Νέο σόου έστησε στην Ολομέλεια της Βουλής η Ζωή Κωνσταντοπούλου για να
αποφύγει την συζήτηση και την ψηφοφορία για τις αιτήσεις άρσης της
βουλευτικής της ασυλίας. Η Πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας ζήτησε την
αναβολή της συνεδρίασης υποστηρίζοντας ότι κατά την επεξεργασία των
υποθέσεων στην επιτροπή Δεοντολογίας υπήρξε θύμα «κακοποιητικής
συμπεριφοράς» και «τραμπουκισμών» από τον πρόεδρο της Επιτροπής Γιώργο
Γεωργαντά και βουλευτές της ΝΔ.
Στην συνέχεια η κυρία Κωνσταντοπούλου ζήτησε την εξαίρεση από την έδρα της
Ολομέλειας του κ. Γεωργαντά υποστηρίζοντας ότι τηρεί μεροληπτική στάση
απέναντι της. Για να στηρίξει το επιχείρημά της κατέθεσε για τα πρακτικά
φωτογραφίες του που εμφανίζουν τον Άδωνι Γεωργιάδη να αγκαλιάζει τον κ.
Γεωργαντά.
«Δεν μπορείτε να προεδρεύετε. Έχετε προβεί σε απαράδεκτες πράξεις υπέρ του
Άδωνι Γεωργιάδη, του μηνυτή μου. Φροντίσατε να του δώσετε το λόγο κατά
παράβαση του κανονισμού και να με συκοφαντήσει ενώ δεν δώσατε σε εμένα το
λόγο. Καταθέτω φωτογραφίες με τον Γεωργιάδη να σας αγκαλιάζει και να σας
φιλάει για την βοήθεια που του προσφέρατε. Μπορείτε εσείς να προεδρεύετε;
Έχετε ξεκάθαρη μεροληψία εναντίον μου» είπε χαρακτηριστικά η κυρία
Κωνσταντοπούλου με τον κ. Γεωργαντά να της λέει «μην ποινικοποιείτε τα
γενέθλια. Είχα γενέθλια και μου ευχήθηκε ο κ. Γεωργιάδης».
Κωνσταντοπούλου: Δεν κατάλαβα; είχατε γενέθλια στις 14 Μαΐου;
Γεωργαντάς: Είχα στις 7 Μαίου αλλά τότε βρεθήκαμε και μου ευχήθηκε
Κωνσταντοπούλου: Αστεία δικαιολογία. Σας ευχήθηκε δήθεν στα γενέθλια την
ημέρα που μου αφαιρούσατε τον λόγο και τον δίνατε στον Γεωργιάδη. Μας είπατε
ότι τα φιλιά ήταν αναδρομικά. Καλύτερη ομολογία του πως διαπλέκεστε,
μηχανορραφείτε και μεταξύ σας τα οργανώνετε δεν υπάρχει
Νωρίτερα, η Πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας υποστήριξε ότι ο κ. Γεωργαντάς
είπε ψέματα αναφορικά με την ακριβή ημέρα ενημέρωσης της διαβίβασης των
εναντίον της δικογραφιών. «Είπατε ψέματα για να με συκοφαντήσετε και τα
διανθίσατε τα ψέματα στην επιτροπή ενώ απουσίαζα. Με την συνεπικουρία και
άλλων βουλευτών που με εξύβριζαν όπως ο Κτιστάκης που με είπε ανήθικη.
Επιτρέψατε μια διαδικασία άγρια και κακοποιητική. Χτυπούσατε τα χέρια σας
και ωρυόσασταν για να ολοκληρωθεί όπως εσείς θέλετε η συνεδρίαση. Εγώ δεν
ακούστηκα και δεν με ενημερώσατε ποιες δικογραφίες θα συζητηθούν. Έχετε
υποπέσει σε βαρύτατα δεοντολογικά πειθαρχικά παραπτώματα και ποινικά
αδικήματα και δεν μπορείτε να προεδρεύετε. Έχω υποβάλει αίτημα και οφείλετε
να το θέσετε σε συζήτηση και ψηφοφορία».
Σε άλλο σημείο περιγράφοντας τις συνθήκες που βίωσε, όπως είπε, κατά την
συνεδρίαση της Επιτροπής Δεοντολογίας την περασμένη εβδομάδα ανέφερε: «Έγινε
άγρια συνεδρίαση την περασμένη Παρασκευή στην Επιτροπή Δεοντολογίας με
κακοποιητικές συμπεριφορές και τραμπουκισμούς από τον πρόεδρο της επιτροπής
Γεωργαντά και τον βουλευτή της ΝΔ Β. Υψηλάντη που άσκησε σωματική απειλή
εναντίον μου. Απείλησε μέσα στην επιτροπή. Ο Κτιστάκης με συκοφάντησε.
Ουδέποτε έγινε νόμιμη συνεδρίαση. Ο Γεωργαντάς υπέπεσε σε παράβαση
καθήκοντος και κατάχρηση εξουσίας. Αντί να αποχωρήσει επιχειρούσε να με
κανοναρχίσει. Ολόκληρη η αντιπολίτευση αποχώρησε καταγγέλλοντας και στην
συνέχεια εμφανίστηκε δήθεν έκθεση υπέρ της άρσης ασυλίας μου».
Να σημειωθεί ότι στην Ολομέλεια της Βουλής συζητούνται δύο δικογραφίες, η
πρώτη σχηματίστηκε μετά από μήνυση για συκοφαντική δυσφήμιση που κατέθεσε ο
Άδωνις Γεωργιάδης ενώ η δεύτερη είναι μηνυτήρια αναφορά των δικαστών της
υπόθεσης των Τεμπών για διατάραξη της δίκης.
Αιχμές Καιρίδη κατά Κωνσταντοπούλου ότι κρύβεται
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΝΔ Δημήτρης Καιρίδης, ανέφερε στην
τοποθέτηση ότι ο ρόλος των βουλευτών είναι συγκεκριμένος «Δεν μπαίνουμε στην
ουσία, στην όποια ουσία της υπόθεσης, τις αιτιάσεις της θα της πει στο
δικαστήριο, κι εκεί θα υπερασπιστεί τον εαυτό της, όπως κάθε πολίτης
δικαιούται», ανέφερε, υπενθυμίζοντας ότι και τις προβλέψεις τις τελευταίας
συνταγματικής αναθεώρησης, με την οποία η Βουλή δεν μπαίνει στην ουσία της
υπόθεσης.
Ο κ. Καιρίδης άφησε αιχμές κατά της κυρίας Κωνσταντοπούλου, την οποία
κατηγόρησε ότι κρύβεται, λέγοντας ότι περίμενε η πρόεδρος της Πλεύσης
Ελευθερίας να θέλει την άρση της ασυλίας της αλλά και την επίσπευση της
υπόθεσης για να καθαρίσει το όνομά της. «Εκείνη επιλέγει να κρύβεται. Ενώ
θέλει τις άρσεις όλων των άλλων και μας έχει πει ότι είναι υπέρ επί της
αρχής, έρχεται εδώ και κρύβεται. Και εφευρίσκει και διαδικαστικά ζητήματα σε
μια δικογραφία που παρέλαβε προ διμήνου», είπε.
Υπενθυμίζοντας ότι σε προγενέστερη υπόθεση για παρακώλυση συγκοινωνιών, η
Βουλή ψήφισε αρνητικά στην άρση της ασυλίας της κυρία Κωνσταντοπούλου, καθώς
κατέληξε ότι θεωρήθηκε πολιτική δραστηριότητα, ο κ. Καιρίδης ανέφερε ότι τα
όσα έγιναν στο δικαστήριο της Λάρισας δεν εμπίπτουν στην πολιτική
δραστηριότητα. «Ξεκαθαρίστε τις ιδιότητές σας. Δεν γίνεται εκεί να είστε
πολιτικός κι εδώ συνήγορος. Εκεί ήσασταν ως συνήγορος και όχι ως βουλευτής»,
είπε απευθυνόμενος στην πρόεδρο της Πλεύσης Ελευεθρίας.
Για τη μήνυση του κ. Γεωργιάδη εις βάρος της για συκοφαντική δυσφήμιση, ο κ.
Καιρίδης ανέφερε ότι «υπήρξε πρόσκλησή του να ανακαλέσετε, του είπατε ότι
είναι “κότα”, έκανε μήνυση», στην οποία απάντησε με μήνυση και η ίδια και
εκτίμησε ότι και οι δύο υποθέσεις θα συνεκδικαστούν. Μάλιστα, με διάθεση
χιούμορ, ο κ. Καιρίδης είπε: «Κι οι κότες έχουν δικαιώματα».
Εντύπωση πάντως προκάλεσε η παρέμβαση του Δημήτρη Τζανακόπουλου, που
υποστήριξε ότι η κυρία Κωνσταντοπούλου, στην υπόθεση των δικαστηρίων στη
Λάρισα, δεν λειτούργησε μόνο ως δικηγόρος αλλά και με την πολιτική της
ιδιότητα. Μάλιστα, έκανε λόγο για εργαλειοποίηση της δικαιοσύνης και ότι
πίσω από τη δίωξή της υποκρύπτεται πολιτική σκοπιμότητα, εκτιμώντας ότι αν
ήταν κάποιος άλλος δικηγόρος, δεν θα είχε κινηθεί ποινική διαδικασία εις
βάρος του.
Την πρόθεση του ΚΚΕ να μην μετέχει στην ψηφοφορία ανακοίνωσε ο
κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του κόμματος Νίκος Καραθανασόπουλος,
σημειώνοντας ότι «σε λίγο θα μετατραπεί η Βουλή σε εισαγγελικό γραφείο», και
πρόσθεσε ότι «έχει παραγίνει το κακό με ανούσιες αντιπαραθέσεις που
συντηρούν τεχνητή ένταση με ευθύνες της πλειοψηφίας.
Παρέμβαση έκανε και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Δημήτρης
Μάντζος, που ανέφερε ότι η διαδικασία με τις προθεσμίες δεν τηρήθηκε,
προσθέτοντας ότι «είναι κάτι που πρέπει να το επικαλεστεί στο δικαστήριο
ώστε να εκτιμηθεί, είναι σοβαρό δικονομικό ζήτημα». Πιο επικριτικός
εμφανίστηκε στην υπόθεση της μήνυσης του Άδωνι Γεωργιάδη. «Έχουμε μια κατά
συρροή και κατ’ εξακολούθηση ανταλλαγή εγκλήσεων και υβριστικών
χαρακτηρισμών εντός της αίθουσας του κοινοβουλίου», είπε, κάνοντας λόγο για
«προγραμματισμένη και προς άγραν επικοινωνίας» αντιπαράθεση με σκοπό να
προβληθούν στην τηλεόραση και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Βουλή: Η Ολομέλεια αποφάσισε την άρση ασυλίας της Ζωής Κωνσταντοπούλου
Υπέρ της άρσης της ασυλίας της επικεφαλής της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωής
Κωνσταντοπούλου, αποφάσισε η Βουλή
Να αρθεί η ασυλία της επικεφαλής της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωής
Κωνσταντοπούλου, αποφάσισε η Βουλή κατά τη διάρκεια της ψηφοφορίας που
πραγματοποιήθηκε νωρίτερα, το μεσημέρι της Τρίτης (19/5), στην Ολομέλεια.
Για την πρώτη υπόθεση που αφορούσε δικογραφία που εστάλη στη Βουλή μετά από
μήνυση που της είχε υποβάλει ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, υπερ
ψήφισαν 228 βουλευτές εκ των οποίων οι 162 τάχθηκαν υπερ της άρσης ασυλίας,
53 ψήφισαν κατά, ενώ 13 τάχθηκαν «παρών».
Για τη δεύτερη υπόθεση που σχετιζόταν με όσα έγιναν στη δίκη για την
τραγωδία των Τεμπών ψήφισαν 244 βουλευτές, εκ των οποίων οι 177 τάχθηκαν
υπέρ, οι 54 κατά, ενώ 13 τάχθηκαν «παρών».
Στα εγκαίνια της νέας γραμμής παραγωγής της Coca-Cola Τρία Έψιλον στο
Σχηματάρι δίνει το «παρών» ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Μετά από τρεις μέρες στο συνέδριο της ΝΔ όπου όλα ήταν μπλε χαίρομαι
ιδιαίτερα γι’ αυτήν τη χρωματική αλλαγή» ανέφερε χαριτολογώντας ο πρωθυπουργός
Κυριάκος Μητσοτάκης, ανεβαίνοντας στο βήμα της εκδήλωσης για τα εγκαίνια νέας
γραμμής παραγωγής της μονάδας της Coca-Cola Τρία Έψιλον στο Σχηματάρι. Τόνισε
ότι πρόκειται για μια νέα επένδυση που ενισχύει την παραγωγή, την καινοτομία
και την απασχόληση στη χώρα μας. Επισήμανε ακόμη ότι, η περίσταση αποκτά
ξεχωριστή σημασία, καθώς μια εταιρεία με βαθιές ελληνικές ρίζες και διεθνές
αποτύπωμα, η Coca-Cola 3E, επενδύει δυναμικά στο μέλλον της ελληνικής
βιομηχανίας, επιβεβαιώνοντας έμπρακτα την εμπιστοσύνη της στις δυνατότητες της
ελληνικής οικονομίας και των ανθρώπων της. Όπως είπε, η νέα αυτή γραμμή
παραγωγής δεν αποτελεί μόνο μια σημαντική επιχειρηματική κίνηση αλλά είναι ένα
ακόμη βήμα προς μια Ελλάδα πιο παραγωγική, πιο εξωστρεφή, πιο σύγχρονη και πιο
ανταγωνιστική, με επενδύσεις που συνδυάζουν την ανάπτυξη με την τεχνολογική
πρόοδο και τη βιωσιμότητα.
«Ξέρετε ότι είναι ξεχωριστή η χαρά μου κάθε φορά που εγκαινιάζουμε μία νέα
επένδυση στη χώρα και πάντα προσπαθώ να συμμετέχω σε τέτοιες ευχάριστες
στιγμές και πολύ περισσότερο σήμερα καθώς ξεκινά μία καινούρια σημαντική
γραμμή παραγωγής της Coca-Cola Τρία Έψιλον, μίας εταιρείας του ομίλου
Coca-Cola Hellenic, που -όπως είπε και ο Αναστάσης- έχει ελληνικό DNA,
γιορτάζει πια τα 75 δημιουργικά της χρόνια, αλλά είναι ταυτόχρονα ένας διεθνής
κολοσσός με παρουσία σε παραπάνω από 30 χώρες και μία συγκυρία που μου δίνει
και εμένα την ευκαιρία να ευχηθώ πολλές ακόμα δεκαετίες προόδου με θετικό
πρόσημο για την ελληνική οικονομία, για την αγορά, για την κοινωνία και
πρωτίστως για τους πολλούς εργαζομένούς σας», τόνισε ο πρωθυπουργός.
Μητσοτάκης: Μαζί με τον ιδιωτικό τομέα, με τις μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις,
οικοδομούμε την Ελλάδα που παράγει και εξάγει, την Ελλάδα που ευημερεί
«Εξάλλου, έχουμε αποδείξει ότι αυτή η κυβέρνηση θέλει την βιομηχανία
πρωταγωνιστή και γι' αυτό και η βιομηχανική παραγωγή στην χώρα μας έχει
αυξηθεί πάνω από 20% τα τελευταία 7 χρόνια σε μία εποχή όπου δεν βλέπουμε
αντίστοιχες αυξήσεις στην Ευρώπη. Με 3.000 περισσότερες επιχειρήσεις
μεταποίησης, έχουμε την απασχόληση στον κλάδο συνολικά αυξημένη κατά σχεδόν
20%. Προφανώς πρόκειται για σημαντικές νίκες της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, αλλά
και της Πολιτείας και της κοινωνίας.
Και νομίζω ότι είναι και μία ακόμα απόδειξη της σημασίας που τελικά έχει η
πολιτική σταθερότητα ως εχέγγυο του αναπτυξιακού προσανατολισμού της χώρας.
Διότι κανείς επενδυτής δεν θα επενδύσει μακροπρόθεσμα σε μια χώρα η οποία δεν
διασφαλίζει ένα σταθερό επιχειρηματικό περιβάλλον και νομίζω ότι αυτό είναι
κάτι το οποίο τα τελευταία χρόνια το έχουμε πετύχει. Και μαζί με τον ιδιωτικό
τομέα, με τις μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις, οικοδομούμε την Ελλάδα που
παράγει και εξάγει, που εξελίσσεται παράλληλα με την εποχή, την Ελλάδα που
ευημερεί.
Και θα έχουμε την ευκαιρία σε λίγο να θέσουμε σε λειτουργία αυτήν την ταχεία
καινούρια γραμμή παραγωγής, η οποία, αν έχω ενημερωθεί σωστά, υπερδιπλασιάζει
τις επιδόσεις, ενώ ταυτόχρονα, και θα επιμείνω σε αυτό, περιορίζει την χρήση
πλαστικού και μειώνει και ουσιαστικά την ενεργειακή κατανάλωση. Γιατί το λέω
αυτό; Διότι ουσιαστικά η επένδυσή σας συνιστά ένα άλμα παραγωγικότητας και ένα
βήμα το οποίο ταυτόχρονα μας φέρνει πιο κοντά στα ευρωπαϊκά δεδομένα.
Διότι θα πρέπει να το αναγνωρίσουμε, το γνωρίζουν καλά και οι συναρμόδιοι
υπουργοί, ότι στα ζητήματα παραγωγικότητας είμαστε ακόμα πίσω από τον
ευρωπαϊκό μέσο όρο. Κατά συνέπεια έχουμε πολύ έδαφος να καλύψουμε και πρέπει
να κερδίσουμε αυτό το χαμένο έδαφος του παρελθόντος. Και αυτό προϋποθέτει
επιχειρήσεις με μέγεθος, με κλίμακα, αλλά κυρίως επιχειρήσεις που επενδύουν
στη σύγχρονη τεχνολογία», τόνισε ο πρωθυπουργός.
«Και χαίρομαι ιδιαίτερα, διότι άκουσα ότι η επόμενη επένδυσή σας αφορά ένα
υπερσύγχρονο κέντρο logistics, επένδυση άνω των 30 εκατομμυρίων ευρώ που θα
δημιουργηθεί στην Αττική και αυτό, απ' ό,τι καταλαβαίνω, απολύτως
αυτοματοποιημένο και συμβατό, θα έλεγα, με τις πιο σύγχρονες προδιαγραφές
τέτοιων κέντρων. Από την πλευρά μας, η κυβέρνηση οφείλει να συνεχίσει να
επενδύσει. Αυτή είναι ακριβώς τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος,
στην απλοποίηση των διαδικασιών, μειωμένες κρατήσεις και εισφορές, αλλά και με
σημαντικά επενδυτικά κίνητρα και με προγράμματα κατάρτισης.
Νομίζω ότι, ειδικά για τη στήριξη της βιομηχανίας, ότι το ”το είπαμε, το
κάναμε”, είναι ουσιαστικά ένα διαρκές σύνθημα. 20 από τους 83 φόρους που
έχουμε μειώσει αυτά τα 7 χρόνια αφορούν ευθέως και την βιομηχανία, ενώ θέλω να
επαναλάβω και με αυτή την ευκαιρία την πολιτική επιλογή της κυβέρνησης να
στρέψει ουσιαστικά τα κίνητρα του αναπτυξιακού νόμου προς τη βιομηχανία και
προς τη μεταποίηση. Είναι μια συνειδητή επιλογή, η οποία έχει ως αποτέλεσμα να
χρηματοδοτούνται 930 επενδύσεις, ύψους 3,1 δισ. ευρώ σε τομείς που θεωρούμε
ότι έχουμε σημαντικά πλεονεκτήματα, όπως παραδείγματος χάρη ο τομέας των ποτών
και των τροφίμων.
Να αναφέρω επίσης ότι οι μισές από τις 18 στρατηγικές επενδύσεις, οι οποίες
εγκρίθηκαν το 2026, αφορούν τη βιομηχανία, ενώ να τονίσω επίσης ότι στο
Υπουργείο Ανάπτυξης λειτουργεί πλέον, με πολύ πιο μεγάλες ταχύτητες από ό,τι
στο παρελθόν, μια one-stop shop γραμματεία για τις ιδιωτικές επενδύσεις, από
την υποδοχή της αίτησής τους μέχρι την υλοποίησή τους. Και βέβαια, σε
προτεραιότητα αυτή την ώρα, είναι και 12 σημαντικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες
μειώνουν το διοικητικό βάρος για την επιχειρηματική δραστηριότητα. Και
αναφέρομαι σε ζητήματα, τα οποία ξέρω ότι σας απασχολούν και εσάς, η
απλούστερη αδειοδότηση και η διευκόλυνση του εκσυγχρονισμού υφιστάμενων
μονάδων, κάτι το οποίο μας τίθεται συνέχεια ως ζήτημα από την οργανωμένη
βιομηχανία.
Στην αναβάθμιση του όλου πλαισίου για τα επιχειρηματικά πάρκα μεμονωμένης
μονάδας, κάτι στο οποίο θα μπορούσε να εξελιχθεί και αυτή εδώ πέρα η μονάδα.
Στην αντικατάσταση του δελτίου κίνησης από το ψηφιακό δελτίο. Και τέλος, σε
μια πολύ σημαντική πρωτοβουλία, η οποία συζητείται και ωριμάζει εδώ και καιρό
και αναφέρομαι στο Ειδικό Χωροταξικό για την Βιομηχανία. Βρισκόμαστε σε
διαρκείς συζητήσεις με τους εκπροσώπους της βιομηχανίας. Θα τεθεί σε δημόσια
διαβούλευση το συντομότερο δυνατό και θα κλείσει και αυτό μια σημαντική
εκκρεμότητα που αφορά τα ζητήματα οργάνωσης του χώρου. Ειδικά σε μια χώρα όπου
δεν έχουμε τόσο μεγάλη κουλτούρα βιομηχανικών πάρκων και όπου πρέπει να
δώσουμε τη δυνατότητα σε υφιστάμενες βιομηχανίες να μπορούν, χωρίς μεγάλα
γραφειοκρατικά εμπόδια, να επεκτείνονται τουλάχιστον σε όμορα γήπεδα, κάτι το
οποίο αποτελεί και ένα διαχρονικό αίτημα της ελληνικής βιομηχανίας.
Και κάτι ακόμα το οποίο είναι ιδιαίτερα σημαντικό, διότι άκουσα όλους τους
προλαλήσαντες να μιλούν για το ανθρώπινο δυναμικό, τη σημασία που αποδίδω στον
Εθνικό Διάλογο για την προώθηση και την αναβάθμιση των τεχνικών επαγγελμάτων.
Ξέρουμε καλά ότι η αγορά εργασίας αλλάζει. Ξέρουμε καλά, και εσείς το ξέρετε
καλά, ότι ψάχνατε περισσότερο εξειδικευμένου προσωπικό με σύγχρονες
δεξιότητες.
Και ξέρουμε καλά ότι τα επαγγέλματα, τα οποία θα μπορούν να βρουν απασχόληση
σε μια μεταποιητική μονάδα, όπως αυτή στην οποία βρισκόμαστε σήμερα, είναι
κατ' εξοχήν επαγγέλματα, τα οποία προέρχονται από το χώρο της τεχνικής
εκπαίδευσης, η οποία πρέπει να στηριχθεί περισσότερο και πρέπει να καταστεί
ουσιαστικά ελκυστική επιλογή για νέες και νέους, οι οποίοι σχεδιάζουν τα
επόμενα βήματα στην επαγγελματική τους σταδιοδρομία. Ξεκινάμε λοιπόν μια
μεγάλη προσπάθεια, η οποία για να πετύχει, όπως είπα, χρειάζεται να σπάσουμε
αυτά τα ταμπού, τα οποία δυστυχώς ακόμα υπάρχουν, και να δώσουμε στα τεχνικά
επαγγέλματα και την κοινωνική αξία, την κοινωνική αναγνώριση που τους αξίζει.
Αλλά νομίζω ότι και οι εργοδότες, και εδώ προφανώς αναφέρομαι και στις μεγάλες
πολυεθνικές, αλλά και στις μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις».
Απευθυνόμενος στα διευθυντικά στελέχη της Coca Cola Τρία Έψιλον ο πρωθυπουργός
ανέφερε:
«Εσείς είστε και τα δύο.. Είστε η μεγαλύτερη εταιρεία στο ελληνικό
χρηματιστήριο. Είσαι ταυτόχρονα, όμως, και μια πολυεθνική εταιρεία, η οποία
δεν ξεχνά τις ρίζες της. Το πιο σημαντικό, όμως, για τη δικιά σας επιτυχία, το
είπατε εξάλλου, είναι η στήριξη των ανθρώπων σας, των εργαζόμενών σας. Σε
αυτούς οφείλετε την επιτυχία σας. Σε αυτούς οφείλετε να επενδύετε για την
κατάρτισή τους, για την επαγγελματική τους διαδρομή. Και προφανώς μια εταιρεία
όπως η δικιά σας μπορεί να δώσει πολλές διαφορετικές επαγγελματικές επιλογές
σε ένα νέο στέλεχος, το οποίο θα ξεκινήσει να εργάζεται σε εσάς. Και προφανώς,
βέβαια, να προσφέρει διαρκώς καλύτερες αμοιβές, όπως και ένα εργασιακό
περιβάλλον σύγχρονο και ασφαλές, με ευκαιρίες εξέλιξης για όλους. Θέλω να
θυμίσω ότι η κυβέρνησή μας, η αύξηση των ονομαστικών μισθών, αποτέλεσε
κεντρική προεκλογική δέσμευση όταν ο ελληνικός λαός μας εμπιστεύθηκε, και πάλι
το 2023, και τότε είχαμε δεσμευτεί για μέσο μισθό πλήρους απασχόλησης, στα
1.500 ευρώ το 2027. Χαίρομαι, διότι η ελληνική οικονομία αυτόν τον μέσο μισθό
πλήρους απασχόλησης, τον έχει ήδη πετύχει. Και θα έλεγα ότι εδώ η δικιά σας
εταιρεία βρίσκεται στην πρώτη γραμμή. Έχετε αναγνωρίσει αυτήν την ανάγκη να
επενδύετε στους ανθρώπους σας, αλλά και στην καινοτομία, και γι' αυτό και
είστε ένας κορυφαίος εργοδότης σταθερά τα τελευταία χρόνια.
Είστε και ένας κορυφαίος εργοδότης που στηρίζει τις τοπικές κοινωνίες στις
οποίες δραστηριοποιείστε. Βρισκόμαστε εδώ πέρα στο Σχηματάρι 426 εργαζόμενοι,
αν το συγκράτησα καλά, φαντάζομαι οι περισσότεροι θα είναι από την ευρύτερη
περιοχή και εδώ πέρα η μονάδα σας έχει ταυτιστεί με μια περιοχή, η οποία
βρίσκεται ουσιαστικά στην καρδιά της ελληνικής μεταποίησης.
Όμως, θέλω με την ευκαιρία αυτή να αναγνωρίσω και την ευρύτερη κοινωνική
συνεισφορά της Coca Cola Hellenic και της Coca Cola 3Ε μέσα από μια σειρά από
σημαντικές δράσεις εταιρικής και κοινωνικής ευθύνης. Είτε μιλάμε για την
αποκατάσταση περιοχών της Αχαΐας που επλήγησαν από πρόσφατες πυρκαγιές είτε
μιλάμε για μια πολύ σημαντική πρωτοβουλία που δεν είναι άλλη από την προστασία
του πιο σημαντικού ελαιώνα στην χώρα μας, του ελαιώνα της Άμφισσας, ο οποίος
και αυτός είχε πληγεί πριν από κάποια χρόνια από μια πυρκαγιά. Δέντρα τα οποία
έχουν ριζώσει εδώ και δύο χιλιάδες χρόνια αξίζουν της προστασίας μας και σας
ευχαριστώ που αναλάβατε αυτήν την πολύ σημαντική αποστολή να μας συνδράμετε σε
αυτό το έργο.
Νομίζω ότι είναι μια πρωτοβουλία αντάξια μιας επιχείρησης η οποία
πρωταγωνιστεί σε ολόκληρο τον κόσμο με μια πρόοδο προφανώς που, όπως είπα,
δημιουργεί και ανάλογες προσδοκίες και θα σας καλέσω να σταθείτε στον ίδιο
δρόμο με φιλοδοξία και με ευθύνη. Νομίζω και να κλείσω με αυτό ότι η χώρα μας
πορεύεται με αυτοπεποίθηση έχοντας αποδείξει ότι μπορεί να ξεπερνά κρίσεις, να
μετατρέπει τις προκλήσεις σε ευκαιρίες, έχοντας ανατάξει πια την οικονομία
μας, έχοντας βάλει γερά δημοσιονομικά θεμέλια. Χτίζουμε πια ένα μέλλον το
οποίο θέλουμε να προσφέρει σιγουριά και ευημερία σε όλες τις Ελληνίδες και σε
όλους τους Έλληνες.
Το μέλλον αυτό περνά μέσα από τον ιδιωτικό τομέα, περνά μέσα από τις ιδιωτικές
επενδύσεις, οι οποίες πρέπει να συγκλίνουν και να φτάσουν τον ευρωπαϊκό μέσο
όρο. Οπότε, με αυτές τις σκέψεις, θέλω και πάλι να σας συγχαρώ, να ευχηθώ
ακόμα πιο ενεργή παρουσία στην χώρα μας και να εξακολουθείτε να δείχνετε απτά
δείγματα κοινωνικής ευαισθησίας μέσα από τις σημαντικές δράσεις εταιρικής
ευθύνης, τις οποίες αναπτύσσετε όλα αυτά τα χρόνια. Σας ευχαριστώ πολύ», είπε
κλείνοντας ο πρωθυπουργός.
Κριτική στον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού για τη ρητορική και
τα ονόματα των συνεργατών τους που έχουν δει το φως της δημοσιότητας άσκησε ο
κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης.
Αρχικά επισήμανε, μιλώντας στον ΣΚΑΪ για το κόμμα του πρώην πρωθυπουργού,
«υπάρχει μια πολύ ουσιώδης ποιοτική διαφορά το 2027. Τα αντισυστημικά κόμματα
κυβέρνησαν, ήταν προσωπαγή. Δεν έλυσαν κανένα πρόβλημα αλλά αντίθετα τα
διόγκωσαν. Αυτό που ενδιαφέρει τον κόσμο είναι πώς θα λύσουμε τα προβλήματά
του. Για να το πω με μια φράση: όπου ακούς πολλούς αντισυστημικούς να κρατάς
καλά τα χέρια στις τσέπες τους».
Όπως σημείωσε «ο Μητσοτάκης έχει δώσει πολλά δείγματα αξιοπιστίας ότι αυτά που
θα πούμε είναι στην πρόθεσή μας να τα κάνουμε. Από την άλλη πλευρά βλέπω
προσωποπαγή κόμματα με καταγγελτικό λόγο να μοιράζουν λεφτά δεξιά-αριστερά.
Όταν βγουν τα προγράμματα και τα κοστολογήσουμε, θα κάνουμε ταμείο».
Με αφορμή, δε, την αναφορά του πρωθυπουργού στο συνέδριο της ΝΔ για το
τριψήφιο τηλέφωνο που μπορεί να χτυπήσει στις 3 τα ξημερώματα, ο κ. Μαρινάκης
τόνισε ότι «ο Μητσοτάκης έχει κατακτήσει το να μπορεί να συνομιλεί με όλους
αυτούς και περισσότερους από όσους παρέθεσε ο κ. Βενιζέλος γιατί ζήσαμε
κρίσεις τα τελευταία χρόνια. Ναι είναι πολύ σημαντικό ότι στο τιμόνι τις χώρας
είναι ένας πρωθυπουργός που μπορεί να μιλήσει επί ίσοις όροις με ηγέτες άλλων
χωρών. Η αλήθεια δεν είναι αλαζονική. Όταν έρχεται η ώρα της κρίσης και οι
αντισυστημικές κορώνες πάνε στην άκρη και η πλειοδοσία».
Κληθείς, στη συνέχεια, να τοποθετηθεί επί του κόμματος Καρυστιανού, ο
κυβερνητικός εκπρόσωπος σχολίασε «εμείς μιλάμε για την Ελλάδα του 2030 και
ακούμε συζητήσεις που μας γυρίζουν 200 χρόνια πίσω. Η κοινωνία ζητά επιτάχυνση
και όλα τα κόμματα και κομματίδια θέλουν όπισθεν. Χωριό που φαίνεται κολαούζο
δεν θέλει αλλά νομίζω ότι η κοινωνία έχει ανάγκη από κόμματα που κοιτάνε τα
ενδιαφέροντα των πολιτών, προφανώς διαβάζουμε για πρόσωπα που δημιουργούν
ερωτήματα»
Στο πλαίσιο αυτό ο κ. Μαρινάκης είπε «δεν έχουμε προτίμηση στον δεύτερο ή τον
τρίτο. Ο κ. Ανδρουλάκης αν δείτε την πρότασή του για τα κόκκινα δάνεια, έχει
αποφασίσει να παίξει με τους όρους Τσίπρα, σε ένα γήπεδο, όμως, κερδίζει
συνήθως όποιος είναι γηπεδούχος»
Όσον αφορά τον Νίκο Δένδια και την τοποθέτησή του στο συνέδριο της ΝΔ, ο κ.
Μαρινάκης είπε ότι ««όπως και οι υπόλοιποι σύνεδροι παρέθεσαν μια σειρά
προβληματισμούς αλλά στο τέλος της ημέρας βγήκε ένα συμπέρασμα ότι η ΝΔ είναι
η μόνη παράταξη που δεν μίλησε μόνο στους συνέδρους αλλά στην κοινωνία. Κοινός
στόχος του Δένδια και όλων μας - και είμαστε όλοι μαζί - είναι να κερδίσουμε
ξανά. Δένδιας και Γεραπετρίτης είναι από τους βασικούς συντελεστές εφαρμογής
εξωτερικής πολιτικής που μέσα σε επτά χρόνια πέτυχε όσα δεν είχαν επιτευχθεί
από τη Μεταπολίτευση. Εμείς ό,τι δίνουμε το δίνουμε από το πλεόνασμα της
οικονομίας και δεν είναι δανεικά από τις επόμενες γενιές αλλά από χρήματα που
έρχονται από την ανάπτυξη λόγω μείωσης φόρων»
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ξεκαθάρισε, τέλος, ότι μόνο για επιχειρησιακούς
λόγους αποφασίστηκε η επιστροφή των συστοιχιών Patriot στα νησιά: «Έχω βαρεθεί
να ακούω δημοσιεύματα περί υποχωρητικότητας. Εκρίθη επιχειρησιακά μετά την
πάροδος ενός μεγάλου χρονικού διαστήματος ότι έπρεπε να επιστρέψουν, δεν έχει
καμία σχέση με την Τουρκία. Δεν έχει να κάνει καθόλου με οποιαδήποτε εξέλιξη
στην Τουρκία. Όποιος μιλάει για υποχωρητικότητα είναι εκτός τόπου και χρόνου.
Όπως πήγαν για επιχειρησιακούς λόγους, έτσι και επιστρέφουν.
Τρία πρόσωπα από το άμεσο περιβάλλον της προέδρου του υπό ανακοίνωση
κόμματος έχουν ευθείες αναφορές στη Ρωσία
Τρία πρόσωπα με ιδιαίτερα
ενεργό ρόλο στο κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού που ανακοινώνεται επισήμως μεθαύριο
Πέμπτη, από τη Θεσσαλονίκη, δίνουν «φιλορωσικό χρώμα» στο εγχείρημα. Πρόκειται
για τον επιχειρηματία Γιάννη Μωισίδη που διατηρεί τόσο προσωπική, όσο και
επιχειρηματική σχέση με την 53χρονη παιδίατρο, τον πρόεδρο της Ελληνικής
Κοινότητας της Αγίας Πετρούπολης Στράτο Σιουρδάκη που διδάσκει ελληνικά στη
Ρωσία και ρωσικά μέσω διαδικτύου σε Ελληνες και τον πολύπειρο δημοσιογράφο
Θανάση Αυγερινό που είναι εγκατεστημένος στη Μόσχα από το μακρινό 1986 και
αναμένεται να είναι ο εκπρόσωπος Τύπου του κόμματος.
Ο κ. Μωισίδης
είναι από τους πιο φανατικούς υποστηρικτές στο διαδίκτυο, ο κ. Σιουρδάκης ήταν
εκείνος που χωρίς καμία προσυνεννόηση προέβαλε ζωντανά, μέσω facebook, τη
διαδικασία συλλογής υπογραφών για το νέο κόμμα, έχοντας αντιληφθεί τον αντίκτυπο
των social media. Ο Θανάσης Αυγερινός, με τη δήλωση «δεν θα μπορούσα να λείπω»
έδωσε το στίγμα της ενεργού παρουσίας που θα έχει στο εξής.
Ο Έλληνας του ρωσικού GPS
Ενας σημαντικός κρίκος στην αλυσίδα της διασύνδεσης του κόμματος
Καρυστιανού με τη Ρωσία είναι ο επιχειρηματίας Γιάννης Μωισίδης, με τον οποίο
η Μαρία Καρυστιανού διατηρεί στενή προσωπική σχέση, ενώ οι δυο τους έχουν
κοινή εταιρεία. Πρόκειται για την WhereaboutTravels, με ποσοστό 50% ο
καθένας.
Ο κ. Μωισίδης, πατέρας δύο παιδιών, είναι ένας άνθρωπος με
πολυσχιδή επιχειρηματική δραστηριότητα, τόσο στην Ελλάδα και την Ολλανδία, όσο
και σε χώρες όπως η Ουγγαρία, η Τσεχία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπως
προκύπτει από το προφίλ του στο Linkedin. Με σπουδές στο Βέλγιο και τη Μεγάλη
Βρετανία, ο κ.Μωισίδης έχει ως κύρια δραστηριότητα στον τομέα των συστημάτων
πλοήγησης.
Ο επιχειρηματίας Γιάννης Μωισίδης
Όπως αναφέρει ο ίδιος στη
σελίδα του στο Linkedin, το 2011- 12 συμμετείχε ο ως ειδικός εμπειρογνώμων στο
διοικητικό συμβούλιο της NIS, εταιρείας που μετείχε στον κρατικό φορέα της
Ρωσίας Glonass: Πρόκειται για τον Ρωσικό Κρατικό Πάροχο Δορυφορικών Υπηρεσιών
(το ρωσικό GPS). Μάλιστα, πληροφορίες αναφέρουν ότι ήταν ο μόνος μη Ρώσος που
κατέλαβε θέση, έστω και μη εκτελεστικού, μέλους του ΔΣ του φορέα. Σύμφωνα με
αναφορές, μάλιστα, η είσοδός του στο ΔΣ είχε γίνει με αφορμή την αντικατάσταση
του τότε υπουργού Πολιτικής Προστασίας και στη συνέχεια υπουργού Αμυνας
Σεργκέι Σοϊγκού. Εκείνη την περίοδο, ο κ .Μωισίδης φέρεται να ανέπτυξε σχέσεις
με υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη της Ρωσίας, τις οποίες εξακολουθεί να
διατηρεί. Στη συνέχεια, το 2014 ο κ. Μωισίδης, μετακινείται στο Ντουμπάι ως
managing director της Space team Int. Η εταιρεία περιγράφεται ως μια ρωσική
start up που προωθούσε ρωσική τεχνολογία τηλεματικής στην περιοχή του Κόλπου.
Χρησιμοποιώντας την ίδια τεχνολογία ο κ. Μωισίδης ήταν επίσης εκείνη την
περίοδο managing director της Whereabout Ltd στο Άμπου Ντάμπι.
Στις
13 Σεπτεμβρίου του 2022, ο Γιάννης Μωισίδης και η Μαρία Καρυστιανού ιδρύουν
την εταιρεία Whereabout Travels με έδρα στην Επανομή Θεσσαλονίκης. Αντικείμενο
της επιχείρησης είναι το real estate, τόσο σε ό,τι αφορά τη διαχείριση
ακινήτων, όσο και την κατασκευή ή και την ανακαίνιση σπιτιών και τουριστικών
καταλυμμάτων, αλλά και την οργάνωση ταξιδιωτικών πακέτων. Σύμφωνα με τα
δημοσιευμένα στο ΓΕΜΗ στοιχεία στους δύο ισολογισμούς για τα οικονομικά έτη
2023 και 2024 η εταιρεία αυτή εμφανίζει κύκλο εργασιών 1.978 ευρώ και ζημίες
που υπερβαίνουν συνολικά για τα δύο έτης τις 11.000 ευρώ. Το 2024 οι δύο
εταίροι κατέβαλαν στην εταιρεία 150.000 ευρώ έκαστος.
Μαθήματα ρωσικών
To δεύτερο πρόσωπο που βρίσκεται κοντά στην Μαρία Καρυστιανού και έχει
άμεση σύνδεση με τη Ρωσία, αφού εκεί δραστηριοποιείται επιχειρηματικά εδώ και
τουλάχιστον 12 χρόνια είναι ο Στράτος Σιουρδάκης, ο άνθρωπος πίσω από το
βίντεο της συλλογής υπογραφών στο γραφείο της κυρίας Γρατσία.
Σύμφωνα
με όσα αναφέρει στη σελίδα του, μετά το Κέντρο μελέτης Ελληνικής Γλώσσας που
λειτουργεί στην Αγία Πετρούπολη, ο κ. Σιουρδάκης ξεκίνησε να λειτουργεί
αντίστοιχο, διαδικτυακό, Κέντρο Μελέτης Ρωσικής Γλώσσας. Ένας από τους μαθητές
του μάλιστα, όπως ο ίδιος έκανε γνωστό, είναι ο ηθοποιός των βιντεοκασσετών
του ΄80 Νίκος Ζιάγκος.
Όπως διαβάζει κανείς στη σελίδα του
κ.Σιουρδάκη «Το Κέντρο Μελέτης Ελληνικής Γλώσσας, που λειτουργούμε στην Αγία
Πετρούπολη, έχει ήδη κερδίσει την εμπιστοσύνη χιλιάδων εκπαιδευομένων, και
τώρα είμαστε έτοιμοι να επεκτείνουμε τη γνώση και τις υπηρεσίες μας,
παρέχοντας σε κάθε ενδιαφερόμενο τη δυνατότητα να ασχοληθεί με τα ρωσικά σε
ένα πρότυπο κέντρο μοναδικό στο είδος του, το οποίο συνδέεται άμεσα με την
καρδιά της Ρωσίας». Επιπλέον, σημειώνεται ότι «η ευκαιρία, την οποία
προσφέρουμε, δεν περιορίζεται μόνο στη γλωσσική μελέτη. Μέσω του Κέντρου μας,
θα μπορέσετε να συνάψετε δεσμούς με ανθρώπους από τη Ρωσία, να αισθανθείτε
οικειότητα προτού ακόμη βρεθείτε στην Αγία Πετρούπολη. Το δίκτυό μας σας
υποστηρίζει σε κάθε βήμα, κάνοντάς σας να νιώθετε πως δεν είστε μόνοι». Ο
κ.Σιουρδάκης πάντως, εμφανίζεται ιδιαίτερα ενεργός στα social media – ο ένας
λογαριασμός του μάλιστα εμφανίζει το όνομά του και στα ρωσικά, ενώ σε βίντεό
του, δηλώνει το θαυμασμό του στον πολιτισμό και την παράδοση της Ρωσίας,
έχοντας ως παράδειγμα έναν νεαρό με παραδοσιακό ρούχο.
Απόφοιτος του σπουδαίου πανεπιστημίου Λομονόσοφ, αρχικά του τομέα της
Φιλοσοφίας και ακολούθως της δημοσιογραφίας, ο Θανάσης Αυγερινός γεννήθηκε
στου Ζωγράφου και εγκαταστάθηκε στην τότε Σοβιετική Ενωση το 1986.
Επί
δεκαετίες εργάζεται ως ανταποκριτής ελληνικών μέσων ενημέρωσης στη Ρωσία. Εχει
επίσης διατελέσει ανταποκριτής και του ΑΠΕ. Στην κάλυψη της ρωσικής εισβολής
στην Ουκρανία viral έχουν γίνει κατ' επανάληψη οι on air αντιπαραθέσεις του με
τον ανταποκριτή του Open στο Βερολίνο, Παντελή Βαλασσόπουλο.
Ενστάσεις για τη χρονική στιγμή που επέλεξε η Μαρία Καρυστιανού να προχωρήσει στην ίδρυση του κόμματός της εξέφρασε ο Νίκος Πλακιάς.
Σύμφωνα με όσα είπε στο Kontra Channel το βράδυ της Δευτέρας «δεν έχει καμία λογική» το επιχείρημα ότι πρέπει να παρέμβει κανείς στον δημόσιο βίο επειδή οι υφιστάμενοι θεσμοί δεν μπορούν να ανταποκριθούν στο αίτημα για δικαιοσύνη.
«Αυτή τη συγκεκριμένη δίκη τρέχουν 6-7 δίκες για τα Τέμπη. Πώς προεξοφλούμε τις αποφάσεις της ελληνικής δικαιοσύνης; Δεν είναι λογικότερο να δούμε τις όποιες αποφάσεις της δικαιοσύνης; Μετά θα το δεχόμασταν πολύ πιο εύκολα αν έλεγε κάποιος γονιός από τα Τέμπη "κύριοι, εγώ δεν βρήκα δικαιοσύνη για τα παιδιά μου, οι κύριοι που είναι στη φυλακή δεν είναι οι αρμόδιοι, οπότε μπαίνω στη Βουλή για να φέρω τη δικαιοσύνη που δεν βρήκα". Όσο και να μην πιστεύουμε στη δικαιοσύνη, δεν πρέπει να προεξοφλούμε πριν δούμε τα αποτελέσματα».
Κατά την εκτίμησή του κ. Πλακιά «δεν μπορεί να βοηθήσει (σ.σ. για τα Τέμπη) το κόμμα Καρυστιανού, τη δεδομένη στιγμή. Το 2027 που θα γίνουν εκλογές η διαδικασία η δικαστική θα έχει τρέξει, πώς θα μπορέσεις να βοηθήσεις από την αντιπολίτευση;. Γιατί δεν μπορούσαν όλοι αυτοί που πίστευαν ότι υπήρχε κάτι στο τρένο να κάνουν μια ξεχωριστή δικογραφία; Θα ήταν δεκτό από την πλευρά μου. Δεν έχει γίνει καμία ενέργεια σε αυτό το κομμάτι».
Στην ερώτηση, δε, τι θα απαντούσε στη Μαρία Καρυστιανού αν τη ρωτούσε «Νίκο να προχωρήσω τώρα με το κόμμα;», ο κ. Πλακιάς απάντησε «θα της έλεγα όχι. Στη δεδομένη στιγμή, θα ήταν προτιμότερο να το ξεκινούσε αμέσως μετά τις εκλογές του 2023 παρά τη δεδομένη στιγμή».
Ξεκαθάρισε, τέλος, ότι «εγώ δεν θα το έκανα ποτέ να συμμετέχω σε πολιτική προσπάθεια. Εγώ είμαι εδώ για τα Τέμπη δεν μπορώ να σας βοηθήσω σε άλλους τομείς της καθημερινότητας, σε θέματα εξωτερικής πολιτικής ή άμυνας. Το να πολιτευτώ και να μπω σε μια Βουλή που επεξεργάζεται εκατοντάδες θέματα, σε τι μπορώ να σας βοηθήσω;»
Τα ταμεία της χώρας ήταν σχεδόν άδεια. Η ελληνική κυβέρνηση διαβεβαίωνε
ότι οι διαπραγματεύσεις με τους «θεσμούς» προχωρούσαν ομαλά, όμως η περίφημη
παράταση είχε ήδη αποδειχθεί μια ανάσα χωρίς οξυγόνο: παραχωρήθηκε χρόνος,
αλλά όχι χρηματοδότηση. Και όσο η Αθήνα επιχειρούσε να παρουσιάσει μια
πολιτική νίκη στο εσωτερικό, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αντιλαμβάνονταν όλο και
περισσότερο πως η χώρα όδευε προς επικίνδυνη ασφυξία.
Τα όσα εκτυλίχθηκαν εκείνη την περίοδο επιστρέφουν στο προσκήνιο μέσα από το
3ο επεισόδιο της σειράς ντοκιμαντέρ «Στο Χιλιοστό» των Ελένης Βαρβιτσιώτη και
Βικτώριας Δενδρινού. Ευρωπαίοι και Έλληνες παράγοντες περιγράφουν το
παρασκήνιο μιας από τις πιο τεταμένες φάσεις της κρίσης το 2015: ένας χαμένος
φάκελος στην κρίσιμη συνάντηση στο Βερολίνο με τη Μέρκελ, σκληρές συγκρούσεις
στο Eurogroup και υπουργοί Οικονομικών που ανεβάζουν τους τόνους απέναντι στην
Αθήνα.
Την ίδια ώρα, εξετάζονται και εναλλακτικά σενάρια χρηματοδότησης, με επαφές
της ελληνικής πλευράς να φτάνουν έως και τη Ρωσία και τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
«Οταν η αποτυχία σε κοιτάζει στα μάτια»
Ο τότε πρόεδρος του Euroworking Group, Τόμας Βίζερ, ο αθόρυβος αλλά κομβικός
τεχνοκράτης, βρισκόταν πίσω από κάθε κρίσιμη διαπραγμάτευση. Το ελληνικό
ζήτημα ξεκίνησε να τον απασχολεί μόλις στο 2% το 2009, για να φτάσει να
απορροφά το 110% του χρόνου του το 2015, όπως ο ίδιος αναφέρει στην
κάμερα.
«Πιθανότατα ήταν η πιο έντονη περίοδος της ζωής μου, όπου πέντε-έξι ημέρες την
εβδομάδα η αποτυχία σε κοιτάζει στα μάτια.»
Στις 27 Φεβρουαρίου 2015, η παράταση του ελληνικού προγράμματος είχε
συμφωνηθεί και οι Ευρωπαίοι ήλπιζαν ότι η ελληνική κυβέρνηση είχε
συνειδητοποιήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης. Πίστευαν πως μέσα στο νέο
χρονικό πλαίσιο θα μπορούσαν να καταλήξουν σε ένα «τρίτο μνημόνιο», το οποίο
θα λάμβανε υπόψη του αυτά που ήθελε η νέα ελληνική κυβέρνηση σε συνδυασμό με
όσα έλεγαν οι θεσμοί για τις υποχρεώσεις ενός τέτοιου προγράμματος.
Την ίδια στιγμή, ο Αλέξης Τσίπρας διέψευδε κατηγορηματικά στο υπουργικό του
συμβούλιο τα περί νέου μνημονίου, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Γνωρίζω ότι
κάποιοι έχουν ποντάρει στο ενδεχόμενο ενός τρίτου μνημονίου τον ερχόμενο
Ιούνη. Λυπάμαι πολύ αλλά δυστυχώς και πάλι θα τους απογοητεύσουμε.»
Η τότε πρόεδρος της Βουλής, Ζωή Κωνσταντοπούλου, αποκαλύπτει το σοκ της όταν
βρέθηκε μπροστά στο περιεχόμενο της συμφωνίας: «Κανένας δεν ρωτήθηκε και
βέβαια παραβίαζε όλες τις δεσμεύσεις που είχαμε αναλάβει. Προσωπικά έχασα τον
ύπνο μου. Ήταν μια στιγμή μεγάλης δοκιμασίας. Ζήτησα να δω τον Τσίπρα. Του
είπα ότι αυτό είναι μνημόνιο και μου είπε “μην λες τέτοιες λέξεις”».
Η ίδια θυμάται και το χαρακτηριστικό στιγμιότυπο, όταν ο πρωθυπουργός μιλούσε
στον αρχηγό των Podemos. «Είχε πάρει μπροστά μου τον αρχηγό των Podemos και
του έλεγε (στα αγγλικά) "δεν είναι άσπρο, δεν είναι μαύρο, είναι γκρι", σε
σχέση με το τι ήταν αυτή η συμφωνία.»
Παράταση ναι, λεφτά όχι
Με τα ταμεία του κράτους να είναι σχεδόν άδεια, η κυβέρνηση θεώρησε ότι η
παράταση της συμφωνίας σήμαινε πως θα εξασφαλιζόταν αυτόματα και η ομαλότητα
στη χρηματοδότηση της οικονομίας. Ο Νίκος Παππάς, υπουργός Επικρατείας την
περίοδο 2015-2016, περιγράφει τη στιγμή της προσγείωσης στην πραγματικότητα:
«Κι εκεί συνειδητοποιούμε ότι υπάρχει ισχυρή απόφαση από την άλλη πλευρά να
περάσουμε στο στάδιο της οικονομικής ασφυξίας και εξάντλησης. Είναι μια
κομβική στιγμή. Παρ' όλο που έχει εξασφαλιστεί η παράταση, έχουμε περιορισμό
στη ρευστότητα.»
Η απάντηση του Προέδρου του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ, ήταν κοφτή και
ξεκάθαρη: «Δεν θα συζητήσουμε πρόωρες εκταμιεύσεις χωρίς να υπάρχει συμφωνία.»
Ο Ντέκλαν Κοστέλο, επικεφαλής του ελληνικού προγράμματος από πλευράς ΕΕ,
περιγράφει μια κυβέρνηση που ήταν μεν κατά της λιτότητας, αλλά από την άλλη
δεν είχε ξεκάθαρα διατυπωμένες πολιτικές με συνοχή που θα αντιμετώπιζαν τις
πιεστικές, υποβόσκουσες και έντονες διαρθρωτικές προκλήσεις. «Όταν κάποιος
τους γνώριζε, έδιναν την εντύπωση πως εξεπλάγησαν περισσότερο απ’ όλους όταν
βρέθηκαν στην κυβέρνηση και σε μια θέση εξουσίας».
Τρόικα = «θεσμοί»
Ο Τόμας Βίζερ θυμάται την πρώτη εντύπωση που άφηναν τα νέα κυβερνητικά στελέχη
στους Ευρωπαίους: «Ήταν μια ομάδα που έδινε μεγάλη σημασία στους συμβολισμούς.
Και γι’ αυτό δεν τους άρεσαν ορισμένες λέξεις όπως η τρόικα».
Έτσι, στο εσωτερικό παρουσιάστηκε ως «μεγάλη νίκη» η κατάργηση της τρόικας,
παρότι ουσιαστικά είχε απλώς μετονομαστεί σε «θεσμούς».
Ο Παναγιώτης Λαφαζάνης, υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και
Ενέργειας το 2015, σχολιάζει καυστικά αυτή την τακτική: «Τρόικα ήταν και τους
ονομάζεις θεσμούς.»
Ο ίδιος προσθέτει πως ο Αλέξης Τσίπρας «προσπάθησε να το εμφανίσει ότι πήρε
μια ανάσα η χώρα ένα τετράμηνο».
Από την πλευρά του ο Τόμας Βίζερ λέει πως στην ελληνική κυβέρνηση «δεν άρεσε
να πηγαίνει στις Βρυξέλλες, δεν της άρεσε να μιλάει με τεχνοκράτες, με
γραφειοκράτες, με δημοσίους υπαλλήλους. Πίστευαν πως όλα στη ζωή παγκοσμίως
είναι πολιτικά και για αυτόν τον λόγο επιδίωκαν να συνομιλούν αποκλειστικά με
πολιτικούς.»
Μάρτιος 2015 - Το χάος στις διαπραγματεύσεις
Τον Μάρτιο του 2015, ο Πίτερ Κάζιμιρ, υπουργός Οικονομικών της Σλοβακίας
(2012-2019), έστειλε το δικό του μήνυμα: «Αυτό που έχει σημασία είναι ο τρόπος
χρηματοδότησης. Δεν εξαρτάται μόνο από εμάς, εξαρτάται και από τους Έλληνες
συναδέλφους.»
Ενώ ο Γιάννης Βαρουφάκης μιλούσε δημόσια για άμεση εκκίνηση των τεχνικών
διαβουλεύσεων με σκοπό την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων πριν από το ορόσημο
της 20ής Απριλίου, η ΕΕ, το ΔΝΤ και η ΕΚΤ ανησυχούσαν όλο και περισσότερο.
Η κατάσταση στις διαπραγματεύσεις εξελίχθηκε γρήγορα σε σκηνικό
αποδιοργάνωσης. Επειδή η κυβέρνηση δεν ήθελε την εικόνα της τρόικας στα
υπουργεία, οι συζητήσεις μεταφέρθηκαν στο Hilton σε δωμάτια και σε πρόχειρες
αίθουσες συσκέψεων.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και Έλληνες υπηρεσιακοί παράγοντες περιγράφουν μια
διαδικασία χωρίς δομή, χωρίς συντονισμό και, πολλές φορές, χωρίς σαφή
στρατηγική.
«Στην άλλη πλευρά του τραπεζιού δεν υπήρχε η ίδια αίσθηση του επείγοντος»,
λέει ο Κοστέλο. Και συνεχίζοντας, περιγράφει το χάος: «Συνήθως οι ελληνικές
αρχές είτε δεν εμφανίζονταν είτε ανέβαλλαν μια συνάντηση επ’ αόριστον. Οι
συνεδριάσεις ίσως ξεκινούσαν στη 1.00, ίσως και στις 4.00. Ποτέ δεν ξέραμε.
Δεν υπήρχε καμία δομή και δεν κρατούνταν πρακτικά. Τελείωναν πολύ αργά το
βράδυ, στις 11.00, στις 12.00, χωρίς οριστικό αποτέλεσμα. Γυρνάγαμε και
γράφαμε τα πρακτικά, μια σύνοψη για να ενημερώσουμε τον επίτροπο, τον
Γιούνκερ, τον Ντάισελμπλουμ, τον Τόμας Βίζερ. Τελειώναμε στις 2.00 ή στις 3.00
το πρωί και την επομένη κάναμε τα ίδια. Ηταν πολύ χαοτικό και καθόλου
παραγωγικό.».
Η Σταυρούλα Μηλιάκου γενική διευθύντρια προϋπολογισμού και δημοσιονομικής
πολιτικής (2014-2018), επιβεβαιώνει την ταλαιπωρία των τεχνικών κλιμακίων:
«Ήταν χάσιμο χρόνου. Σε μια περίοδο που πραγματικά καιγόμασταν, κληθήκαμε να
πηγαίνουμε στο Hilton. Στην αρχή δεν πηγαίναμε καν στις αίθουσες συνεδριάσεων,
αλλά σε δωμάτια».
Στο εσωτερικό της κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός έδινε οδηγίες στον Γιώργο
Σταθάκη, υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού (2015-2016),
για τη διαπραγμάτευση. Όπως αναφέρει ο ίδιος ο κ. Σταθάκης, οι οδηγίες ήταν:
«Πολύ σαφείς, ότι έπρεπε να συνεχίσουμε τη διαπραγμάτευση, με βάση τη
στρατηγική που είχαμε χαράξει σε κάθε επιμέρους τομέα.»
Σχετικά με το πόσο ενημερωμένος ήταν ο Αλέξης Τσίπρας για την πορεία των
πραγμάτων, ο κ. Σταθάκης αναφέρει ότι γίνονταν συνέχεια συναντήσεις, κάθε
εβδομάδα ή δύο φορές την εβδομάδα, και ακόμη πιο συχνά όταν υπήρχε Eurogroup:
«Ήταν διαρκής η ενημέρωση».
Από την ευρωπαϊκή πλευρά, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ περιγράφει το κλίμα των
ημερών: «Προκάλεσαν θέμα όσον αφορά τις συνομιλίες με την τρόικα. Νομίζω πως
δεν επιτρεπόταν στα μέλη της τρόικα να μπουν στα υπουργεία στην Αθήνα, οπότε
γίνονται κάτι παράλογες συναντήσεις σε ξενοδοχεία. Οι Έλληνες υπουργοί δεν
ήθελαν να μιλήσουν στην τρόικα. Ήθελαν να μιλούν μόνο σε υπουργούς.»
«Απειλούσαν τους αξιωματούχους μου»
Η κατάσταση μάλιστα είχε ξεφύγει σε σημείο που ο τότε Πρόεδρος της Κομισιόν,
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, θυμάται: «Δεν επέτρεπαν στους αξιωματούχους μου να πάνε
στην Ελλάδα και οι εκπρόσωποί μας στην Ελλάδα απειλούνταν πολύ συχνά.»
Ο Μάρτιν Σελμάγιερ, διευθυντής του γραφείου του Γιούνκερ (2014-2018),
συμπληρώνει το παρασκήνιο εκείνης της έντασης: «Νομίζω ο Γιούνκερ είπε στον
Τσίπρα: "Να προσέχεις, αυτοί είναι δικοί μου, δουλεύουν για μένα. Προσπαθούν
να βοηθήσουν, έχουν εντολή να βοηθήσουν. Δεν πρέπει να πάθουν κάτι. Να τους
φέρεστε σωστά και να τους προστατεύετε. Δεν είναι εχθροί".»
«Δεν είχαν διαβάσει το μνημόνιο»
Το αποτέλεσμα της τακτικής της κυβέρνησης, σύμφωνα με τον Τόμας Βίζερ, ήταν να
αναλωθούν: «...σε εβδομάδες και μήνες στασιμότητας και συμβολικών πράξεων με
αποτέλεσμα να μην υπάρξει απολύτως καμία πρόοδος.»
Η πιο αποκαλυπτική ίσως παραδοχή του Κοστέλο αφορά την ουσία της
προετοιμασίας: «Αυτό που με ξάφνιασε περισσότερο ήταν πως είχα την εντύπωση
πως η ελληνική πλευρά όχι μόνο δεν είχε διαβάσει το μνημόνιο, αλλά απέρριπταν
τις δεσμεύσεις του χωρίς πραγματικά να ξέρουν τι σημαίνουν».
«Οι διαπραγματεύσεις ήταν χαοτικές. Έμοιαζαν με συζήτηση που θα λάμβανε χώρα
σε ένα ακαδημαϊκό σεμινάριο ή σε κάποιο πανεπιστημιακό μάθημα,» λέει ο
ίδιος.
Απαντώντας σε αυτές τις αιτιάσεις, ο Γιώργος Σταθάκης αντιτείνει: «Υπήρχε μια
εικόνα, η οποία καλλιεργήθηκε πολύ έντονα, ότι δεν ήταν έτοιμος ο ΣΥΡΙΖΑ, οι
διαπραγματευτές του δεν ήταν ενημερωμένοι για τα τεχνικά κοκ. Για κάποιον,
όμως, που ήταν εντός της κατάστασης, ο ΣΥΡΙΖΑ είχε συγκεκριμένες θέσεις.» Οι
θέσεις αυτές, κατά τον ίδιο, αφορούσαν μια πολύ ήπια δημοσιονομική προσαρμογή
(που ήταν και η κεντρική ιδέα), ρύθμιση του χρέους με έναν τρόπο που θα
κούρευε περίπου το 30%, καθώς και σαφείς λύσεις για τα κόκκινα δάνεια και τη
δημιουργία μιας Bad Bank. «Καθαρές θέσεις», όπως αναφέρει.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Δημήτρης Τζανακόπουλος, γενικός γραμματέας του
πρωθυπουργού την περίοδο 2015-2016, διαψεύδει κατηγορηματικά ότι οι συζητήσεις
ήταν απλώς «φιλοσοφικές»: «Αυτός ήταν ο επικοινωνιακός τρόπος να
διαχειρίζονται τις θέσεις της ελληνικής πλευράς. Όταν εμείς τους λέγαμε ότι θα
πρέπει να συμφωνήσουμε πρώτα βιώσιμα πρωτογενή πλεονάσματα και μετά, στη βάση
των βιώσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων, να γίνει αντίστοιχη ρύθμιση του χρέους,
αυτό δεν είναι φιλοσοφική συζήτηση. Αυτό είναι απολύτως τεχνική συζήτηση.
Απλώς οι θεσμοί, η Τρόικα, ήθελε να υποτιμήσει και να υποβαθμίσει στη διεθνή
κοινή γνώμη τη δυνατότητα των τεχνικών κλιμακίων του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και της
κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ να συζητήσουν σε αυτό το τεχνικό επίπεδο.»
Χωρίς στρατηγική - Χωρίς οδηγίες
Η Ζωή Κωνσταντοπούλου, πάντως, επιμένει στην ολική απουσία σχεδίου από την
πλευρά του Μεγάρου Μαξίμου και του οικονομικού επιτελείου. «Δεν υπήρχε
στρατηγική κι αυτό ήταν που εμένα με πλήγωνε πάρα πολύ. Υπήρχε μια εντελώς
τυχάρπαστη αντιμετώπιση πολύ σοβαρών πραγμάτων, με πρώτο γεγονός ότι πήγαινε ο
υπουργός Οικονομικών μόνος του, χωρίς επιτελείο.»
Η παντελής έλλειψη κατεύθυνσης επιβεβαιώνεται και από την πλευρά των κορυφαίων
υπηρεσιακών στελεχών του κράτους. Σε ερώτηση για το αν έλαβαν ποτέ οδηγίες για
το πώς έπρεπε να κινηθούν με τα ευρωπαϊκά κλιμάκια, η τότε διευθύντρια του
γραφείου προϋπολογισμού, Σταυρούλα Μηλιάκου, αποκαλύπτει: «Όχι, παρόλο που το
ρώτησα. Γιατί υπήρχε μια αγωνία και αυτό είχα πει τότε και στον κύριο
Βαρουφάκη: "Ποια είναι η στρατηγική; Τι θέλουμε να πετύχουμε προκειμένου εμείς
οι υπηρεσιακοί, που αν θέλετε είμαστε ο στρατός σας, εσείς είστε ο στρατηγός,
να προχωρήσουμε και να μπορέσουμε να πετύχουμε το στόχο μας;"»
«Δεν πήρα μια σαφή απάντηση. Μπορώ να βγάλω σαν συμπέρασμα από τα λεγόμενά του
ότι η Ευρώπη φοβάται το Grexit και "μη μας απασχολεί, όλα καλά θα πάνε και θα
πετύχουμε τον στόχο μας".»
Αυτή η στάση οδήγησε σε μια βαθιά εσωτερική ρήξη. Σύμφωνα με τον Κοστέλο,
υπήρχε έντονη δυσπιστία μεταξύ της νέας κυβέρνησης και της παλαιότερης, με
αποτέλεσμα η ομάδα του Μαξίμου να μην χρησιμοποιήσει ανθρώπους που ήταν σωστά
ενημερωμένοι και ικανοί. «Το μόνο πλεονέκτημα που είχαν στη διαπραγμάτευση
ήταν να χρησιμοποιήσουν τις γνώσεις των υπηρεσιακών. Όμως επέλεξαν να μην το
κάνουν», σημειώνει ο Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Το σκεπτικό πίσω από αυτή την επιλογή της κυβέρνησης αποτυπώνεται στα λόγια
του Νίκου Παππά, ο οποίος εξηγεί τη δική τους οπτική για την ιεραρχία της
διαπραγμάτευσης: «Δεν μπορεί η μία πλευρά να εξαντλεί όλα της τα όπλα, δηλαδή
να κάθεται ο ίδιος ο υπουργός να διαπραγματεύεται με έναν τεχνοκράτη. Δεν
γίνεται αυτό. Δηλαδή μετά ποιος θα μιλήσει εν ονόματι τίνος; Είχαμε φτάσει
μέχρι και ο πρωθυπουργός να βλέπει τους καθ' όλα άξιους τεχνοκράτες, αλλά δεν
γίνεται έτσι.»
Ο δημοσιογράφος Πολ Μέισον, ο οποίος ήταν στην Ελλάδα το 2015 για λογαριασμό
του Channel 4 News, περιγράφει ένα κλίμα βαθιάς καχυποψίας μέσα στην ελληνική
κυβέρνηση. Όπως αναφέρει, στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και σύμβουλοι μιλούσαν για πιθανή
παρακολούθηση, ακόμα και για «κατασκοπεία υπέρ των Γερμανών». Η εικόνα που
δίνει είναι μιας κυβέρνησης που λειτουργεί σε καθεστώς έντασης και δυσπιστίας,
με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη μεταφορά κινητών σε μεταλλικά κουτιά και την
ύπαρξη ενός άτυπου “spy room” στο Μέγαρο Μαξίμου.
Οι υπηρεσιακοί έσωσαν την κατάσταση - Ανύπαρκτες οι κατευθύνσεις της
ηγεσίας
Την ίδια περίοδο, αρκετοί υπηρεσιακοί παράγοντες υποστηρίζουν ότι η δημόσια
διοίκηση λειτούργησε ως σταθεροποιητικός παράγοντας. Σύμφωνα με τη Σταυρούλα
Μηλιάκου: «Ακούστηκε κάποια στιγμή ότι δεν πετύχαμε, γιατί δεν μπορέσαμε να
ελέγξουμε το κράτος, δεν μπορέσαμε στην ουσία να ελέγξουμε τους δημοσίους
υπαλλήλους. Εδώ πρέπει να πω όμως ότι εκείνη την περίοδο οι υπηρεσιακοί έσωσαν
την κατάσταση, γιατί οι κατευθύνσεις της πολιτικής ηγεσίας ήταν έως
ανύπαρκτες. Συνήθως έχουμε την εικόνα του στερεότυπου του δημοσίου υπαλλήλου
που δεν αποφασίζει για τίποτα, που αφήνει χρόνους και καιρούς να περάσουν και
τα λοιπά και τα λοιπά. Εκείνη την περίοδο ξέραμε όμως ότι δεν γινόταν. Αν
έπρεπε να αποφασιστεί κάτι τώρα, τώρα θα έπρεπε να αποφασιστεί και τώρα έπρεπε
να λυθεί το πρόβλημα.»
Η στρατηγική της Αθήνας και το μοναχικό «ταγκό» του Τόμας Βίζερ
Αναφορές στελεχών της τότε κυβέρνησης περιγράφουν διαφορετική προσέγγιση του
Αλέξη Τσίπρα στη διαπραγμάτευση με την Άνγκελα Μέρκελ. «Ο Αλέξης Τσίπρας ήταν
ο πρώτος πρωθυπουργός ο οποίος δεν προσέτρεξε στην Άγκελα Μέρκελ για να
ζητήσει άμεσα συνάντηση. Και θεωρώ ότι έπραξε πάρα πολύ καλά, διότι μέχρι τότε
όλοι προσέτρεχαν για να την παρακαλέσουν. Ο Αλέξης Τσίπρας είχε μια εντελώς
διαφορετική προσέγγιση», δηλώνει ο Δημήτρης Τζανακόπουλος.
Ο Νίκος Παππάς από την πλευρά του τονίζει ότι η Γερμανία ήταν ο πιο δύσκολος
συνομιλητής και ότι η στρατηγική ήταν η οικοδόμηση συμμαχιών και όχι η άμεση
σύγκρουση.
Ωστόσο, το Βερολίνο και οι Βρυξέλλες πίεζαν ασφυκτικά. Ο Τόμας Βίζερ
περιγράφει πώς βρέθηκε εσπευσμένα στην Αθήνα.
«Ένα σαββατιάτικο πρωινό, φαίνεται ότι η Άνγκελα Μέρκελ τηλεφώνησε στον
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και του είπε: "Στείλε τον Τόμας Βίζερ στην Αθήνα για να
εξηγήσει στην ελληνική κυβέρνηση τι συμβαίνει αν ξεμείνει από λεφτά". Έτσι, ο
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ με πήρε τηλέφωνο και μου είπε: "Μπες στο επόμενο αεροπλάνο
την Κυριακή το πρωί, πέτα για Αθήνα, εξήγησέ τους, γύρνα πίσω και πες μου".»
Η συνέχεια της συνάντησης, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν σοκαριστική: «Προσπάθησα
να εξηγήσω στους Έλληνες υπουργούς τι ακριβώς συμβαίνει όταν μια χώρα δεν έχει
αρκετά χρήματα για να χρηματοδοτήσει το έλλειμμα και το χρέος της και να
κρατήσει την οικονομία όρθια. Και αυτό που ακριβώς συμβαίνει τότε είναι ότι οι
τράπεζες χρεοκοπούν. Κλείνουν τις πόρτες τους. Τα ΑΤΜ σταματούν να βγάζουν
λεφτά. Ο πληθυσμός παθαίνει αμόκ. Όσοι έχουν χιλιάδες ευρώ κάτω από το στρώμα
τους βρίσκονται σε καλύτερη μοίρα από τον συνταξιούχο που βασίζεται στη
μηνιαία σύνταξή του, η οποία εκείνη την περίοδο ήταν κατά μέσο όρο 756 ευρώ,
αν θυμάμαι καλά. Οπότε, ήταν αρκετά ξεκάθαρο ότι, κατά κάποιον τρόπο, ίσως και
να κατάφερα να περάσω το μήνυμα. Αλλά, όπως λέει και η παροιμία, χρειάζονται
δύο για να χορέψεις ταγκό. Και είχα την έντονη αίσθηση μέσα σε εκείνο το
δωμάτιο ότι χόρευα ταγκό ολομόναχος.»
Μιλώντας για τον τρόπο που λειτουργούσε η Γερμανίδα Καγκελάριος, ο πρόεδρος
του EWG περιγράφει ένα εξαιρετικά απαιτητικό πλαίσιο διαπραγμάτευσης: «Σε
οποιαδήποτε συνάντηση με την κ. Μέρκελ, καλά θα κάνεις να έχεις διαβάσει το
μάθημά σου. Και αφού το έχεις διαβάσει, διάβασέ το ξανά. Και μάθε όλες τις
υποσημειώσεις απ' έξω, καθώς και τη βιβλιογραφία, και βεβαιώσου ότι ξέρεις
ακριβώς πού βρίσκονται ακόμη και τα ορθογραφικά λάθη. Αν δεν το κάνεις αυτό,
έχεις μπλέξει άσχημα με την κ. Μέρκελ».
Για την κυρίαρχη παρουσία της Μέρκελ αλλά και την προσωπικότητα του Αλέξη
Τσίπρα μιλά ο πρώην Πρωθυπουργός της Ιταλίας, Ματέο Ρέντσι. «Η εικόνα του
2015: η Ευρωπαϊκή Ένωση διοικείται από τη Γερμανία, από την Καγκελάριο Άνγκελα
Μέρκελ. Εκείνη ήταν το αφεντικό, ανεξάρτητα από τον τίτλο της. [...] Η Μέρκελ
είναι μια πολύ ιδιαίτερη πολιτικός. Δεν είναι ιδιαίτερα συμπαθής. ... Και ο
Ομπάμα δυσκολευόταν πολύ να τη χειριστεί. Ο Σαρκοζί δυσκολευόταν πολύ να τη
χειριστεί.».
Για την εκλογή του Αλέξη Τσίπρα και την εσωτερική πίεση που δέχτηκε ο ίδιος
στην Ιταλία, ο κ. Ρέντσι θυμάται: «Όταν κέρδισε ο Τσίπρας, στην Ιταλία η
ριζοσπαστική αριστερά μού επιτέθηκε: "Αυτή είναι η πραγματική αριστερά, όχι
εσύ. Εσύ δεν είσαι καλός. Η πραγματική αριστερά είναι ο Τσίπρας"».
Η άνοδος Τσίπρα
Πρώην συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα αναφέρονται στην πολιτική του διαδρομή από
τη νεολαία του Συνασπισμού μέχρι την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος
τον χαρακτηρίζει πολιτικό με τακτική ευχέρεια και επικοινωνιακή ικανότητα, ενώ
ο Γιώργος Σταθάκης σημειώνει ότι η άνοδός του είναι ταυτόσημη με την άνοδο του
κόμματος. Ο Νίκος Παππάς υπογραμμίζει ότι κατάφερε να εκφράσει μια πρωτόγνωρη
για αριστερό κόμμα δυναμική εξουσίας.
Η επίσκεψη στο Βερολίνο και ο «χαμένος φάκελος»
Πριν το κρίσιμο ταξίδι στη Γερμανία, η Ζωή Κωνσταντοπούλου αποκαλύπτει μια
παρασκηνιακή συνάντηση: «Με είχαν καλέσει στο Μέγαρο Μαξίμου για να τους δώσω
τη συμβουλή μου σε σχέση με το σκάνδαλο της Siemens. Είχα λοιπόν την άποψη,
και την έχω ακόμα, ότι το σκάνδαλο της Siemens -μιας εταιρείας άρρηκτα
συνδεδεμένης με το γερμανικό δημόσιο- έπρεπε να μπει στο τραπέζι της
διαπραγμάτευσης».
Η υποδοχή στην Καγκελαρία είχε όλα τα στοιχεία της υψηλής διπλωματίας.
«Αγήματα, συνοδείες... "Tsar Diplomacy", ας πούμε μια τέτοια κατάσταση»,
περιγράφει ο Δημήτρης Τζανακόπουλος. «Στη συνέχεια ξεκίνησε μία συνάντηση η
οποία έφτασε σε πάρα πολλές τεχνικές λεπτομέρειες. Τα αιτούμενα της πέμπτης
αξιολόγησης συζητήθηκαν σχεδόν εξαντλητικά και η Καγκελάριος είχε άποψη για το
κάθε ένα».
Στα απρόοπτα της συνάντησης καταγράφηκε ένα περιστατικό με έναν χαμένο φάκελο
της ελληνικής αποστολής λίγο πριν την έναρξη των συζητήσεων. Αν και το
περιεχόμενό του παρέμεινε άγνωστο, ο Αλέξης Τσίπρας εθεάθη να κατευνάζει
διακριτικά την αγωνία των συνεργατών του ώστε να ξεκινήσει η διαδικασία.
Ωστόσο, η επιστροφή της αποστολής στην Αθήνα προκάλεσε εσωτερικές τριβές. Η
Ζωή Κωνσταντοπούλου δηλώνει χαρακτηριστικά: «Το αποτέλεσμα αυτής της
επίσκεψης, η συνάντηση δηλαδή που κάναμε όταν επέστρεφαν από τη Γερμανία, ήταν
ένα σοκ. Διότι μου εξέφραζαν και ο Τσίπρας και ο Τζανακόπουλος μία αίσθηση ότι
ήταν γοητευμένοι από τη Μέρκελ. Αισθάνθηκα πραγματικά ότι δεν είχε εκπληρωθεί
ένας βασικός στρατηγικός σκοπός σε μια τέτοια συνάντηση, που δεν είναι απλώς
να γνωριστούν οι άνθρωποι, αλλά να μπουν στο τραπέζι κάποια βασικά ζητήματα».
«Ερασιτεχνική παράσταση»: Οι προτάσεις για κάμερες στους τουρίστες
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι περιγράφουν τις ελληνικές προτάσεις εκείνης της
περιόδου με μελανά χρώματα. Ο δημοσιογράφος των Financial Times, Πίτερ
Σπίγκελ, κάνει λόγο για «φαρσοκωμωδία»: «Θυμάμαι εκείνη την περίοδο ως
απίστευτα χαοτική. Η ουσία της υπόθεσης είναι ότι υπόσχονταν: "Το μνημόνιό σας
είναι γελοίο. Θα παρουσιάσουμε το δικό μας μνημόνιο". Εντάξει, ωραία.
Περνούσαν μήνες. Περνούσαν εβδομάδες. Δεν ερχόταν τίποτα. Και μετά, όταν
τελικά ερχόταν, περιλάμβανε πράγματα όπως -αυτό που θυμάμαι εγώ
χαρακτηριστικά- "Ω, θα βάλουμε τους τουρίστες να φοράνε κάμερες στα
παραθαλάσσια θέρετρα της Ελλάδας για να εντοπίζουμε ποιοι φοροδιαφεύγουν".
Μιλάμε σοβαρά τώρα;»
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν στην Τρόικα, Ντέκλαν
Κοστέλο, αναφέρεται στις ιδέες για το δωρεάν ρεύμα: «Ήθελαν να παρέχουν δωρεάν
ηλεκτρικό ρεύμα σε ευάλωτους καταναλωτές. Και υπάρχουν τρόποι για να γίνει
αυτό, μέσω κοινωνικών τιμολογίων. Αν όμως απλώς δώσεις δωρεάν ρεύμα σε όλους,
γιατί να πληρώσει οποιοσδήποτε τον λογαριασμό του; Αν το κάνεις αυτό, η
εταιρεία ηλεκτρισμού χρεοκοπεί. Στη συνέχεια, αυτή θα έπρεπε να διασωθεί από
το κράτος με δημόσιο χρήμα -το οποίο, στην πραγματικότητα, η Ελλάδα ζητούσε
από τους Ευρωπαίους εταίρους της».
Ο Πίτερ Σπίγκελ μάλιστα κάνει λόγο για μια ερασιτεχνική παράσταση: «Ο
Βαρουφάκης συνέχιζε να πουλάει μεγάλα λόγια, του στυλ "είμαι πολύ πιο έξυπνος
από όλους τους άλλους". Και μετά, όταν έβλεπες τις προτάσεις του, έλεγες "δεν
είσαι σοβαρός άνθρωπος". Ήταν ένας συνδυασμός θεατρινισμού μπροστά και πίσω
από τις κάμερες, και μετά, απλώς το να μην κάνεις ποτέ τίποτα με ουσία. Αυτό
ήταν που έβγαζε τον κόσμο εκτός εαυτού».
«Κοίταξέ με στα μάτια, θα χρεοκοπήσετε»
Την ίδια στιγμή, ο Τόμας Βίζερ αποκαλύπτει έναν κυνικό διάλογο με στενό
συνεργάτη του Έλληνα ΥΠΟΙΚ: «Πολύ νωρίς συνειδητοποίησα την πιθανότητα να
πρόκειται για τακτικισμό, όταν ένας στενός σύμβουλος του Γιάνη Βαρουφάκη, μετά
από μια από τις ατελείωτες συναντήσεις μας στις δύο το πρωί, με πλησίασε και
μου είπε: "Πρέπει να σταματήσουμε να συζητάμε όλες αυτές τις άκαρπες ανοησίες,
γιατί στο τέλος εμείς δεν θα κάνουμε τίποτα κι εσείς θα μας δώσετε τα λεφτά
ούτως ή άλλως". Και τον κοίταξα και του είπα: "Κοίταξέ με στα μάτια, θα
χρεοκοπήσετε"».
Το φλερτ με τη Μόσχα και το «Όχι» του Γιούνκερ
Μέσα στο αδιέξοδο, η Αθήνα στράφηκε προς τη Ρωσία αναζητώντας εναλλακτικές
πηγές χρηματοδότησης. Ο Παναγιώτης Λαφαζάνης περιγράφει το παρασκήνιο με τη
ρωσική εταιρεία φυσικού αερίου: «Τότε ήρθε ο εκπρόσωπος της Gazprom εδώ και
μου λέει: "Αν σκεφτόσασταν την πιθανότητα να δεχτείτε να περάσει ένας αγωγός
με ρώσικο φυσικό αέριο από την Ελλάδα, από τη Θράκη-Μακεδονία με κατεύθυνση
στα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη;". "Βεβαίως", του λέω, "αλίμονο, γιατί να
μην το συζητήσουμε;". Εγώ τους είπα το εξής τότε: επειδή εμείς έχουμε άμεση
ανάγκη, μπορούμε να κάνουμε μια συμφωνία με την οποία να μας δώσουν ένα δάνειο
-όχι στη χώρα, στην εταιρεία- γύρω στα 3 με 5 δισεκατομμύρια, το οποίο θα
εξοφλούνταν με τα κέρδη των επόμενων χρόνων από τον αγωγό. Και αυτά βεβαίως
εύκολα η δημόσια εταιρεία θα τα έδινε στο ελληνικό δημόσιο. Οι Ρώσοι το
άκουγαν αυτό, είχαμε σχεδόν καταλήξει σε συμφωνία».
Ωστόσο, ο Νίκος Παππάς υποβαθμίζει την ουσία εκείνων των επαφών: «Υπήρχε μια
ελπίδα μόνο από την άποψη της ατμόσφαιρας. Δεν πίστεψε κανένας ότι μπορεί
πραγματικά η Ρωσία να υποκαταστήσει σε ρόλο δανειστή την καταφυγή στους
ευρωπαϊκούς θεσμούς».
Την ίδια άποψη εκφράζει και ο Πάνος Καμμένος: «Ήταν πολύ ξεκάθαρο από τη μεριά
του Προέδρου Πούτιν και του Υπουργού Άμυνας που συνομιλούσα εγώ, ότι η Ρωσία
δεν θα ανατρέψει ποτέ τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην περιοχή. Δεν θα έλεγε
ποτέ η Ρωσία "βγείτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ελάτε να σας βοηθήσουμε εμείς
να σας δώσουμε ρούβλια". Αυτά δεν υπήρχαν. Ο κύριος Λαφαζάνης έκανε κάποιες
προσπάθειες ο ίδιος, αλλά εγώ ήξερα ότι αυτές οι προσπάθειες θα βρίσκανε
τείχος. Μας το είχαν ξεκαθαρίσει οι Ρώσοι από την αρχή».
Η πιο αποκαλυπτική μαρτυρία, όμως, έρχεται από τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, ο
οποίος επιβεβαιώνει ότι ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε απευθείας χρήματα από το
Κρεμλίνο, αλλά ο Πούτιν πρώτα συμβουλεύτηκε τις Βρυξέλλες: «Ο Τσίπρας
επισκέφθηκε τον Πούτιν για να πάρει, δεν ξέρω κι εγώ τι, προφανώς χρήματα, τα
οποία οι Ρώσοι αρνήθηκαν αφού πρώτα έλεγξαν μαζί μας αν αυτό θα ήταν καλή
ιδέα».
Σε σχετική ερώτηση για το αν ο ίδιος ο Ρώσος Πρόεδρος του μετέφερε το ελληνικό
αίτημα, ο κ. Γιούνκερ απαντά: «Ναι, το έκανε. Μου είπε ότι ο Τσίπρας ζήτησε
χρήματα. Και εγώ του είπα: "Μην το κάνεις αυτό. Είμαστε σε θέση να λύσουμε το
πρόβλημα μόνοι μας"».
Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον παρακολουθούσε τις κινήσεις αυτές με ψυχραιμία.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος Ντάλιπ Σινγκ ξεκαθαρίζει τη θέση των ΗΠΑ: «Κοιτάξτε,
δεν πήραμε στα σοβαρά αυτή την πιθανότητα. Πιστεύαμε ότι χρησιμοποιούνταν
κυνικά ως ένα μέσο για την άσκηση πιθανής πίεσης. Επομένως, ήμασταν πολύ
ξεκάθαροι, δυναμικοί και ευθείς: αυτό δεν πρόκειται να αποτελέσει μέρος αυτής
της συζήτησης, τελεία και παύλα».
Το ταπεινωτικό Eurogroup της Ρίγας και το «Plan B»
Η κορύφωση του δράματος και η πλήρης απομόνωση της Ελλάδας αποτυπώθηκαν στο
περιβόητο Eurogroup της Ρίγας. Ο Πρόεδρος του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ,
περιγράφει μια εικόνα απόλυτης μοναξιάς για τον Έλληνα Υπουργό: «Θυμάμαι να
μπαίνω στην αίθουσα και ο μόνος που καθόταν εκεί ήταν ο Βαρουφάκης. Καθόταν
στη μέση της μακριάς πλευράς του τραπεζιού, δεν μιλούσε σε κανέναν και κανείς
δεν του μιλούσε. Όλοι οι άλλοι υπουργοί ήταν διάσπαρτοι σε διάφορα σημεία της
αίθουσας, συζητώντας μεταξύ τους και χαιρετώντας ο ένας τον άλλον. Εκείνος
ήταν εκεί ολομόναχος. Ήταν μια τόσο συμβολική εικόνα... Πολύ θλιβερή,
πραγματικά. Η συνεδρίαση ξεκίνησε και ο Βαρουφάκης άρχισε πάλι να κάνει
διάλεξη στο Eurogroup. Πολύ μακροσκελή».
Στην τοποθέτησή του, ο Γιάνης Βαρουφάκης δήλωνε στις κάμερες: «Είμαστε στην
ευχάριστη θέση να αναφέρουμε ότι, τουλάχιστον από τη δική μας πλευρά, φαίνεται
να έχει επιτευχθεί μεγάλη σύγκλιση, παρόλο που δεν ήταν επαρκής για την
επίτευξη συμφωνίας ακόμα. Αλλά είμαστε πολύ αισιόδοξοι, πολύ θετικοί και
απόλυτα αποφασισμένοι να διασφαλίσουμε ότι θα κάνουμε το κομμάτι που μας
αναλογεί, ώστε να διανυθεί το επιπλέον μίλι σε σύντομο χρονικό διάστημα».
Ωστόσο, πίσω από τις κλειστές πόρτες, η κατάσταση εξετράπη. Ο κ. Ντάισελμπλουμ
περιγράφει την έκρηξη των υπολοίπων υπουργών: «Όταν άνοιξα τη συζήτηση, ο
πρώτος που πήρε τον λόγο ήταν ο Πέτερ Καζιμίρ, ο υπουργός της Σλοβακίας.
Απαντώντας σε όλη την παρουσίαση του Βαρουφάκη, είπε απλώς: "Απίστευτο".
Ακολούθησε μια μακρά σιωπή και μετά είπε ξανά: "Ποιος νομίζεις ότι είσαι που
μας μιλάς έτσι, τη στιγμή που στην πραγματικότητα εξαρτάσαι από τη δική μας
στήριξη; Συμφωνήσαμε τον Φεβρουάριο να έχουμε μια ολοκληρωμένη λίστα
μεταρρυθμίσεων μέχρι τα τέλη Απριλίου. Δεν την έχουμε. Αν η Ελλάδα δεν θέλει
βοήθεια και τους όρους που τη συνοδεύουν, ίσως ήρθε η ώρα να μιλήσουμε για
συνέπειες"».
Το σφυροκόπημα συνεχίστηκε, με τον Ντέκλαν Κοστέλο να σημειώνει: «Ήταν η πρώτη
φορά που άκουγα τόσο σκληρές, άμεσες δηλώσεις από όλους τους υπουργούς
Οικονομικών προς τον υπουργό μιας άλλης χώρας. Κανονικά, στις συνεδριάσεις του
Eurogroup οι άνθρωποι είναι εξαιρετικά ευγενικοί. Αλλά αυτό ήταν κάτι εντελώς
διαφορετικό».
«Ο δεύτερος που μίλησε», συνεχίζει ο Ντάισελμπλουμ, «ήταν ο Υπουργός της
Λιθουανίας, ο οποίος εξήγησε στον Βαρουφάκη ότι δεν είχε απολύτως καμία
συναίσθηση για την κατάσταση στη Βαλτική, η οποία επίσης είχε περάσει τεράστια
κρίση, με τους δημοσίους υπαλλήλους να υφίστανται περικοπές 25% στους μισθούς
τους. Του είπε: "Έχεις ιδέα ποιος είναι ο κατώτατος μισθός στη χώρα μου; Κι
εσύ μιλάς για αύξηση του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα; Πώς θα το εξηγήσω αυτό
στους δικούς μου ψηφοφόρους;".
Ο τρίτος που πήρε τον λόγο ήταν ο υπουργός Μράμορ από τη Σλοβενία. Είπε:
"Βαρέθηκα. Ας το σταματήσουμε αυτό, είναι εντελώς άσκοπο. Θέλω να μιλήσουμε
για το Plan B". Φυσικά, χωρίς να διευκρινίσει τι σήμαινε αυτό, όλοι κατάλαβαν:
να σταματήσουμε να μιλάμε με την Ελλάδα, η Ελλάδα να αποχωρήσει από την
Ευρωζώνη κι εμείς να συνεχίσουμε χωρίς αυτήν».
Ο κ. Ντάισελμπλουμ παραδέχεται ότι ανησύχησε πολύ: «Ως πρόεδρος ξεκαθάρισα ότι
δεν συζητάμε κανένα Plan B, γιατί αυτό ήταν εκτός της εντολής μας. Καταλάβαινα
την οργή τους, οι άνθρωποι ήταν πραγματικά θυμωμένοι, αλλά είπα ότι δεν θα το
συζητήσουμε εδώ ακόμα».
Η απομόνωση του Βαρουφάκη επεκτεινόταν ακόμη και σε προσωπικό επίπεδο. Ο
Γιάννης Στουρνάρας θυμάται: «Στο VIP του αεροδρομίου ήμουν με τον Κύπριο
ομόλογο του Βαρουφάκη και δεν μιλούσαν. Αναγκάστηκα να τους συστήσω, λέω "δεν
γνωρίζεστε;". Άρα οι σχέσεις ήταν πάρα πολύ τεταμένες, ακόμα και με τον Κύπριο
Υπουργό Οικονομικών».
Από την πλευρά του, ο τότε Υπουργός Οικονομικών της Κύπρου, Χάρης Γεωργιάδης,
επιβεβαιώνει το χάσμα: «Δεν ένιωσα, δυστυχώς, ότι έχω ένα καλό κανάλι
επικοινωνίας με την ελληνική ομάδα. Με όλους τους προηγούμενους αλλά και με
όλους τους επόμενους υπουργούς η σχέση ήταν άριστη. Εκείνη την περίοδο
δυστυχώς δεν είχαμε καμία σχέση. Μάλλον, ένιωθα πως μας θεωρούσαν ότι είμαστε
απέναντι. Δυσάρεστο, αλλά έτσι είχαν τα πράγματα».
«Με τον Βαρουφάκη συμφωνία δεν γίνεται»
Μετά το φιάσκο της Ρίγας, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ παρέκαμψε τον Έλληνα Υπουργό
Οικονομικών και τηλεφώνησε απευθείας στον Πρωθυπουργό: «Κάλεσα ξανά τον Αλέξη
Τσίπρα. Του είπα ουσιαστικά ότι δεν νομίζω πως με τον Βαρουφάκη επικεφαλής της
διαπραγματευτικής ομάδας θα φτάσει σε συμφωνία. Απλώς δεν πρόκειται να συμβεί.
Υπάρχει τόσο λίγη εμπιστοσύνη μεταξύ των συναδέλφων προς το πρόσωπό του, που
δεν πρόκειται να πείσω ποτέ το Eurogroup να συμφωνήσει σε αυτά που είναι στο
τραπέζι. Ο Τσίπρας άκουσε. Αναγνώρισε αυτά που του είπα, οπότε ήμουν σίγουρος
ότι το κατάλαβε. Και μετά έκλεισε το τηλέφωνο».
Ο Τόμας Βίζερ σχολιάζει την ψυχολογία του Γιάνη Βαρουφάκη εκείνες τις ημέρες:
«Ήταν απόλυτα πεπεισμένος, θα έλεγα, πρώτα απ' όλα για τη μεγαλοφυΐα του.
Δεύτερον, ήταν απόλυτα σίγουρος ότι η στρατηγική που είχε βοηθήσει να
σχεδιαστεί ήταν η μοναδική σωστή, η οποία στην πραγματικότητα έμοιαζε με
παιχνίδι πόκερ. Δυστυχώς, όμως, δεν συνειδητοποίησε ότι η τράπουλα ήταν
σημαδεμένη εις βάρος του».
Το κλίμα στην Ευρώπη είχε αλλάξει οριστικά, και το ενδεχόμενο του Grexit δεν
τρόμαζε πια όπως παλιά. Όπως καταλήγει ο Γερούν Ντάισελμπλουμ: «Λίγα χρόνια
πριν, όλοι ήταν πεπεισμένοι ότι αν μια χώρα έβγαινε, αυτό θα αποσταθεροποιούσε
ολόκληρη την Ευρωζώνη και θα έθετε σε κίνδυνο το μέλλον του ευρώ. Το 2015 όμως
είχαμε προχωρήσει. Όλο και περισσότεροι υπουργοί έλεγαν: "Κοιτάξτε, ίσως μια
έξοδος της Ελλάδας να μας πληγώσει προσωρινά. Αλλά η ζημιά αυτής της διαρκούς,
ανοιχτής πληγής που προκαλεί η ελληνική κρίση σε ολόκληρη την Ευρωζώνη είναι
πολύ μεγαλύτερη. Ας το κόψουμε εδώ. Ας δεχτούμε το πλήγμα για να τελειώνουμε,
γιατί αυτό δεν οδηγεί πουθενά"».
Σαφώς ρωσικό χαρακτήρα έδωσε στην πολιτική κίνηση της Μαρίας Καρυστιανού ο
επικοινωνιολόγος, Νίκος Καραχάλιος, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό της
Θεσσαλονίκης Status FM 107.7 Θεσσαλονίκης και στους δημοσιογράφους Δημήτρη
Βενιέρη και Βιργινία Δημαρέση.
Ο κ. Καραχάλιος βλέπει πλήρη ρωσική επιρροή στο εγχείρημα, στο οποίο
διασταυρώνονται, όπως ο ίδιος υποστηρίζει, υπέρμαχοι της Χούντας, ο
αντισημιτισμός, η θρησκευτική υπερφόρτιση και ένας ιδιότυπος φιλορωσικός
προσανατολισμός.
«Αν επιλέξουν ως εκπρόσωπο τον κύριο Αυγερινό, καλώς ή κακώς θα θεωρηθεί το
κόμμα Πούτιν στην Ελλάδα». Μάλιστα, ο επικοινωνιολόγος προχώρησε ακόμη
περισσότερο, υποστηρίζοντας πως «ο κ. Αυγερινός είναι ουσιαστικά η μακρά χείρα
της κυρίας Ζαχάροβα».
«Έχουμε ένα κίνημα ανθρώπων»
«Από εκεί που θα ήταν το κίνημα όλων των Ελλήνων για τη δικαιοσύνη, φαίνεται
πλέον ότι έχουμε ένα κίνημα ανθρώπων» με σαφές ιδεολογικό και γεωπολιτικό
στίγμα, είπε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος χρησιμοποίησε τον όρο «Μεγάλη Μαμά» για να περιγράψει τη Ρωσία.
Υποστήριξε μάλιστα ότι σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιχειρεί να
ισορροπήσει μέσα σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον, η δημιουργία ενός
πολιτικού χώρου με σαφή φιλορωσικά χαρακτηριστικά θα προκαλέσει αναπόφευκτα
συγκρούσεις με τις στρατηγικές επιλογές της χώρας: «Ανήκουμε στην Ευρωπαϊκή
Ένωση, ανήκουμε στο ΝΑΤΟ. Μπορεί αυτοί οι οργανισμοί να έχουν προβλήματα, αλλά
δεν μπορούμε να ανατρέψουμε τη γεωπολιτική θέση της χώρας».
«Οι άνθρωποι αυτοί είναι επικίνδυνοι», είπε ο κ. Καραχάλιος ο οποίος δήλωσε
δικαιωμένος αφού έλεγε πως η κα Καρυστιανού και η κα Γρατσία δεν εκπροσωπούν
τον σύλλογο συγγενών θυμάτων των Τεμπών αλλά τις προσωπικές τους φιλοδοξίες.
Η Ρωσία «επισπεύδει» ή «θα τους μαζέψει»;
Ο κ. Καραχάλιος αφενός σημείωσε πως «η Ρωσία επισπεύδει την ίδρυση κόμματος»
όμως από την άλλη εξέφρασε την εκτίμηση ότι γρήγορα θα αποστασιοποιηθεί.
«Κάποιοι δάκτυλοι μέσα σε αυτήν κινούνται μάλλον αυτόνομα. Πιστεύω ότι πολύ
γρήγορα θα τους μαζέψουν», δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Δεν μπορούν να εκφράσουν μια μεγάλη και σοβαρή χώρα η οποία βρίσκεται σε
εμπόλεμη κατάσταση, η οποία βρίσκεται σε έναν κόσμο που αναδιατάσσεται και δεν
μπορεί να είναι πρέσβειρα στην Ελλάδα η κυρία Καρυστιανού που δεν ξέρει ούτε
καν που πέφτει Μόσχα και αν της πείτε τι είναι το σύμφωνο της Βαρσοβίας θα
νομίζει ότι είναι κάποιο τραγούδι που κατατέθηκε στον διαγωνισμό της
Eurovision».
Εκτενείς αναφορές υπάρχουν στην Τουρκία γύρω από το υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο για τις θαλάσσιες ζώνες δικαιοδοσίας της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας», με φιλοκυβερνητικά μέσα να επαναφέρουν στο προσκήνιο τις «γκρίζες ζώνες» κάνοντας λόγο για «152 αμφισβητούμενα νησιά και βραχονησίδες» στο Αιγαίο.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του τηλεοπτικού δικτύου, το νέο νομοθετικό πλαίσιο που ετοιμάζει η Άγκυρα αναμένεται να κατατεθεί σύντομα στην τουρκική Εθνοσυνέλευση και θα καθορίζει τις τουρκικές θαλάσσιες δικαιοδοσίες, την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ.
Στο ίδιο ρεπορτάζ, ο στρατιωτικός αναλυτής και πανεπιστημιακός Κεμάλ Ολτσάρ υποστήριξε ότι η Τουρκία θα μπορούσε, μέσω νέας νομοθεσίας, να αποκτήσει το δικαίωμα να «διατηρεί σημαία» σε νησίδες των οποίων όπως ισχυρίζεται το καθεστώς κυριαρχίας δεν έχει αποσαφηνιστεί.
Ο ίδιος ανέφερε ότι η Άγκυρα θα μπορούσε να θεσπίσει ειδικό νόμο που να χαρακτηρίζει ως τουρκικές τις «152 αδιευκρίνιστες νησίδες και βραχονησίδες», υποστηρίζοντας ότι κάτι τέτοιο θα άλλαζε «ολόκληρη την πορεία» των συζητήσεων για την υφαλοκρηπίδα στο Αιγαίο.
Παράλληλα, ο στρατιωτικός αναλυτής κατηγόρησε την Ελλάδα για πολιτική «τετελεσμένων» σε νησίδες τύπου Ίμια ισχυριζόμενος ότι η Αθήνα επιχειρεί να ενισχύσει τις διεκδικήσεις της μέσω στρατιωτικής παρουσίας και εγκατάστασης κατοίκων σε μικρονήσους.
Στην ανάλυση του επανέλαβε ακόμη τις γνωστές τουρκικές αιτιάσεις περί στρατιωτικοποίησης των ελληνικών νησιών, ενώ υποστήριξε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να προσφύγει σε διεθνή φόρα και στον ΟΗΕ καταθέτοντας φάκελο με στοιχεία για την παρουσία ελληνικών και αμερικανικών όπλων στο Αιγαίο.
«Ο διαγωνισμός ήταν νομιμότατος. Κρίθηκε επωφελής για το δημόσιο από την ΑΔΕΣΥ, το ΣτΕ αλλά και το Ελεγκτικό Συνέδριο» τόνισε ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, απαντώντας στην Επίκαιρη Ερώτηση του Ανεξάρτητου Βουλευτή Μάριου Σαλμά σχετικά με «ενδείξεις στημένου διαγωνισμού με Καρτελοποίηση της αγοράς τύπου Bid rigging και ζημίας του δημοσίου στην διαχείριση επικίνδυνων αποβλήτων Υγειονομικών μονάδων με τον διαγωνισμό του ΕΚΑΠΥ 1/23 αξίας 145.000.000 ευρώ».
Ο υπουργός Υγείας, διευκρίνισε ότι προσωπικά δεν έχει ουδεμία εμπλοκή με τον διαγωνισμό, καθώς, όταν αυτός ξεκίνησε και μέχρι την ολοκλήρωσή του, εκείνος ήταν υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων και όχι Υπουργός Υγείας. «Ο διαγωνισμός ήταν νομιμότατος και επωφελής για το δημόσιο» είπε ο κ. Γεωργιάδης. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι ο διαγωνισμός «ξεκίνησε από την ΕΚΑΠΤΥ στις 24/11/2022. Το Πρακτικό των Προδιαγραφών βγήκε στις 23/3/2023. Στην συνέχεια οι Προδιαγραφές του διαγωνισμού, εάν και δεν συνηθίζεται, τέθηκαν σε διαβούλευση. Ενσωματώθηκαν τα σχόλια και βγήκε νέο Πρακτικό στις 3/4/2023. Ο διαγωνισμός αναρτήθηκε στις 8/5/2023. Στην συνέχεια, μια εταιρεία κόπηκε από διαγωνισμό. Η εταιρεία αυτή αρχικά προσέφυγε στην ΑΔΕΣΥ, όπου οι ενστάσεις της απορρίφθηκαν. Με τα ίδια επιχειρήματα προσέφυγε και στο ΣτΕ, όπου βγήκε απορριπτική απόφαση στις 4/3/2024. Κατόπιν της απόφασης αυτή του ΣτΕ, η εταιρεία προσέφυγε στο Ελεγκτικό Συνέδριο, όπου δεν κοιτάζει μόνο την τυπική νομιμότητας μιας σύμβασης – αυτό το κάνει το ΣτΕ- αλλά αυτό που κυρίως εξετάζει είναι εάν συμφέρει το δημόσιο. Και το Ελεγκτικό Συνέδριο αποφάσισε ότι η εταιρεία στις αιτιάσεις της έκανε λάθος, καθώς ο διαγωνισμός αυτός συμφέρει το δημόσιο». Ο υπουργός επισήμανε ότι το σύνολο των υπηρεσιών του διαγωνισμού (που συμπεριλαμβάνει εκτός από την συλλογή των αποβλήτων, την διαχείριση, την μεταφορά και όλες τις λοιπές χρεώσεις) το Ελεγκτικό Συνέδριο ότι το ελληνικό δημόσιο κερδίζει 15%, η μέση τιμή του συνόλου των υπηρεσιών ήταν 1,98 ο τόνος και διαμορφώθηκε στο 1,44».
Ο κ. Γεωργιάδης, ανέβασε τους τόνους και σε προσωπικό επίπεδο κατά του κ. Σαλμάς λέγοντάς του ότι «θα περίμενε κανείς, έχοντας περάσει την περιπέτεια της σκευωρίας Novartis,όπως και εγώ άλλωστε, ότι θα είχατε την ευπρέπεια, την ευαισθησία και την αξιοπρέπεια να μην κατηγορείται εύκολα συναδέλφους σας. Επειδή όμως έχετε προσωπικά με εμένα – δεν ξέρω γιατί, είναι δικό σας θέμα- γυρίσατε όλα τα Κανάλια και είπατε ότι ο διεφθαρμένος Γεωργιάδης έκανε παράνομους διαγωνισμούς για το Αίμα κ.λ.π, γι’ αυτό και σας έχω καταθέσω μήνυση και σύντομα θα έρθει και αγωγή. Γιατί δεν ανέχομαι μύγα στο σπαθί μου». Κατηγόρησε, επίσης, τον Ανεξάρτητο βουλευτή ότι «όσα ισχυρίζεται είναι όλα αυτά που η εταιρεία ισχυρίζεται στα δικόγραφά της και είναι πολύ οξύμωρο ένας βουλευτής του Κοινοβουλίου να δίνει μια τόσο μεγάλη μάχη υπέρ μιας εταιρείας».
Ο Ανεξάρτητος βουλευτής Μάριος Σαλμάς από την πλευρά του ζήτησε από τον προεδρεύοντας Αντιπρόεδρο της Βουλής Πάρι Κουκουλόπουλο να διαβιβάσει τα Πρακτικά της συζήτησης της Επίκαιρης Ερώτησης στην Επιτροπή Ανταγωνισμού. Ο κ. Σαλμάς ανέφερε ότι άλλο είναι «νόμιμη προκήρυξη και διαγωνισμός και άλλο η έλλειψη ανταγωνισμού για την ευρωπαϊκή και ελληνική νομοθεσία, ο οποίος διώκεται». Ο βουλευτής, υποστήριξε ότι «το να διεξάγει έναν διαγωνισμό το δημόσιο, δεν σημαίνει ότι αυτός αποκλείει το καρτέλ. Τα καρτέλ, εμφανίζονται σε νόμιμους διαγωνισμούς και τους χειραγωγεί με προσυνεννοήσεις, ώστε στην πράξη να μην υπάρχει ανταγωνισμός. Αυτή ήταν η διαφωνία μου με την Κυβέρνηση και η βασική αιτία που με διέγραψε ο Πρωθυπουργός από τη ΝΔ, όταν τότε μίλησα για στημένους διαγωνισμούς». Το θέμα της σύμβασης της Επίκαιρης Ερώτησης, είπε ο κ. Σαλμάς «αποτελεί έναν κλασικό στημένο διαγωνισμό, βεβαίως ήταν νόμιμος γι΄αυτό και πέρασε από το Ελεγκτικό Συνέδριο, αλλά αυτό που κοιτάει το Ελεγκτικό Συνέδριο είναι εάν τηρήθηκαν οι προθεσμίες και όχι εάν είναι επωφελείς για το δημόσιο». Ο βουλευτής ανέφερε ότι μέχρι το 2024, τα νοσοκομεία έκαναν τους σχετικούς διαγωνισμούς. Και μέχρι τότε που δεν υπήρχαν όροι που να αποκλείουν όλες τις υπάρχουσες εταιρείες της χώρας, οι τιμές ήταν φθηνότερες από την σύμβαση πλαίσιο που υπογράφθηκε με τον συγκεκριμένο διαγωνισμό. Ο βουλευτής επέμεινε ότι ο διαγωνισμός φωτογραφήθηκε με όρους που δεν έχει καμία εταιρεία.
Απαντώντας επί προσωπικού στον υπουργό ο κ. Σαλμάς του είπε ότι «εγώ δεν συναντήθηκα με καμία από τις εταιρείες που υπάρχουν την αγορά. Τελεία και παύλα. Εάν μπορείτε να το υποστηρίξετε πέστε το. Εσείς, όμως συναντηθήκατε με τις εταιρείες ναι ή όχι;». Καταλόγισε στον κ. Γεωργιάδη ότι «με την απάντηση σας προσπαθεί να ρίξει την ευθύνη στον προκάτοχό σας υπουργό Υγείας Θάνο Πλεύρη» και πρόσθεσε ότι «η κατοχύρωση του διαγωνισμού έγινε το 2024 όταν είσαστε εσείς υπουργός Υγείας» και τον ρώτησε «έχετε κ. Γεωργιάδη ποτέ ζητήσει από φαρμακευτική εταιρεία να πληρώνουν ΜΜΕ για να κάνετε καριέρα; Ναι ή όχι;», επιμένοντας πως το Δημόσιο δεν κέρδισε καθόλου σε ένα διαγωνισμό 145 εκατ. ευρώ.
«Είπατε ψέματα στη Βουλή ή είστε άσχετος»
«Λάθος αντίπαλο διαλέξατε. Είπατε ψευδώς στη Βουλή, ή επειδή είστε άσχετος, μπορεί να ισχύει και αυτό, μην σας καταλογίσω δόλο κατά ανάγκη και συγκρίνεται τα 700 ευρώ τον τόνο με την τιμή του διαγωνισμού. Σύμφωνα με την απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου το Δημόσιο κερδίζει 15%. Πριν από τον διαγωνισμό η μέση τιμή διαχείρισης νοσοκομειακών απορριμμάτων ήταν 1,98 ο τόνος και μετά τον διαγωνισμό έγινε 1,44» ανταπάντησε ο υπουργός Υγείας κατηγορώντας τον κ. Σαλμά ότι εκπροσωπεί συγκεκριμένη εταιρεία.
«Αυτό εκρίθη από το ανώτατο δικαστήριο της χώρας και η εταιρεία έχασε. Θέλετε να πάτε στην Επιτροπή Ανταγωνισμού, ή στον Πάπα της Ρώμης, να πάτε. Φέρατε εδώ στη Βουλή όσα εκφράζει η εταιρεία. Προφανώς, είστε τιμιότατος και το κάνετε για την ψυχή της μάνας σας. […] Όπως ξέρετε ως πρώην υπουργός ότι όταν ένας διαγωνισμός παίρνει το πράσινο φως από το Ελεγκτικό Συνέδριο ο υπουργός είναι υποχρεωμένος να τον υπογράψει».
«Με συκοφαντήσατε και θα τα πούμε στα δικαστήρια. Όλα όσα ισχυριστήκατε στη Βουλή είναι όλα λάθος. Εάν γι’ αυτά κατηγορήσατε τον Μητσοτάκη και αναγκάστηκε να σας διαγράψει, τότε κάνατε μεγάλο λάθος και πετάξετε μια μεγάλη καριέρα στον κάλαθο των αχρήστων, χωρίς κανέναν λόγο» κατέληξε ο Άδωνις Γεωργιάδης.
Συνεχίζονται με αμείωτο ρυθμό οι προκλήσεις της Τουρκίας με το
νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα», καθώς φιλοκυβερνητικά μέσα προβάλλουν
σενάρια τοποθέτησης τουρκικής σημαίας σε 152 νησίδες και βραχονησίδες του
Αιγαίου, των οποίων – όπως υποστηρίζει η γειτονική χώρα – η κυριαρχία είναι
«αδιευκρίνιστη».
Το δίκτυο A Haber, σε ρεπορτάζ με τίτλο «Ο Νόμος της Γαλάζιας Πατρίδας και οι
152 αβέβαιες νησίδες», υποστηρίζει ότι με το νέο νομικό πλαίσιο η Άγκυρα θα
μπορεί να «νομιμοποιήσει» τις θέσεις της για υφαλοκρηπίδα, ΑΟΖ και χωρικά
ύδατα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Μάλιστα σε εκπομπή του καναλιού, ο στρατιωτικός αναλυτής Κεμάλ Ολτσάρ
υποστήριξε ότι ο νέος νόμος θα μπορούσε να προσφέρει στην Τουρκία τη
δυνατότητα να αποκτήσει «δικαίωμα παρουσίας σημαίας» σε νησίδες που η Άγκυρα
θεωρεί ότι βρίσκονται εντός της τουρκικής δικαιοδοσίας.
«Αφού αυτά τα νησιά περιλαμβάνονται στην περιοχή δικαιοδοσίας μας, μπορούμε να
έχουμε τη σημαία μας εκεί», ισχυρίστηκε και επεσήμανε ότι ενδέχεται να
απαιτηθεί ακόμη και ξεχωριστός νόμος που να ορίζει πως «οι 152 νησίδες και
βραχονησίδες ανήκουν στην Τουρκία».
Ο ίδιος υποστήριξε επίσης ότι η Τουρκία θα μπορεί, μέσω του νέου νόμου, να
αξιοποιήσει «στο έπακρο» τα δικαιώματά της στη θάλασσα, ενώ παρουσίασε τη
«Γαλάζια Πατρίδα» ως «αγώνα διεκδίκησης δικαιωμάτων».
Ο Ολτσάρ κατηγόρησε την Ελλάδα ότι εφαρμόζει πολιτική δημιουργίας τετελεσμένων
σε νησίδες του Αιγαίου, αναφέροντας ως παράδειγμα τα Ίμια και υποστηρίζοντας
ότι η Αθήνα τοποθετεί σημαίες ή διατηρεί μικρές ομάδες κατοίκων και στρατιωτών
σε βραχονησίδες ώστε να ενισχύει τις ελληνικές θέσεις περί κυριαρχίας.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι το νέο νομοθετικό πλαίσιο θα μπορούσε να
λειτουργήσει ως «φραγμός» στις ελληνικές κινήσεις σε περιοχές που η Τουρκία
χαρακτηρίζει «αμφισβητούμενες».
Ο Τούρκος αναλυτής αναφέρθηκε επίσης στην πιθανότητα αποστολής φακέλου στον
ΟΗΕ σχετικά με τον εξοπλισμό των ελληνικών νησιών, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα
θα μπορούσε να επικαλεστεί διεθνείς συνθήκες και να προχωρήσει σε διπλωματικές
κινήσεις σε διεθνείς οργανισμούς.
Σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους, ο Ολτσάρ ισχυρίστηκε ακόμη ότι η Ελλάδα «δεν
μπορεί να προστατεύσει ούτε την ηπειρωτική της χώρα», επικαλούμενος την
εγγύτητα ελληνικών νησιών στις τουρκικές ακτές.
Μαρινάκης: «Παρακολουθούμε στενά το θέμα και είμαστε έτοιμοι για όλα τα
σενάρια»
«Παρακολουθούμε στενά το θέμα και είμαστε έτοιμοι για όλα τα σενάρια» τόνισε ο
κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης στην ενημέρωση των πολιτικών
συντακτών.
Σε ερώτηση για το ΚΥΣΕΑ και αν συζητήθηκε και το νομοσχέδιο που συζητείται
στην Άγκυρα, ο Παύλος Μαρινάκης δήλωσε πως δεν μπορεί να πει κάτι περισσότερο
για το ΚΥΣΕΑ πέραν της ανακοίνωσης. «Δεν μπορούμε να σχολιάσουμε διαρροές. Και
εντός της τουρκικής ηγεσίας διατυπώνονται διαφορετικές απόψεις. Σίγουρα
παρακολουθούμε το θέμα και είμαστε έτοιμοι για όλα τα σενάρια. Επαναλαμβάνω
ότι αν οποιαδήποτε χώρα επιλέξει να κινηθεί μονομερώς με μέτρα τα οποία
σύμφωνα με το διεθνές επίπεδο θα πρέπει να ληφθούν μόνο σε πολυμερές επίπεδο,
αυτό είναι μόνο για εσωτερική χρήση και δεν έχει καμία διεθνή εφαρμογή. Σε
κάθε περίπτωση η κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας δεν
αμφισβητούνται από μονομερείς ενέργειες», συμπλήρωσε.
