Τι λένε διπλωματικές πηγές για το άνοιγμα της Τουρκίας σε Λιβύη, την επικοινωνία Γεραπετρίτη - Αμπντελάτι και Αίγυπτο και τη σύγκλιση Αθήνας και Καΐρου
Με επίκεντρο την Αίγυπτο και τη Λιβύη, η Τουρκία ξεδιπλώνει μια πολυεπίπεδη διπλωματική και επιχειρησιακή κινητικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, προκαλώντας τα διπλωματικά αντανακλαστικά της Αθήνας. Οι πρόσφατες επισκέψεις κορυφαίων Τούρκων αξιωματούχων, του υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, στην Αίγυπτο και του επικεφαλής των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών (MİT), Ιμπραήμ Καλίν, στη Βεγγάζη της Λιβύης, αναδεικνύουν τη στρατηγική της Άγκυρας να εδραιωθεί ως ο ρυθμιστικός παράγοντας της περιοχής.
Υπό αυτές τις συνθήκες, ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, συνομίλησε τηλεφωνικά την Τετάρτη με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Μπαντρ Αμπντελάτι, και, σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες του parapolitika.gr, οι δύο ΥΠΕΞ συζήτησαν για την τετραμερή συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στο Κάιρο μεταξύ του Αιγύπτιου υπουργού Εξωτερικών και των ομολόγων του της Τουρκίας, της Σαουδικής Αραβίας και του Πακιστάν. Αξιοσημείωτη ήταν η παρουσία στη συνάντηση αυτή του ειδικού συμβούλου του Αμερικανού Προέδρου για αραβικά και αφρικανικά ζητήματα, Μασάντ Μπούλος. Αντικείμενο της συνάντησης, σύμφωνα με διαρροές στον τουρκικό, αιγυπτιακό και λιβυκό Τύπο, ήταν οι πολιτικές εξελίξεις στη Λιβύη παράλληλα με την επίλυση του ζητήματος του καθορισμού των θαλασσίων ζωνών της Λιβύης, ένα θέμα που άπτεται των ζωτικών και κυριαρχικών συμφερόντων της Ελλάδας.
Σύμφωνα με έγκυρες διπλωματικές πηγές, ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχε την Τετάρτη με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, συζήτησε το ζήτημα αυτό. Εξάλλου, ο καθορισμός ΑΟΖ Ελλάδας και Λιβύης έχει τεθεί επί τάπητος στις τεχνικές διαβουλεύσεις με την κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας που εδρεύει στην Τρίπολη.
Διπλωματικές πηγές στο parapolitika.gr: Σύγκλιση Ελλάδας και Αιγύπτου στο λιβυκό μέτωπο
Οι ίδιες διπλωματικές πηγές σημείωσαν χαρακτηριστικά στο parapolitika.gr ότι «ο καθορισμός ΑΟΖ με τη Λιβύη είναι ένα θέμα που αποτελεί πάντα αντικείμενο κοινού ενδιαφέροντος μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, αφού και η Αίγυπτος έχει συστήσει αντίστοιχη τεχνική επιτροπή με τη Λιβύη». Επεσήμαναν, επίσης, ότι «υπάρχει σύγκλιση απόψεων μεταξύ Αθήνας και Καΐρου ως προς το θέμα της Λιβύης».
Η Τουρκία, από την πλευρά της, έχει επενδύσει στη λιβυκή σκακιέρα ένα από τα διπλωματικά της χαρτιά, στηριζόμενη, εν πολλοίς, στο τουρκολυβικό μνημόνιο, βάσει του οποίου στοχεύει να ορίσει και την επόμενη ημέρα στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτό αποδεικνύεται και από τη νέα συνάντηση του αρχηγού των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών (MİT), Ιμπραήμ Καλίν, με τον Σαντάμ Χαφτάρ στη Βεγγάζη, λίγες μόνο ημέρες μετά την επίσκεψή του στην Αθήνα και τις συναντήσεις που είχε με τον Έλληνα πρωθυπουργό και τον υπουργό Εξωτερικών.
Η Αθήνα παρακολουθεί με προσοχή την τουρκική διείσδυση
Η Αθήνα παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχή αυτή την τουρκική διείσδυση, με τις κύριες ανησυχίες της Ελλάδας να εστιάζονται στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, καθώς η εδραίωση της τουρκικής επιρροής και στις δύο πλευρές της Λιβύης ενδέχεται να οδηγήσει σε επικύρωση ή εφαρμογή του παράνομου μνημονίου για τις θαλάσσιες ζώνες, δημιουργώντας προβλήματα στην εφαρμογή των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων νοτίως της Κρήτης.
Η προσέγγιση Άγκυρας - Καΐρου και ο προβληματισμός της Αθήνας
Η χώρα μας, επίσης, αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό την προσέγγιση της Τουρκίας με την Αίγυπτο, καθώς η Ελλάδα διατηρεί στρατηγική συμμαχία και η Άγκυρα επιχειρεί να διαρρήξει τα περιφερειακά μέτωπα της Αθήνας. Σύμφωνα με αναλυτές, ένα επιπλέον πρόβλημα που αναδύεται από την έντονη και συχνή παρουσία της Άγκυρας στην περιοχή της Βόρειας Αφρικής είναι η εκπαίδευση χιλιάδων Λίβυων στρατιωτικών και η συμμετοχή της Τουρκίας σε ασκήσεις στη Σύρτη, καθώς ενισχύουν τη μόνιμη στρατιωτική παρουσία της γείτονος στο «μαλακό υπογάστριο» της Ελλάδας.
Το διπλωματικό στοίχημα της Αθήνας απέναντι στην τουρκική κινητικότητα
Ενδεικτική των διαθέσεων της Τουρκίας είναι και η εσκεμμένη παραδοχή στη δήλωση του Χακάν Φιντάν, στην οποία προέβη μετά την τετραμερή συνάντηση του Καΐρου, οπότε και ανέφερε πως τα ζητήματα της Ανατολικής Μεσογείου βρίσκονται πάντα στο τραπέζι των συζητήσεων παράλληλα με τις διαπραγματεύσεις για την επίλυση του πολιτικού ζητήματος της Λιβύης.
Υπό το πρίσμα αυτό, για την ελληνική διπλωματία αποτελεί πρόκληση η διατήρηση των συμμαχιών της και η διασφάλιση ότι οποιαδήποτε πολιτική διευθέτηση στη Λιβύη θα λάβει υπ’ όψιν και τις θέσεις των Αθηνών, που εδράζονται πάντα στον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας.
Χρυσα Μακρη
ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ