική προσπάθεια –όπως είχε συμφωνηθεί προηγουμένως με τους Θεσμούς– καθώς και για την επίτευξη του στόχου πρωτογενούς πλεονάσματος 3,5% για το 2018».
Μάλιστα, δηλώνει ανοιχτός για όλα:
«Δεδομένων των επιδεινούμενων οικονομικών συνθηκών, είμαστε βεβαίως ανοικτοί σε συζητήσεις σχετικά με τον καλύτερο δρόμο για την επίτευξη αυτού του στόχου».
Μετά επιβεβαιώνει την… αέναη υποταγή στους δανειστές:
«Μεσοπρόθεσμα, θα συνεχίσουμε να βασιζόμαστε στο κοινό έδαφος που έχει επιτευχθεί μέχρι τώρα με τους Θεσμούς, καθώς και να εμπλουτίζουμε την ατζέντα με περαιτέρω μεταρρυθμίσεις και μέτρα.
Σε πολλούς από αυτούς τους τομείς γνωρίζουμε πολύ καλά ότι, πέρα από τις ιδέες για αλλαγές, υπάρχει και έλλειμμα στις ικανότητες εφαρμογής αυτών των αλλαγών.
Γι’ αυτό έχουμε ζητήσει –και θα συνεχίσουμε να ζητάμε– την ενεργό υποστήριξη όχι μόνο διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΟΣΑ, η Παγκόσμια Τράπεζα και η ΔΟΕ, αλλά και κρατών-μελών που διαθέτουν σημαντική τεχνογνωσία σε τομείς όπως η φοροδιαφυγή».
Και αφού περιγράφει μία σειρά από μέτρα, διευκρινίζει, ώστε να καθησυχάσει τυχόν αμφιβολίες, ότι «τα παραπάνω μπορούν να δώσουν μόνο μια «γεύση» της δέσμευσής μας».
Προφανώς μετά απ’ όλα αυτά που ανέφερε ο κ. Τσακαλώτος, όλα είχαν τελειώσει και το περιεχόμενο του τρίτου μνημονίου ήταν στην απόλυτη ευχέρεια των δανειστών.
