03 Οκτωβρίου 2026

Αγία Σοφία: Στο φως υπόγειο δίκτυο μήκους 9 χιλιομέτρων – Τι αποκαλύπτει ξεναγός στην Κωνσταντινούπολη


Νέα στοιχεία αποκαλύπτονται για τον υπόγειο κόσμο κάτω από την Αγία Σοφία στην Κωνσταντινούπολη, καθώς οι έρευνες αναδεικνύουν ένα μεγάλο δίκτυο υπόγειων χώρων και διαδρομών κάτω από το ιστορικό μνημείο.
Σημειώνεται ότι πριν από λίγο καιρό, ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι επιβεβαίωσε την ύπαρξη υπόγειου περάσματος κάτω από την Αγιά Σοφιά στην Κωνσταντινούπολη, κάνοντας λόγο για τμήματα τούνελ συνολικού μήκους περίπου 9 χιλιομέτρων, εκτείνονται σε διάφορα σημεία γύρω από την Αγία Σοφία, προς την περιοχή του Τοπ Καπί και τον Βυζαντινό Ιππόδρομο.

Όπως ανέφερε ο ξεναγός στην Κωνσταντινούπολη Γιάννης Κουρτέσογλου στο ertnews, παρόμοια υπόγεια διαδρομή είχε εντοπιστεί και στο παρελθόν, όταν κατά τη διάρκεια ερευνών αποκαλύφθηκε σύνδεση με υπόγειο χώρο κοντά σε κατάστημα της περιοχής. Σύμφωνα με τον ξεναγό, η ανάδειξη αυτών των υπόγειων δομών συνδέεται πλέον και με το αυξανόμενο τουριστικό ενδιαφέρον για την ιστορική και βυζαντινή κληρονομιά της Κωνσταντινούπολης.

Ένας υπόγειος κόσμος κάτω από την Κωνσταντινούπολη

Άλλωστε, η πόλη είναι χτισμένη πάνω σε ένα εκτεταμένο υπόγειο δίκτυο από δεξαμενές, στοές και άλλα αρχαιολογικά κατάλοιπα που προέρχονται από διαφορετικές ιστορικές περιόδους. Όπως εξήγησε ο Γιάννης Κουρτέσογλου, ακόμη και σήμερα, κατά τη διάρκεια εργασιών σε κεντρικά σημεία της πόλης, είναι πολύ πιθανό να εντοπιστούν αρχαιολογικά ευρήματα. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τα έργα μπορεί να σταματήσουν ώστε να προχωρήσουν οι απαραίτητες αρχαιολογικές έρευνες.

Παράλληλα, οι εργασίες ανάδειξης και αποκατάστασης των βυζαντινών καταλοίπων στην ευρύτερη περιοχή της Αγίας Σοφίας βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, εξέλιξη που αναμένεται να προσθέσει νέους πόλους τουριστικού ενδιαφέροντος στην περιοχή.

Οι εργασίες συντήρησης στην Αγία Σοφία

Την ίδια στιγμή, στο επίκεντρο παραμένει η κατάσταση διατήρησης του ίδιου του μνημείου, ιδιαίτερα μετά τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί το 2020. Ο Γιάννης Κουρτέσογλου τόνισε ότι τα τελευταία χρόνια πραγματοποιούνται εργασίες συντήρησης στο εσωτερικό του μνημείου, με στόχο, όπως είπε, την προστασία του τρούλου, του κτιρίου και του εσωτερικού διακόσμου.

Η συντήρηση της Αγίας Σοφίας παραμένει κομβικής σημασίας, καθώς πρόκειται για ένα μνημείο ανυπολόγιστης ιστορικής και πολιτιστικής αξίας, που αποτελεί παράλληλα ένα από τα σπουδαιότερα τοπόσημα της Κωνσταντινούπολης.

Η Αγία Σοφία παραμένει ο πρώτος προορισμός για τους Έλληνες

Παρά τη μετατροπή της σε τζαμί, η Αγία Σοφία εξακολουθεί να αποτελεί ίσως τον κύριο πόλο έλξης για τους Έλληνες επισκέπτες στην Κωνσταντινούπολη. «Στους δέκα, οι εννέα» Έλληνες επισκέπτες που έρχονται για πρώτη φορά στην πόλη έχουν ως βασικό σημείο ενδιαφέροντος την Αγία Σοφία, ανέφερε ο ξεναγός, υπογραμμίζοντας ότι η Κωνσταντινούπολη διαθέτει ένα τεράστιο πολιτιστικό απόθεμα, με βυζαντινά μνημεία, εκκλησίες και ιστορικούς χώρους που αξίζει να ανακαλύψει κανείς.

Η έλευση του φθινοπώρου σηματοδοτεί την έναρξη της περιόδου αιχμής για τους Έλληνες επισκέπτες. Ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος αποτελούν τους πλέον δημοφιλείς μήνες για μια απόδραση στην Κωνσταντινούπολη, ενώ η μικρή απόσταση από τη Βόρεια Ελλάδα καθιστά το ταξίδι ιδιαίτερα εύκολο.
Πολλοί ταξιδιώτες από τη Θεσσαλονίκη και τις γύρω περιοχές προτιμούν την οδική εκδρομή, επιλέγοντας οργανωμένα πακέτα με νυχτερινή αναχώρηση και άφιξη στην πόλη το επόμενο πρωί.
Η πόλη παραμένει ένας προορισμός που συνδυάζει μοναδικά την ιστορία, τον πολιτισμό και τη γαστρονομία, αν και οι ταξιδιώτες καλούνται να είναι προσεκτικοί στις επιλογές εστίασης, καθώς οι τιμές στα αμιγώς τουριστικά σημεία του κέντρου είναι συχνά αρκετά τσιμπημένες

Μεγάλη δημοσκόπηση στη Βρετανία: Σχεδόν το 50% των ψηφοφόρων θέλει επανένταξη στην ΕΕ – Το «στοίχημα» του Μπέρναμ


Τα ευρήματα μεγάλης δημοσκόπησης ενισχύουν τη θέση όσων, εντός της Ντάουνινγκ Στριτ, επιθυμούν διαπραγματεύσεις για την επιστροφή της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και ανώτερα στελέχη της κυβέρνησης παραμένουν επιφυλακτικά.

Η προσωπική προτίμηση του νέου πρωθυπουργού Άντι Μπέρναμ για επανένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά τις επόμενες εκλογές υποστηρίζεται από σχεδόν το μισό του εκλογικού σώματος, όπως αποκαλύπτει νέα μεγάλη δημοσκόπηση που δημοσιεύει ο Guardian, την ώρα που υπουργοί του συνομιλούν κατ’ ιδίαν μαζί του συνιστώντας προσοχή, ανησυχώντας για την αναζωπύρωση των διαιρέσεων του Brexit.

Η δημοσκόπηση, που διενεργήθηκε από την εταιρεία Messina Group (TMG), έδειξε ότι μια επαναδιαπραγμάτευση της σχέσης του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ θα μπορούσε να αυξήσει το ποσοστό των Εργατικών έως και κατά επτά ποσοστιαίες μονάδες, εάν ο Μπέρναμ προσέφερε ένα νέο δημοψήφισμα στο οποίο θα πραγματοποιήσει εκστρατεία υπέρ της επανεισόδου στο μπλοκ.

Σχεδόν το ένα τρίτο των ψηφοφόρων δήλωσε ότι θα χρειαζόταν πρώτα ένα νέο δημοψήφισμα για την παραμονή ή όχι στην ΕΕ, ενώ περισσότεροι από 1 στους 6 θεώρησαν ότι θα αρκούσε μια σχετική εντολή από τις γενικές εκλογές.

Το ίδιο ποσοστό (ένας στους έξι) εκτίμησε ότι η απόφαση θα μπορούσε να ληφθεί απευθείας από το Κοινοβούλιο.

Η στρατηγική και η πρωτοβουλία Μπέρναμ
Τα συνολικά ευρήματα ενισχύουν την επιχειρηματολογία όσων μέσα στο πρωθυπουργικό γραφείο επιθυμούν να υποσχεθούν στις επόμενες εκλογές ότι το Εργατικό Κόμμα θα διαπραγματευτεί τουλάχιστον την επανένταξη, μια εξέλιξη που ο ίδιος ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει ότι θα ήθελε να δει «όσο ζει».

Ο Μπέρναμ χρησιμοποίησε την πρώτη του ομιλία ως ηγέτης στο συνέδριο των Εργατικών την Τρίτη για να ανακοινώσει την αξιολόγηση των επιλογών για τη μελλοντική σχέση της Βρετανίας με την Ευρώπη, προσθέτοντας στη συνέχεια ότι στις επιλογές αυτές θα πρέπει να περιλαμβάνεται και η πλήρης επανένταξη.

Οι ανησυχίες για το Brexit

Ωστόσο, επικρατεί νευρικότητα σε ορισμένους βουλευτές των Εργατικών -ιδιαίτερα σε εκείνους που εκλέγονται σε περιφέρειες οι οποίες είχαν ψηφίσει υπέρ του Brexit- καθώς θεωρούν ότι ακόμη και η βολιδοσκόπηση της κοινής γνώμης εγκυμονεί μεγάλους πολιτικούς κινδύνους και ενδέχεται να ενισχύσει το ακροδεξιό κόμμα Reform UK, του Νάιτζελ Φάρατζ.

Τα δύο τρίτα των υπουργών του νέου υπουργικού συμβουλίου -συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του Μπέρναμ, της πρώτης υπουργού Λουίζ Χέιγκ, του υπουργού Οικονομικών Τζον Χίλι και του υπουργού Εξωτερικών Εντ Μίλιμπαντ- αντιπροσωπεύουν περιφέρειες που είχαν υποστηρίξει το Brexit και είχαν δηλώσει στο παρελθόν ότι θα σεβαστούν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του 2016.

Ωστόσο, η κοινή γνώμη φαίνεται πως έχει μετατοπιστεί.

Τα ευρήματα της δημοσκόπησης TMG

Στη δημοσκόπηση της TMG συμμετείχαν 11.461 άτομα (με στάθμιση βάσει του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος) το διάστημα 12-24 Σεπτεμβρίου, εξετάζοντας επτά διαφορετικές επιλογές για τις σχέσεις με την ΕΕ.

Επανένταξη στην ΕΕ: 
  • Η πιο δημοφιλής επιλογή, με 49% υπέρ και 28,5% κατά.
  • Διατήρηση της υφιστάμενης σχέσης με άρση των εμπορικών εμποδίων (όπως επιχειρεί η κυβέρνηση): Υποστηρίχθηκε από το 48,2%, με το 20,9% να αντιτίθεται.
  • Τελωνειακή Ένωση: Υποστηρίχθηκε από το 47,1% έναντι 20,7%.
  • Συμμετοχή στην Ενιαία Αγορά: Υποστηρίχθηκε από το 45,1% των ερωτηθέντων.
  • Καθεστώς Συνδεδεμένου Μέλους: Υποστηρίχθηκε από το 45,5%.
  • Διατήρηση της υφιστάμενης συμφωνίας ως έχει: Υποστηρίχθηκε από το 42%.
  • Απομάκρυνση περαιτέρω από την ΕΕ: Υποστηρίχθηκε μόλις από το 27,9%, ενώ το 41,2% τάχθηκε κατά.
Όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα, το 25,9% των ψηφοφόρων δήλωσε ότι επιθυμεί την άμεση επανένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ, το 22,9% τάχθηκε υπέρ της επανένταξης μέσα στα επόμενα τρία χρόνια, το 8,4% εντός της επόμενης δεκαετίας, ενώ το 23% δήλωσε ότι δεν επιθυμεί καμία απολύτως στενότερη σχέση.

Η TMG δοκίμασε επίσης πολιτικά μηνύματα για κάθε σενάριο προκειμένου να δει πώς θα επηρεαζόταν το ποσοστό των Εργατικών.

Διαπιστώθηκε ότι το ποσοστό αυξανόταν από 4,3 έως 7,4 ποσοστιαίες μονάδες σε όλα τα σενάρια που οδηγούσαν σε στενότερους δεσμούς, με τη συντριπτική πλειονότητα των νέων ψηφοφόρων να προέρχεται από τους Πράσινους και τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες.

Επιπλέον, η δημοσκόπηση έδειξε ότι περισσότεροι από τα δύο τρίτα των ψηφοφόρων θεωρούν το εμπόριο με την ΕΕ πιο σημαντικό από εκείνο με τις ΗΠΑ ή την Κίνα, σε περίπτωση που η Βρετανία έπρεπε να επιλέξει.

Τέσσερις στους πέντε επιθυμούν τη διατήρηση της στερλίνας, ενώ η πλειοψηφία τάσσεται υπέρ της παραμονής στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) με 53,4% έναντι 24,2% που αντιτίθεται.

Ωστόσο, η έρευνα έδειξε επίσης ότι τα επιχειρήματα του Brexit γύρω από τον έλεγχο της μετανάστευσης και την εθνική κυριαρχία εξακολουθούν να έχουν απήχηση.

Αντιδράσεις και αποτίμηση του Brexit

Ανώτεροι αξιωματούχοι της Ντάουνινγκ Στριτ βρίσκονται σε επαφή με δεξαμενές σκέψης (think tanks) και δημοσκόπους για να μετρήσουν την υποστήριξη της κοινής γνώμης στην επανένταξη.

Τα ευρήματα της TMG αναμένεται να κοινοποιηθούν στο πρωθυπουργικό επιτελείο.

Ορισμένοι εντός του πρωθυπουργικού γραφείου εκφράζουν ανησυχία ότι η υπόσχεση επαναδιαπραγμάτευσης της εισόδου στην ΕΕ θα μπορούσε να αναζωογονήσει τις εξασθενημένες πολιτικές προοπτικές του Νάιτζελ Φάρατζ.

Ο Φάρατζ δήλωσε την Πέμπτη ότι ο Μπέρναμ του έδωσε «την μεγαλύτερη ώθηση στην καριέρα του» επαναφέροντας τη συζήτηση για το Brexit.

Σχετικά με τη συνολική αποτίμηση του Brexit, το 29,7% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι το Ηνωμένο Βασίλειο έπραξε σωστά που αποχώρησε, το 52,4% δήλωσε ότι ήταν λάθος, ενώ το 17,9% απάντησε «δεν γνωρίζω».

Στο ερώτημα αν το Brexit ήταν επιτυχία ή αποτυχία, το 12,2% το χαρακτήρισε επιτυχία, το 54,9% αποτυχία, το 23,2% ούτε το ένα ούτε το άλλο, ενώ το 9,7% δεν εξέφρασε γνώμη.

Ο Μπεν Τζούντα, ερευνητής στο Chatham House και πρώην σύμβουλος του Ντέιβιντ Λάμι, δήλωσε στον Guardian: «Αυτές οι δημοσκοπήσεις αποτελούν τεράστια επιβεβαίωση της τόλμης του Άντι Μπέρναμ στο θέμα της Ευρώπης. Υπάρχει σχεδόν μια εθνική συναίνεση ότι το Brexit δεν ήταν επιτυχημένο».

«Σε αυτό το υπόβαθρο, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η Ευρώπη ως ζήτημα έχει τη μοναδική ικανότητα να συσπειρώνει την αριστερά και να αυξάνει το ποσοστό των Εργατικών στους αναποφάσιστους ψηφοφόρους. Όσο πιο τολμηρή είναι η στάση προς την επανένταξη, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η επιβράβευση για τους Εργατικούς».

📺Ο ΜΑΚΗΣ ΔΕΝ ΤΟΥ ΕΙΠΕ ΟΤΙ ΣΚΕΦΤΕΤΑΙ ΝΑ ΚΑΤΕΒΕΙ ΜΕ ΤΟΝ ΤΣΙΠΡΑ;😂Την Εθνική Ελλάδος επισκέφτηκε ο Μητσοτάκης και ο Γιοβάνοβιτς του χάρισε τη φανέλα με το 10: «Εκπλήξατε πολλούς αλλά όχι τους εαυτούς σας»


Ο πρωθυπουργός συνομίλησε με τους ποδοσφαιριστές και τον Ιβάν Γιοβάνοβιτς, αλλά και τον πρόεδρο της ΕΠΟ, Μάκη Γκαγκάτση - «Το πάθος των παικτών μας για την Εθνική είναι μοναδικό» είπε ο Σέρβος τεχνικός

Μία ημέρα πριν από τον εντός έδρας αγώνα της Εθνικής Ελλάδος με τη Γερμανία για την 4η αγωνιστική του ομίλου της στην πρώτη κατηγορία του Nations League, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης βρέθηκε στο ξενοδοχείο που έχει καταλύσει η ομάδα.

Ο πρωθυπουργός συνομίλησε με τους ποδοσφαιριστές και τον Ιβάν Γιοβάνοβιτς, αλλά και τον πρόεδρο της ΕΠΟ, Μάκη Γκαγκάτση που ήταν παρών, με την ομάδα να του επιφυλάσσει κι ένα ιδιαίτερο δώρο.

Ο Σέρβος τεχνικός έδωσε στον πρωθυπουργό μία εμφάνιση της Εθνικής, η οποία πίσω έφερε το επώνυμο του πρωθυπουργού και από κάτω το «Νο.10» ευχαριστώντας τον έτσι για την κίνηση στήριξης που έκανε, με το να τους επισκεφθεί.

«Εκπλήξατε πολλούς, αλλά όχι τους εαυτούς σας» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. «Ευχαριστούμε που είστε μαζί μας, οι παίκτες μας έχουν αποδείξει ότι μπορούν να νικήσουν κάθε αντίπαλο» απάντησε ο Μάκης Γκαγκάτσης ενώ ο Ιβάν Γιοβάνοβιτς πρόσθεσε: «Το πάθος των παικτών μας για την Εθνική είναι μοναδικό».

Δείτε φωτογραφίες:





😂🤡Τσίπρας: Μετά τη Σιμωνόπετρα προσκύνησε και τον Εφαίμ στο Βατοπέδι


Ο Αλέξης Τσίπρας κατά τη διήμερη επίσκεψή του στο Άγιο Όρος, βρέθηκε και στην Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου.

Υπενθυμίζεται πως ο κ. Τσίπρας βρέθηκε στην Αθωνική Πολιτεία, 12 χρόνια μετά την πρώτη παρουσία του εκεί.

Ο πρώην πρωθυπουργός και πρόεδρος της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης έφτασε στο Άγιο Όρος την Πέμπτη 1 Οκτωβρίου, ενώ κατά την παραμονή του επισκέφθηκε μονές και προσκυνήματα.

Στο Βατοπαίδι τον υποδέχθηκαν ο Καθηγούμενος της Μονής, Γέροντας Εφραίμ, και μέλη της αδελφότητας.

Δημοσιεύματα αναφέρουν πως συνοδευόταν από τον πρώην διοικητή του Αγίου Όρους Κωστή Δήμτσα, ενώ είχε συνομιλία με τον Γέροντα Εφραίμ για ζητήματα που αφορούν στην Αθωνική Πολιτεία.

Υπενθυμίζεται ότι κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του ο Αλέξης Τσίπρας δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης φωτογραφίες από την παραμονή του στο Άγιο Όρος, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στη Σιμωνόπετρα.

Αυτά είναι τα 48 κειμήλια που επέστρεψαν στην Ελλάδα από τη Βουλγαρία-Στη Σόφια τα οστά του Τσάρου Σαμουήλ


Στην Ελλάδα επέστρεψαν, μετά από περισσότερο από έναν αιώνα, 48 ιστορικά κειμήλια που είχαν μεταφερθεί στη Βουλγαρία το 1917, κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, στο πλαίσιο συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής μεταξύ των δύο χωρών. Στην ίδια συμφωνία συμπεριλαμβάνεται και η μεταφορά στη Σόφια των λειψάνων του Τσάρου Σαμουήλ της Βουλγαρίας.

Η συμφωνία χαρακτηρίζεται από την ελληνική κυβέρνηση ως ιστορικής σημασίας, καθώς αποτελεί αποτέλεσμα πολυετών διαπραγματεύσεων μεταξύ των δύο πλευρών.



Τα κειμήλια θα εκτεθούν στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού έως τις 5 Νοεμβρίου 2026. Ακολούθως, θα παραδοθούν στις Ιερές Μονές Τιμίου Προδρόμου Σερρών, Εικοσιφοινίσσης και στην Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης, αναλόγως της προελεύσεώς τους.

Δείτε φωτογραφίες από τα 48 θρησκευτικά κειμήλια που επιστρέφουν στην Ελλάδα













Ποιος ήταν ο τσάρος Σαμουήλ και γιατί τα οστά του βρίσκονται στην Ελλάδα

Ο τσάρος Σαμουήλ υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους ηγεμόνες του Πρώτου Βουλγαρικού Κράτους, το οποίο κυβέρνησε ως τσάρος από το 997 έως το 1014, σε μια περίοδο συνεχών πολέμων με τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Κέντρο της εξουσίας του βρισκόταν στην ευρύτερη περιοχή της Μακεδονίας, με ιδιαίτερη σημασία για την Πρέσπα και αργότερα την Αχρίδα.

Στη νησίδα του Αγίου Αχιλλείου, στη Μικρή Πρέσπα, ο Σαμουήλ έχτισε στα τέλη του 10ου αιώνα μεγάλη βασιλική, προκειμένου να στεγάσει το λείψανο του Αγίου Αχιλλείου, το οποίο είχε μεταφέρει από τη Λάρισα. Η περιοχή αποτελούσε τότε ένα από τα σημαντικότερα πολιτικά και εκκλησιαστικά κέντρα του κράτους του.



«Τα ιστορικά κειμήλια δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου»

Με αφορμή την υπογραφή των πρωτοκόλλων της συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε: «Στην πατρίδα μας γυρίζουν τώρα 48 αντικείμενα ανεκτίμητης πολιτιστικής, πνευματικής, αλλά και συναισθηματικής αξίας».

Όπως ανέφερε ο πρωθυπουργός, πρόκειται για ιερές εικόνες και σταυρούς, άμφια, λειψανοθήκη, αλλά και τον επισκοπικό θρόνο, κειμήλια που είχαν αποσπαστεί το 1917, μέσα στη δίνη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, από τη Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτας και τις μονές του Τιμίου Προδρόμου και της Παναγίας Εικοσιφοίνισσας. Τα αντικείμενα θα φιλοξενηθούν αρχικά στο Βυζαντινό Μουσείο Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια θα επιστρέψουν στις ιστορικές τους εστίες.

Την ίδια ώρα, όπως σημείωσε ο κ. Μητσοτάκης, η Ελλάδα εκπληρώνει τη δική της πλευρά της συμφωνίας, παραδίδοντας στη Βουλγαρία τα λείψανα του τσάρου Σαμουήλ και τα οστά από τέσσερις σαρκοφάγους, που είχαν ανασκαφεί το 1964 από τον καθηγητή Μουτσόπουλο στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην παρουσία της συζύγου του Βούλγαρου πρωθυπουργού στην εκδήλωση, λέγοντας ότι συγκινείται από την παρουσία της. «Αυτά κρατήθηκαν και φυλάχθηκαν επί δεκαετίες από την ελληνική πολιτεία και στο εξής επιστρέφουν στον λαό της Βουλγαρίας, ώστε να τιμηθούν στη χώρα του με τον τρόπο με τον οποίο εσείς οι ίδιοι θα θεωρήσετε ότι είναι ο πιο κατάλληλος», ανέφερε απευθυνόμενος στον Βούλγαρο πρωθυπουργό.

Ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η συμφωνία ολοκληρώνει μια διαπραγμάτευση που ξεκίνησε πριν από περίπου μισό αιώνα. Όπως είπε, οι πρώτες συζητήσεις είχαν γίνει από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή τη δεκαετία του 1970 με τον τότε ηγέτη της Βουλγαρίας, Τόντορ Ζίβκοφ.

«Χρειάστηκε όμως να περάσει καιρός και κυρίως να υπάρξει βούληση και αποφασιστικότητα ώστε να ξεπεραστούν αγκυλώσεις του παρελθόντος», σημείωσε.

Ο πρωθυπουργός ευχαρίστησε τον Βούλγαρο ομόλογό του, τις προηγούμενες κυβερνήσεις των δύο χωρών, τα δύο υπουργεία Πολιτισμού, καθώς και τη διοίκηση και το προσωπικό του Βυζαντινού Μουσείου που εργάστηκαν για την επίτευξη της συμφωνίας. «Αυτός ο δίαυλος της διμερούς συνεργασίας τώρα ανοίγει», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η σημερινή συμφωνία αποτελεί το πρώτο βήμα για μια ακόμη στενότερη συνεργασία Ελλάδας και Βουλγαρίας, με στόχο την επιστροφή και άλλων πολιτιστικών αντικειμένων στις δύο χώρες.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι η συγκεκριμένη συμφωνία κατέστη δυνατή έπειτα από δεκαετίες αδράνειας. Όπως είπε, σε πολλές περιπτώσεις στο παρελθόν επικράτησαν «η ακινησία και η λογική, μερικές φορές, των μαξιμαλιστικών απαιτήσεων».

Αναφερόμενος στην πολιτιστική διπλωματία, υποστήριξε ότι «κινείται αθόρυβα αλλά και απολύτως παραγωγικά», φέρνοντας ως παράδειγμα τη συμφωνία για την επιστροφή του θραύσματος του «Θαύματος των Εφέσων» από τη Σικελία. Όπως σημείωσε, η συγκεκριμένη φόρμουλα είχε επαινεθεί από την UNESCO.

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη διεθνή συζήτηση για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, επισημαίνοντας ότι η σημερινή συμφωνία Ελλάδας και Βουλγαρίας εντάσσεται σε μια ευρύτερη αλλαγή προσέγγισης. «Τα μνημεία, τα ιστορικά κειμήλια, δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου, ούτε ως θύματα συγκυριών μεταγενέστερων της δημιουργίας τους», υπογράμμισε.

📺Ηχηρό μήνυμα Μητσοτάκη για Γλυπτά Παρθενώνα: Δεν αναγνωρίζουμε ξένη κυριαρχία – Τα μνημεία δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου


Υπεγράφη ιστορική συμφωνία πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας, με την Ελλάδα να λαμβάνει 48 ιστορικά κειμήλια και να παραδίδει τα λείψανα του τσάρου Σαμουήλ.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι «τα μνημεία, τα ιστορικά κειμήλια, δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου».

Ο πρωθυπουργός συνέδεσε τη συμφωνία με τη διεκδίκηση των Γλυπτών του Παρθενώνα, τονίζοντας ότι «δεν αναγνωρίζουμε ξένη κυριαρχία» και δεν θα δεχτούμε τον δανεισμό τους.

Ηχηρό μήνυμα Μητσοτάκη για Γλυπτά Παρθενώνα: Δεν αναγνωρίζουμε ξένη κυριαρχία

Αναφερόμενος ειδικότερα στα Γλυπτά του Παρθενώνα, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ελληνική θέση «δεν υπαγορεύεται από μια αόριστη εθνική διεκδίκηση», ούτε αμφισβητεί την αποστολή των μουσείων σε όλο τον κόσμο.

«Ο Παρθενώνας συνιστά μία μοναδική και αυτοτελή περίπτωση», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα δεν μπορεί να περιοριστεί σε νομικές ή τεχνικές διαστάσεις, αλλά αφορά την αποκατάσταση της αισθητικής και νοηματικής ακεραιότητας ενός οικουμενικού μνημείου.

«Τα Γλυπτά του Παρθενώνα πρέπει να συνυπάρχουν και να εκτίθενται μαζί, διατηρώντας την άμεση οπτική επαφή με τον βράχο για τον οποίο σμιλεύτηκαν», ανέφερε, υπογραμμίζοντας παράλληλα τον ρόλο που διαδραματίζει το Μουσείο της Ακρόπολης.

Ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να αποδεχθεί ρυθμίσεις που θα συνεπάγονταν αναγνώριση ξένης κυριαρχίας επί των Γλυπτών ή την επιστροφή τους με τη μορφή δανεισμού.

«Ήρθε η ώρα της αλήθειας, της λογικής, της δικαιοσύνης αλλά και της ηθικής», τόνισε.

Στη συνέχεια, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στις ελληνοβουλγαρικές σχέσεις, σημειώνοντας ότι οι δύο λαοί συνυπάρχουν στην ίδια περιοχή εδώ και δεκαπέντε αιώνες, σε μια ιστορική διαδρομή που περιλάμβανε συγκρούσεις, διαιρέσεις και δοκιμασίες.

«Δεν ωραιοποιούμε την ιστορία, ούτε και πρέπει να τη διαγράφουμε. Οφείλουμε, ωστόσο, να διδασκόμαστε από τις σκοτεινές της σελίδες, προκρίνοντας όσα μας ενώνουν: την κοινή πολιτιστική και θρησκευτική μας ρίζα, την αμοιβαία αναγνώριση της ταυτότητας του άλλου, αλλά κυρίως το κοινό μας αύριο», ανέφερε.

Ο κ. Μητσοτάκης χαρακτήρισε τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας και Βουλγαρίας ως καλύτερες από ποτέ, σημειώνοντας ότι υπάρχουν περιθώρια για ακόμη στενότερη συνεργασία σε μια σειρά από τομείς, όπως το εμπόριο, η ενέργεια, ο τουρισμός, το περιβάλλον, η διαχείριση των υδάτων και ο πολιτισμός.

«Σε έναν κόσμο ταραγμένο, ας κάνουμε λοιπόν τη συνεργασία μας ένα παράδειγμα ασφάλειας, σταθερότητας και προόδου. Και τη σημερινή συμφωνία το πρώτο βήμα, τη σφραγίδα σε αυτή την αισιόδοξη επιλογή», ανέφερε, κλείνοντας την ομιλία του με ένα μήνυμα προς τον Βούλγαρο ομόλογό του:

«Ευχαριστώ και καλώς ήρθες στη Θεσσαλονίκη».




Άνοια: Επένδυση 5,5 εκατ. ευρώ για το νέο Εθνικό Πρότυπο Κέντρο – Τι θα προσφέρει


Ένα σημαντικό έργο για την αντιμετώπιση της άνοιας περνά στη φάση της υλοποίησης, με τη δημιουργία του Εθνικού Πρότυπου Κέντρου για την Άνοια και τις Συναφείς Διαταραχές στο Περιστέρι.Η σύμβαση για τη δημιουργία του Κέντρου παρουσιάστηκε και υπογράφηκε την Πέμπτη στο Μέγαρο Μαξίμου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, με τη χρηματοδότηση να περιλαμβάνει δωρεά ύψους 5,5 εκατ. ευρώ από σημαντικά κοινωφελή ιδρύματα της χώρας.

Πρόκειται για ένα μοντέλο συνεργασίας δημόσιου και κοινωφελούς τομέα, με στόχο τη δημιουργία μιας εξειδικευμένης δομής για την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και τη φροντίδα ανθρώπων που αντιμετωπίζουν άνοια και συναφείς γνωστικές διαταραχές.

Το νέο Κέντρο στο Περιστέρι

Το Εθνικό Πρότυπο Κέντρο προβλέπεται να λειτουργήσει στα δυτικά προάστια της Αθήνας, στο Περιστέρι.Ο σχεδιασμός προβλέπει μια δομή που δεν θα περιορίζεται αποκλειστικά στην αντιμετώπιση ανθρώπων με προχωρημένη νόσο.

Έμφαση δίνεται στην έγκαιρη αναγνώριση των προβλημάτων μνήμης και στη δυνατότητα παρέμβασης από τα πρώτα στάδια, όταν η οργανωμένη παρακολούθηση μπορεί να βοηθήσει τόσο τον ασθενή όσο και την οικογένειά του.Η επιλογή των δυτικών προαστίων έχει παράλληλα σημασία για την πρόσβαση ενός μεγάλου πληθυσμού σε εξειδικευμένες υπηρεσίες που σήμερα δεν είναι συγκεντρωμένες σε μία ενιαία δομή.

Ιατρείο Μνήμης και ημερήσια φροντίδα

Στις υπηρεσίες του Κέντρου προβλέπεται να περιλαμβάνεται Ιατρείο Μνήμης, όπου θα μπορούν να πραγματοποιούνται αξιολογήσεις μνήμης, νευροψυχολογικές και λειτουργικές εξετάσεις.Παράλληλα προβλέπονται υπηρεσίες ημερήσιας υποστήριξης και δημιουργικής απασχόλησης, με δραστηριότητες που θα στοχεύουν στην ενίσχυση των γνωστικών και σωματικών δεξιοτήτων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η δυνατότητα παροχής υπηρεσιών και κατ' οίκον, μέσω κινητών παρεμβάσεων, αλλά και με τη χρήση τηλεϊατρικής και τηλεσυμβουλευτικής.Αυτό μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντικό για ανθρώπους που δυσκολεύονται να μετακινηθούν ή κατοικούν μακριά από εξειδικευμένες δομές.

Στήριξη και στους φροντιστές

Η οικονομική και κοινωνική διάσταση της άνοιας δεν περιορίζεται στον ίδιο τον ασθενή.Σε μεγάλο αριθμό περιπτώσεων, σημαντικό μέρος της καθημερινής φροντίδας αναλαμβάνουν μέλη της οικογένειας, τα οποία καλούνται να συνδυάσουν εργασία, προσωπικές υποχρεώσεις και φροντίδα ενός ανθρώπου με σταδιακά αυξανόμενες ανάγκες.

Η δημιουργία οργανωμένων υπηρεσιών ημερήσιας φροντίδας, συμβουλευτικής και υποστήριξης μπορεί επομένως να λειτουργήσει και ως βοήθεια προς τις οικογένειες και τους φροντιστές.

Τη λειτουργία αναλαμβάνει η ΑΕΜΥ

Το θεσμικό πλαίσιο για τη λειτουργία του Κέντρου έχει ήδη διαμορφωθεί.Η Ανώνυμη Εταιρεία Μονάδων Υγείας (ΑΕΜΥ Α.Ε.) αποκτά τη δυνατότητα να αναπτύξει και να λειτουργήσει το Εθνικό Πρότυπο Κέντρο, υπό την εποπτεία του Υπουργείου Υγείας και σε συνεργασία με το Εθνικό Παρατηρητήριο Άνοιας - Alzheimer.Η ΑΕΜΥ μπορεί επίσης να αποδέχεται δωρεές φυσικών και νομικών προσώπων για τη δημιουργία, ανάπτυξη και υποστήριξη της δομής.

Με τον τρόπο αυτό δημιουργείται ένα πλαίσιο στο οποίο δημόσιοι πόροι, δωρεές και ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενα προγράμματα μπορούν να συνδυαστούν για τη λειτουργία του Κέντρου.

Η οικονομική διάσταση της άνοιας

Η δημιουργία της νέας δομής έχει και μια ευρύτερη οικονομική διάσταση.Η γήρανση του πληθυσμού αυξάνει τις ανάγκες μακροχρόνιας φροντίδας, ενώ η άνοια δημιουργεί σημαντικό άμεσο και έμμεσο κόστος: ιατρική περίθαλψη, φάρμακα, φροντιστές, απώλεια παραγωγικού χρόνου για συγγενείς και ανάγκη για εξειδικευμένες κοινωνικές υπηρεσίες.

Παγκοσμίως περίπου 57 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με άνοια το 2021, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ενώ κάθε χρόνο εμφανίζονται σχεδόν 10 εκατομμύρια νέα περιστατικά.Η δημιουργία δομών που συνδυάζουν πρόληψη, έγκαιρη διάγνωση, θεραπευτική παρακολούθηση και υποστήριξη των οικογενειών αποκτά επομένως ολοένα μεγαλύτερη σημασία.

Το στοίχημα για το νέο Κέντρο στο Περιστέρι είναι η επένδυση των 5,5 εκατ. ευρώ να μετατραπεί σε μια λειτουργική δομή που θα προσφέρει πραγματική και σταθερή υποστήριξη σε ασθενείς και οικογένειες.

📺Υπεγράφη η ιστορική συμφωνία Ελλάδας–Βουλγαρίας: Επιστρέφουν στην Ελλάδα 48 κειμήλια μετά από 109 χρόνια


Στο Βυζαντινό Μουσείο Θεσσαλονίκης υπογράφηκαν τα πρωτόκολλα της ιστορικής συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Βούλγαρου ομολόγου του, Ρούμεν Ράντεφ. Η συμφωνία προβλέπει την επιστροφή στην Ελλάδα 48 ιστορικών κειμηλίων που είχαν αφαιρεθεί από την Ιερά Μονή Παναγίας Εικοσιφοίνισσας, την Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών και την Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης, ενώ η Ελλάδα θα παραδώσει στη Βουλγαρία τα λείψανα του τσάρου Σαμουήλ.

Μητσοτάκης: «Τα ιστορικά κειμήλια δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου»

«Στην πατρίδα μας γυρίζουν τώρα 48 αντικείμενα ανεκτίμητης πολιτιστικής, πνευματικής, αλλά και συναισθηματικής αξίας», τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατά την ομιλία του στο Βυζαντινό Μουσείο Θεσσαλονίκης, με αφορμή την υπογραφή των πρωτοκόλλων της συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας.

Όπως ανέφερε ο πρωθυπουργός, πρόκειται για ιερές εικόνες και σταυρούς, άμφια, λειψανοθήκη, αλλά και τον επισκοπικό θρόνο, κειμήλια που είχαν αποσπαστεί το 1917, μέσα στη δίνη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, από τη Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτας και τις μονές του Τιμίου Προδρόμου και της Παναγίας Εικοσιφοίνισσας.

Τα αντικείμενα θα φιλοξενηθούν αρχικά στο Βυζαντινό Μουσείο Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια θα επιστρέψουν στις ιστορικές τους εστίες.

Την ίδια ώρα, όπως σημείωσε ο κ. Μητσοτάκης, η Ελλάδα εκπληρώνει τη δική της πλευρά της συμφωνίας, παραδίδοντας στη Βουλγαρία τα λείψανα του τσάρου Σαμουήλ και τα οστά από τέσσερις σαρκοφάγους, που είχαν ανασκαφεί το 1964 από τον καθηγητή Μουτσόπουλο στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην παρουσία της συζύγου του Βούλγαρου πρωθυπουργού στην εκδήλωση, λέγοντας ότι συγκινείται από την παρουσία της. «Αυτά κρατήθηκαν και φυλάχθηκαν επί δεκαετίες από την ελληνική πολιτεία και στο εξής επιστρέφουν στον λαό της Βουλγαρίας, ώστε να τιμηθούν στη χώρα του με τον τρόπο με τον οποίο εσείς οι ίδιοι θα θεωρήσετε ότι είναι ο πιο κατάλληλος», ανέφερε απευθυνόμενος στον Βούλγαρο πρωθυπουργό.

Ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η συμφωνία ολοκληρώνει μια διαπραγμάτευση που ξεκίνησε πριν από περίπου μισό αιώνα. Όπως είπε, οι πρώτες συζητήσεις είχαν γίνει από τον Κωνσταντίνο Καραμανλή τη δεκαετία του 1970 με τον τότε ηγέτη της Βουλγαρίας, Τόντορ Ζίβκοφ.

«Χρειάστηκε όμως να περάσει καιρός και κυρίως να υπάρξει βούληση και αποφασιστικότητα ώστε να ξεπεραστούν αγκυλώσεις του παρελθόντος», σημείωσε.

Ο πρωθυπουργός ευχαρίστησε τον Βούλγαρο ομόλογό του, τις προηγούμενες κυβερνήσεις των δύο χωρών, τα δύο υπουργεία Πολιτισμού, καθώς και τη διοίκηση και το προσωπικό του Βυζαντινού Μουσείου που εργάστηκαν για την επίτευξη της συμφωνίας.

«Αυτός ο δίαυλος της διμερούς συνεργασίας τώρα ανοίγει», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η σημερινή συμφωνία αποτελεί το πρώτο βήμα για μια ακόμη στενότερη συνεργασία Ελλάδας και Βουλγαρίας, με στόχο την επιστροφή και άλλων πολιτιστικών αντικειμένων στις δύο χώρες.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι η συγκεκριμένη συμφωνία κατέστη δυνατή έπειτα από δεκαετίες αδράνειας. Όπως είπε, σε πολλές περιπτώσεις στο παρελθόν επικράτησαν «η ακινησία και η λογική, μερικές φορές, των μαξιμαλιστικών απαιτήσεων».

Αναφερόμενος στην πολιτιστική διπλωματία, υποστήριξε ότι «κινείται αθόρυβα αλλά και απολύτως παραγωγικά», φέρνοντας ως παράδειγμα τη συμφωνία για την επιστροφή του θραύσματος του «Θαύματος των Εφέσων» από τη Σικελία. Όπως σημείωσε, η συγκεκριμένη φόρμουλα είχε επαινεθεί από την UNESCO.

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στη διεθνή συζήτηση για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, επισημαίνοντας ότι η σημερινή συμφωνία Ελλάδας και Βουλγαρίας εντάσσεται σε μια ευρύτερη αλλαγή προσέγγισης.

«Τα μνημεία, τα ιστορικά κειμήλια, δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου, ούτε ως θύματα συγκυριών μεταγενέστερων της δημιουργίας τους», υπογράμμισε.

«Δεν θα δεχθούμε διευθετήσεις που αναγνωρίζουν ξένη κυριαρχία στα Γλυπτά του Παρθενώνα»

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνέδεσε την αρχή της ακεραιότητας των μνημείων με τη διεκδίκηση της Ελλάδας για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα, τονίζοντας ότι τα αρχαιολογικά και πολιτιστικά τεκμήρια δεν μπορούν να αποκόπτονται από το φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον στο οποίο δημιουργήθηκαν.

«Δεν αποτελούν άψυχα αντικείμενα του χθες. Είναι τεκμήρια σε ζωντανή και αδιάρρηκτη σύνδεση με το φυσικό και πολιτισμικό τοπίο που τα γέννησε», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η απομάκρυνσή τους αλλοιώνει την ιστορική τους υπόσταση και την ίδια την ιστορική αλήθεια.

Αναφερόμενος ειδικότερα στα Γλυπτά του Παρθενώνα, ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ελληνική θέση «δεν υπαγορεύεται από μια αόριστη εθνική διεκδίκηση», ούτε αμφισβητεί την αποστολή των μουσείων σε όλο τον κόσμο.

«Ο Παρθενώνας συνιστά μία μοναδική και αυτοτελή περίπτωση», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα δεν μπορεί να περιοριστεί σε νομικές ή τεχνικές διαστάσεις, αλλά αφορά την αποκατάσταση της αισθητικής και νοηματικής ακεραιότητας ενός οικουμενικού μνημείου.

«Τα Γλυπτά του Παρθενώνα πρέπει να συνυπάρχουν και να εκτίθενται μαζί, διατηρώντας την άμεση οπτική επαφή με τον βράχο για τον οποίο σμιλεύτηκαν», ανέφερε, υπογραμμίζοντας παράλληλα τον ρόλο που διαδραματίζει το Μουσείο της Ακρόπολης.

Ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να αποδεχθεί ρυθμίσεις που θα συνεπάγονταν αναγνώριση ξένης κυριαρχίας επί των Γλυπτών ή την επιστροφή τους με τη μορφή δανεισμού.

«Ήρθε η ώρα της αλήθειας, της λογικής, της δικαιοσύνης αλλά και της ηθικής», τόνισε.

Στη συνέχεια, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στις ελληνοβουλγαρικές σχέσεις, σημειώνοντας ότι οι δύο λαοί συνυπάρχουν στην ίδια περιοχή εδώ και δεκαπέντε αιώνες, σε μια ιστορική διαδρομή που περιλάμβανε συγκρούσεις, διαιρέσεις και δοκιμασίες.

«Δεν ωραιοποιούμε την ιστορία, ούτε και πρέπει να τη διαγράφουμε. Οφείλουμε, ωστόσο, να διδασκόμαστε από τις σκοτεινές της σελίδες, προκρίνοντας όσα μας ενώνουν: την κοινή πολιτιστική και θρησκευτική μας ρίζα, την αμοιβαία αναγνώριση της ταυτότητας του άλλου, αλλά κυρίως το κοινό μας αύριο», ανέφερε.

Ο κ. Μητσοτάκης χαρακτήρισε τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας και Βουλγαρίας ως καλύτερες από ποτέ, σημειώνοντας ότι υπάρχουν περιθώρια για ακόμη στενότερη συνεργασία σε μια σειρά από τομείς, όπως το εμπόριο, η ενέργεια, ο τουρισμός, το περιβάλλον, η διαχείριση των υδάτων και ο πολιτισμός.

«Σε έναν κόσμο ταραγμένο, ας κάνουμε λοιπόν τη συνεργασία μας ένα παράδειγμα ασφάλειας, σταθερότητας και προόδου. Και τη σημερινή συμφωνία το πρώτο βήμα, τη σφραγίδα σε αυτή την αισιόδοξη επιλογή», ανέφερε, κλείνοντας την ομιλία του με ένα μήνυμα προς τον Βούλγαρο ομόλογό του:

«Ευχαριστώ και καλώς ήρθες στη Θεσσαλονίκη».

Ράντεφ: «Αν στο παρελθόν ο βασιλιάς Σαμουήλ μας χώριζε, σήμερα μας ενώνει»

«Είναι μεγάλη τιμή να βρίσκομαι και πάλι στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη και, εκ μέρους του βουλγαρικού κράτους, να παραλάβω τα λείψανα του βασιλιά Σαμουήλ», ανέφερε ο πρόεδρος της Βουλγαρίας Ρούμεν Ράντεφ, κατά την ομιλία του στην τελετή υπογραφής της συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας.

Ο Βούλγαρος πρόεδρος έκανε ιδιαίτερη αναφορά στον καθηγητή Νικόλαο Μουτσόπουλο, ο οποίος είχε ανακαλύψει τα λείψανα στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου, σημειώνοντας ότι οι Βούλγαροι του οφείλουν «αιώνια μνήμη».

Όπως ανέφερε, οι προσπάθειες της Βουλγαρίας για την επιστροφή των λειψάνων του βασιλιά Σαμουήλ είχαν ξεκινήσει από τη δεκαετία του 1960, όταν ο καθηγητής Μουτσόπουλος πραγματοποίησε τις ανασκαφές στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου, η οποία είχε χτιστεί από τον Βούλγαρο ηγεμόνα στα τέλη του 10ου αιώνα.

«Οι προσπάθειες του βουλγαρικού κράτους δεν έπαυσαν ποτέ, ώστε τα λείψανα να επιστρέψουν στη Βουλγαρία», σημείωσε ο Ράντεφ, εκφράζοντας την ικανοποίησή του για την ολοκλήρωση της διαδικασίας.

Παράλληλα, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον Κυριάκο Μητσοτάκη και την ελληνική πολιτική ηγεσία για τη συμβολή τους στην επίτευξη της συμφωνίας, ενώ ευχαρίστησε την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, τον Βούλγαρο υπουργό Πολιτισμού και τις διπλωματικές ομάδες των δύο χωρών που εργάστηκαν για την προετοιμασία της.

Όπως τόνισε, η συμφωνία ρυθμίζει την αμοιβαία ανταλλαγή ιστορικών κειμηλίων και πολιτιστικών αντικειμένων που συνδέονται με την ιστορία των δύο λαών.

«Είναι πράγματα τα οποία ανήκουν στους δύο λαούς μας. Αποτελούν τη μνήμη μας, τη σχέση μας και οι συμπατριώτες μας και οι μελλοντικές γενιές αξίζουν και πρέπει να έχουν την ευκαιρία να αποδώσουν την τιμή προς τους προγόνους τους», ανέφερε.

Ο Ράντεφ αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη συμβολική διάσταση της επιστροφής των λειψάνων του Σαμουήλ, σημειώνοντας ότι η ιστορική μορφή του Βούλγαρου ηγεμόνα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά παραδείγματα για τους Βούλγαρους.

«Και αν στο παρελθόν ο βασιλιάς Σαμουήλ μας χώριζε, μπορώ να πω ότι σήμερα ο ίδιος μας ενώνει», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η συμφωνία ενισχύει τη στρατηγική συνεργασία και τις ιστορικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών.

Ο Βούλγαρος πρόεδρος στάθηκε στη συνέχεια στην κοινή συμμετοχή Ελλάδας και Βουλγαρίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας ότι αυτή επιτρέπει στις δύο χώρες να κατανοούν καλύτερα τα προβλήματα και τα αισθήματα η μία της άλλης.

«Είμαστε γείτονες, μοιραζόμαστε μια δύσκολη ιστορία που σηματοδοτείται από ανόδους και καθόδους, από νίκες και ήττες. Αλλά ακριβώς σήμερα σηματοδοτούμε την επόμενη φάση της εξέλιξης αυτής και της εμβάθυνσης των επαφών μας», ανέφερε.

Ο Ράντεφ χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντικό το επίπεδο των σημερινών σχέσεων Αθήνας και Σόφιας, σημειώνοντας ότι έπειτα από αιώνες συγκρούσεων και αντιπαραθέσεων, οι δύο χώρες απολαμβάνουν πλέον ένα υψηλό επίπεδο σχέσεων καλής γειτονίας.

Όπως είπε, σε αυτή την εξέλιξη συνέβαλαν επί δεκαετίες οι κυβερνήσεις, οι επιστήμονες, οι διπλωμάτες και οι κοινωνίες των δύο χωρών, επιτρέποντας την υπέρβαση «των σκιών του παρελθόντος» και τη δημιουργία μιας σχέσης αμοιβαίου σεβασμού και φιλίας.

«Χαίρομαι ότι οι δύο λαοί μας κατάφεραν να αφήσουν πίσω τους την αντιπαράθεση και σήμερα χαιρόμαστε ένα πολύ υψηλό επίπεδο πολιτικής, οικονομικής και πολιτιστικής συνεργασίας», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η σημερινή συμφωνία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της συνεργασίας.

Κλείνοντας, ο Ρούμεν Ράντεφ επικαλέστηκε μια ρήση που απέδωσε στον Σωκράτη, σύμφωνα με την οποία το σημαντικότερο στη ζωή ενός ανθρώπου είναι να έχει έναν αληθινό φίλο.

«Είμαι γεμάτος ελπίδα ότι αυτό που πετύχαμε σήμερα, αγαπητέ Κυριάκο, θα εδραιώσει ακόμη περισσότερο τη στρατηγική μας συνεργασία», ανέφερε.

Όπως υπογράμμισε, τις τελευταίες δεκαετίες Ελλάδα και Βουλγαρία έχουν οικοδομήσει έναν «άξονα σταθερότητας, ασφάλειας, ευημερίας και ανάπτυξης», στον οποίο οι πολιτικές σχέσεις αποτελούν σημαντικό στοιχείο.

«Θα χαιρόμουν από δω και πέρα να συνεχιστεί η ενίσχυση της πολιτικής μας συνεργασίας, στο όνομα της γνώσης των πολιτών και των μελλοντικών γενεών για την ιστορία και το παρελθόν μας, ώστε να είναι υπερήφανοι», κατέληξε, ευχαριστώντας τον Κυριάκο Μητσοτάκη και ευχόμενος επιτυχία.



📺Ο Πιερρακάκης απαντά σε ερωτήσεις για τα χρέη και τους servicers: Τι ισχύει για τις 120 δόσεις και τους πλειστηριασμούς


Σε πρακτικά ερωτήματα για τις ρυθμίσεις χρεών και τη λειτουργία των servicers απαντά ο Κυριάκος Πιερρακάκης, μέσα από βίντεο που δημοσίευσε για τις αλλαγές που προβλέπει το νέο νομοσχέδιο.

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εξηγεί, μεταξύ άλλων, πότε θα μπορούν να ρυθμιστούν παλιές οφειλές σε 120 δόσεις, πόσο χρόνο θα έχουν οι servicers για να απαντούν στους οφειλέτες, τι θα ισχύει πριν από έναν πλειστηριασμό και ποιο θα είναι το ανώτατο ύψος της προκαταβολής.

Παράλληλα, απαντά στο τι συμβαίνει εάν ένας servicer κινηθεί για πλειστηριασμό ενώ ο οφειλέτης εξυπηρετεί κανονικά τη ρύθμισή του, αναφέροντας τις συνέπειες που προβλέπονται.

Οι απαντήσεις του Κυριάκου Πιερρακάκη

Πότε θα μπορώ να ρυθμίσω τα χρέη μου σε 120 δόσεις;

Στο τέλος Οκτωβρίου, όταν και θα ψηφιστεί ο νόμος. Όλες οι παλιές οφειλές μέχρι το τέλος του 2024 μπορούν να ρυθμιστούν με ελάχιστο ποσό πληρωμή στα 30 ευρώ το μήνα.

Τι αλλάζει στην πράξη με το νομοσχέδιο για τους servicers; Χρωστάω και περιμένω μήνες μια απάντηση. Τώρα θα είναι υποχρεωμένοι να μου απαντήσουν;

Τελειώνουμε με τις διαπραγματεύσεις χωρίς προθεσμίας. Πρέπει να απαντήσουν σε τρεις μήνες και η διαδικασία πλέον να ολοκληρωθεί σε έξι.

Είναι υποχρεωμένοι να μου κάνουν πρόταση πριν μου βγάλουν το σπίτι στον πλειστηριασμό;

Ναι και πλέον δεν αρκεί μια τυπική πρόταση. Πρέπει να δίνετε κατάλληλη, βιώσιμη και τεκμηριωμένη λύση με βάση την πραγματική δυνατότητα από πληρωμή σας. Δηλαδή το εισόδημα και την περιουσιακή σας κατάσταση. Εσείς πρέπει απλά να εγγραφείτε στην πλατφόρμα ενημέρωσης του πιστωτή σας.

Κι αν μου ζητήσουν 50% προκαταβολή για να κάνω ρύθμιση;

Δεν θα μπορούν. Για πρώτη φορά μπαίνει ανώτατο όριο. Η προκαταβολή δεν μπορεί να ξεπερνά το 15% της οφειλής.

Ενώ εξυπηρετώ τη ρύθμιση, ξαφνικά μου βγάζουν το σπίτι στον πλειστηριασμό. Είναι νόμιμο;

Όχι, αυτό δεν είναι ανεκτό. Με το νέο νόμο, αν ο servicer παραβιάσει τη ρύθμιση, η ενέργειά του είναι αυτοδικαίως άκυρη. Θα πρέπει να πιστώσει στον οφειλέτη ποσό ίσο με πέντε μηνιαίες δόσεις και να παρατείνει τη ρύθμιση κατά πέντε μήνες, χωρίς καμία επιβάρυνση. Και επιπλέον προβλέπεται πρόστιμο που μπορεί να φτάσει τις 500.000 ευρώ. Η εποπτεία θα είναι αυστηρή. Κανείς δεν είναι πάνω από το νόμο



Άλκης Δαυίδ: Τα 90.000.000 δολάρια και τα 5 «κατηγορώ» από γυναίκες

Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια ο Άλκης Δαυίδ βρέθηκε στο επίκεντρο μιας σφοδρής δικαστικής αντιπαράθεσης τόσο με πέντε τουλάχιστον γυναίκες που τον κατηγόρησαν για σεξουαλική παρενόχληση, όσο και με τους δικηγόρους οι οποίοι ανέλαβαν τις υποθέσεις τους.

Χθες δικαστήριο του Λος Άντζελες επιδίκασε το ποσό των 90.000.000 δολαρίων σε μια από τις καταγγέλλουσες, η οποία επέλεξε να μην δημοσιοποιηθεί το όνομά της.

Πρωτόδικα το ποσό που της είχε επιδικαστεί τον Ιούνιο του 2024 ήταν 900.000.000 δολάρια, εν αντιθέσει με τις τέσσερις άλλες γυναίκες στις οποίες επιδικάστηκαν σημαντικά μεν, αλλά πολύ μικρότερα ποσά.

Ο γιος του Ανδρέα Δαυίδ δεν κατάφερε τελικά να ανατρέψει την καταδικαστική απόφαση στο Εφετείο αλλά τα χρήματα που επιδίκασε τελικά στην καταγγέλλουσα γυναίκα είναι 90.000.000 δολάρια.

Το καλοκαίρι του 2024 με αγωγή που κατέθεσε εναντίον έξι ατόμων ο Δαυίδ είχε περάσει στην αντεπίθεση, κατέθεσε στο Πρωτοδικείο ενώ παρέδωσε στο δικαστήριο και συμπληρωματικό υπόμνημα με στοιχεία αλλά τελικά δεν κατάφερε και πολλά πράγματα.

Η νίκη της Λόρεν Ριβς -πρώην εργαζόμενης σε επιχείρησή του-σε δικαστήριο του Λος Άντζελες το 2019 που της επιδίκασε 4.350.000 δολάρια ως αποζημίωση, την οποία αμφισβήτησε ο Δαυίδ, στοίχισε στον επιχειρηματία την ονειρική κατοικία του στις Σπέτσες.

Κι αυτό επειδή η Ριβς, αφού δεν βρήκε περιουσιακά στοιχεία του Δαυίδ στις ΗΠΑ τα αναζήτησε στην Ελλάδα και πέτυχε να βγάλει την αγαπημένη βίλα του στο σφυρί η οποία κατέληξε στα χέρια του ξαδέρφου του.

Την ίδια περίοδο-το καλοκαίρι του 2024-ο Άλκης Δαυίδ είχε καταθέσει μήνυση εναντίον της Ριβς, άλλων δύο γυναικών και των δικηγόρων που τις εκπροσώπησαν κατηγορώντας τους για σύσταση εγκληματικής οργάνωσης που τον στοχοποίησε.
Ταυτόχρονα όμως είχε να αντιμετωπίσει και μια νέα δικαστική ήττα, αυτή από την ανώνυμη καταγγέλλουσα η οποία αρχικά συνοδεύτηκε από μια αποζημίωση μαμούθ 900.000.000 δολαρίων την οποία εξέδωσε δικαστήριο του Λος Άντζελες τον Ιούνιο του 2024.



Η υπόθεση αφορούσε γυναίκα το όνομα της οποίας δεν δημοσιοποιήθηκε η οποία κατηγόρησε τον Άλκη Δαυίδ, για σεξουαλική παρενόχληση και βιασμό από το 2016 μέχρι το 2019, όταν εργαζόταν σε εταιρία του όπως και οι τρεις γυναίκες για τις οποίες κατέθεσε μήνυση πριν από δύο χρόνια.

Οι καταγγελίες και οι ήττες

Μια συνηθισμένη μέρα πριν από επτά χρόνια το σκηνικό ήταν κατά τι σουρεαλιστικό, όπως ακριβώς είναι και η ζωή του Άλκη Δαυίδ, ενός κληρονόμου πολύ διαφορετικού από τους άλλους.

Περπατώντας μέσα στην καινούργια παραθαλάσσια κατοικία του στο Λος Άντζελες, την ανακαίνιση της οποίας έδειχνε καθημερινά σχεδόν μέσα από το Instagram του, ο έλληνας γόνος της πασίγνωστης επιχειρηματικής οικογένειας ξέσπασε κατά πάντων.

Αιτία; Τα 58.000.000 δολάρια που κλήθηκε να πληρώσει στην πρώην υπάλληλο του Μαχίτ Καν, την οποία είχε δικαιώσει πρωτόδικα δικαστήριο του Λος Άντζελες μετά από αγωγή που κατέθεσε κατά του πρώην εργοδότη της για σεξουαλική παρενόχληση και προσβολή της προσωπικότητας της.

«Δεν ήταν δίκη αυτή. Δεν με άφησαν να αποδείξω την αθωότητα μου, δεν είναι δικαιοσύνη αυτή...» και πολλά άλλα ήταν τα σχόλια του Δαυίδ λίγες ώρες μετά την απόφαση που «τσαλάκωσε» για τα καλά την ούτως ή άλλως εκρηκτική περσόνα του.
Η πρώτη του κίνηση ήταν να ασκήσει έφεση ευελπιστώντας ότι στην δεύτερη διαδικασία θα δικαιωθεί, αφού το συγκεριμένο αδίκημα θεωρείται από τα πιο σοβαρά και επισύρει τεράστιες ποινές στην Αμερική.

Τελικά δεν δικαιώθηκε και αυτή ήταν η τέταρτη φορά που πρώην υπάλληλος του Δαυίδ τον έσυρε στα δικαστήρια με την ίδια κατηγορία, κάτι που φαίνεται ότι μέτρησε πολύ, σε ό,τι αφορά το υπέρογκο πρόστιμο που του επιβλήθηκε τελεσίδικα και ήταν 58.000.000 δολάρια.

Ο ίδιος από την άλλη ισχυρίζεται ότι δεν έχει κάνει τίποτε από όσα του προσάπτουν, όμως οι καταγγελίες και τα δικαστήρια φαίνεται ότι έχουν διαφορετική άποψη.

Έχουν δικαιώσει όλες τις καταγγέλλουσες οι οποίες προσέφυγαν σε αυτά αρνούμενες να δεχτούν το χοντροκομμένο χιούμορ του επιχειρηματία και entrepreneur, όπως το χαρακτηρίζουν οι φίλοι του, το οποίο εύκολα ανακαλύπτει κανείς, μέσα από εκατοντάδες βίντεο που έχει ανεβάσει κατά καιρούς.

Τρεις καταδίκες για το ίδιο αδίκημα!

Ήδη και πριν από το 2019 τρεις γυναίκες πρώην υπάλληλοι σε εταιρίες του τον είχαν σύρει στα δικαστήρια κατηγορώντας τον για σεξουαλική παρενόχληση, προσβολή προσωπικότητας, προσβολή της γενετήσιας αξιοπρέπειας ενώ η ανώνυμη καταγγέλλουσα κατέθεσε ότι την βίασε.

Οι δύο πρώτες κέρδισαν τόσο πρωτόδικα όσο και στην έφεση που άσκησε κατά της απόφασης ο δισεκατομμυριούχος entrepreneur, που μέχρι πρότινος ζούσε κυρίως μεταξύ Γκστάαντ και Λος Άντζελες, ενώ τα τελευταία δύο χρόνια έχει εγκατασταθεί στην Αντίγκουα.



Η τρίτη ήταν η Μαχίτ Καν, η οποία είδε πρωτόδικα τον δικαστή στο ανώτερο δικαστήριο της Κομητείας του Λος Άντζελες να της επιδικάζει 58.000.000 δολάρια ως αποζημίωση για την σεξουαλική παρενόχληση από το πρώην αφεντικό της.

Στο εφετείο που ακολούθησε, είχε ήδη εισπράξει μια εβδομάδα πριν από την απόφαση 8.000.000 δολάρια στα οποία προστέθηκαν τα πενήντα της πρώτης δίκης, ενώ πριν από την Καν είχαν προηγηθεί άλλες δύο αγωγές κατά του επιχειρηματία.
Αυτές της Τσάσιτι Τζόουνς και της Λορίν Ριβς, οι οποίες υπέστησαν ότι και η Καν σύμφωνα με τα έγγραφα της δικογραφίας και τα όσα αποκαλύφθηκαν στις δίκες που ακολούθησαν, οι οποίες είχαν αρκετή ένταση.

Ο γόνος της πασίγνωστης επιχειρηματικής οικογένειας ξέσπασε ουκ ολίγες φορές κατά των συνηγόρων υπεράσπισης πετώντας τους το πορτοφόλι του και αποκαλώντας τους βαμπίρ που ήθελαν να του πιουν το αίμα, εννοώντας την οικονομική του αφαίμαξη.
Μόνο που τα όσα έπραξε εντός της δικαστικής αίθουσας δεν έπεισαν κανέναν, όπως και η εμμονή του ότι ποτέ δεν είχε αγγίξει καμία από τις τρεις γυναίκες, οι οποίες αποφάσισαν να κινηθούν νομικά εναντίον του.

Η περιγραφή

Η Μαχίτ Καν κατέθεσε ότι δυο με τρεις φορές την εβδομάδα ο Δαυίδ την άρπαζε από τον λαιμό και πίεζε το κεφάλι της στην περιοχή των γεννητικών του οργάνων, κουνώντας το σαν η γυναίκα να του έκανε στοματικό έρωτα.

Όταν τελείωνε έκανε ότι κουμπώνει το φερμουάρ του, της έλεγε «ευχαριστώ Μαχίτ» και αποχωρούσε γελώντας σαν να μην είχε γίνει τίποτε.

Η νεαρή γυναίκα είπε στην κατάθεση της ότι έμεινε για ημέρες μέσα στο διαμέρισμα της φοβούμενη να βγει έξω και ότι σκέφθηκε ακόμη και την αυτοκτονία, κάτι που επιβεβαίωσαν και δικοί της ανθρωποι.

Τα ίδια είχαν συμβεί και με τις Τζόουνς και Ριβς οι οποίες υπέστησαν την ίδια ακριβώς παρενόχληση από τον Δαυίδ, ο οποίος τόσο κατά την διάρκεια των δικών όσο και μέσω της σελίδας του στο Instagram καταφερόταν εναντίον τους.

Η Ριβς μάλιστα υποχρεώθηκε να μείνει μόνη της στο γραφείο του και αφού ο Δαυίδ κατέβασε το παντελόνι του, την άρπαξε και έτριβε το πρόσωπο της πάνω στο εσώρουχο του.

Είναι πολλά τα λεφτά...

Σε δυο τουλάχιστον δίκες τα ξεσπάσματα του ανάγκασαν τον δικαστή να τον αποβάλλει από την αίθουσα, ενώ όπως έγινε γνωστό τα 58.000.000 δολάρια που επιδικάστηκαν συνολικά στην Μαχίτ Καν είναι μια από τις μεγαλύτερες αποζημιώσεις που έχουν δοθεί στις ΗΠΑ.

Το σύνολο των αποζημιώσεων που κλήθηκε να καταβάλλει ο έλληνας δισεκατομμυριούχος ξεπερνάει πλέον μετά την τελευταία απόφαση τα 164.000.000 δολάρια.

Μόνο σε μια περίπτωση μετά την πρώτη απόφαση κατέφυγε σε εξωδικαστικό συμβιβασμό με την καταγγέλλουσα το όνομα της οποίας επίσης δεν έγινε γνωστό.

Η Καν δήλωσε μετά την πρώτη δίκη ότι «η ετυμηγορία του δικαστηρίου ήταν μια υπενθύμιση σε όσους πιστεύουν ότι μπορούν να ξεφύγουν από τον νόμο και να πληγώνουν τους άλλους».

Ο εκρηκτικός Άλκης Δαυίδ από την πλευρά του είπε τότε: «Τι δικαιοσύνη είναι αυτή που δεν με αφήνει να υπερασπιστώ καθόλου τον εαυτό μου;» εμμένοντας στο ότι δεν άγγιξε ποτέ αυτές τις γυναίκες. Μόνο που δεν τον πίστεψε κανείς.

Διονύσης Θανάσουλας
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

Εφορία: Πώς κόβονται έως και στο μισό τα πρόστιμα - Τα 5 «παράθυρα» για τους οφειλέτες


Έως και πέντε ευκαιρίες για να μειώσουν ακόμα και στο μισό τα πρόστιμα από φορολογικό έλεγχο έχουν οι φορολογούμενοι, εφόσον αποδεχθούν την κύρια οφειλή, μέσα στα χρονικά όρια που προβλέπει η διαδικασία. Το ύψος του προστίμου της Εφορίας δεν εξαρτάται πλέον έτσι μόνο από το αποτέλεσμα του ελέγχου, αλλά και από το πότε θα επιλέξει ο φορολογούμενος να κλείσει την υπόθεση.

Ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας προβλέπει τέσσερα διαδοχικά στάδια αποδοχής, με έκπτωση που κλιμακώνεται από 25% και φτάνει έως 50%. Η διαδικασία γίνεται σε μεγάλο βαθμό αυτοματοποιημένα, μέσω ειδικής πλατφόρμας την οποία έχει θέσει σε λειτουργία η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων για δήλωση Αποδοχής Πράξεων Ελέγχου.

Για τους μικρομεσαίους, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αυτοαπασχολούμενους που βρίσκονται συχνά αντιμέτωποι με φορολογικούς ελέγχους, ο χρόνος αντίδρασης μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικός. Όσο νωρίτερα γίνει η αποδοχή της οφειλής, τόσο μεγαλύτερη είναι η μείωση του προστίμου.

Όσο νωρίτερα, τόσο καλύτερα

Η ρύθμιση περιλαμβάνεται στο νέο άρθρο 75 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας και προβλέπει κλιμακωτή μείωση των προστίμων, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο έχει φτάσει ο φορολογικός έλεγχος.

Ο οφειλέτης που επιθυμεί να κλείσει με συνοπτικές διαδικασίες τον έλεγχο, πρέπει να κάνει χρήση της ψηφιακής υπηρεσίας για την υποβολή της δήλωσης αποδοχής, στον υπηρεσία myAADE (στη διεύθυνση myaade.gov.gr) επιλέγοντας: Εφαρμογές - Φορολογικές Υπηρεσίες - Δήλωση Αποδοχής Πράξεων Ελέγχου, άρθρο 75 ν.5104/24.

Η μεγαλύτερη έκπτωση (50%) παρέχεται όταν ο φορολογούμενος αποδεχθεί τα αποτελέσματα του ελέγχου στο αρχικό στάδιο, πριν καν την οριστικοποίηση του καταλογισμού. Πρόκειται για το σημείο στο οποίο ο ελεγχόμενος έχει ήδη ενημερωθεί για τα ευρήματα της φορολογικής διοίκησης, αλλά δεν έχει ακόμη περάσει στη διαδικασία της ενδικοφανούς προσφυγής.

Για μια μικρή επιχείρηση ή έναν αυτοαπασχολούμενο, η επιλογή αυτή μπορεί να περιορίσει σημαντικά το συνολικό βάρος, υπό τον όρο ότι η παράβαση και ο καταλογισμός γίνονται δεκτοί από τον ελεγχόμενο και υπό την προϋπόθεση ότι ο φορολογούμενος διαθέτει και την οικονομική ευχέρεια να τηρήσει τους όρους της διαδικασίας.

Και αυτό διότι η αποδοχή δεν είναι απλά μιας δήλωση πρόθεσης. Συνδέεται με συγκεκριμένες προθεσμίες και προϋποθέτει την εμπρόθεσμη καταβολή των ποσών που απαιτούνται.

Η έκπτωση μειώνεται όσο εκκρεμεί η υπόθεση

Εάν ο φορολογούμενος δεν αποδεχθεί τα ευρήματα στο αρχικό στάδιο, διατηρεί τη δυνατότητα να περιορίσει το πρόστιμο έως 40% μετά την κοινοποίηση της οριστικής πράξης διορθωτικού προσδιορισμού φόρου, τέλους ή εισφοράς.

Η επιλογή αυτή είναι διαθέσιμη όσο διαρκεί η προθεσμία για την άσκηση ενδικοφανούς προσφυγής στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών. Ο φορολογούμενος γνωρίζει πλέον το ακριβές ποσό που του καταλογίζεται και μπορεί είτε να αμφισβητήσει την πράξη ώστε να ακυρώσει πλήρως τα πρόστιμα αν δεν αποδέχεται την παράβαση, είτε να κλείσει τη διαφορά αποδεχόμενος την κύρια οφειλή. Στο στάδιο αυτό πια όμως εξασφαλίζει μικρότερη έκπτωση από εκείνη στο αρχικό σταδίου, ανάλογα με τα πραγματικά περιστατικά και τους λόγους που επικαλείται.

Η διαδικασία έχει ιδιαίτερη σημασία για όσους δεν διαθέτουν την οικονομική άνεση να πληρώνουν δικηγόρους, λογιστές και έξοδα της δίκης για να φτάσουν μέχρι τέλους την φορολογική αντιδικία τους με το δημόσιο. Αν και συχνά αρκεί μία δωρεάν αίτηση που υποβάλλεται ηλεκτρονικά προς την Διεύθυνση Επίλυσης Φορολογικών Διαφορών (ΔΕΔ) μέσω της πλατφόρμας της ΑΑΔΕ, η προσφυγή στη ΔΕΔ απαιτεί χρόνο, προετοιμασία και σοβαρή νομική τεκμηρίωση. Επιπλέον η εκκρεμότητα παραμένει ανοικτή έως ότου ο ελεγχόμενος λάβει την απόφαση της ΔΕΔ, ή μέχρι να παρέλθει η προβλεπόμενη προθεσμία για να εκδοθεί απάντηση ("σιωπηρή απόρριψη").

Ακόμη και αν δεν δικαιωθεί όμως με την προσφυγή στη ΔΕΔ, υπάρχει «παράθυρο» συμβιβασμού και έκπτωσης: στο στάδιο αυτό όμως, η μείωση του προστίμου περιορίζεται στο 30%. Η αποδοχή των αποτελεσμάτων του ελέγχου μπορεί να γίνει ηλεκτρονικά και μετά την κοινοποίηση της απόφασης της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών της ΑΑΔΕ, ή και μετά από σιωπηρή απόρριψη, εφόσον διαρκεί η προθεσμία για άσκηση δικαστικής προσφυγής.

Το στάδιο αυτό επιτρέπει στον φορολογούμενο να αλλάξει πορεία, ακόμη και αν αρχικά είχε επιλέξει να αμφισβητήσει τον καταλογισμό. Το οικονομικό όφελος είναι μικρότερο μεν σε σχέση με τα προηγούμενα στάδια, για τον ελεγχόμενο όμως παραμένει μία διαθέσιμη λύση για οριστική διευθέτηση της φορολογικής εκκρεμότητας, με μειωμένο κόστος.

Ακόμη και πριν από τη δικάσιμο

Η τέταρτη δυνατότητα προβλέπει μείωση του προστίμου κατά 25%, όταν πλέον η διαφορά έχει οδηγηθεί στα διοικητικά δικαστήρια. Η αποδοχή όμως μπορεί και πάλι να γίνει, μέχρι και την προηγουμένη ακριβώς ημέρα από την αρχικά ορισθείσα ημερομηνία συζήτησης της υπόθεσης.

Με αυτόν τον τρόπο, ο ελεγχόμενος μπορεί να σταματήσει τη δικαστική διαμάχη ακόμη και σε προχωρημένο στάδιο, λίγες ώρες πριν φτάσει στο δικαστήριο. Η έκπτωση είναι η μικρότερη από τις τέσσερις εναλλακτικές, λειτουργεί όμως ως ύστατο περιθώριο αποφυγής της συνέχισης της αντιδικίας.

Σε κάθε περίπτωση απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στις ημερομηνίες. Η απώλεια της σχετικής προθεσμίας σε κάθε στάδιο, μπορεί να σημαίνει απώλεια και του αντίστοιχου ευεργετήματος. Για τον λόγο αυτό, η επιλογή ανάμεσα στην αποδοχή και στην αμφισβήτηση της πράξης πρέπει να γίνεται αφού έχει υπολογιστεί το συνολικό ποσό, το περιθώριο πληρωμής και η πιθανότητα επιτυχίας κάθε βήματος ή προσφυγής.

Η προκαταβολή και μέχρι 12 δόσεις το υπόλοιπο

Κοινός όρος για την κατοχύρωση της μείωσης σε όλα τα στάδια, είναι η καταβολή του 25% του οφειλόμενου ποσού μέσα σε μόλις τρεις ημέρες από την αποδοχή των αποτελεσμάτων του ελέγχου.

Για το υπόλοιπο ποσό (75%) προβλέπεται δυνατότητα εξόφλησης μέσω της πάγιας ρύθμισης σε έως και 12 δόσεις, ενώ για φορολογούμενους που δεν μπορούν να καταβάλουν ολόκληρη την οφειλή εφάπαξ, προσφέρεται ειδική διευκόλυνση -η οποία δεν αίρει όμως την ανάγκη για αυστηρή τήρηση του προγράμματος πληρωμών.

Αν οι δόσεις δεν καταβάλλονται κανονικά και χαθούν οι όροι της διαδικασίας, υπάρχει κίνδυνος να χαθεί και η μείωση, με την οφειλή να επανέρχεται στο αρχικό ύψος της, αφού συνυπολογιστούν οι χρηματικές καταβολές που έχουν ήδη γίνει.

Η βασική λογική του συστήματος είναι: μεγαλύτερη έκπτωση στην αρχή του καταλογισμού, μικρότερη όσο η υπόθεση προχωρά από τον φορολογικό έλεγχο μέχρι την οριστική πράξη, τη ΔΕΔ ή τελικά στα δικαστήρια. Η διαδικασία αυτή συνδέεται με την προσπάθεια αποσυμφόρησης των δικαστηρίων και μείωσης των εκκρεμών υποθέσεων, καθώς και με την σύγχρονη τάση προς μία φορολογική διοίκηση που δεν περιορίζεται στην επιβολή κυρώσεων, αλλά δίνει πραγματικό περιθώριο συμμόρφωσης και τακτοποίησης. Στο πνεύμα αυτό, όπως έχει αναφέρει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, «ρόλος της Πολιτείας είναι να δίνει το χέρι και όχι να κουνάει το δάχτυλο στον πολίτη».

Η Επιτροπή Εξώδικης Επίλυσης

Παράλληλα και πέρα από τη διαδικασία του άρθρου 75, η Επιτροπή Εξώδικης Επίλυσης Φορολογικών Διαφορών εξακολουθεί να αποτελεί και έναν επιπλέον μηχανισμό εξωδικαστικής διευθέτησης, για υποθέσεις που εμπίπτουν στο πεδίο της αρμοδιότητός της.

Με τον νόμο που δημοσιεύθηκε στις 25 Ιουνίου 2026, προβλέφθηκαν νέες προθεσμίες λειτουργίας και ολοκλήρωσης των διαδικασιών της Επιτροπής, τροποποιώντας το άρθρο 16 του ν. 4714/2020.

Με βάση το νέο νόμο που ψηφίστηκε το καλοκαίρι (ν.5313/2026) η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά έως τις 30 Ιουνίου 2027. Το αίτημα πρέπει να αφορά μόνον υποθέσεις που εκκρεμούν -αλλά δεν έχουν ακόμα συζητηθεί- ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας ή των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων έως τις 29 Ιουνίου 2027.

Η ρύθμιση καταλαμβάνει και τις υποθέσεις που παραμένουν εκκρεμείς ενώπιον της Επιτροπής. Επίσης επιτρέπεται, εντός της ίδιας προθεσμίας, η υποβολή νέας αίτησης για υποθέσεις στις οποίες είχε ήδη υποβληθεί αρχικά αλλά απορρίφθηκε από την Επιτροπή για τυπικούς λόγους, καθώς και για ματαιωθείσες υποθέσεις ή απορριφθείσες αιτήσεις για τις οποίες έχουν προκύψει νέα στοιχεία ή νομολογία, ή έχει εκδοθεί αμετάκλητη απόφαση ποινικού δικαστηρίου.

Η Επιτροπή Εξώδικης Επίλυσης δεν ταυτίζεται πάντως με τη διεύθυνση επίλυσης φορολογικών διαφορών της ΑΑΔΕ , ούτε με τη ηλεκτρονική δήλωση αποδοχής του άρθρου 75. Πρόκειται για διαφορετικές διαδικασίες, με διαφορετικό πεδίο και προϋποθέσεις. Για τον φορολογούμενο, ιδίως για μια μικρή ή μεσαία επιχείρηση, η κρίσιμη παράμετρος είναι να ελεγχθεί εγκαίρως ποια διαδικασία είναι διαθέσιμη και ποια προθεσμία εξακολουθεί να ισχύει για τη συγκεκριμένη υπόθεση.

📺Ο βασιλιάς με τα 4 σπαθιά – Αποκαλύπτεται το «χρυσό» μυστικό των Μυκηναϊκών τάφων


Στον κόσμο των αρχαίων πολιτισμών, ο θάνατος σπάνια σήμαινε απλώς το τέλος της ζωής· συχνά αποτελούσε την απόλυτη σκηνή επίδειξης δύναμης, πλούτου και θρησκευτικής ευλάβειας. Πουθενά αλλού αυτό δεν γίνεται πιο φανερό όσο στους μυστηριώδεις τάφους των Μυκηνών, όπου οι νεκροί ηγεμόνες ταξίδευαν στο επέκεινα λουσμένοι στο χρυσάφι.

Μια νέα, ανατρεπτική μελέτη από αρχαιολόγο του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ έρχεται να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε αυτά τα αρχαία μνημεία. Εστιάζοντας στον εντυπωσιακό θολωτό τάφο του μυκηναϊκού νεκροταφείου των Δενδρών, ο οποίος χτίστηκε πριν από 3.400 χρόνια, ο ερευνητής υποστηρίζει ότι οι πλουσιότερες ταφές δεν ήταν απλώς τελετουργίες αποχαιρετισμού.

Αντίθετα, ήταν σχολαστικά σκηνοθετημένες οπτικές συνθέσεις — μια μορφή αρχαίας «performance art» όπου τα σώματα των νεκρών, καλυμμένα με πολύτιμα μέταλλα και γυαλί, μεταμορφώνονταν σε αιώνια, λαμπερά γλυπτά. Η αρχαιολογική σκαπάνη στα Δενδρά φέρνει στο φως μια συγκλονιστική εικόνα. Από τον τάφο ενός πολεμιστή θαμμένου με τέσσερα σπαθιά, μέχρι τις γυναίκες της ελίτ διακοσμημένες με χρυσές ροζέτες, κάθε λεπτομέρεια ήταν σχεδιασμένη για να καθηλώνει το βλέμμα των ζωντανών.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ένας αρχαιολόγος από το Κέιμπριτζ υποστηρίζει ότι οι πλουσιότερες ταφές στον μυκηναϊκό τάφο των Δενδρών, ο οποίος κατασκευάστηκε πριν από περίπου 3.400 χρόνια, είχαν στηθεί ως οπτικές συνθέσεις. Σε αυτές, τα σώματα που ήταν καλυμμένα με χρυσό, ασήμι και γυαλί μετατρέπονταν σε έργα τέχνης.

Στα τέλη Ιουλίου του 1926, ο Σουηδός αρχαιολόγος Άξελ Πέρσον και η ομάδα του έσκαβαν επί τρεις εβδομάδες τον θολωτό τάφο στα Δενδρά της νότιας Πελοποννήσου και ήταν κουρασμένοι. Το δάπεδο του θαλάμου αποδείχθηκε συλημένο, έτσι στράφηκαν στους τέσσερις λάκκους που είχαν ανοιχτεί κάτω από αυτό. Στην αρχαιολογική τάφρο, σε βάθος περίπου 1,5 μέτρου, ήρθε στο φως ένα ανθρώπινο μηριαίο οστό.

Στο φως οι «χρυσοί» σκελετοί: Η στιγμή που ο Άξελ Πέρσον άνοιξε τους λάκκους των Δενδρών

Σύντομα ακολούθησαν χρυσές ροζέτες, οι οποίες κείτονταν δίπλα στον λαιμό και το στήθος του σκελετού. Βρίσκονταν κάτω από τους σπονδύλους που ενώνουν το κρανίο με τη σπονδυλική στήλη, γεγονός που σημαίνει ότι είχαν σχηματίσει ένα περιδέραιο το οποίο φορούσε το σώμα όταν τοποθετήθηκε στον λάκκο.

Γύρω από τον κορμό υπήρχαν σπειροειδή χρυσά μενταγιόν, τα οποία σήμερα αναπαρίστανται ως ζώνη. Ο Πέρσον περιέγραψε τον ένοικο ως μια μικρή πριγκίπισσα. Στη συνέχεια άνοιξε τον δυτικό λάκκο, όπου δύο ακόμη σκελετοί σε έκταση, ένας άνδρας και μια γυναίκα, κείτονταν περιτριγυρισμένοι από εκατοντάδες αντικείμενα κατασκευασμένα από πολύτιμα μέταλλα και λίθους. Τα οστά μελετήθηκαν από τον Καρλ Φιρστ, ο οποίος αναγνώρισε τους δύο σκελετούς στον δυτικό λάκκο ως ενήλικες και εκείνον στον πρώτο λάκκο ως έφηβο.

Από εκεί προέρχονται τα ονόματα που χρησιμοποιούνται ακόμα και σήμερα: Ο βασιλιάς, η βασίλισσα και η πριγκίπισσα. Ωστόσο, είναι προτιμότερο να αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη, καθώς τα λείψανα δεν έχουν επανεξεταστεί ποτέ με σύγχρονες οστεολογικές τεχνικές.


Η πιθανολογούμενη ταφή γυναίκας στον Λάκκο Ι του θολωτού τάφου στο μυκηναϊκό νεκροταφείο των Δενδρών. Το μεταλλικό κύπελλο και ο σφραγιδόλιθος από σάρδιο (καρνεόλη) διακρίνονται in situ (στην αρχική τους θέση) πάνω στον σκελετό. Φωτογραφία: Σουηδικό Ινστιτούτο Αθηνών / Υπουργείο Πολιτισμού – Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων

Ένας τάφος από την εποχή του Τουταγχαμών: Το ελληνικό «παράλληλο» της χρυσής Αιγύπτου

Ο τάφος ανήκει στη φάση που οι αρχαιολόγοι ονομάζουν Υστεροελλαδική ΙΙΙΑ1, γύρω στο 1400 π.Χ., αν και το άρθρο της Ρέιτσελ Έμμα Φίλιπς σημειώνει ότι η χρονολόγηση αυτή εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο συζήτησης. Αυτό τον καθιστά λιγότερο από έναν αιώνα παλαιότερο από τον Τουταγχαμών, και σύγχρονο με μια Αίγυπτο που διατηρούσε τους νεκρούς της μέσω της μουμιοποίησης. Στο Αιγαίο, αντίθετα, τα σώματα αφήνονταν απλώς να αποσυντεθούν κάτω από τη γη.

Το μνημείο διαθέτει έναν θολωτό θάλαμο διαμέτρου περίπου 7,30 μέτρων, έναν διάδρομο εισόδου μήκους 17,90 μέτρων και μια πύλη ύψους 3,40 μέτρων. Φαίνεται ότι συνδέεται με τον μυκηναϊκό οικισμό της Μιδέας. Η Φίλιπς είναι ερευνήτρια στη Βρετανική Σχολή Αθηνών και στη Σχολή Κλασικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ.

Δημοσιεύει την ανάλυσή της στο Cambridge Archaeological Journal, και η αφετηρία της είναι απλή στη διατύπωση αλλά ασυνήθιστη για την αρχαιολογία των ταφικών εθίμων: Ότι η ταφή κάποιου αποτελούσε μια δημιουργική πράξη. Τα Δενδρά δεν αποτελούσαν εξαίρεση.

Στην ηπειρωτική Ελλάδα μεταξύ 2100 και 1700 π.Χ., οι περισσότερες ταφές γίνονταν σε κιβωτιόσχημους τάφους (επενδυμένους με πέτρινες πλάκες) ή σε απλούς λάκκους με ελάχιστα αντικείμενα, περιλαμβάνοντας συνήθως ένα σώμα σε συνεσταλμένη (συνεστραμμένη) στάση και ένα ή δύο αγγεία κοντά στο κεφάλι.

Η πρώιμη μυκηναϊκή περίοδος (1700–1400 π.Χ.) άλλαξε αυτό το πρότυπο. Τα σώματα τοποθετούνταν πλέον σε πλήρη έκταση, οι τάφοι έγιναν συλλογικοί και τα κτερίσματα πολλαπλασιάστηκαν. Αυτή η τάση εκτείνεται από τους διάσημους λακκοειδείς τάφους των Μυκηνών μέχρι τους θαλαμωτούς και τους θολωτούς τάφους που είναι διάσπαρτοι σε ολόκληρη την περιοχή.

Η ταφική πολυτέλεια κατά τη διάρκεια αυτών των αιώνων δεν περιοριζόταν μόνο στο Αιγαίο. Γύρω στον 17ο αιώνα π.Χ., στη νοτιοανατολική Ισπανία, ένας άνδρας και μια γυναίκα της κοινωνίας Ελ Αργκάρ (El Argar) θάφτηκαν κάτω από το δάπεδο ενός μεγάλου κτιρίου στη Λα Αλμολόγια (Μούρθια), και η γυναίκα φορούσε ένα ασημένιο διάδημα. Αυτό το παράλληλο παράδειγμα βρίσκεται εκτός του άρθρου της Φίλιπς, αλλά βοηθά στην τοποθέτηση του φαινομένου σε έναν ευρύτερο χάρτη της Εποχής του Χαλκού.


Χρυσό περιδέραιο με χάντρες σε σχήμα ροζέτας από τον Λάκκο ΙΙΙ του θολωτού τάφου των Δενδρών. Φωτογραφία: Φωτογραφικό Αρχείο του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, Αθήνα / Υπουργείο Πολιτισμού – Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων

Από σύμβολο ισχύος σε έργο τέχνης: Η θεατρική σκηνοθεσία του θανάτου

Μέχρι τώρα, εξηγεί ο Φίλιπς, η έρευνα για τα Δενδρά έχει επικεντρωθεί στην κοινωνικοοικονομική πλευρά. Ο Πέρσον έβλεπε τους νεκρούς ως μέλη της βασιλικής οικογένειας της Μιδέας. Πιο πρόσφατοι μελετητές ερμηνεύουν την εναπόθεση αντικειμένων, πολλά από τα οποία είχαν εισαχθεί από την Κρήτη ή την ανατολική Μεσόγειο, ως μια μορφή επιδεικτικής κατανάλωσης: έναν τρόπο να αποσυρθούν από την κυκλοφορία «εξωτικά» κομμάτια και να υπογραμμιστεί το κοινωνικό στάτους του θανόντος.

Η Φίλιπς προτείνει μια άλλη προσέγγιση, η οποία βασίζεται σε δύο έννοιες. Η πρώτη είναι η επιμέλεια (curation), την οποία ορίζει ως το σύνολο της επιλογής και της τοποθέτησης αντικειμένων. Η δεύτερη είναι η αισθητική, η οποία νοείται ως η επίδραση που έχουν οι φυσικές ιδιότητες των πραγμάτων στις αισθήσεις.

Γιατί μέταλλο και γιατί λάμψη; Στη δική της ερμηνεία, ο τάφος αποτελεί ένα υβριδικό έργο που συνδυάζει τη σορό με άλλα υλικά. Η ίδια παραδέχεται ότι οι περισσότεροι προϊστορικοί αρχαιολόγοι δεν θα αποδέχονταν αυτόν τον χαρακτηρισμό. Η πρώτη της ένδειξη είναι μια απουσία.

Στους λάκκους Ι και ΙΙΙ δεν υπάρχει ούτε ένα κεραμικό αγγείο, παρόλο που η κεραμική ήταν συνηθισμένη στους πρώιμους μυκηναϊκούς τάφους της Πελοποννήσου και εμφανίζεται σε έναν άλλο λάκκο καθώς και στο δάπεδο του θαλάμου. Στη θέση τους, υπάρχουν μεταλλικά αγγεία.


Αργυρό κύπελλο με εσωτερική χρυσή επένδυση από τον Λάκκο Ι του θολωτού τάφου των Δενδρών. Φωτογραφία: Φωτογραφικό Αρχείο του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, Αθήνα / Υπουργείο Πολιτισμού – Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων

Βρέθηκαν επίσης καρνεόλη, αχάτης και γυαλί. Τα περισσότερα από αυτά τα υλικά ήταν εισαγόμενα, όπως ο χρυσός και το ασήμι, αν και η προέλευση του υλικού από τα Δενδρά δεν έχει προσδιοριστεί ποτέ μέσω εργαστηριακής ανάλυσης. Αν ο στόχος ήταν απλώς η επίδειξη εξωτικών αγαθών, επιχειρηματολογεί η Φίλιπς, η εισαγόμενη κεραμική θα ήταν εξίσου αποτελεσματική, καθώς ήταν διαθέσιμη και αναγνωρίσιμη ως ξένη.

Η επιλογή του μετάλλου υποδηλώνει ότι οι οπτικές ιδιότητες είχαν σημασία. Μία από αυτές τις ιδιότητες είναι η λάμψη. Σύμφωνα με τις μελέτες της Γκίλις για τα νεκροταφεία στο Μπερμπάτι, την Ασίνη και τα Δενδρά, η φωτεινότητα βάραινε περισσότερο από το χρώμα όταν επρόκειτο για την επιλογή των αντικειμένων που θα εναποτεθούν.

Τα αντικείμενα των Δενδρών συνδυάζουν επίσης συνεχώς υλικά: ένα ξύλινο κουτί καλυμμένο με μπρούντζο, σπαθιά με μηλαράκια από ελεφαντόδοντο ή αχάτη, ή με φύλλα χρυσού και ένθετα από γυαλί, δύο κύπελλα που είναι ασημένια εξωτερικά και χρυσά εσωτερικά, και τρία δαχτυλίδια κατασκευασμένα από στρώματα σιδήρου, χαλκού, μολύβδου και ασημιού, από τα οποία μόνο το ασήμι φαινόταν.
Για τη συγγραφέα, αυτά τα μείγματα αποκαλύπτουν ένα ενδιαφέρον για τη μετατροπή του συνηθισμένου σε λαμπερό, και επιτρέπουν τη σκιαγράφηση μιας ιεραρχίας, με τον μπρούντζο πάνω από το ξύλο και τον χρυσό πάνω από τον μπρούντζο.

Ο βασιλιάς κάτω από τα σπαθιά

Ο υποτιθέμενος βασιλιάς αποτελεί την πιο ακραία περίπτωση. Ήταν ξαπλωμένος με τα χέρια στη λεκάνη του. Στο στήθος του είχε ένα χρυσό κύπελλο διακοσμημένο με χταπόδια, το οποίο περιείχε έξι σφραγίδες και τέσσερα δαχτυλίδια, με τρία ασημένια αγγεία δίπλα του και ένα μπρούντζινο κουτί πάνω από τη λεκάνη του. Το πιο εντυπωσιακό από όλα ήταν ότι τέσσερα σπαθιά ήταν τοποθετημένα με τα μηλαράκια τους στους ώμους του. Στα πόδια του βρίσκονταν τέσσερις αιχμές δοράτων, δύο μπρούντζινα μαχαίρια, ένα ζευγάρι μολύβδινα κέρατα και ένα πιο κοντό σπαθί.

Ο Πέρσον σημείωσε ότι μετά βίας μπορούσε να διακρίνει τα οστά κάτω από τόσα πολλά αντικείμενα. Οι δύο γυναίκες, με πολύ λιγότερα κτερίσματα, παρέμεναν πολύ πιο ορατές. Η μία είχε στο στήθος της ένα χρυσοασημένιο κύπελλο με βουκράνια (μοτίβα με κρανία ταύρων), μια σφραγίδα από καρνεόλη που φοριόταν ως βραχιόλι και ένα μικροσκοπικό χρυσό κουτί ως μενταγιόν. Η έφηβη είχε το μενταγιόν της με ροζέτες και τη ζώνη της.

Πάνω από το κεφάλι του άνδρα βρίσκονταν γυάλινα κοσμήματα σε σχήμα μπούκλας και πλακιδίων, τα οποία ο Πέρσον αναπαρέστησε ως μια οδοντόφρακτη περικεφαλαία (από χαυλιόδοντες αγριογούρουνου), ένα πασίγνωστο έμβλημα της μυκηναϊκής πολεμικής ελίτ. (Η Ιλιάδα του Ομήρου περιγράφει μια τέτοια περικεφαλαία στη Ραψωδία Κ).

Εδώ δεν υπάρχουν πραγματικοί χαυλιόδοντες, παρά μόνο κατασκευασμένα κομμάτια σε έντονα χρώματα αντί για το λευκό του ζωικού ελεφαντόδοντου. Ήδη από το 1932, ο αρχαιολόγος Άλαν Γουέις (Alan Wace) είχε προειδοποιήσει ότι αυτά δεν αρκούσαν για να καλύψουν μια ολόκληρη περικεφαλαία.

Η Φίλιπς, επομένως, υποστηρίζει ότι μπορεί να ήταν ραμμένα πάνω σε δέρμα ή ύφασμα μόνο στο τμήμα που ήταν ορατό από πάνω — το μέρος δηλαδή που θα έβλεπε κάποιος κοιτάζοντας κάτω, μέσα στον λάκκο. Μια άλλη ειδικός, η Ελένη Κωνσταντινίδη-Σιβρίδη, αναπαριστά τα κομμάτια αυτά ως κάλυμμα κεφαλής (διάδημα) παρά ως περικεφαλαία, ενώ η Φίλιπς ακολουθεί τον Πέρσον λόγω της ομοιότητάς τους με χαυλιόδοντες.

Τα πλακίδια απεικονίζουν επίσης ανθρώπινες μορφές, ανάμεσα στις οποίες μία πάνω σε έναν ταύρο και έναν λέοντα που είναι στραμμένος προς έναν άνθρωπο, στοιχεία που ο Πέρσον εξέλαβε ως την Ευρώπη και τον Βελλερεφόντη. Η συγγραφέας θεωρεί αυτές τις ταυτίσεις απίθανες.


Μια παράσταση για ελάχιστους θρηνούντες

Το περιβάλλον έχει επίσης σημασία. Οι λάκκοι είναι βαθιοί και στενοί (της «πριγκίπισσας» έχει μήκος 2,3 μέτρα, πλάτος 0,8 και βάθος 1,7, δηλαδή περίπου 7,5 επί 2,6 επί 5,6 πόδια) και ο θάλαμος ήταν σκοτεινός. Η Φίλιπς φαντάζεται τους θρηνούντες να κοιτάζουν προς τα κάτω, υπό το φως των πυρσών, σώματα που έλαμπαν από χρυσό και ασήμι.

Είναι σχεδόν βέβαιο ότι άγγιξαν τα αντικείμενα καθώς τα τοποθετούσαν, αλλά από τη στιγμή που όλα μπήκαν στη θέση τους, το μόνο που μπορούσε να κάνει κανείς ήταν να τα κοιτάζει, μέχρι που οι λίθινες πλάκες σφράγισαν τους λάκκους. Ο ιδανικός θεατής, επομένως, ήταν κάποιος που βρισκόταν μέσα στον τάφο: μια μικρή ομάδα, ίσως στενοί συγγενείς, των οποίων ο πλούτος υποδηλώνει ότι ανήκαν στη μυκηναϊκή ελίτ.

Τα τέσσερα σπαθιά, με τα μηλαράκια στους ώμους και τις λάμες πάνω από τα χέρια, αναπαράγουν το περίγραμμα του σώματος σε μέταλλο και παίρνουν τη θέση αυτού που θα σαπίσει. Στους λακκοειδείς τάφους των Μυκηνών ή στους θολωτούς τάφους στο Ρούτσι της Μεσσηνίας, οι ταφές ξανανοίγονταν και η σάρκα εξαφανιζόταν σε κοινή θέα των ζωντανών, ενώ τα αντικείμενα συνέχιζαν να λάμπουν.

Οι λάκκοι Ι και ΙΙΙ δεν φαίνεται να ξανανοίχτηκαν. Η Φίλιπς υποθέτει ότι εκείνοι που τους προετοίμασαν εξακολουθούσαν να υπολογίζουν στην αποσύνθεση. Αυτό που έμενε στη μνήμη, επιχειρηματολογεί, ήταν η σορός ανακατασκευασμένη σε χρυσό, και αυτή η εικόνα στεκόταν ανάμεσα στη φρίκη του σώματος και τον πόνο της απώλειας. Σε μια περίοδο χωρίς γλυπτική παράδοση, προτείνει να αντιληφθούμε αυτές τις ταφές ως υβριδικά γλυπτά.

Η ίδια η συγγραφέας επισημαίνει τους περιορισμούς. Ο Πέρσον δεν καταγράφει τη θέση αρκετών αντικειμένων, ούτε καν το αν τα κύπελλα ήταν όρθια ή αναποδογυρισμένα. Τα υφάσματα, αν υπήρχαν, δεν έχουν διασωθεί, και ο Πέρσον δεν περιγράφει κανένα. Δύο από τους τέσσερις λάκκους μένουν εκτός ανάλυσης, επειδή το αναμεμειγμένο περιεχόμενό τους καθιστά αδύνατη τη σύνδεση σωμάτων και αντικειμένων.

Αυτή είναι μια περίοδος με άφθονες ταφές και καθόλου γραπτά κείμενα. Το ποιος κατέβαινε για να κοιτάξει μέσα σε αυτούς τους λάκκους, αναγνωρίζει η συγγραφέας, είναι δύσκολο να το γνωρίζουμε.

📺Μητσοτάκης: Υπάρχει κίνδυνος για ακατάσχετη παροχολογία ενόψει εκλογών, στόχος μας μια τετραετία επενδύσεων και δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας


«Δανειζόμαστε φθηνότερα από Γαλλία και Ιταλία» - Ο κ. Μητσοτάκης κάλεσε τους πολίτες να αναρωτηθούν «ποια κυβέρνηση, ποιο κόμμα, ποια ηγεσία» μπορεί να φέρει εις πέρας την προεδρία της ΕΕ που θα αναλάβει η Αθήνα τον Ιούλιο του 2027 - «Εύκολο να ανοίξουμε το πουγκί, αλλά προέχει να χτίσουμε στην πρόοδο που έχουμε πετύχει»

Την ανάγκη πολιτικής και δημοσιονομικής σταθερότητας, με φόντο τις μεγάλες προκλήσεις που διαμορφώνονται διεθνώς, ανέδειξε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας σε συγκέντρωση πολιτών στην Κατερίνη.

Ο κ. Μητσοτάκης επισήμανε τον κίνδυνο μιας ακατάσχετης παροχολογίας, ενόψει των εκλογών, και παρατήρησε: "Είναι εύκολο να ανοίξω το πουγκί. Δεν θα το κάνω γιατί προέχει να χτίσουμε στην πρόοδο που έχουμε πετύχει και να σφυρηλατήσουμε τη σχέση εμπιστοσύνης που έχουμε οικοδομήσει. Υπάρχει κίνδυνος για ακατάσχετη παροχολογία ενόψει εκλογών. Εμείς πρέπει να περιγράψουμε το εξής: πως ο συλλογικός πλούτος θα γίνει ατομική ευημερία".

Ο κ. Μητσοτάκης έθεσε παράλληλα το διακύβευμα των επόμενων εθνικών εκλογών, συνδέοντάς το με την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας και την επόμενη ελληνική προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καλώντας τους πολίτες να αναρωτηθούν «ποια κυβέρνηση, ποιο κόμμα, ποια ηγεσία» μπορεί να φέρει εις πέρας τη συγκεκριμένη αποστολή.

Ο πρωθυπουργός είπε ότι «η επόμενη τετραετία πρέπει να είναι τετραετία μεγάλων επενδύσεων, προτεραιότητά μας η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας», υποστήριξε ότι η Ελλάδα χρειάζεται να εκπέμπει «ασφάλεια και αυτοπεποίθηση», και υπογράμμισε ότι η πολιτική σταθερότητα αποτελεί, όπως είπε, προϋπόθεση για τη διατήρηση της οικονομικής προόδου και για τον σχεδιασμό του μέλλοντος της χώρας. Παράλληλα, αναφέρθηκε στις προκλήσεις της επόμενης τετραετίας, από τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις και την κλιματική κρίση έως την προσαρμογή του πρωτογενούς τομέα και την ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη δημοσιονομική σταθερότητα και στις συνθήκες δανεισμού της Ελλάδας, συγκρίνοντάς τες με εκείνες άλλων μεγάλων ευρωπαϊκών και διεθνών οικονομιών. Ο κ. Μητσοτάκης υποστήριξε ότι οι αγορές αναγνωρίζουν στη σημερινή κυβέρνηση σχέδιο και πρόγραμμα, ενώ τόνισε ότι η δημοσιονομική σταθερότητα θα παραμείνει, όπως είπε, θεμέλιο της οικονομικής πολιτικής. τόνισε χαρακτηριστικά.


Στην ομιλία του ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε:

Έρχομαι σήμερα στην Πιερία για να επιβεβαιώσω μαζί σας ότι η συμφωνία αλήθειας την οποία είχαμε υπογράψει πριν από κάποια χρόνια ισχύει στο ακέραιο. Πριν από λίγο βρέθηκα στο Λιτόχωρο, όπου είχαμε την ευκαιρία να επισημοποιήσουμε μία δέσμευση που σας είχα δώσει πριν από κάποια χρόνια ότι θα καταφέρουμε να γράψουμε τον Όλυμπο στον κατάλογο των πολιτιστικών μνημείων της Ουνέσκο. Το είπαμε και το κάναμε.

Επισκέφτηκα μαζί με το δήμαρχο το νέο μουσικό σχολείο που κατασκευάζεται. Είχα δεσμευθεί ότι η Κατερίνη θα είναι πόλη που θα επωφεληθεί από το πρόγραμμα σύμπραξης Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα κατασκευής νέων σχολείων. Τον Σεπτέμβριο του 2027 το μουσικό σχολείο της Κατερίνης θα λειτουργεί, θα είναι το πιο σύγχρονο μουσικό σχολείο σε όλη την Ελλάδα.

Καθώς πλησιάζουμε προς εκλογές της άνοιξης του 2027 είναι σημαντικό όλες και όλοι να κάνουμε ταμείο τι είχαμε δεσμευτεί το 2023 όταν μας εμπιστευθήκατε δύο φορές με ποσοστά άνω του 40 τοις 100 και τι κάναμε πράξη. Και αν ήμασταν συνεπείς στις δεσμεύσεις μας.



Σε δύο μέρες από τώρα γιορτάζουμε τα 52α γενέθλια μας. Η μεγάλη μας παράταξη γεννήθηκε από τον Μακεδόνα Κωνσταντίνου Καραμανλή, ο οποίος σε δύσκολες στιγμές ίδρυσε μία παράταξη που ταύτισε την ιστορία της με τη σύγχρονη πορεία της Ελλάδας, με την είσοδο της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αλλά αναρωτηθείτε γιατί αυτή η παράταξη είναι η μόνη μεγάλη παράταξη που έδειξε ότι έχει διάρκεια στο χρόνο; Γιατί προσαρμοζόταν πάντα απαιτήσεις των καιρών, αλλά κυρίως γιατί ποτέ δεν έπαψε να παραμένει η μεγάλη λαϊκή παράταξη που βάζει το συμφέρον των Ελληνίδων και των Ελλήνων στην πρώτη γραμμή, στην πρώτη προτεραιότητα.

Η σταθερότητα από μόνη της δεν οδηγεί κάπου, αλλά είναι και το υπόστρωμα που μπορούμε να χτίσουμε την διατηρήσιμη πρόοδο της πατρίδας μας. Χωρίς πολιτική σταθερότητα δεν υπάρχει οικονομική πρόοδος. Χωρίς πολιτική σταθερότητα δεν μπορούμε να σχεδιάσουμε ένα μέλλον όπως το οραματιζόμαστε. Χωρίς πολιτική σταθερότητα δεν μπορούμε να είμαστε συνεπείς απέναντι στις δεσμεύσεις μας.

Σήμερα που μιλάμε η Γαλλία βρίσκεται εν μέσω πολιτικής αναταραχής, καθώς τελειώνει η θητεία του προέδρου μακρόν, ενός διαχρονικού φίλου της πατρίδας μας που στάθηκε δίπλα στην Ελλάδα σε όλες τις δύσκολες στιγμές μας, και υπάρχει μία πολιτική αβεβαιότητα για το ποιος ή ποια μπορεί να τον διαδεχθεί. Το επιτόκιο δανεισμού της Γαλλίας σήμερα είναι κοντά στο 4,9% . Της Ελλάδας είναι κοντά στο 4,5%. Η Ελλάδα σήμερα δανείζεται με χαμηλότερο επιτόκιο από τη Γαλλία, από τις Ηνωμένες Πολιτείες, από το Ηνωμένο Βασίλειο. Γιατί συμβαίνει αυτό, γιατί οι αγορές αναγνωρίζουν και πιστώνουν σε αυτήν την κυβέρνηση ότι έχει σχέδιο, ότι έχει πρόγραμμα, ότι ξέρει πώς να οδηγήσει το σκάφος της πατρίδας σε ταραγμένα νερά και κυρίως οι αγορές της πιστώνουν κάτι που είναι πολύ σημαντικό για μια χώρα που πριν από 10 χρόνια στο χείλος χρεοκοπίας. Και αυτό είναι ότι εμείς πάντα θα προτάσσουμε τη δημοσιονομική σταθερότητα ως θεμέλιο πάνω στο οποίο θα χτίσουμε την οικονομική μας πολιτική.

Τα μέτρα της Θεσσαλονίκης ήταν κοστολογημένα και προσεγμένα. Και τώρα που βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μία πρωτοφανή ενεργειακή κρίση φαίνεται πόσο υπεύθυνη ήταν η πολιτική μας να μπορούμε πάντα να κρατάμε κάποιες εφεδρείες για να στηρίζουμε την κοινωνία. Και ξέρω ότι όταν βρίσκομαι στη βόρειο Ελλάδα, καθώς σιγά-σιγά πλησιάζει ο χειμώνας, σε λίγο θα αρχίσει να κάνει περισσότερο κρύο, θέλω να ξέρετε ότι η πρώτη προσοχή της κυβέρνησης είναι στη στήριξη της κοινωνίας όσον αφορά την θέρμανση και το πετρέλαιο θέρμανσης. Έχω δεσμευτεί ότι θα εξαντλήσουμε όλα τα περιθώρια ώστε να προστατέψουμε την κοινωνία απέναντι σε ένα δύσκολο χειμώνα που έρχεται. Σε 10 μέρες θα μπορούμε να γίνουμε πολύ πιο συγκεκριμένοι.



Είναι πολύ επικίνδυνο καθώς πλησιάζουμε στην προεκλογική περίοδο να παρασυρθούμε όλοι σε μια ακατάσχετη παροχολογία τάζοντας περισσότερα από όσα ενδεχομένως θα κάνει κανείς αν τον εμπιστευτεί ο ελληνικός λαός. Εμείς είμαστε δύναμη ευθύνης. Και δεν θα κουραστώ να το επαναλαμβάνω αυτό. Ξέρω πολύ καλά ότι έχουμε πολύ καλές πιθανότητες να μας εμπιστευτεί και πάλι ο ελληνικός λαός, αλλά για να το κάνουμε αυτό, για να μπορούμε να είμαστε συνεπείς, πρέπει να περιγράψουμε ένα μέλλον για τα επόμενα τέσσερα χρόνια που θα έχει στον πυρήνα του έναν τίτλο. Πως ο συλλογικός πλούτος θα γίνει τελικά ατομική ευημερία.

Διατηρώ τον ίδιο ενθουσιασμό να πάμε τη χώρα μπροστά. Προτεραιότητά μας δε θα μπορούσε να είναι άλλη από τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Από τότε έχουμε δημιουργήσει 600.000 νέες θέσεις εργασίας. Όσο μειώνεται η ανεργία, τόσο αυξάνεται και η διαπραγματευτική δύναμη των εργαζομένων. Οι μισθοί αυξάνουν γιατί ακριβώς μειώνεται η ανεργία.

Η επόμενη τετραετία πρέπει να είναι τετραετία μεγάλων επενδύσεων σε όλη τη χώρα, δημοσίων και ιδιωτικών. Για να μπορέσουμε να πετύχουμε την πραγματική σύγκλιση με την Ευρώπη και μπορούμε να το καταφέρουμε. Μπορούμε να το καταφέρουμε γιατί έχουμε δώσει δείγματα γραφής, γιατί οι πολίτες ξέρουν ότι αυτά που τους λέμε μπορούμε να τα υλοποιήσουμε με τη δική σας στήριξη και με τη δική σας βοήθεια.

Έχουμε δύο πολέμους, έναν στην Ουκρανία και ένα στη μέση Ανατολή. Μεγάλες εντάσεις, μεγάλες γεωπολιτικές ανακατατάξεις, μία Ευρώπη που ψάχνει να βρει το δρόμο της και σε αυτό το περιβάλλον η εμπειρία ως δύναμη προωθητική αλλαγής έχει μεγάλη αξία. Το να μπορούμε να τοποθετούμε τη χώρα σωστά, να υπερασπιζόμαστε το εθνικό συμφέρον, έχει μεγάλη αξία. Την επόμενη εβδομάδα θα έχω την ευκαιρία να υποδεχθώ τον αμερικανό υπουργό εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο που έρχεται στην Αθήνα, μόνο στην Αθήνα για 36ώρες, στο πλαίσιο της ισχυρής γεωπολιτικής σχέσης που έχουμε αναπτύξει. Την ίδια στιγμή όμως η Ελλάδα πρωταγωνιστεί και εντός της ευρωπαϊκής ένωσης.

Στις επόμενες εκλογές δε θα ψηφίσετε μόνο για κυβέρνηση, αλλά και για το ποια κυβέρνηση θα αναλάβει να διεκπεραιώσει την προεδρία της ευρωπαϊκής ένωσης. Κοιτάξτε γύρω σας και αναρωτηθείτε ποια κυβέρνηση, ποιο κόμμα, ποια ηγεσία μπορεί να φέρει εις πέρας αυτή τη δύσκολη αποστολή.

Κάποιοι μας ειρωνεύτηκαν που στέλνουμε γαλάζια γράμματα στην ευρωπαΐκή επιτροπή. Είναι τα ίδια γαλάζια γράμματα που μας οδήγησαν στο ταμείο ανάκαμψης και στα 36 δισεκατομμύρια που εκμεταλλεύτηκε η χώρα. Είναι τα ίδια γαλάζια γράμματα που μας οδήγησαν να υλοποιήσουμε το πιστοποιητικό για τον κορονοϊό και να μπορέσουμε να δώσουμε μια ανάσα στον τουρισμό πρώτα και πριν από κάθε άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Είναι τα ίδια γαλάζια γράμματα που ώθησαν την Ευρώπη να αλλάξει μεταναστευτική πολιτική. Όταν εμείς είπαμε όχι στον Έβρο ήμασταν η εξαίρεση, κάποιοι άλλοι αριστεροί δήθεν μας κοιτούσαν και μας έλεγαν τι κάνετε εσείς εκεί; Η Ελλάδα και η Ευρώπη δεν είναι ξέφραγο αμπέλι, εμείς καθορίζουμε ποιος μπαίνει στη χώρα μας με τους δικούς μας όρους.



Αν ήμασταν σε κανονικούς καιρούς όλα αυτά μπορεί να είχαν λιγότερη σημασία. Όμως σήμερα η Ελλάδα πρέπει να μπορεί να εκπέμπει αυτό το αίσθημα ασφάλειας και αυτοπεποίθησης που μόνο η κυβέρνηση της Ν.Δ. μπορεί να εγγυηθεί. Γιατί το ‘χουμε κάνει και μπορούμε να το ξανακάνουμε. Και δεν θα κουραστώ να λέω την επόμενη τετραετία θα αλλάξουν πολλά στον κόσμο, από τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις μέχρι την κλιματική κρίση, μέχρι την προσαρμογή του πρωτογενούς τομέα στις νέες πραγματικότητες και το σημαντικότερο από όλα, την ταχύτατη έλευση της τεχνητής νοημοσύνης που αλλάζει τα πάντα.

Ένας είναι ο σκοπός, το 2030 όταν η πατρίδα μας θα γιορτάζει τα 200 χρόνια από τη δημιουργία του νεοελληνικού κράτους, η Ελλάδα να είναι με την πλευρά των νικητών, η Ελλάδα να είναι μια ισχυρή και ασφαλής χώρα που εγγυάται την προκοπή και την πρόοδο όλων των Ελλήνων και όλων των Ελληνίδων. Και μέχρι τις εκλογές θα μιλώ τη γλώσσα της αλήθειας, δεν έχω τη φιλοδοξία ότι θα πείσουμε κάθε Ελληνίδα και κάθε Έλληνα. Αλλά θέλω να απευθυνθώ ειδικά σε αυτούς που μπορεί να μας αντιμετωπίζουν με επιφυλακτικότητα και να του ζητήσω να σκεφτούν ότι αν συμφωνούν στα περισσότερα απ’ όσα λέμε, τότε αξίζει να μας εμπιστευτούν στις εκλογές του 2027.

Οι εκλογές τελικά κερδίζονται από τα στελέχη, από τη βάση, από την καρδιά της Ν.Δ.