Το ΝΑΤΟ διεξάγει προσομοίωση κρίσης με επίκεντρο την κατάρρευση της ειρηνευτικής συμφωνίας στην Ουκρανία και τη συγκέντρωση ρωσικών στρατευμάτων στα σύνορα της Λιθουανίας.
Στο σενάριο περιλαμβάνεται η διακίνηση ψεύτικου βίντεο που δείχνει Γερμανούς στρατιώτες να κακοποιούν ρωσόφωνους εφήβους στη Λιθουανία, καθώς και κυβερνοεπίθεση που πλήττει γερμανικές τράπεζες και θέτει εκτός λειτουργίας ΑΤΜ.
Η λιθουανική κυβέρνηση προειδοποιεί για πιθανή διέλευση ρωσικών στρατευμάτων στα σύνορά της, εξέλιξη που θα δοκίμαζε το ΝΑΤΟ, καθώς η χώρα είναι κράτος-μέλος της Συμμαχίας.
Η ειρηνευτική συμφωνία στην Ουκρανία καταρρέει, ρωσικά στρατεύματα συγκεντρώνονται στα σύνορα της Λιθουανίας, κυβερνοεπιθέσεις πλήττουν τη Γερμανία και το ΝΑΤΟ βρίσκεται μπροστά στην πιο κρίσιμη δοκιμασία της ιστορίας του. Δεν πρόκειται για πραγματική κρίση, αλλά για μια προσομοίωση που επιχειρεί να απαντήσει στο ερώτημα: Είναι η Ευρώπη έτοιμη για το αδιανόητο;
Το σενάριο
Ένα ψεύτικο βίντεο που φέρεται να δείχνει Γερμανούς στρατιώτες στη Λιθουανία να κακοποιούν ρωσόφωνους εφήβους αρχίζει να διακινείται στο διαδίκτυο. Λίγο αργότερα, κυβερνοεπίθεση πλήττει τις γερμανικές τράπεζες, θέτοντας εκτός λειτουργίας μεγάλο αριθμό ΑΤΜ. Στο Βίλνιους, η λιθουανική κυβέρνηση προειδοποιεί ότι ρωσικά στρατεύματα ενδέχεται να διασχίσουν τα σύνορά της, μια εξέλιξη που θα δοκίμαζε το ΝΑΤΟ, καθώς πρόκειται για μέλος της Συμμαχίας.
Τι θα συνέβαινε αν οι Ηνωμένες Πολιτείες δίσταζαν;
Το σενάριο δεν θεωρείται απίθανο από πολλούς ειδικούς, ιδίως καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιμένει ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο βάρος για την άμυνά της, την ώρα που η Ρωσία εμφανίζεται αποφασισμένη να αποκαταστήσει την επιρροή της στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ και βασικός υλικοτεχνικός πυλώνας του ΝΑΤΟ, είναι έτοιμη να ανταποκριθεί σε μια τέτοια πρόκληση και πώς θα αντιδρούσαν το Βερολίνο και οι σύμμαχοί του σε περίπτωση επίθεσης εναντίον κράτους-μέλους.
Σε αυτό το πλαίσιο, η WELT, σε συνεργασία με το Γερμανικό Κέντρο Πολεμικών Παιγνίων του Πανεπιστημίου Helmut Schmidt των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων, διοργάνωσε την 1η Δεκεμβρίου 2025 μία προσομοίωση. Απόστρατοι ανώτατοι αξιωματικοί, πρώην διεθνείς αξιωματούχοι, διπλωμάτες και ειδικοί στην ασφάλεια κλήθηκαν να λάβουν αποφάσεις σε Γερμανία, ΝΑΤΟ, Ρωσία και ΗΠΑ, προκειμένου ι να διαχειριστούν μια υποθετική κρίση που θα μπορούσε να εξελιχθεί σε ηπειρωτική σύγκρουση.
Το σκηνικό εκτυλίχθηκε σε δύο αίθουσες του Πανεπιστημίου της Bundeswehr στο Αμβούργο: η «Μπλε Ομάδα» εκπροσωπούσε τη γερμανική κυβέρνηση και η «Κόκκινη Ομάδα» τη ρωσική ηγεσία. Σε γιγαντοοθόνες, με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, η κρίση παρουσιαζόταν μέσα από σύντομα βίντεο και εικονικά δελτία ειδήσεων. Οι δύο πλευρές δεν είχαν άμεση επικοινωνία, αλλά ενημερώνονταν για κάθε κίνηση του αντιπάλου σε πραγματικό χρόνο, καθώς η προσομοίωση εξελισσόταν.
Η προσομοίωση ξεκίνησε με το εξής ερώτημα: Πώς αντιδρά η Ευρώπη όταν δοκιμάζεται;
Ημέρα Πρώτη
27 Οκτωβρίου 2026
Βερολίνο
Στο Βερολίνο, η ημέρα ξεκινά με αναφορές από Βίλνιους, Βαρσοβία και Βρυξέλλες, οι οποίες ενημερώνουν ότι ρωσικά στρατεύματα έχουν συγκεντρωθεί στα σύνορα με τη Λευκορωσία, σε πλήρη διάταξη μάχης. Ο καγκελάριος συγκαλεί σύσκεψη κρίσης, δηλώνοντας ότι στόχος είναι η στήριξη των συμμάχων και η ενεργή εμπλοκή της Γερμανίας.
Μόσχα
Η ρωσική πλευρά, ωστόσο, φαίνεται έτοιμη να προχωρήσει. Στο σενάριο της προσομοίωσης, το Κρεμλίνο επιδιώκει να ανατρέψει τη μεταψυχροπολεμική αρχιτεκτονική ασφαλείας και να επαναφέρει το ευρωπαϊκό status quo στο 1997. κατασκευάζει μία «ανθρωπιστική κρίση» στο Καλίνινγκραντ και ζητά διάδρομο μέσω Λιθουανίας, κίνηση που το Βίλνιους θεωρεί πρόσχημα για επίθεση.
Οι Ρώσοι επιτελείς εξετάζουν δύο επιλογές: Προέλαση προς το Βίλνιους ή αποκοπή του Διαδρόμου του Σουβάλκι, της στενής λωρίδας που συνδέει τις χώρες της Βαλτικής με το υπόλοιπο ΝΑΤΟ.
Η πρώτη επιλογή πρόκειται για προέλαση στην καρδιά της Λιθουανίας. Από τα σύνορα με τη Λευκορωσία έως το Βίλνιους η απόσταση είναι μόλις 30 χιλιόμετρα και το οδικό δίκτυο επιτρέπει ταχεία κίνηση στρατιωτικών δυνάμεων. «Το βασικό μειονέκτημα είναι ο υψηλός κίνδυνος στρατιωτικής κλιμάκωσης», επισημαίνει ανώτατος Ρώσος αξιωματικός.
Μια τέτοια κίνηση θα έθετε υπό ρωσικό έλεγχο την κεντρική αρτηρία της χώρας και θα έφερνε το Βίλνιους εντός της εμβέλειας των ρωσικών δυνάμεων. Το πιθανότερο είναι ότι οι ρωσικές δυνάμεις θα συναντούσαν τη γερμανική ταξιαρχία που σταθμεύει νότια της πρωτεύουσας, εξέλιξη που θα μπορούσε να ενεργοποιήσει το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ. Η αποφυγή της ενεργοποίησης του συμφωνεί η ρωσική πλευρά, αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα.
Η δεύτερη επιλογή, η αποκοπή του Διαδρόμου του Σουβάλκι, κρίνεται στρατηγικά πιο αποδοτική.
Πρόκειται για μια λωρίδα γης μήκους 65 χιλιομέτρων ανάμεσα στην Πολωνία και τη Λιθουανία, με το Καλίνινγκραντ στα δυτικά και τη Λευκορωσία στα ανατολικά. Αποτελεί τη μοναδική χερσαία σύνδεση του ΝΑΤΟ με τις χώρες της Βαλτικής και βρίσκεται σε μεγαλύτερη απόσταση από τη λιθουανική πρωτεύουσα. Είναι ένα στρατηγικό σημείο, καθώς αν αποκοπεί, η Εσθονία, η Λετονία και η Λιθουανία απομονώνονται από την υπόλοιπη Συμμαχία.
Η Μόσχα εκτιμά ότι η γερμανική ταξιαρχία στη Λιθουανία, ακόμη υπό συγκρότηση και χωρίς πλήρη αντιαεροπορική κάλυψη, δεν μπορεί να ανακόψει μια ταχεία επιχείρηση.
Βερολίνο
Από τη σκοπιά του Βερολίνου, η συγκυρία δεν είναι ευνοϊκή. Η γερμανική ταξιαρχία στη Λιθουανία βρίσκεται ακόμη υπό συγκρότηση και δεν αναμένεται να φτάσει σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα πριν από το 2027. Όταν ολοκληρωθεί, θα αριθμεί περίπου 5.000 στρατιώτες και θα αποτελείται από τρεις μονάδες μάχης, δύο γερμανικές και μία νατοϊκή. Ανάλογες δυνάμεις έχουν αναπτυχθεί και στη Λετονία και την Εσθονία.
Ακόμη και σε πλήρη ισχύ, όμως, οι ταξιαρχίες αυτές λειτουργούν ως αποτρεπτικός μηχανισμός και όχι ως δύναμη που μπορεί να κρίνει έναν πόλεμο. Στόχος τους είναι να διασφαλίσουν ότι οποιαδήποτε επίθεση θα εμπλέξει άμεσα ολόκληρη τη Συμμαχία, και, πρωτίστως, να αποτρέψουν τη Ρωσία από μια τέτοια κίνηση.
Παρά ταύτα, η Bundeswehr επιδιώκει να εμφανιστεί έτοιμη. Ο Γενικός Επιθεωρητής των Γερμανικών Ενόπλων Δυνάμεων προτείνει την έναρξη «ενισχυμένων εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων στη Λιθουανία», με αποστολή γερμανικών δυνάμεων για ασκήσεις δια θαλάσσης και οδικώς μέσω Πολωνίας, περνώντας από τον Διάδρομο του Σουβάλκι. (Στην πράξη, μια τέτοια μετακίνηση θα απαιτούσε εβδομάδες.) Το πολεμικό ναυτικό κινητοποιείται, ενώ πλοία αποπλέουν από γερμανικά λιμάνια, διαδικασία που θα διαρκούσε ημέρες υπό πραγματικές συνθήκες.
Η Γερμανία διαθέτει επίσης τρία αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης, εξοπλισμένα με ραντάρ για την επιτήρηση του εναέριου χώρου και την αναχαίτιση εχθρικών αεροσκαφών, πυραύλων ή drones. Παράλληλα, οι υπηρεσίες πληροφοριών λαμβάνουν εντολή να εντείνουν τη συλλογή δεδομένων, ώστε καμία ρωσική κίνηση να μη μείνει απαρατήρητη. Πολωνία και Λιθουανία ενισχύουν τις θέσεις τους γύρω από τον Διάδρομο του Σουβάλκι.
Μόσχα
Η ρωσική πλευρά θεωρεί ότι το Βερολίνο αντιδρά διστακτικά, παρά τον κίνδυνο ευρείας σύγκρουσης. Ωστόσο, η ανάπτυξη γερμανικών πλοίων αντιαεροπορικής άμυνας στη Βαλτική και η αποστολή επιπλέον στρατευμάτων στη Λιθουανία, σε συνδυασμό με τις ενισχύσεις Πολωνίας και Λιθουανίας στον Διάδρομο του Σουβάλκι, επιταχύνουν τους υπολογισμούς.
«Πρέπει να κινηθούμε γρήγορα», λέει ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων.
Και κινούνται.
Ημέρα Δύο
28 Οκτωβρίου 2026
Νότια Λιθουανία
Η Μόσχα κινείται με ταχύτητα. Λίγες ώρες μετά τα μεσάνυχτα, ρωσικές δυνάμεις εισέρχονται στη Λιθουανία από τη Λευκορωσία, ενώ ταυτόχρονα μονάδες από το Καλίνινγκραντ προελαύνουν από την άλλη πλευρά. Σε λιγότερο από 24 ώρες συναντώνται στη στρατηγικής σημασίας πόλη Μαριγιαμπόλε, όπου συγκλίνουν βασικές οδοί μεταφοράς.
Η Μόσχα μιλά για «ειρηνευτική αποστολή» που συνοδεύει ανθρωπιστική νηοπομπή. Στην πράξη πρόκειται για βαριά τεθωρακισμένη δύναμη. Οι Λιθουανοί είχαν αρχίσει να σκάβουν αντιαρματικά χαρακώματα και να τοποθετούν νάρκες στις συνοριακές περιοχές κοντά στο Καλίνινγκραντ και τη Λευκορωσία για να αποτρέψουν την είσοδο στρατευμάτων. Ωστόσο, η χώρα διαθέτει περιορισμένες στρατιωτικές δυνατότητες και δεν έχει δικά της μαχητικά αεροσκάφη.
Οι ρωσικές δυνάμεις ελέγχουν πλέον τη μοναδική χερσαία σύνδεση των χωρών της Βαλτικής με το ΝΑΤΟ και εγκαθιστούν ζώνη αποκλεισμού με νάρκες, πυραυλικά συστήματα, drones και αντιαεροπορική άμυνα.
Η Ρωσία έχει εισβάλει σε χώρα του ΝΑΤΟ.
Βερολίνο
Ο καγκελάριος ενημερώνεται για την εισβολή. «Πρέπει να περάσουμε από τις διαβουλεύσεις στη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας», δηλώνει ο υπουργός Άμυνας. Η ενεργοποίηση του ΝΑΤΟ απαιτεί ομοφωνία, και οι ΗΠΑ θεωρούνται πλέον αστάθμητος παράγοντας. Ο υπουργός Εξωτερικών ζητά άμεση επικοινωνία με την Ουάσιγκτον.
Μόσχα
Το Κρεμλίνο, επίσης, αποφασίζει να απευθυνθεί στους Αμερικανούς, καθώς επιδιώκει να αποσυνδέσει τις ΗΠΑ από την Ευρώπη.
«Πρέπει να επιδιώξουμε τη ρήξη ανάμεσα στην Αμερική και την Ευρώπη σε αυτή την κρίσιμη συγκυρία», λέει ο υπουργός Εξωτερικών. Ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων συμπληρώνει: «Σε διμερές επίπεδο, θα καταστήσουμε σαφές ότι θεωρούμε τις Ηνωμένες Πολιτείες διαμεσολαβητή και όχι οργανικό μέρος του ΝΑΤΟ».
Η Μόσχα επιδιώκει απευθείας συμφωνία με την Ουάσινγκτον, ιδανικά μέσω μιας συνόδου κορυφής μεταξύ των δύο προέδρων. «Στην ατζέντα θα περιλαμβανόταν μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ευρώπη», λέει ο Ρώσος πρόεδρος, «καθώς και οι διμερείς οικονομικές σχέσεις».
Ο Ρώσος πρόεδρος επικοινωνεί με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, ο οποίος εκφράζει ανησυχία για την παρουσία ρωσικών στρατευμάτων στη Λιθουανία, χωρίς, όμως, να θέτει τις κόκκινες γραμμές των ΗΠΑ, να ζητηθεί αποχώρηση ή να διατυπωθούν απειλές για συνέπειες.
Ουάσινγκτον
Οι Αμερικανοί εμφανίζονται επιφυλακτικοί.
Η Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας του Νοεμβρίου 2025 σηματοδοτεί το τέλος της εποχής κατά την οποία οι ΗΠΑ λειτουργούσαν ως ο μοναδικός εγγυητής της παγκόσμιας τάξης. Στις προτεραιότητες της Ουάσινγκτον, πρώτο έρχεται το Δυτικό Ημισφαίριο, ακολουθεί η Ασία, με έμφαση στην Κίνα και τον Ινδο-Ειρηνικό, και τρίτη η Ευρώπη.
Στην προσομοίωση, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών αναλαμβάνει ρόλο διαμεσολαβητή, διατηρώντας επαφές τόσο με τη Μόσχα όσο και με το Βερολίνο, σε κλειστή τηλεδιάσκεψη με τη συμμετοχή του Γερμανού καγκελάριου, του Πολωνού πρωθυπουργού και του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ.
Κύριος στόχος της Ουάσινγκτον είναι να αποφευχθεί μια νέα εμπλοκή σε ευρωπαϊκό πόλεμο. «Υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για το αν οι ΗΠΑ θα πρέπει να εμπλακούν σε μια σύγκρουση που θεωρούσαμε πως είχε ουσιαστικά κλείσει πριν από μήνες», δηλώνει, αναφερόμενος στην Ουκρανία.
Βερολίνο και Βαρσοβία αντιδρούν. «Δεχόμαστε επίθεση», επιμένει ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών. «Η ειρήνη διατηρείται μόνο μέσω της ισχύος», προσθέτει ο Πολωνός πρωθυπουργός, θέση που συμμερίζεται και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, εκφράζοντας ανησυχία για τη διαθεσιμότητα αμερικανικών δυνάμεων στην ανατολική Ευρώπη.
Παρά την παρουσία περίπου 2.000 Αμερικανών στρατιωτών στις χώρες της Βαλτικής, η αμερικανική στήριξη δεν θεωρείται δεδομένη, καθώς η Ουάσιγκτον επανεξετάζει τη συνολική παγκόσμια στρατηγική της.
Η αμερικανική θέση είναι σαφής. «Δεν θέλουμε να υπονομεύσουμε τη βάση που έχει διαμορφωθεί για μια πιο εποικοδομητική σχέση με τη Ρωσία, συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής», δηλώνει ο υπουργός. Η Ουάσινγκτον απορρίπτει νέες κυρώσεις και αποφεύγει ακόμη και τη συζήτηση για ενεργοποίηση του Άρθρου 5.
Στην πράξη, το ΝΑΤΟ παραμένει αδρανές.
Η κλήση ολοκληρώνεται.
Ημέρα Τρίτη
29 Οκτωβρίου 2026
Μόσχα
Η Ρωσία επιχειρεί να αξιοποιήσει το πλεονέκτημά της. Στο Κρεμλίνο εξετάζουν πώς θα «αδρανοποιήσουν» τη Γερμανία, κρίσιμο κόμβο της νατοϊκής εφοδιαστικής αλυσίδας, μέσω του οποίου θα περνούσαν ενισχύσεις προς το μέτωπο.
Η στρατηγική που συζητείται είναι «καρότο και μαστίγιο». Το «μαστίγιο» περιλαμβάνει στοχευμένα πλήγματα σε γερμανικές υποδομές: Σε σιδηροδρομικά δίκτυα, στο λιμάνι του Μπρέμερχαβεν, βασικό σημείο άφιξης αμερικανικού εξοπλισμού, σε τερματικούς σταθμούς LNG, σε ενεργειακές εγκαταστάσεις και σε βιομηχανικούς κόμβους. Πρόκειται για στρατηγική κορεσμού, καθώς εκτιμούν ότι η γερμανική αντιαεροπορική και αντιπυραυλική άμυνα είναι περιορισμένη, ιδίως απέναντι σε drones.
Προς το παρόν, ωστόσο, η Μόσχα κρατά το «μαστίγιο» στο συρτάρι και επενδύει στο «καρότο»: Οικονομικά κίνητρα και ενεργειακές συμφωνίες. Από το καλοκαίρι του 2026 προωθεί μακροπρόθεσμα συμβόλαια φυσικού αερίου με εκπτώσεις και επενδυτικές υποσχέσεις, στοχεύοντας ιδιαίτερα σε κύκλους των ανατολικών γερμανικών κρατιδίων και σε πολιτικούς με παραδοσιακά φιλικές θέσεις προς τη Ρωσία.
Βερολίνο
Το Βερολίνο απορρίπτει τα ανοίγματα της Μόσχας. Η γερμανική κυβέρνηση σκληραίνει τη στάση της: Σταματά τη χορήγηση βίζας σε Ρώσους επιχειρηματίες, διακόπτει τους εναπομείναντες ενεργειακούς δεσμούς και πιέζει για αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων στην Ευρώπη.
Παράλληλα, στοχεύει τον ρωσικό «σκιώδη στόλο» πετρελαιοφόρων που παρακάμπτει τις κυρώσεις. Στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της Γερμανίας, πλοία ελέγχονται και απομακρύνονται, με στόχο τη δημιουργία συντονισμένου μετώπου στη Βαλτική μαζί με Πολωνία, Φινλανδία και τις χώρες της Βαλτικής.
Το Βερολίνο προχωρά και σε μια πρωτοφανή κίνηση: Εξετάζει την κήρυξη Spannungsfall, μιας συνταγματικής κατάστασης αυξημένης ετοιμότητας σε περίπτωση επικείμενης ένοπλης απειλής. Το μέτρο ενεργοποιεί έκτακτες αρμοδιότητες, επιταχύνει τη στρατιωτική προετοιμασία και επιτρέπει στην κυβέρνηση να κατευθύνει τη βιομηχανική παραγωγή προς τις ανάγκες των ενόπλων δυνάμεων. Αν και το κοινοβουλευτικό εμπόδιο είναι υψηλό, τα δύο τρίτα της Bundestag πρέπει να το εγκρίνουν, η κίνηση πετυχαίνει.
Η Γερμανία τίθεται σε καθεστώς πολεμικής ετοιμότητας και επαναφέρει την υποχρεωτική στράτευση.
Μόσχα
Στο Κρεμλίνο εμφανίζονται ψύχραιμοι. «Δεν βλέπω καμία ουσιαστική ενίσχυση του ΝΑΤΟ», σχολιάζει ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων. «Έχουμε επιτεθεί σε χώρα-μέλος και η αντίδραση του Βερολίνου παραμένει περιορισμένη».
Ωστόσο, η γερμανική απόφαση να στοχοποιήσει τον ρωσικό «σκιώδη στόλο» εξοργίζει τη Μόσχα. Το Κρεμλίνο ανακοινώνει ότι στο εξής πολεμικά πλοία θα συνοδεύουν τα ρωσικά δεξαμενόπλοια στη Βαλτική, κίνηση που αυξάνει τον κίνδυνο άμεσης στρατιωτικής αντιπαράθεσης σε περίπτωση επιθεώρησης από χώρα του ΝΑΤΟ.
Βερολίνο
Στο Βερολίνο, το μήνυμα γίνεται σαφές. «Είμαστε έτοιμοι να σταματήσουμε αυτά τα πλοία;» ρωτά ο καγκελάριος.
«Αν κάνουμε πίσω τώρα, θα πρόκειται για υποχώρηση», απαντά ο υπουργός Άμυνας, προειδοποιώντας ότι η απλή καταγραφή περιστατικών δεν αρκεί.
Ο καγκελάριος θέτει το ερώτημα ευθέως: «Αν υπάρξει ρωσική παρέμβαση, είμαστε έτοιμοι να χρησιμοποιήσουμε πραγματικά πυρά;»
Για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες, το Βερολίνο καλείται να σταθμίσει το ενδεχόμενο άμεσης σύγκρουσης, χωρίς τη βεβαιότητα της αμερικανικής κάλυψης.
Νότια Λιθουανία
Η μάχη διεξάγεται και στο πεδίο της εικόνας. Η ρωσική «ανθρωπιστική αυτοκινητοπομπή» διασχίζει τον κατεχόμενο διάδρομο προς το Καλίνινγκραντ, με φορτηγά που, σύμφωνα με τη Μόσχα, μεταφέρουν τρόφιμα και φάρμακα. Ρωσικά τηλεοπτικά συνεργεία καταγράφουν σκηνές ευγνωμοσύνης πολιτών, ενώ στρατιώτες ασφαλίζουν τη διαδρομή. Το αφήγημα είναι σαφές: Η Ρωσία εμφανίζεται ως προστάτιδα.
Βερολίνο
Η γερμανική κυβέρνηση ανησυχεί για την επικράτηση του ρωσικού αφηγήματος και ξεκινά εκστρατεία ενημέρωσης, επιδιώκοντας να αποδομήσει το «ανθρωπιστικό» προφίλ της Μόσχας και να παρουσιάσει την εισβολή ως απειλή για την παγκόσμια ειρήνη.
Παράλληλα, εξετάζει τις στρατιωτικές επιλογές. Νομικά, η Γερμανία θα μπορούσε να συνδράμει τη Λιθουανία ακόμη και χωρίς ενεργοποίηση του Άρθρου 5, βάσει της αρχής της συλλογικής αυτοάμυνας. Το ζήτημα, όμως, είναι πολιτικό: Θα δράσει μόνη της, σε ευρωπαϊκό σχήμα ή μόνο υπό ενιαία νατοϊκή ομπρέλα;
Το Βερολίνο απορρίπτει το ενδεχόμενο μεμονωμένης δράσης και στρέφεται στη ρήτρα αμοιβαίας βοήθειας της ΕΕ, το άρθρο 42(7). Εάν η Λιθουανία το ζητήσει, η Γερμανία, μαζί με Γαλλία και Πολωνία, είναι έτοιμη να προωθήσει ευρωπαϊκή απάντηση.
Η «Μπλε Ομάδα» προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο σύγκρουσης στην Ευρώπη χωρίς την Αμερική.
Μόσχα
«Πρέπει να υπονομεύσουμε τη γερμανική πρωτοβουλία», λέει ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών. Η Μόσχα επιχειρεί να κινητοποιήσει την Ουγγαρία, τη Σλοβακία και ενδεχομένως την Τσεχία ως «φίλους της ειρήνης», με στόχο να μπλοκάρουν αποφάσεις υπέρ της Λιθουανίας σε ΕΕ και ΝΑΤΟ.
Βρυξέλλες
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ αναζητεί εναλλακτική στο Άρθρο 5: Ενεργοποίηση των περιφερειακών αμυντικών σχεδίων για τις χώρες της Βαλτικής και την Κεντρική Ευρώπη. Το σχέδιο θα έδινε στον ανώτατο συμμαχικό διοικητή (SACEUR) ευρύτερες αρμοδιότητες μετακίνησης δυνάμεων. Δεν απαιτεί τυπική ενεργοποίηση του Άρθρου 5, αλλά προϋποθέτει πολιτική συναίνεση και κυρίως τη συγκατάθεση των ΗΠΑ.
Ουάσινγκτον
Η αμερικανική πλευρά δεν απορρίπτει εξαρχής την πρόταση, θέτει όμως όρους: Οι Ευρωπαίοι να διαθέσουν τα αναγκαία στρατεύματα, να υπάρξει ομοφωνία εντός ΝΑΤΟ, κάτι που είναι δύσκολο λόγω Ουγγαρίας, Τουρκίας και Σλοβακίας, και να αποφευχθεί άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση με τη Ρωσία.
Στην πράξη, οι ΗΠΑ είναι διατεθειμένες να διατηρήσουν τη νατοϊκή δομή διοίκησης και να παρέχουν πληροφορίες. Δεν προτίθενται, όμως, να μετακινήσουν στρατεύματα ανατολικά ούτε να πλήξουν ρωσικούς στόχους.
Βαρσοβία
Ο Πολωνός πρωθυπουργός προτείνει να δοκιμαστεί η Μόσχα: Θα επιβάλει πράγματι την αξίωσή της επί του διαδρόμου με τη βία; προτείνει την αποστολή ανθρωπιστικών αεροσκαφών στη Λιθουανία, με συνοδεία μαχητικών του ΝΑΤΟ και εκ των προτέρων ενημέρωση της Ρωσίας για τις διαδρομές. Αν υπάρξει αντίδραση, το βάρος της κλιμάκωσης θα πέσει στη Μόσχα. Η Πολωνία δηλώνει έτοιμη να συμβάλει, εφόσον η αποστολή εγκριθεί συλλογικά.
Βερολίνο
Η γερμανική κυβέρνηση προχωρά στην εφαρμογή του Spannungsfall, με ενεργοποίηση εφέδρων και προετοιμασία υποχρεωτικής στράτευσης. Ωστόσο, τίθεται το κρίσιμο ερώτημα: Ποιος είναι ο τελικός στόχος της Ρωσίας;
«Να αποδείξει ότι ΝΑΤΟ και ΕΕ δεν μπορούν να δράσουν», εκτιμά ο υπουργός Άμυνας.
«Και στη συνέχεια να κάνει τις χώρες της Βαλτικής ρωσικές», συμπληρώνει ο καγκελάριος.
Νότια Λιθουανία
Δύο ημέρες μετά την εισβολή, η Ρωσία οχυρώνει τον διάδρομο: Χαρακώματα, ναρκοπέδια, πυροβολικό, άρματα και ενισχυμένη αντιαεροπορική άμυνα. Κάθε ώρα που περνά αυξάνει το κόστος μιας αντεπίθεσης και μεταφέρει το βάρος της κλιμάκωσης στο ΝΑΤΟ.
Για να ανακτήσει το έδαφος, η Συμμαχία θα πρέπει να πλήξει τον ρωσικό διάδρομο.
Μόσχα
Στο Κρεμλίνο εκτιμούν ότι το ΝΑΤΟ δύσκολα θα ρισκάρει μια τέτοια απόφαση. «Θα σήμαινε πολλούς νεκρούς», λέει ο υπουργός Εξωτερικών.
Στο παρασκήνιο, παραμένει πάντα ένα ενδεχόμενο: Η πυρηνική απειλή. Το αν θα χρησιμοποιηθεί ή απλώς θα επιστρατευθεί ως εκβιασμός, παραμένει ανοιχτό.
Βερολίνο
Η επέκταση του ρωσικού διαδρόμου θεωρείται νέα κλιμάκωση. «Θα μπορούσε να δικαιολογήσει επίθεση, αλλά δεν πρέπει να τους κάνουμε τη χάρη», λέει ο υπουργός Άμυνας. Ωστόσο, ο χρόνος λειτουργεί υπέρ της Μόσχας.
Η Λιθουανία ενεργοποιεί τη ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της ΕΕ. Ο γενικός επιθεωρητής των Γερμανικών Ενόπλων Δυνάμεων υποβάλλει πρόταση για άμεση γερμανική υποστήριξη: την Ευρωπαϊκή Ικανότητα Ταχείας Ανάπτυξης, μια ευρωπαϊκή δύναμη έως και 5.000 στρατιωτών. Το Βερολίνο θέλει να την τοποθετήσει γύρω από τον ρωσικό διάδρομο, για να αποτρέψει τις δυνάμεις του Κρεμλίνου από το να εισβάλουν και να καταλάβουν επιπλέον εδάφη, και αναλαμβάνει τη διοίκηση και τον επιχειρησιακό σχεδιασμό.
Η ευρωπαϊκή δύναμη δεν σχεδιάστηκε ποτέ για εδαφική άμυνα. Η εντολή της είναι οι εκκενώσεις, οι αποστολές σταθεροποίησης, η επιτήρηση. Αλλά προς το παρόν, είναι καλύτερο από το τίποτα.
Είναι η τελευταία απόφαση της «Μπλε Ομάδας».
Η προσομοίωση πλησιάζει στο τέλος της. Η Ρωσία έχει καταλάβει τον χερσαίο διάδρομο. Το ΝΑΤΟ δεν έχει αναλάβει δράση ως απάντηση στην κατάληψη εδάφους ενός μέλους της συμμαχίας. Και η Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες συγκεντρώνουν μια μικρή δύναμη, χωρίς αμερικανική συμμετοχή, για να αμφισβητήσουν μόνες τους τη ρωσική κατοχή.
Αμβούργο
Επιστροφή στην πραγματικότητα. Στο Πανεπιστήμιο της Bundeswehr, η άσκηση ολοκληρώνεται. Η «Κόκκινη Ομάδα» θεωρεί την ευρωπαϊκή αντίδραση ανεπαρκή. Ο Αλεξάντερ Γκαμπούεφ, που υποδύθηκε τον Ρώσο πρόεδρο, χαρακτήρισε την προσομοίωση ως «μία από τις πιο καταθλιπτικές εμπειρίες στην επαγγελματική μου καριέρα μέχρι στιγμής».
Από την οπτική τους γωνία, η αντίδραση της Γερμανίας ειδικότερα ήταν πολύ κατώτερη από αυτό που θα απαιτούνταν για να σταματήσει η ρωσική προέλαση.
Η «Μπλε Ομάδα» επικεντρώθηκε στη διαχείριση της κρίσης και στον συντονισμό, αλλά, όπως παραδέχθηκαν οι διοργανωτές, απέφυγε το ένα βήμα που θα άλλαζε τους υπολογισμούς της Μόσχας: Τη στρατιωτική δράση.
Η προσομοίωση ολοκληρώθηκε αφήνοντας κρίσιμα ερωτήματα ανοιχτά. Διατηρεί η Ρωσία τον διάδρομο; Ενεργοποιεί τελικά το ΝΑΤΟ τα αμυντικά του σχέδια; Μπορεί η Ευρώπη να κινηθεί χωρίς τις Ηνωμένες Πολιτείες; Εμπλέκεται η γερμανική ταξιαρχία; Θα μπορούσε πράγματι να πετύχει μια ρωσική προέλαση;
Καμία από αυτές τις απαντήσεις δεν δόθηκε και αυτό δεν ήταν ο στόχος. Η προσομοίωση επιδίωκε να φωτίσει τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνει αποφάσεις η Γερμανία, να αναδείξει τις αδυναμίες του μοντέλου της και να εξετάσει τι σημαίνουν όλα αυτά για τη συνοχή και την αξιοπιστία της Συμμαχίας.
Ανέδειξε όμως ένα κρίσιμο συμπέρασμα: Η αποτροπή δεν καταρρέει τη στιγμή της σύγκρουσης. Καταρρέει πολύ νωρίτερα.
Πηγή: skai.gr