Οι στρατιωτικές συγκρούσεις μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και των ανταρτών Χούθι της Υεμένης παίρνουν ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Η αστραπιαία προέλαση της φιλοϊρανικής οργανώσεως στην Ερυθρά Θάλασσα, σε συνδυασμό με τις συνεχείς επιθέσεις με πυραύλους και drones κατά κρίσιμων σαουδαραβικών υποδομών, εξαντλεί τα αποθέματα των αντιαεροπορικών πυραύλων του Ριάντ.
Υεμένη: Κυβερνητικές δυνάμεις εξαπέλυσαν επιθέσεις κατά των Χούθι σε Μόχα και Μαρίμπ
Η εξέλιξη αυτή αναγκάζει τη Σαουδική Αραβία να αναζητά απεγνωσμένα στρατιωτική συνδρομή από περιφερειακούς και δυτικούς συμμάχους, την ώρα που οι ΗΠΑ τηρούν στάση αναμονής.
Καταιγισμός επιθέσεων
Σύμφωνα με ανακοινώσεις του εκπροσώπου των Χούθι, Γιαχία Σαρία, οι αντάρτες εξαπέλυσαν νέες επιθέσεις με drones και πυραύλους εναντίον του μεγάλου σαουδαραβικού πετρελαϊκού λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, καθώς και κατά της στρατιωτικής αεροπορικής βάσης στο Χαμίς Μουσάιτ στα νότια της χώρας, χωρίς πάντως να διευκρινιστεί ο ακριβής χρόνος των πληγμάτων.
Υεμένη: Οι Χούθι υποστηρίζουν ότι κατέρριψαν σαουδαραβικό μαχητικό F-15
Παράλληλα, οι Χούθι έδωσαν στη δημοσιότητα βιντεοσκοπημένο υλικό από το πεδίο των μαχών, στο οποίο διακρίνονται μαχητές να καταλαμβάνουν θωρακισμένα οχήματα από τις δυνάμεις που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, ενώ πολεμικά αεροσκάφη πετούν από πάνω και τεράστιες εκρήξεις υψώνονται πάνω από τους αμμόλοφους της ερήμου.
Ο Σαρία ισχυρίστηκε επίσης ότι η σαουδαραβική πλευρά πραγματοποίησε έως και 450 αεροπορικές επιδρομές στην Υεμένη εντός της εβδομάδας.
Αξιωματούχοι της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης επιβεβαίωσαν ότι οι δυνάμεις τους, σε συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία, διεξάγουν βομβαρδισμούς κατά θέσεων των ανταρτών, αν και το ίδιο το Ριάντ δεν προέβη σε επίσημη επιβεβαίωση.
Ταυτόχρονα, οι Χούθι ισχυρίστηκαν ότι κατέρριψαν ένα μαχητικό αεροσκάφος F-15 της σαουδαραβικής αεροπορίας πάνω από την κεντρική επαρχία Μαρίμπ, δημοσιεύοντας βίντεο όπου εμφανίζονται να μετακινούν συντρίμμια.
Η πληροφορία δεν κατέστη δυνατόν να επαληθευτεί ανεξάρτητα, ενώ η σαουδαραβική πλευρά δεν σχολίασε το περιστατικό.
Εξάντληση πυρομαχικών και έκκληση
Η παράταση των συγκρούσεων έχει φέρει τη σαουδαραβική αεράμυνα στα όριά της. Σύμφωνα με δύο περιφερειακούς αξιωματούχος που μίλησαν υπό το καθεστώς της ανωνυμίας στο Associated Press, τα αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων της Σαουδικής Αραβίας εξαντλούνται ταχύτατα, με αποτέλεσμα το Ριάντ να απευθυνθεί στη Γαλλία, τη Βρετανία, το Πακιστάν και την Αίγυπτο, ζητώντας την ανάπτυξη αντιαεροπορικών συστημάτων για την προστασία των υποδομών του.
Η πρωτοβουλία αυτή ελήφθη καθώς ο κύριος προμηθευτής όπλων της χώρας, οι ΗΠΑ, αντιμετωπίζει επίσης ελλείψεις σε αναχαιτιστικούς πυραύλους λόγω της εξάμηνης πολεμικής εμπλοκής του με το Ιράν.
Ένας από τους αξιωματούχους υπογράμμισε ότι η Σαουδική Αραβία βρίσκεται σε «πάρα πολύ δύσκολη θέση», καθώς καλείται να προστατεύσει ταυτόχρονα στρατιωτικές βάσεις, κυβερνητικά κτίρια και εκτεταμένες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις σε ολόκληρη την επικράτεια.
«Κόκκινη γραμμή» η Μέκκα
Η ένταση κορυφώθηκε όταν το Ριάντ κατηγόρησε τους Χούθι για απόπειρα επίθεσης με drone εναντίον της Μέκκας, της ιερότερης πόλης του Ισλάμ, κηρύσσοντας την περιοχή «κόκκινη γραμμή» και δηλώνοντας ότι ανέκοψε το αεροσκάφος.
Οι Χούθι αρνήθηκαν την κατηγορία.
Παράλληλα, η οικονομία του βασιλείου δέχεται σοβαρά πλήγματα. Ο καίριος αγωγός μεταφοράς πετρελαίου Ανατολής-Δύσης (East-West) παραμένει εκτός λειτουργίας έπειτα από επίθεση με drone που αποδόθηκε σε φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές από το Ιράκ, ενώ οι Χούθι έχουν καταλάβει στρατηγικά νησιά στο Στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ στην Ερυθρά Θάλασσα, ελέγχοντας τη ναυσιπλοΐα.
Με το Ιράν να συνεχίζει να παρενοχλεί τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι.
«Αυτό δεν είναι απλώς ένα ζήτημα μεταξύ των Χούθι και της Σαουδικής Αραβίας», δήλωσε ο Άνταμ Μπάρον, ερευνητής στο δεξαμενή σκέψης New America της Ουάσινγκτον. «Είναι ένα ζήτημα εξεύρεσης τρόπου για τη διασφάλιση των ευρύτερων διαδρομών και μοτίβων της διεθνούς ναυσιπλοΐας».
Η στάση των συμμάχων και η αποχή των ΗΠΑ
Παρά τις εκκλήσεις του Ριάντ, η ανταπόκριση των διεθνών συμμάχων παραμένει κυρίως διπλωματική.
Ο Τομ Ουέλς, εκπρόσωπος του Βρετανού πρωθυπουργού Άντι Μπέρναμ, επιβεβαίωσε τη «στενή αμυντική εταιρική σχέση» με τη Σαουδική Αραβία, αρνήθηκε όμως να αποκαλύψει αν υποβλήθηκε αίτημα στρατιωτικής συνδρομής ή αν υπάρχουν βρετανικά στρατεύματα στη χώρα.
Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ φαίνεται να αποφεύγουν την άμεση εμπλοκή.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον βρίσκεται σε «συνεχή επαφή» με τους Σαουδάραβες και έχει εμπλακεί σε «άμεσες συνομιλίες με τους Χούθι».
Αξιωματούχος των ΗΠΑ επιβεβαίωσε ότι η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) διαθέτει ομάδα εργασίας για την «ενίσχυση της ανταλλαγής πληροφοριών και της υποστήριξης σχεδιασμού», ενώ πρόσφατα διοργανώθηκε διάσκεψη στη Γερμανία με στρατιωτικούς ηγέτες οκτώ χωρών για την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή.
Παρά το σύμφωνο άμυνας μεταξύ Σαουδικής Αραβίας, Τουρκίας και Πακιστάν, αξιωματούχοι των δύο τελευταίων δήλωσαν ότι δεν έχουν λάβει επίσημο αίτημα για στρατιωτική συνδρομή.
Ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σεχμπάζ Σαρίφ εξέφρασε την αμέριστη συμπαράστασή του, ενώ η Άγκυρα δήλωσε ότι βρίσκεται σε συνομιλίες με το Ιράν και τα ΗΑΕ για την αποκλιμάκωση της έντασης.
Στο μεταξύ, το Ομάν φιλοξένησε συνάντηση μεταξύ Αμερικανών εκπροσώπων και αντιπροσωπείας των Χούθι για τη μείωση της έντασης, ενώ παράλληλα η Αίγυπτος και το Ομάν ηγούνται των διπλωματικών προσπαθειών.
Σε αυστηρότερες οδηγίες προχώρησε και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, απαγορεύοντας στους Αμερικανούς κυβερνητικούς υπαλλήλους να μετακινούνται σε ακτίνα μικρότερη των 30 χιλιομέτρων από τα σύνορα της Σαουδικής Αραβίας με την Υεμένη.
Διπλωματικοί ελιγμοί του Ιράν στην Κίνα
Την ίδια ώρα, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, πραγματοποίησε επίσκεψη στην Κίνα, τον μεγαλύτερο αγοραστή ιρανικού πετρελαίου.
Ο Κινέζος υπουργός Εξωτερικών Ουάνγκ Γι, ζήτησε αυτοσυγκράτηση από τις ΗΠΑ και το Ιράν και άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, εκφράζοντας την ανησυχία του για την εξάπλωση των μαχών στην Υεμένη.
«Η Τεχεράνη επιδιώκει την αποκατάσταση της ηρεμίας στην περιοχή και φιλικές, ειρηνικές σχέσεις με τους γείτονές μας», δήλωσε ο Αμπάς Αραγτσί.
Αν και το Πεκίνο αποφεύγει την άμεση εμπλοκή, ο πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ προσέφερε εκ νέου τη διαμεσολάβηση της Κίνας κατά τη σύνοδο των BRICS στο Νέο Δελχί.
Η ροή πετρελαίου από τα Στενά του Ορμούζ έχει ανακάμψει μερικώς, φτάνοντας τα 5 έως 7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, καθώς τα δεξαμενόπλοια χρησιμοποιούν θαλάσσιες διαδρομές κοντά στο Ομάν υπό την καθοδήγηση των αμερικανικών δυνάμεων.
Ωστόσο, ο όγκος αυτός παραμένει μειωμένος κατά περισσότερο από 50% σε σύγκριση με την περίοδο πριν από την έναρξη του πολέμου με τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Με πληροφορίες από: Associated Press, Reuters
