Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ελλάδα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ελλάδα. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

10 Αυγούστου 2026

📺Viral η οδηγός που δεν κατάφερε να κάνει όπισθεν: "Υποκλίθηκε" όλο το ελληνικό Διαδίκτυο - Τι προβλέπει ο ΚΟΚ για τέτοιες περιπτώσεις (Βίντεο)


Στα πλάνα σχετικού βίντεο φαίνεται η δυσκολία που δημιουργήθηκε, όταν ένα επιβατικό αυτοκίνητο βρέθηκε σε έναν ιδιαίτερα περιορισμένο χώρο, με ένα μεγάλο λεωφορείο να έχει σταματήσει μπροστά του, και την οδηγό του ΙΧ, να μην μπορεί να κάνει όπισθεν και να γίνεται viral

Το γύρο του διαδικτύου κάνει τις τελευταίες ώρες ένα απίστευτο περιστατικό, που σημειώθηκε σε δρόμο της Ελλάδας, με αφορμή την δυσκολία που αντιμετώπισε μια οδηγός, η οποία έπρεπε να κάνει όπισθεν, όταν βρέθηκε σε στενό δρόμο, έχοντας απέναντί της ένα μεγάλο λεωφορείο.

Οι στενοί δρόμοι που συναντώνται σε πολλούς ελληνικούς οικισμούς αποτελούν καθημερινή πρόκληση για τους οδηγούς, ιδιαίτερα σε περιοχές της επαρχίας, όπου οι δρόμοι μέσα σε χωριά και οικισμούς είναι συχνά τόσο στενοί, ώστε ακόμη και η ταυτόχρονη διέλευση δύο αυτοκινήτων μπορεί να εξελιχθεί σε δύσκολη υπόθεση. Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο απαιτητική τους καλοκαιρινούς μήνες, όταν η αυξημένη τουριστική κίνηση φέρνει στους συγκεκριμένους δρόμους μεγάλο αριθμό οδηγών, που δεν γνωρίζουν την περιοχή. Έτσι, περιστατικά και απρόοπτα κατά την οδήγηση σε τέτοιους δρόμους έχουν γίνει πλέον συχνό φαινόμενο.

Ένα ακόμη τέτοιο περιστατικό έχει γίνει viral τις τελευταίες ώρες στα social media, αυτή τη φορά εξαιτίας της αντίδρασης της οδηγού ενός εκ των δύο οχημάτων που βρέθηκε σε μια τέτοια κατάσταση. Στα πλάνα του σχετικού βίντεο φαίνεται η δυσκολία που δημιουργήθηκε, όταν ένα επιβατικό αυτοκίνητο βρέθηκε σε έναν ιδιαίτερα περιορισμένο χώρο, με ένα μεγάλο λεωφορείο να έχει σταματήσει μπροστά του, καθώς το πλάτος του δρόμου δεν επέτρεπε την ταυτόχρονη διέλευση των δύο οχημάτων.


Όπως φαίνεται στο βίντεο, από τη μία πλευρά υπάρχει το κτίσμα και ο περιορισμένος χώρος του δρόμου, ενώ από την άλλη βρίσκεται ένα χαμηλό στηθαίο, πίσω από το οποίο το έδαφος κατεβαίνει απότομα, με αποτέλεσμα ο δρόμος στο συγκεκριμένο σημείο να μετατρέπεται ουσιαστικά σε μονόδρομο. Τα δύο οχήματα παρέμειναν στην ουσία «εγκλωβισμένα στο σημείο», με τον οδηγό του λεωφορείου και την οδηγό του επιβατικού να έχουν έντονη λεκτική αντιπαράθεση. Την ίδια ώρα, ένας ακόμη υπάλληλος του λεωφορείου, πιθανότατα ο ελεγκτής, προσπαθεί να κατευνάσει τα πνεύματα και να πείσει την οδηγό να κινηθεί προς τα πίσω, ώστε να δημιουργηθεί ο απαραίτητος χώρος για να περάσει το λεωφορείο και στη συνέχεια να συνεχίσει και η ίδια τη διαδρομή της.

Η οδηγός του οχήματος, λίγο μετά προσπαθεί να πραγματοποιήσει τον απαραίτητο ελιγμό, ωστόσο, φαίνεται να δυσκολεύεται να κατανοήσει πως πρέπει κινηθεί, με αποτέλεσμα, κατά την προσπάθειά της να κάνει πίσω, το αυτοκίνητο να πλησιάζει επικίνδυνα και τελικά να χτυπάει στον τοίχο που βρίσκεται πίσω του. Οι παρευρισκόμενοι αρχίζουν να της φωνάζουν για να την προειδοποιήσουν, ενώ ο οδηγός του λεωφορείου κορνάρει επανειλημμένα, προσπαθώντας και εκείνος να την ειδοποιήσει πριν προκληθεί μεγαλύτερη ζημιά.

Δείτε το σχετικό βίντεο εδώ:


Οι διαφωνίες των χρηστών και τι λέει ο ΚΟΚ

Όπως ήταν αναμενόμενο, το εν λόγω βίντεο έγινε αμέσως viral στα social media, με τους χρήστες να σχολιάζουν ποικιλοτρόπως την προσπάθεια της οδηγού. Το κοινό των χρηστών μοιράστηκε, σχετικά με το τι πρέπει να κάνουν οι οδηγοί σε αντίστοιχες καταστάσεις και, κυρίως, ποιος είναι αυτός που οφείλει να κάνει πίσω όταν σε έναν δρόμο δύο οχήματα δεν μπορούν να περάσουν ταυτόχρονα. 

Την απάντηση δίνειο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, ο οποίος στο άρθρο 22 προβλέπει συγκεκριμένους κανόνες για την κίνηση των οχημάτων σε οδούς όπου το περιορισμένο πλάτος του οδοστρώματος δεν επιτρέπει την απρόσκοπτη διέλευση δύο οχημάτων. Όπως προβλέπει ο ΚΟΚ, σε οδούς με μεγάλη κλίση, όπου η ταυτόχρονη διέλευση οχημάτων που κινούνται σε αντίθετες κατευθύνσεις είναι αδύνατη ή ιδιαίτερα δυσχερής, ο οδηγός του κατερχόμενου οχήματος είναι αυτός που υποχρεούται να παραχωρήσει επαρκή χώρο, προκειμένου να περάσει το όχημα που κινείται προς την ανηφόρα.

Σε περίπτωση που για να καταστεί δυνατή η διέλευση απαιτείται ένα από τα δύο οχήματα να οπισθοδρομήσει, ο ΚΟΚ καθορίζει με ακριβή τρόπο τη σειρά προτεραιότητας. Σύμφωνα με την επικέιμενη νομοθεσία, προτεραιότητα έχουν αρχικά οι συρμοί έναντι των υπόλοιπων οχημάτων, τα βαρέα οχήματα έναντι των ελαφρών και τα λεωφορεία έναντι των φορτηγών. Έτσι, στην συγκεκριμένη περίπτωση, και με τη λογική και σύμφωνα με το γράμμα του νόμου, η οδηγός του οχήματος ήταν αυτή που έπρπεε να κάνει όπισθεν. Τέλος, σημειώνεται πως σύμφωνα με τη νομοθεσία, η μη συμμόρφωση με τους κανόνες διέλευσης αντίθετα κινούμενων οχημάτων κατατάσσεται στην κατηγορία παραβάσεων Ε1-Α, η οποία επιφέρει διοικητικό πρόστιμο 30 ευρώ.

Όλα καλά για το... ελικοδρόμιο Σαρακήνικο: Χειριστής και ιδιοκτήτης έστειλαν δικηγόρο και «κινδυνεύουν» με ένα πρόστιμο


Με νομικές κινήσεις και δια του δικηγόρου τους επιχειρούν να τη βγάλουν «λάδι» ο πιλότος  και ο ιδιοκτήτης του ελικοπτέρου που έκαναν... ελικοδρόμιο το Σαρακήνικο της Μήλου, μια παραλία μοναδικού φυσικού κάλλους, αδιαφορώντας για την παρουσία δεκάδων επισκεπτών μιας και βρισκόμαστε στην κορύφωση του καλοκαιριού.

Αν και ο πιλότος και ο ιδιοκτήτης του ελικοπτέρου κλήθηκαν από την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας να δώσουν εξηγήσεις για τις εικόνες που είδαν το φως της δημοσιότητας και προκάλεσαν σάλο, εκείνοι, σύμφωνα με ενημέρωση από το υπουργείο Μεταφορών και Υποδομών, επέλεξαν να στείλουν τον δικηγόρο τους, ο οποίος ζήτησε μερικές ημέρες προκειμένου να προσκομίσει απολογητικό υπόμνημα για τις ενέργειες του πελάτη του.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες οι εξηγήσεις αναμένεται να δοθούν ή την Τετάρτη ή την Πέμπτη.

Οι δύο εμπλεκόμενοι με την πτήση αναμένεται, επίσης, να κληθούν να παρέχουν εξηγήσεις και σε δικαστικό επίπεδο που άνοιξε με την προσγείωση του ελικοπτέρου σε μία από τις πιο πολυσύχναστες παραλίες των Κυκλάδων, καθώς ο εισαγγελέας Σύρου διέταξε το τοπικό αστυνομικό τμήμα να συλλέξει προανακριτικό υλικό, στο οποίο θα συμπεριλαμβάνονται τα στοιχεία όλων των εμπλεκόμενων για να ασκηθούν τυχόν διώξεις.

Λόγω, δε, του νομικού πλαισίου που υπάρχει και την - εκ των υστέρων - διαπίστωση της ΑΠΑ για νομικό κενό που επιτρέπει σε πιλότο να επιλέξει το σημείο προσγείωσης θεωρώντας παράνομη την πράξη του μόνο εάν η περιοχή είναι χαρακτηρισμένη NATURA και ανεξαρτήτως του αν αυτό είναι ασφαλές για τους λουόμενους που είναι στην παραλία, ο πιλότος «κινδυνεύει» μόνο με πρόστιμο.

Υπενθυμίζεται πώς, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας σε επικοινωνία με το protothema.gr, για τη συγκεκριμένη πτήση είχε δοθεί από την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας άδεια προσγείωσης στην περιοχή Αλυκές, κοντά στον Αδάμαντα και το αεροδρόμιο της Μήλου.

Το ελικόπτερο, ωστόσο, δεν κατευθύνθηκε στο προβλεπόμενο σημείο. Αντί για το ελικοδρόμιο, προσγειώθηκε αρκετά χιλιόμετρα μακριά, στη βόρεια πλευρά του νησιού και συγκεκριμένα στο Σαρακήνικο, την ώρα που στη διάσημη παραλία βρίσκονταν εκατοντάδες λουόμενοι.

Γιατί κάηκε η Αττικοβοιωτία: Υπεροπλία στον αέρα, αλλά η μάχη χάθηκε στο έδαφος-Ο Συνολάκης επισημαίνει τα κενά στο μοντέλο πυρόσβεσης


Δύο νεκρούς, πάνω από 112.000 στρέμματα δάσους καμένα και δεκάδες σπίτια κατεστραμμένα άφησε πίσω της η πυρκαγιά που ξέσπασε στις 31 Ιουλίου και επί σχεδόν πέντε ημέρες πλήγωνε τη Βοιωτία και την Αττική. Η πυρκαγιά που λόγω των ακραίων συνθηκών που επικρατούσαν, και από τις οποίες ευνοήθηκε, αλλά και της έκτασης που κάηκε, κατατάσσεται στις mega fires ανέδειξε κενά στο μοντέλο της πυρόσβεσης, στην πρόληψη, αλλά και στη διαχείριση μετά την καταστροφή, με βάση τα έως τώρα δεδομένα.

Στον δημόσιο διάλογο μπήκαν εκ νέου ερωτήματα, όπως αν η ελληνική υπεροπλία στα εναέρια μέσα αποτελεί την απάντηση για αποτελεσματική αντιμετώπιση των πυρκαγιών, ενώ επανήλθε η συζήτηση που διεξάγεται εδώ και σχεδόν 30 χρόνια και αφορά τη μεταφορά της αρμοδιότητας πυρόσβεσης στην Πυροσβεστική από τη Δασική Υπηρεσία και αν θα πρέπει να υιοθετηθούν νέα μέτρα και ποια θα είναι αυτά με βάση και τα δεδομένα που δημιουργεί η κλιματική αλλαγή.

Οι μεγα-πυρκαγιές δεν είναι καινούριο φαινόμενο για την Ελλάδα. Η φωτιά στη Δαδιά το 2023, άλλωστε, έχει καταγραφεί ως η πλέον καταστροφική σε ευρωπαϊκό έδαφος από το 2000 που γίνεται αναλυτική καταγραφή, ενώ είχε προηγηθεί το 2021 η τεράστια πυρκαγιά στην Εύβοια. Πού εντοπίζονται όμως τα κενά, και γιατί η φωτιά στη Βοιωτία δεν ελέγχθηκε άμεσα και πήρε τις διαστάσεις που πήρε;

Ο καθηγητής Φυσικών Καταστροφών Κώστας Συνολάκης επισημαίνει ότι «χωρίς πλήρη επιχειρησιακή αποτίμηση δεν μπορούμε να αποδώσουμε συγκεκριμένες ευθύνες, ούτε να γνωρίζουμε με βεβαιότητα τι συνέβη στα πρώτα κρίσιμα λεπτά. Γνωρίζουμε όμως ότι η φωτιά αναπτύχθηκε υπό εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες, με πολύ ισχυρούς ανέμους, εξαιρετικά ξηρή βλάστηση, πολλαπλές μεταδόσεις από καύτρες και πολύ γρήγορη επέκταση. Σε τέτοιες συνθήκες η πυρκαγιά μπορεί μέσα σε ελάχιστο χρόνο να ξεπεράσει τις δυνατότητες άμεσης προσβολής. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να εξεταστούν συγκεκριμένα κρίσιμα σημεία: πόσο γρήγορα εντοπίστηκε η αρχική εστία, ποια ήταν η χρονική απόσταση από την αναγγελία μέχρι την πρώτη ουσιαστική προσβολή, αν οι επίγειες δυνάμεις βρίσκονταν ήδη σε κατάλληλες προωθημένες θέσεις, αν υπήρχαν ασφαλείς δασικοί δρόμοι και σημεία υδροληψίας και αν η αρχική κινητοποίηση ανταποκρινόταν στο ακραίο επίπεδο κινδύνου.

Το βασικότερο κενό συνήθως είναι προγενέστερο της φωτιάς. Συνήθως απουσιάζουν τοπικά επιχειρησιακά σχέδια με χαρτογράφηση της βλάστησης, πιθανά σενάρια εξάπλωσης, θέσεις δυνάμεων πυρόσβεσης, οδοί διαφυγής και πού υπάρχει μεγαλύτερη σχετική ασφάλεια για την ανακοπή ενός μετώπου. Μία μεγάλη πυρκαγιά δεν αντιμετωπίζεται μόνο την ημέρα που ξεσπά. Αντιμετωπίζεται με τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί μήνες και χρόνια νωρίτερα».

Το AntiNero

Οπως σημειώνει ο κ.Συνολάκης, τα τελευταία χρόνια στο επίπεδο της πρόληψης γίνονται περισσότερα από ό,τι παλαιότερα: καθαρισμοί, συντήρηση δασικών δρόμων, αντιπυρικές ζώνες και έργα του προγράμματος «Antinero». «Ο ΟΟΣΑ καταγράφει, μεταξύ άλλων, σχεδιασμό για συντήρηση ή διάνοιξη περίπου 12.000 χλμ. δασικών δρόμων και 1.600 χλμ. ζωνών, καθώς και εκπόνηση σχεδίων δασικής πυροπροστασίας, και σύμφωνα με το Google καθαρισμό περίπου 77.000 στρεμμάτων δασών». Ο ίδιος παρατηρεί ότι «το “Antinero” είναι ακόμη σε φάση υλοποίησης, αλλά δεν χρειάζεται να περιμένουμε την ολοκλήρωσή του για να δούμε την αποτελεσματικότητά του. Αν εξετάσουμε άμεσα ποιες φάσεις του “Antinero” είχαν ολοκληρωθεί στις καμένες περιοχές φέτος, μπορούμε να εξάγουμε αρχικά συμπεράσματα και να διορθώσουμε ό,τι χρειάζεται. Η αίσθησή μου είναι ότι η πρόληψη παραμένει συχνά αποσπασματική, επείγουσα και προσανατολισμένη στην αρχή της αντιπυρικής περιόδου».

Οι πυρκαγιές, όπως σημειώνουν οι επιστήμονες, είναι μια φυσιολογική λειτουργία πολλών μεσογειακών οικοσυστημάτων. Συνεπώς, δεν είναι οικολογικά σωστό να καθαριστούν οριζόντια όλα τα δάση. Οι δασολόγοι αποφασίζουν πού χρειάζονται αραιώσεις, πού πρέπει να δημιουργηθούν μωσαϊκά διαφορετικής βλάστησης και πού μπορούν να αξιοποιηθούν η βόσκηση ή οι καλλιέργειες και οι προδιαγεγραμμένες καύσεις.

«Πρέπει να μειώσουμε τις αναφλέξεις: να κάνουμε συστηματική συντήρηση των ηλεκτρικών δικτύων, έλεγχο της βλάστησης γύρω από γραμμές και στοχευμένη προληπτική διακοπή της ηλεκτροδότησης. Η κλιματική κρίση σημαίνει ότι ο σχεδιασμός ακόμη και με δεδομένα μερικών ετών πριν δεν αρκεί. Χρειαζόμαστε προετοιμασία για πυρκαγιές ταχύτερες, εντονότερες και δυσκολότερες στην άμεση προσβολή», επισημαίνει ο καθηγητής.

80 εναέρια μέσα

Το μεγάλο πρόβλημα στη φωτιά της Αττικοβοιωτίας ήταν οι ισχυροί, ακραίοι, άνεμοι που επί δύο ημέρες έβγαλαν ουσιαστικά εκτός δράσης τα εναέρια μέσα. Η Ελλάδα διαθέτει τον ισχυρότερο στόλο αεροσκαφών και ελικοπτέρων, ιδιόκτητων και μισθωμένων. Εχει προγραμματιστεί μάλιστα να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο με την παραλαβή, σταδιακά από το 2028, των νέων Canadair. Η χώρα μας διαθέτει πάνω από 80 εναέρια μέσα, τη στιγμή που η Γερμανία, αντιμετωπίζοντας άλλες συνθήκες και ακολουθώντας διαφορετικό μοντέλο, έχει μόλις... ένα. Οι Γερμανο σε περίπτωση ανάγκης απευθύνονται στον μηχανισμό της ευρωπαϊκής Πολιτικής Προστασίας (RescEU) και ζητούν μέσω αυτού βοήθεια σε εναέρια πυροσβεστικά μέσα.

«Η Ελλάδα έχει πράγματι πολύ ισχυρό εναέριο στόλο σε σχέση με το μέγεθος και τον πληθυσμό της. Αυτό όμως δημιούργησε σταδιακά την ψευδαίσθηση ότι τα εναέρια μέσα αποτελούν την κύρια απάντηση. Δεν είναι έτσι», λέει ο κ.Συνολάκης, και εξηγεί: «Τα αεροσκάφη και τα ελικόπτερα είναι εξαιρετικά χρήσιμα για να μειώσουν προσωρινά την ένταση της φωτιάς, να υποστηρίξουν τις επίγειες δυνάμεις και να προστατεύσουν κρίσιμα σημεία. Δεν μπορούν όμως να κατασβέσουν οριστικά μια πυρκαγιά χωρίς επίγειες δυνάμεις. Επιπλέον, με ισχυρούς ανέμους, καπνό ή περιορισμένη ορατότητα, η αποτελεσματικότητά τους μειώνεται και η ασφάλεια των πληρωμάτων τίθεται σε σοβαρό κίνδυνο, όπως δυστυχώς βιώσαμε με τον πιο δραματικό τρόπο την 2α Αυγούστου». Οπως επισημαίνει, «αυτό που λείπει είναι ένα πραγματικά ισορροπημένο μοντέλο. Πρέπει να εξετάσουμε πόσο ευέλικτες είναι οι επίγειες ομάδες δασικών επιχειρήσεων, πόσο εκπαιδευμένες στη δημιουργία γραμμών ελέγχου και, όπου ενδείκνυται, στην εφαρμογή αντιπύρ ή ελεγχόμενης καύσης. Χρειαζόμαστε επίσης προωθημένη διασπορά δυνάμεων τις ημέρες ακραίου κινδύνου, νυχτερινή επιχειρησιακή δυνατότητα και ενιαία εικόνα από δορυφόρους, drones, κάμερες και μετεωρολογικά δεδομένα. Τουλάχιστον στις δορυφορικές εικόνες έχουμε κάνει τεράστια πρόοδο, και χαίρομαι που η Πολιτεία ακολούθησε τις προτάσεις μου για τη συμμετοχή της Ελλάδας σε σμήνη θερμικών και SAR δορυφόρων. Το εναέριο μέσο πρέπει να υποστηρίζει το επιχειρησιακό σχέδιο. Δεν μπορεί να είναι το ίδιο το σχέδιο».

Τα πρώτα 20 λεπτά

Για τον κ. Συνολάκη, άλλωστε, οι φωτιές σβήνονται από τις επίγειες δυνάμεις, αλλά υπό προϋποθέσεις. Τα εναέρια μέσα ρίχνουν νερό ή επιβραδυντικό υγρό και μειώνουν προσωρινά τις φλόγες, αλλά κάποιος πρέπει να φτάσει στο έδαφος, να ελέγξει την περίμετρο, να σβήσει τις μικροεστίες, να απομακρύνει την καύσιμη ύλη και να αποτρέψει τις αναζωπυρώσεις. «Υπάρχουν, όμως, φυσικά όρια. Οταν έχουμε πολύ μεγάλο μήκος φλόγας, έντονη ακτινοβολία, γρήγορη μετάδοση από καύτρες και συνεχή αλλαγή της κατεύθυνσης του ανέμου, οι πυροσβέστες δεν μπορούν να επιχειρήσουν μετωπικά χωρίς να κινδυνεύσουν. Τότε πρέπει να εργάζονται από ασφαλή σημεία, από τα πλάγια ή τα ήδη καμένα, και να αξιοποιούν δρόμους, αντιπυρικές ζώνες και φυσικά εμπόδια.

Οι δυνατότητές τους λοιπόν εξαρτώνται όχι μόνο από τον αριθμό των πυροσβεστών και των οχημάτων, αλλά και από το αν υπάρχει πρόσβαση, νερό, τοπική γνώση, αξιόπιστη επικοινωνία, κατάλληλος ατομικός εξοπλισμός και σαφές σχέδιο διαφυγής. Επίσης, συχνά χρειάζονται μικρές ευκίνητες και εξειδικευμένες ομάδες που να μπορούν να κινηθούν εκεί όπου δεν φτάνει ένα βαρύ πυροσβεστικό όχημα. Πρέπει, τέλος, να αλλάξει η αντίληψη ότι η επιτυχία μετριέται από τον αριθμό των δυνάμεων που ανακοινώνονται. Το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσες δυνάμεις βρέθηκαν στο σωστό σημείο, με τη σωστή αποστολή, στα πρώτα 20 ή 30 λεπτά».

Επιστροφή στη Δασική Υπηρεσία;

Η φωτιά στην Αττικοβοιωτία έφερε για μία ακόμη φορά στη δημόσια συζήτηση το ερώτημα αν τελικά η μεταφορά της δασοπυρόσβεσης στην Πυροσβεστική, από τη Δασική Υπηρεσία, ήταν μια σωστή απόφαση. «Η Πυροσβεστική διαθέτει πειθαρχημένη δομή, εμπειρία στη διαχείριση κρίσεων, δυνατότητα ταχείας κινητοποίησης και σαφή επιχειρησιακή ιεραρχία. Το πρόβλημα όμως ήταν ότι η μεταφορά φαίνεται ότι έγινε χωρίς να δημιουργηθεί ένα ολοκληρωμένο σύστημα συνεργασίας με τη Δασική Υπηρεσία», επισημαίνει ο καθηγητής και συνεχίζει: «Η κατάσβεση μιας δασικής πυρκαγιάς δεν είναι απλώς μια μεγαλύτερη αστική πυρκαγιά. Απαιτεί γνώση της βλάστησης, της τοπογραφίας, της συμπεριφοράς της φωτιάς, των δασικών δρόμων και της οικολογίας κάθε περιοχής. Αυτή τη γνώση τη διαθέτουν οι δασολόγοι και οι άνθρωποι που εργάζονται στο δάσος. Επομένως, δεν είμαι σίγουρος», λέει, «ότι η λύση είναι μια απλή επιστροφή στο παρελθόν ή ένας νέος πόλεμος αρμοδιοτήτων. Η λύση είναι ενιαία διοίκηση κατά το συμβάν, αλλά μόνιμη και θεσμοθετημένη σύμπραξη Πυροσβεστικής, Δασικής Υπηρεσίας, Τοπικής Αυτοδιοίκησης, επιστημονικών φορέων και διαχειριστών υποδομών όλο τον χρόνο.

Η μεγάλη αδυναμία του ελληνικού μοντέλου είναι ότι η πρόληψη, η διαχείριση του δάσους και η καταστολή εξακολουθούν να λειτουργούν σε μεγάλο βαθμό ως ξεχωριστοί κόσμοι. Ο ΟΟΣΑ έχει επισημάνει ότι η Ελλάδα δεν διαθέτει μια ενιαία, συνολική εθνική στρατηγική διαχείρισης του κινδύνου πυρκαγιών, παρότι αναγνωρίζει ότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα συντονισμού και προληπτικών παρεμβάσεων».

Αντιπυρική αναβάθμιση κατοικιών

Από την επόμενη μέρα της κατάσβεσης της φωτιάς στη Δυτική Αττική, τα συνεργεία ξεκίνησαν την καταγραφή των ζημιών και ήδη το απόγευμα της Πέμπτης είχε σχεδόν ολοκληρωθεί. Οι 325 έλεγχοι κατέταξαν 118 κτίρια ως κόκκινα (κατεδαφιστέα), άλλα 119 ως κίτρινα (χρήζουν επισκευών), ενώ πράσινα είναι 88. Η κυβέρνηση εξήγγειλε επιτάχυνση των διαδικασιών για την αποζημίωση των πληγέντων και μια σειρά μέτρων για την αποκατάσταση των ζημιών και του φυσικού περιβάλλοντος. Για τους ειδικούς, η μείξη αστικών και δασικών περιοχών δυσχεραίνει την κατάσβεση, ενώ τα μέτρα που έχουν ληφθεί -όπως ο υποχρεωτικός καθαρισμός των οικοπέδων- είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά δεν είναι αρκετά. «Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι πρέπει να προστατεύεται συνολικά το σπίτι και όχι μόνο το οικόπεδο. Χρειάζεται μια ζώνη αμέσως γύρω από το κτίριο χωρίς εύφλεκτα υλικά, καθαρές στέγες και υδρορροές, προστατευμένα ανοίγματα, πυράντοχα ή δυσανάφλεκτα υλικά, ασφαλείς δεξαμενές καυσίμων και πρόσβαση για τα πυροσβεστικά οχήματα. Η φωτιά συχνά μεταδίδεται από καύτρες που εισέρχονται σε στέγες, αεραγωγούς ή σωρούς ξύλων», επισημαίνει ο κ. Συνολάκης, που προτείνει να εξεταστεί πρόγραμμα αντιπυρικής και αντισεισμικής αναβάθμισης υπαρχόντων κατασκευών ανάλογα με τα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης. «Χρειάζεται άμεση νομοθετική ρύθμιση ώστε ό,τι αποζημιώσεις καταβληθούν για επισκευές πληγέντων κτιρίων να συμπεριλαμβάνουν αντιπυρική αναβάθμιση, αφού οι κατασκευές παραμένουν σε περιοχές υψηλού κινδύνου.

Ο πολίτης έχει ευθύνη, αλλά δεν πρέπει να μετακυλίεται σε αυτόν η συνολική ευθύνη του κράτους. Ο καθαρισμός ενός οικοπέδου δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη διαχείριση ολόκληρου του τοπίου, τη σωστή χωροταξία και την οργανωμένη εκκένωση».

Ματίνα Ηρειώτου
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

Πυροσβεστική – Άρειος Πάγος: Πανελλαδική προκαταρκτική εξέταση από τη ΔΑΕΕ για τα αιολικά πάρκα


Τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης σε πανελλαδικό επίπεδο, με αντικείμενο τη διερεύνηση τυχόν αξιόποινων πράξεων που σχετίζονται με εγκαταστάσεις αιολικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, διέταξε η εποπτεύουσα Εισαγγελέας της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ) του Πυροσβεστικού Σώματος, κατόπιν συνεννόησης με τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου.

Η εισαγγελική παραγγελία εκδόθηκε με αφορμή τη μεγάλη πυρκαγιά στη Βοιωτία, για την οποία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη ποινική διερεύνηση, αλλά και υπό το πρίσμα άλλων περιστατικών εκδήλωσης πυρκαγιών σε εγκαταστάσεις αιολικών πάρκων.

Συγκεκριμένα, η συγκεκριμένη πυρκαγιά στη Βοιωτία εξαπλώθηκε σε μεγάλη έκταση, προκαλώντας σοβαρές συνέπειες, γεγονός που οδήγησε στην απόφαση για τη διερεύνηση αντίστοιχων εγκαταστάσεων σε ολόκληρη τη χώρα.

Στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης, η Δ.Α.Ε.Ε. καλείται να εξακριβώσει εάν υφίστανται και λειτουργούν ανά την Επικράτεια εγκαταστάσεις αιολικών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας χωρίς τις προβλεπόμενες άδειες, καθώς και εάν τηρούνται οι προβλεπόμενες τεχνικές προδιαγραφές εγκατάστασης, συντήρησης και λειτουργίας.

Ιδιαίτερο σκέλος της προκαταρκτικής εξέτασης αφορά εγκαταστάσεις αιολικών πάρκων που έχουν απασχολήσει κατά το παρελθόν τις Αρχές λόγω περιστατικών εκδήλωσης φωτιάς ή πυρκαγιάς.

Για τη συγκέντρωση του αναγκαίου αποδεικτικού υλικού θα αναζητηθούν στοιχεία από τις συναρμόδιες Αρχές και υπηρεσίες. Όπου κριθεί απαραίτητο, θα διενεργούνται πραγματογνωμοσύνες και κάθε άλλη αναγκαία ανακριτική πράξη, προκειμένου να διαπιστωθεί η τήρηση των προβλεπόμενων τεχνικών και διοικητικών απαιτήσεων και να διερευνηθεί η ύπαρξη τυχόν ποινικών ευθυνών.

Η έρευνα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού βρίσκεται σε εξέλιξη.

Στέισι Τράβερς (ελληνοαμερικανίδα τοπική γερουσιαστής της Αριζόνα): "Η Τουρκία δεν έχει αποδείξει ότι είναι άξια της εμπιστοσύνης που της δείχνει η κυβέρνηση Τραμπ"


Η Στέισι Τράβερς μιλά για έναν διαρκή γεωπολιτικό ανταγωνισμό μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων, ενώ υποστηρίζει πως οι ΗΠΑ πρέπει να αναγνωρίσουν τη στρατηγική αξία της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας

Ο Ψυχρός Πόλεμος ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ρωσία δεν τελείωσε ποτέ, αλλά συνεχίζει να υφίσταται σαν ένα τρενάκι του λούνα παρκ, τονίζει η ελληνικής καταγωγής τοπική γερουσιαστής της πολιτείας της Αριζόνα και πρώην πράκτορας αντικατασκοπείας Ρώσων πρακτόρων Στέισι Τράβερς. Τη συναντήσαμε στην Αθήνα, στο πλαίσιο της 30ής επετείου από την ίδρυση και λειτουργία της Παγκόσμιας Διακοινοβουλευτικής Ομοσπονδίας του Ελληνισμού, μαζί με δεκάδες άλλους ελληνικής καταγωγής πολιτικούς από όλα τα σημεία του πλανήτη, που δίνουν τον δικό τους αγώνα -μεμονωμένα ή και ομαδικά- για την υπεράσπιση των ελληνικών θέσεων και της προώθησης των ελληνικών αξιών και γλώσσας. Η Τράβερς δε διστάζει να μιλήσει ανοιχτά για τις θέσεις των ΗΠΑ απέναντι σε Ρωσία και Ουκρανία, ενώ τονίζει πως η Ουάσινγκτον οφείλει να αναγνωρίσει τη σπουδαιότητα της Ελλάδας ως ενός συμμάχου-εγγυητή της σταθερότητας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Η συνέντευξη της Στέισι Τράβερς

Πώς θα αξιολογούσατε τις σχέσεις ΗΠΑ - Ελλάδας;

Είναι μια πολύ καλή σχέση. Ζούσα στην Ελλάδα τη δεκαετία του ’80, όταν οι διμερείς σχέσεις δεν ήταν τόσο θετικές. Χαίρομαι που βλέπω την ενδυνάμωση της σχέσης ΗΠΑ - Ελλάδας και την αναγνώριση της γεωπολιτικής σημασίας της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο. Ο πρόεδρος Τραμπ ταξίδεψε στην Τουρκία για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, όπου συνάντησε τον Ταγίπ Ερντογάν, για να συζητήσουν την πιθανή πώληση των F-35 στην Τουρκία. Η είδηση αυτή δεν είχε θετικό απόηχο ούτε στην Ελλάδα, την Κύπρο ή το Ισραήλ. Οι προτάσεις της κυβέρνηση Τραμπ προς την Τουρκία με προβληματίζουν. Θεωρώ ότι η Τουρκία δεν έχει αποδείξει ακόμη ότι είναι άξια της εμπιστοσύνης που της δείχνει η κυβέρνηση Τραμπ.

Ελπίζω ότι ως μια ενωμένη αντιπροσωπεία πολιτειακών νομοθετικών σωμάτων θα μπορέσουμε να συνεχίσουμε να μιλάμε με τους ομολόγους μας σε ομοσπονδιακό επίπεδο, ώστε να συνεχίσουν να τονίζουν τη σημασία της σχέσης Ελλάδας - Ανατολικής Μεσογείου, προκειμένου να διαφυλάξουμε την εμπιστοσύνη που έχουμε χτίσει και συνεχίζουμε να χτίζουμε όλα αυτά τα χρόνια. Ως νομοθέτες σε επίπεδο πολιτείας, πώς μπορείτε να επηρεάσετε τον τρόπο λήψης αποφάσεων και τα υψηλότερα επίπεδα της ιεραρχίας; Πολλοί από εμάς έχουμε πολύ καλές σχέσεις με τους ομοσπονδιακούς ομολόγους μας. Τόσο στην πολιτεία μου -την Αριζόναόσο και σε Πενσιλβάνια, Ουαϊόμινγκ και Ρόουντ Αϊλαντ οι νομοθέτες μιλάμε όλοι με τους ομοσπονδιακούς ομολόγους μας. Οντες πολύ ισχυροί εκπρόσωποι της ελληνικής Διασποράς, μας ακούν και μας συμβουλεύονται. Το βάρος των λόγων μας στη συνέχεια το μεταφέρουν στην κεντρική διοίκηση.

Σε μια περίοδο όπου οι παγκόσμιες ισορροπίες έχουν ανατραπεί, με τον πόλεμο στην Ουκρανία να βρίσκεται στον πέμπτο χρόνο, θα λέγατε ότι ζούμε σε μια νέα εποχή Ψυχρού Πολέμου;

Αν εξετάσουμε την εποχή του Ψυχρού Πολέμου στο σύνολό της, από τη δεκαετία του 1980, δεν είναι ένα σενάριο που σταματάει και διαγράφεται. Μοιάζει περισσότερο μεένα τρενάκι του λούνα παρκ, που συνεχίζει την πορεία του. Αυτή η παράξενη σχέση υπήρχε πάντα. Είναι απλώς μια σταδιακή μεταβολή. Η Ρωσία είναι μια από αυτές τις χώρες που απλώς καραδοκούν. Εκτιμώ ότι βρήκε το κατάλληλο άτομο το οποίο θα μπορούσε στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει πλήρως, ώστε να έχει τη δυνατότητα να επιστρέψει δριμύτερη. Βρήκε μια ευκαιρία τη δεκαετία του 1980 και έπαιξε ένα μακροπρόθεσμο παιχνίδι. Τώρα η επένδυση της Ρωσίας αποδίδει καρπούς.

Αυτό, όμως, είναι σενάριο που μας γυρίζει πολύ πίσω στον χρόνο.

Η Αμερική έχει ιστορία μόλις 250 ετών. Ολοι οι άλλοι πολιτισμοί είναι πολύ μεγαλύτεροι σε ηλικία, επομένως καταλαβαίνουν ότι τα πράγματα χρειάζονται χρόνο. Αν χτίζεις τα θεμέλια για κάτι, χρειάζεται χρόνος.

Υπηρετήσατε σε καίριες θέσεις κατά την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, στην αντικατασκοπεία και στην παρεμβολή των ρωσικών επικοινωνιών από Ρώσους πράκτορες. Τηλεοπτικές σειρές εξιστορούν σενάρια με Ρώσους κατασκόπους να λειτουργούν υπό τον μανδύα Αμερικανών πολιτών, είτε κατά μόνας είτε ως ζευγάρια. Πού σταματάει η μυθοπλασία και πού αρχίζει η πραγματικότητα;

Αν σας έλεγα, θα έπρεπε να σας σκοτώσω! Αυτό είναι ένα μικρό αστείο που λέμε στον χώρο της αντικατασκοπείας. Η αλήθεια είναι κάπου στη μέση. Υπάρχει δόση πραγματικότητας, ακόμα και στις τηλεοπτικές σειρές. Αυτό είναι το μόνο που μπορώ πραγματικά να πω.

Θα σκεφτόσασταν ποτέ να επιστρέψετε στην ενεργό δράση της αντικατασκοπείας;

Ναι, θα το έκανα. Κάποιος µε ρώτησε κάποτε ποιο ήταν το πιο ενδιαφέρον κοµµάτι της δουλειάς µου. Απάντησα ότι ήταν η συνειδητοποίηση πως οι άνθρωποι είναι ίδιοι παντού στον κόσµο, ανεξάρτητα από την καταγωγή ή τη χώρα τους, ειδικά αν οι άνθρωποι έχουν την ελευθερία να µιλούν και να είναι ο εαυτός τους. Οι άνθρωποι έχουν τις ίδιες ανησυχίες, ανεξάρτητα από τη θρησκεία ή τη γλώσσα που µιλάνε. Θέλουν να αγαπούν.

Θέλουν να προστατεύσουν τις οικογένειές τους. Θέλουν τα παιδιά τους να είναι επιτυχηµένα και να έχουν ευτυχισµένη ζωή. Το µεγαλύτερο µέρος της δουλειάς αυτής αφορά την ανθρώπινη φύση. Ανεξάρτητα από το πού ζει κανείς στον κόσµο, αυτό δεν πρόκειται ποτέ να αλλάξει. ∆εν έχει σηµασία σε τι πολιτισµό µεγάλωσες ή τι µουσική ακούς ή τι τηλεοπτικές εκποµπές βλέπεις. Οι βασικές ανθρώπινες ανάγκες είναι όλες ίδιες παντού στον κόσµο. Και µου άρεσε που είχα την ευκαιρία να τα παρατηρήσω αυτά.

Αλλά δεν υπήρξατε µια τυχαία παρατηρήτρια. Το κάνατε για συγκεκριµένο σκοπό...

Ναι, αλλά υπήρχαν και άλλες πτυχές της παρατήρησης, όχι απαραίτητα ενταγµένες στο πλαίσιο της στρατιωτικής ή γεωπολιτικής στρατηγικής. Μερικές φορές η παρατήρηση αφορούσε απλώς τους ανθρώπους και µόνο ως ανθρώπινη ύπαρξη. Και αυτή ήταν για µένα η πιο συναρπαστική πτυχή της δουλειάς.

Θέλετε να µοιραστείτε µαζί µας µια εµπειρία από την υπηρεσία σας; 

Υπήρξε µια περίπτωση παρακολούθησης ενός κυρίου που µιλούσε στο τηλέφωνο στη γυναίκα του. Ακουγόταν πολύ δυστυχισµένος, σε βαθµό κατάθλιψης, άτονος. Πέντε λεπτά αργότερα, άρχισε να µιλάει στην ερωµένη του. Και είχε πολλή ενέργεια, χαµογελούσε και αστειευόταν. Σε αυτές τις λίγες στιγµές, µεταλλάχθηκε σε µια εντελώς διαφορετική προσωπικότητα. Αν απλώς κάθεσαι αναπαυτικά και παρακολουθείς, ακούς ή παρατηρείς τους ανθρώπους, η οµοιότητα είναι κοινή, ανεξάρτητα από το αν αυτοί βρίσκονται στην πρώην Σοβιετική Ενωση, στις ΗΠΑ ή στην Ελλάδα.

Σπαταλάµε τόσο πολύ χρόνο δυσφηµώντας άλλους ανθρώπους, είτε είναι µουσουλµάνοι είτε Εβραίοι είτε Ρώσοι. Αλλά, στο τέλος της ηµέρας, εξακολουθούν να συµπεριφέρονται µε τον ίδιο τρόπο. Αυτό ήταν πάντα ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πράγµατα.

Με τον τρόπο αυτόν ουσιαστικά εισβάλλατε κρυφά στις ζωές των ανθρώπων;

Νοµίζω ότι όλοι το κάνουµε σε κάποιο επίπεδο, είτε πρόκειται για δουλειά είτε όχι. Καθόµαστε σε ένα εστιατόριο και, κάποια στιγµή, αν είµαστε και οι δύο πολύ ήσυχοι, µπορούµε να ακούσουµε τις συζητήσεις των ανθρώπων. Νοµίζω ότι είναι απλώς µέρος της ανθρώπινης φύσης να είµαστε περίεργοι. Μπορεί να υπάρχει µια λέξη ή κάτι που απλώς να σου κεντρίσει το ενδιαφέρον. ∆εν ξέρω αν διαφέρει από τη γενική περιέργεια που έχουν οι άνθρωποι, ειδικά αν βρισκόµαστε σε έναν κοινό χώρο µαζί.

Σε ποια φάση των σχέσεων βρισκόµαστε αυτή τη στιγµή όσον αφορά τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και την Ουκρανία και, από την άλλη πλευρά, τη Μέση Ανατολή;

Νοµίζω ότι είναι δική µας ευθύνη ως Αµερική να αναγνωρίσουµε την ευθύνη που έχουµε απέναντι στην Ουκρανία και λυπάµαι που δεν αναγνωρίζουµε τον αντίκτυπο που είχαµε προς αυτήν τη χώρα, µετά την αποσταθεροποίηση της πρώην Σοβιετικής Ενωσης. Πιστεύω ότι τους έχουµε αφήσει στο περιθώριο και δεν ξέρω αν, παρούσης της τρέχουσας κυβέρνησης, γνωρίζουµε τι να κάνουµε για να το διορθώσουµε.

Οταν η πρώην Σοβιετική Ενωση κατέρρευσε, υποσχεθήκαµε στην Ουκρανία ότι, αν απέρριπτε τα πυρηνικά της, θα την υποστηρίζαµε. Αν είµαστε, λοιπόν, µια χώρα που λέει ότι αγωνίζεται για τη δηµοκρατία, την τιµή και την ακεραιότητα και όλες εκείνες τις αξίες για τις οποίες αγωνιστήκαµε στον Β’ Παγκόσµιο Πόλεµο, τότε πρέπει να υποστηρίξουµε την Ουκρανία τώρα, που δέχεται επίθεση από τη Ρωσία. Οσον αφορά τη Μέση Ανατολή, θεωρώ ότι η Αµερική δεν πρόκειται να δώσει προτεραιότητα σε αυτό το µέρος του πλανήτη.

Η θητεία σας στην αντικατασκοπεία απέναντι σε Ρώσους πράκτορες πώς επηρέασε την κατανόησή σας για το σύγχρονο περιβάλλον ασφαλείας;

∆εν νοµίζω ότι έχει αλλάξει κάτι, εκτός ίσως από τις τεχνικές. Η τεχνολογία έχει βελτιωθεί, αλλά η στρατηγική αποστολή δεν έχει αλλάξει εδώ και 30 χρόνια.

Γεννηθήκατε στην Ελλάδα, µεγαλώσατε εδώ και µετακοµίσατε στις ΗΠΑ.Πώς έχει επηρεάσει η ανατροφή σας µεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ την κοσµοθεωρία σας ως ατόµου αλλά και ως επαγγελµατία;

Μου επιτρέπει να έχω πολλή ενσυναίσθηση, καθώς ζούσα ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς κόσµους. Οταν ήµουν στην Αµερική, δεν ένιωσα ποτέ εντελώς Αµερικανίδα και, όταν ήµουν στην Ελλάδα, δεν ένιωσα ποτέ τελείως Ελληνίδα. Καθώς µεγαλώνεις, µαθαίνεις ότι τίποτα δεν είναι άσπρο-µαύρο. Ολος ο κόσµος λειτουργεί σε αποχρώσεις του γκρι. Αυτή την ενσυναίσθηση χρειαζόµαστε περισσότερο, ώστε να µπορέσουµε να συνεχίσουµε να πορευόµαστε ως κοινωνία. Είµαι πολύ περήφανη για την ελληνική µου καταγωγή, αλλά κλαίω επίσης όταν ακούω τον εθνικό ύµνο των Ηνωµένων Πολιτειών και δεν θα µπορούσα να φανταστώ τον εαυτό µου ως κοµµάτι οποιασδήποτε άλλης κουλτούρας ή άλλης κοινωνίας.

Πώς πιστεύετε ότι οι ΗΠΑ θα έπρεπε να ενισχύσουν τη συνεργασία τους µε την Ελλάδα εν µέσω της αυξανόµενης αστάθειας στην Ανατολική Μεσόγειο;

Οι Ηνωµένες Πολιτείες πρέπει να αναγνωρίσουν τη σηµασία τού να έχουν την Ελλάδα ως σύµµαχο στην Ανατολική Μεσόγειο. Είµαστε η πιο σταθερή από τις χώρες γύρω από την Ανατολική Μεσόγειο. Εχουµε µια ειλικρινή επιθυµία να προωθήσουµε την κοινωνία µας.

Όσα κάναµε µετά την οικονοµική κρίση, δεδοµένης της κατάστασης στην οποία βρεθήκαµε, το γεγονός ότι ξεπεράσαµε την κρίση και αναγεννηθήκαµε από τις στάχτες µας σαν φοίνικας, θα πρέπει να αποτελέσουν δείγµατα της ανθεκτικότητας και της καινοτοµίας της Ελλάδας. Πρέπει να συνεχίσουµε να ενισχύουµε αυτούς τους δεσµούς. Βλέπουµε ήδη βήµατα να γίνονται, όπως η δηµιουργία των υποδοµών του Κάθετου ∆ιαδρόµου και η ένταξη στην Πρωτοβουλία των Τριών Θαλασσών µε τη Ρουµανία και τα βαλκανικά κράτη µέχρι την Ουκρανία.

Γιαννης Μουτσιος
Δημοσιεύθηκε στα Παραπολιτικά

Forbes: Οι καλύτεροι προορισμοί στον κόσμο για να ζήσεις μετά την σύνταξη, ανάμεσά τους και τέσσερις πόλεις της Ελλάδας


Η αναζήτηση μιας πιο οικονομικής και ποιοτικής ζωής μετά τη συνταξιοδότηση οδηγεί ολοένα και περισσότερους Αμερικανούς εκτός των Ηνωμένων Πολιτειών, με την Ελλάδα να βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες που ξεχωρίζει το Forbes για το 2026.

Το αμερικανικό περιοδικό παρουσιάζει 96 προορισμούς σε 24 χώρες και πέντε ηπείρους, αξιολογώντας όχι μόνο το κόστος ζωής, αλλά και το κόστος της υγειονομικής περίθαλψης, τη φορολογία, την ασφάλεια, την πολιτική σταθερότητα, τις δυνατότητες μακροχρόνιας διαμονής, τις μετακινήσεις προς τις ΗΠΑ, τη γλώσσα, αλλά και την έκθεση κάθε χώρας στην κλιματική αλλαγή και τις φυσικές καταστροφές.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Forbes, στα τέλη του 2024, περίπου 712.000 Αμερικανοί συνταξιούχοι λάμβαναν παροχές Κοινωνικής Ασφάλισης ενώ ζούσαν εκτός ΗΠΑ, αριθμός αυξημένος κατά 20% σε διάστημα 13 ετών.

Ένας από τους βασικούς λόγους είναι το χαμηλότερο κόστος ζωής. Σε αρκετές χώρες, η στέγαση, η καθημερινότητα και οι υπηρεσίες υγείας κοστίζουν σημαντικά λιγότερο σε σχέση με τις ΗΠΑ.

Τι γράφει το Forbes για την Ελλάδα

Ιδιαίτερη θέση στη λίστα όπως καταλαμβάνει η Ελλάδα, την οποία το Forbes χαρακτηρίζει «αρχαίο πολιτιστικό διαμάντι στην ηλιόλουστη Μεσόγειο». Οι τέσσερις ελληνικοί προορισμοί που προτείνει στους Αμερικανούς συνταξιούχους είναι η Αθήνα, η Κέρκυρα, η Καλαμάτα και η Θεσσαλονίκη.

Ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα της χώρας, σύμφωνα με το δημοσίευμα, είναι το κόστος ζωής. Το Forbes το χαρακτηρίζει σημαντικά χαμηλότερο από τον μέσο όρο των ΗΠΑ, σημειώνοντας ότι στις περισσότερες περιοχές της Ελλάδας —και ιδιαίτερα εκτός Αθήνας— μπορεί να είναι κατά ένα τρίτο ή και περισσότερο χαμηλότερο.

Υγεία, ασφάλεια και καθημερινότητα

Θετική είναι η αξιολόγηση και στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης. Το περιοδικό χαρακτηρίζει τις υπηρεσίες υγείας στην Ελλάδα καλές και οικονομικά προσιτές, επισημαίνοντας ωστόσο ότι για τους Αμερικανούς συνταξιούχους απαιτείται ιδιωτική ασφάλιση υγείας.

Στο ζήτημα της ασφάλειας, το δημοσίευμα καταγράφει χαμηλό ποσοστό σοβαρής εγκληματικότητας.

Υπάρχει όμως και ένας τομέας στον οποίο το αμερικανικό οικονομικό περιοδικό εντοπίζει αυξημένο κίνδυνο: η κλιματική αλλαγή και οι φυσικές καταστροφές. Η έκθεση της Ελλάδας σε φαινόμενα όπως οι δασικές πυρκαγιές χαρακτηρίζεται σημαντική και αποτελεί παράγοντα που οι υποψήφιοι κάτοικοι καλούνται να συνυπολογίσουν στην επιλογή περιοχής.

Οι 24 χώρες και οι περιοχές που ξεχωρίζει το Forbes

Στη λίστα με τους καλύτερους προορισμούς για συνταξιοδότηση στο εξωτερικό το 2026 περιλαμβάνονται:

-Αλβανία: Τίρανα, Δυρράχιο, Άγιοι Σαράντα, Αυλώνα

-Αργεντινή: Μπουένος Άιρες, Κόρδοβα, Μεντόσα, Ροζάριο

-Αυστρία: Βιέννη, Γκρατς, Ίνσμπρουκ, Σάλτσμπουργκ

-Μπελίζ: Άμπεργκρις Κέι, Κοροζάλ, Κέι Κόλκερ, Πλασένσια

-Καναδάς: Κάλγκαρι, Μόνκτον, Νιαγάρα-ον-δε-Λέικ, Βικτώρια

-Κολομβία: Μπογκοτά, Καρταχένα, Μεντεγίν, Περέιρα

-Κόστα Ρίκα: Σαν Χοσέ, Σέντραλ Βάλει (Κεντρική Κοιλάδα), Ατένας, Σάντα Κρουζ

-Κύπρος: Λεμεσός, Πάφος, Πύργος, Λάρνακα

-Γαλλία: Παρίσι, Λυών, Νίκαια, Πο

-Ελλάδα: Αθήνα, Κέρκυρα, Καλαμάτα, Θεσσαλονίκη

-Ιρλανδία: Δουβλίνο, Κορκ, Κιλάρνεϊ, Γουότερφορντ

-Ιταλία: Φλωρεντία, Μπολόνια, Μάρκε, Λομβαρδία

-Μαλαισία: Κουάλα Λουμπούρ, Τζορτζ Τάουν, Ίπο, Μελάκα

-Μάλτα: Βαλέτα, Γκόζο, Σεντ Πολς Μπέι (Όρμος Αγίου Παύλου), Κάουρα

-Μαυρίκιος: Πορ Λουί, Γκραν Μπέι, Φλικ-εν-Φλακ, Ταμαρίν

-Μεξικό: Μέριδα, Οαχάκα, Πουέρτο Βαγιάρτα, Σαν Μιγκέλ ντε Αγιέντε

-Μαυροβούνιο: Ποντγκόριτσα, Μπαρ, Περάστ, Τίβατ

-Παναμάς: Πόλη του Παναμά, Μποκέτε, Κορονάδο, Νταβίντ

-Πορτογαλία: Λισαβόνα, Αλγκάρβε, Κασκάις, Πόρτο

-Σλοβενία: Λιουμπλιάνα, Μπλεντ, Πιράν, Τσέλιε

-Ισπανία: Βαρκελώνη, Μπιλμπάο, Κανάρια Νησιά, Σεβίλλη

-Ταϊλάνδη: Μπανγκόκ, Τσιάνγκ Μάι, Κο Σαμούι, Πουκέτ

-Ουρουγουάη: Μοντεβιδέο, Ατλάντιδα, Κολόνια, Πούντα ντελ Έστε

-Βιετνάμ: Ανόι, Ντα Νανγκ, Χο Τσι Μινχ, Χόι Αν

Πώς ο Μέγας Αλέξανδρος συνέτριψε τους Ιλλυριούς: Οι μεγάλες νίκες του Έλληνα στρατηλάτη στα Βαλκάνια


Όταν ο ηλικίας 21 ετών (!) Αλέξανδρος έδειχνε, μετά τη Χαιρώνεια, τις στρατηγικές του ικανότητες στα Βαλκάνια - Οι νίκες επί των Τριβαλλών και των Γετών - Η συντριβή των Ιλλυριών και των Ταυλαντίων - Οι φαιδροί αλβανικοί ισχυρισμοί για «Ιλλυριό» Μέγα Αλέξανδρο

Το 336 π.Χ. δολοφονήθηκε ο Φίλιππος Β', πατέρας του Αλέξανδρου Γ', του θρυλικού Μεγάλου Αλεξάνδρου. Έτσι, ο θρόνος πέρασε στα χέρια του 20χρονου γιου του, Αλέξανδρου Γ'. Ο Μέγας Αλέξανδρος είχε γεννηθεί το 356 π.Χ., σύμφωνα με την παράδοση, το ίδιο βράδυ που ο Ηρόστρατος πυρπόλησε τον ναό της Αρτέμιδας στην Έφεσο (το όνομά του διέσωσε ο Θεόπομπος ο Χίος).

Ο πόλεμος κατά των Τριβαλλών και των Γετών

Ο Αλέξανδρος, πριν ξεκινήσει την εκστρατεία του στην Ασία θέλησε να εξασφαλίσει τα νώτα του. Έπρεπε να καθυποτάξει τα άγρια και πολεμικά φύλα που απειλούσαν και μάλιστα συστηματικά τη Μακεδονία. Ο πόλεμος στη Βαλκανική δεν έχει λάβει την ανάλογη σημασία από τους νεότερους ιστορικούς, όμως ήταν πολύ σημαντικός. Ο Αλέξανδρος ήταν έτοιμος για την εκστρατεία του στη Χερσόνησο του Αίμου, την άνοιξη του 335 π.Χ.. Ξεκίνησε από την Αμφίπολη και τη χρησιμοποίησε ως στρατιωτική και ναυτική βάση, κινούμενος προς βορρά.

Πέρασε τον Νέστο και έφτασε στον Αίμο. Σ' ένα σημείο, τη Σίπκα (αυχένας της οροσειράς σε υψόμετρο 1.300 μέτρα), οι ντόπιοι Θράκες είχαν οχυρωθεί. Στον αυχένα της Σίπκας είχαν σχηματίσει φράγματα, με κάρα και άμαξες, γεμάτα πέτρες, για να τις ρίξουν προφανώς εναντίον των Μακεδόνων. Ο Αλέξανδρος με τη βοήθεια κυρίως των τοξοτών του ανάγκασε στους αντιπάλους του να τραπούν σε φυγή. 1500 "βάρβαροι" κατά τον Αρριανό έχασαν τη ζωή τους.


Ο Αλέξανδρος στη διάρκεια μάχης

Ακολούθως πέρασε τον Αίμο και εισήλθε στη χώρα των Τριβαλλών, που εκτεινόταν ως τον Ίστρο (Δούναβη). Ο βασιλιάς τους Σύρμος είχε στείλει τα γυναικόπαιδα των Τριβαλλών στην Πεύκη ("Πεύκη όνομα τη νήσω εστίν", Αρριανός, "Αλεξάνδρου Ανάβασις, Α,2) νησάκι του Δούναβη. Στη μάχη μεταξύ Μακεδόνων και Τριβαλλών, οι τελευταίοι έπαθαν πανωλεθρία, χάνοντας 3.000 άνδρες. Επικαλούμενος τον Πτολεμαίο, ο Αρριανός αναφέρει ότι οι Μακεδόνες έχασαν 11 ιππείς και 40 πεζούς. Ακολούθησε η εκστρατεία εναντίον των Γετών, οι οποίοι ήταν θρακικής καταγωγής λαός, συγγενείς με τους Δάκες, με τους οποίους αργότερα συγχωνεύθηκαν. Ο Ηρόδοτος θεωρεί τους Γέτες, που κατοικούσαν στα εδάφη της σημερινής Ρουμανίας ως τον πιο ανδρείο και τον πιο δίκαιο λαό από τους Θράκες. Αν και παρέταξαν απέναντι στους Μακεδόνες ισχυρές δυνάμεις (4.000 ιππείς και 10.000 πεζούς), οι Γέτες δεν μπόρεσαν να αντιμετωπίσουν τη συνδυασμένη επίθεση ιππέων και πεζών, υπό την ηγεσία του Νικάνορα. Έφυγαν έντρομοι αφήνοντας πίσω τους πλούσια λάφυρα. Τη "φύλαξη" τους, ο Αλέξανδρος την ανέθεσε στον Μελέαγρο, ο οποίος διακρίθηκε ιδιαίτερα αργότερα και στην Ασία.

Αφού ο Αλέξανδρος έκανε θυσία στον Δία Σωτήρα και στον ποταμό Ίστρο δέχτηκε αντιπροσωπεία από τον Σύρμο και μια φυλή Κελτών που ζούσε στις ακτές του Ιονίου. Ο Αρριανός γράφει γι' αυτούς: "Μεγάλοι οι Κελτοί τα σώματα και μέγα επί σφίσι φρονούντες" (Αλεξ. Ανάβ. Α' 4). Δηλαδή, ότι οι Κελτοί ήταν μεγαλόσωμοι και είχαν μεγάλη ιδέα για τους εαυτούς τους. Όλοι αυτοί ζήτησαν τη φιλία του. Σκεπτόμενος ως διπλωμάτης, ο Αλέξανδρος τους την "πρόσφερε", για να τους χρησιμοποιήσει ως αντίβαρο εναντίον των Ιλλυριών.

Ο πόλεμος εναντίον των Ιλλυριών και των Ταυλαντίων και η συντριβή τους από τον Αλέξανδρο

Ερχόμαστε τώρα στο κυρίως θέμα του σημερινού άρθρου: τη σύγκρουση του Αλέξανδρου με τους Ιλλυριούς και τους Ταυλάντιους και τη συντριβή τους.

Μετά τις επιτυχίες επί των Τριβαλλών και των Γετών, ο Αλέξανδρος κατευθύνθηκε στη χώρα των Αγριάνων (σημερινή Δυτική Βουλγαρία και τμήμα της ελληνικής Θράκης). Από τους Αγριάνες, σύμφωνα με πολλούς ιστορικούς κατάγονται οι Πομάκοι.

Δεν σταμάτησε όμως εκεί, αλλά έφτασε στη χώρα των Παιόνων, στη σημερινή "Βόρεια Μακεδονία" και το δυτικό τμήμα της Βουλγαρίας. Μάλιστα, κάποιο διάστημα, ο Αλέξανδρος παρέμεινε στην περιοχή της σημερινής Σόφιας για να ξεκουραστούν οι στρατιώτες του. Όμως, το κλίμα της περιοχής προκαλούσε δυσφορία. Όταν βρισκόταν στην Παιονία ο Αλέξανδρος πληροφορήθηκε ότι είχε στασιάσει ο Κλείτος, αδελφός του ηγεμόνα των Ιλλυριών Βαρδύλη ("Βαρδύλεω" κατά τον Αρριανό), τον οποίο είχε νικήσει ο Φίλιππος στην αρχή της βασιλείας του. Με τον Κλείτο συμμάχησε και ο Γλαυκίας, βασιλιάς των Ταυλαντίων. Οι Ταυλάντιοι κατοικούσαν στα σημερινά αλβανικά εδάφη, βόρεια του ποταμού Γενούσου.


Ο Αλέξανδρος δαμάζει τον Βουκεφάλα

Τα πράγματα ήταν δύσκολα για τον Αλέξανδρο. Όμως τότε έσπευσε να τον βοηθήσει ο βασιλιάς των Αγριάνων Λάγγαρος, ο οποίος γνώριζε τον Αλέξανδρο από την εποχή που ζούσε ο πατέρας του και τον συμπαθούσε ιδιαίτερα. Ο Λάγγαρος, για να μην συμμαχήσουν με τους γείτονές τους Ιλλυριούς και οι Αυταριάτες έκανε για αντιπερισπασμό αντεπίθεση στα εδάφη τους (στην περιοχή του σημερινού Κοσσυφοπεδίου) και "ήγεν και έφερε την χώραν αυτών" (Αρριανός, "Αλεξάνδρου Ανάβασις" Α' 5). Δηλαδή τη λεηλάτησε και την έκανε άνω κάτω. Οι Αυταριάτες ήταν αρχαίο ιλλυρικό φύλο, που εξαφανίστηκε λόγω των διαρκών συγκρούσεων με τους Θράκες και τους λοιπούς Ιλλυριούς. Ο Αλέξανδρος τίμησε ιδιαίτερα τον Λάγγαρο. Του υποσχέθηκε μάλιστα ότι όταν επιστρέψει στην Πέλλα, θα τον νυμφεύσει με μία αδελφή του, την Κύνα. Όμως, όταν ο Λάγγαρος γύρισε στην πατρίδα του αρρώστησε και πέθανε.


Αρχαίος Ιλλυριός

Στο μεταξύ, ο Αλέξανδρος κατευθύνθηκε προς το υψίπεδο του Πριλάπου (Περλεπέ), έφτασε στην κοιλάδα του ποταμού Εριγώνος (σημ. Τσέρνα) και βγήκε στην πεδιάδα της Πελαγονίας, ανάμεσα στο σημερινό Μοναστήρι (Μπίτολα) και στη Φλώρινα. Έπειτα διέσχισε τον αυχένα του σημερινού Πισοδερίου και μέσω της Κρυσταλλοπηγής βγήκε στην κοιλάδα του ποταμού Άνω Εορδαϊκού (Ντεβόλ ή Δεβόλης σήμερα). Στην έξοδο σε αυτές τις κοιλάδες υπήρχε η οχυρωμένη πόλη Πήλιο ή Πέλλιο, η οποία προστατευόταν από τα γύρω βουνά που είχαν καταλάβει οι στρατιώτες του Κλείτου.

Ο Αλέξανδρος, αν και οι αντίπαλοί του ήταν πολύ καλά προστατευμένοι μέσα στη δασωμένη περιοχή, αποφάσισε να επιτεθεί πριν προλάβει να έρθει και ο Γλαυκίας με τους Ταυλάντιους για να τους ενισχύσει. Όπως γράφει ο Γ. Σφακιανός («Πριν από την Ασία», Ευβοϊκές Εκδόσεις Κίνητρο, Αθήνα 2005), η κοιλάδα του Εορδαϊκού βρίσκεται στον άξονα Καστοριάς-Κορυτσάς, έχει μήκος αρκετών χιλιομέτρων και πλάτος 2-4 μέτρων. «Οι πλαγιές των βουνών που την περιβάλλουν, νότια του Μοράβα και βόρεια του Μι-ι-βανίτ, είναι απότομες, κατάφυτες με πυκνό δάσος, ό,τι πρέπει για τις ενέδρες του αμυνόμενου που μπορεί να επιφέρει θανάσιμα πλήγματα στον εχθρό». Στην περιοχή έγιναν το 1940-41 σκληρές μάχες μεταξύ Ελλήνων και Ιταλών, με τελική επικράτηση των ελληνικών δυνάμεων.


Ο Μέγας Αλέξανδρος

Επανερχόμαστε όμως στον Μέγα Αλέξανδρο και τους Ιλλυριούς. Πριν φτάσουν οι Ταυλάντιοι, επιτέθηκε αιφνιδιαστικά και αποτελεσματικά εναντίον τους. Όλοι οι στρατιώτες του Κλείτου οχυρώθηκαν στην πόλη (Πήλιο). Γύρω από αυτήν όμως, ο Αλέξανδρος άρχισε να χτίζει περιτείχισμα για να μην έχουν καμία δυνατότητα διαφυγής ή ενίσχυσης. Στο εξαιρετικό του έργο «Αλέξανδρος ο Μέγας», τ. Α’, σ. 76, ο Γιώργος Κιτσόπουλος αναφέρεται εκτενώς στις ενέργειες του Μακεδόνα στρατηλάτη:


Αλέξανδρος, ο μεγαλύτερος στρατηλάτης όλων των εποχών

«Φαίνεται πως οι Ιλλυριοί θαμπωμένοι από την ελληνική προέλαση, που για τα τότε δεδομένα έμοιαζε φανταστική, είχαν προτιμήσει την άμυνα, εγκαταλείποντας κάθε απόπειρα επιθετική. Έτσι ο στρατός των εταίρων προελαύνοντας, πέρασε δίπλα από έναν ιλλυρικό βωμό. Και εκεί βρίσκονταν τρία νιοσφαγμένα παλικάρια, τρία κορίτσια και τρία κριάρια. Οι Ιλλυριοί είχαν προετοιμάσει την πατροπαράδοτη θυσία στους πολεμικούς τους θεούς. Μα είχαν υποχρεωθεί να τη διακόψουν, κι έτρεξαν στις οχυρώσεις τους, όταν είδαμε τον Αλέξανδρο να πλησιάζει.


Ιλλυριοί στρατιώτες

Ασφαλισμένοι έτσι στο Πήλιο και στα βουνά, έβλεπαν τον Αλέξανδρο να προχωρεί, χωρίς να λογαριάζει τον κίνδυνο, λες κι ήταν βέβαιος ότι θα τον προστάτευε κάποια δύναμη θεϊκή. Όταν έφτασε μπρος στα τείχη του Πηλίου, αποφάσισε να φτιάξει γύρω τους πολιορκητικό τείχος, για να εμποδίσει τους Ιλλυριούς να βγουν. Αυτό το τείχος συνηθιζόταν τότε στις πολιορκίες, αλλ’ η απόφαση του Αλεξάνδρου είχε άλλο σκοπό. Με το τείχος εκείνο ήταν σαν να προδίκαζε την έκβαση της μάχης και σαν να προειδοποιούσε τους αντιπάλους του ότι τους περίμενε η συντριβή. Όσο λοιπόν κι αν οι Ιλλυριοί ήταν βέβαιοι πως είχε πέσει στον κλοιό που του είχαν ετοιμάσει, άρχισαν ξαφνικά ν’ αμφιβάλλουν και ν’ αναρωτιούνται για το τι μέλλονταν να συμβεί. Έτσι με τις πρώτες κιόλας ενέργειές του ο Αλέξανδρος κέρδιζε μία μάχη ψυχολογική».


Ιλλυριοί σε μάχη

Ο Αλέξανδρος, όπως έδειξε και στην Ασία, στήριζε πολλά στον ψυχολογικό τομέα. Ο Αμερικανός Στίβεν Πρέσφιλντ, στο μυθιστόρημα του «Οι αρετές του πολέμου», Εκδόσεις Πατάκης, 2004, γράφει: «Εκεί όπου πιστεύει (ενν. ο εχθρός) ότι θα είμαστε αύριο, εμείς είμαστε το ίδιο βράδυ. Εκεί όπου πιστεύει ότι θα είμαστε σήμερα, εμείς περάσαμε χθες». Ο Πρέσφιλντ θέλει να τονίσει τη σημασία του αιφνιδιασμού. Ο Αλέξανδρος βρισκόταν εκεί που δεν τον περίμενε ο αντίπαλος ή είχε φτάσει νωρίτερα απ’ ότι ο αντίπαλος υπολόγιζε.


Μακεδόνες στρατιώτες σε πορεία τους στα χιόνια, στα βουνά της Ασίας

Το Πήλιο, στο οποίο αναφερόμαστε, είχε οχυρωθεί από τον Φίλιππο Β’, για να αναχαιτίσει τους Ιλλυριούς, που ήταν οχυρωμένοι στα γύρω βουνά. Βρισκόταν στην ιλλυρική περιοχή των Δασσαρητών, νότια της λίμνης Αχρίδος (αρχαίο όνομα Λυχνίτιδα) και του Εορδαϊκού ποταμού (Ντεβόλ). Από στρατιωτική άποψη, το Πήλιο έλεγχε τον δρόμο που οδηγούσε από την κοιλάδα του Εριγώνα προς την κοιλάδα του Αλιάκμονα και τη μεσημβρινή Μακεδονία.

Επιστρέφουμε όμως στο 335 π.Χ. και τον Αλέξανδρο, ο οποίος βρέθηκε σε δύσκολη θέση όταν έφτασαν κοντά του ο Γλαυκίας με τους Ταυλάντιους. Ήταν σχεδόν αδύνατο στον Αλέξανδρο να επιτεθεί, γιατί μέσα στο Πήλιο υπήρχαν πολλοί και ικανοί στρατιώτες, ενώ στα νώτα του είχαν φτάσει οι Ταυλάντιοι. Και πάλι όμως τα κατάφερε. Έστειλε τον Φιλώτα, γιο του Παρμενίωνα, με πολλά υποζύγια προστατευμένα από ιππείς για ανεφοδιασμό στη γειτονική πεδιάδα. Ο Γλαυκίας θεώρησε ότι ήταν η κατάλληλη ώρα για επίθεση εναντίον του Φιλώτα. Ο Αλέξανδρος και πάλι «αγρυπνούσε». Με 400 ιππείς, τους υπασπιστές, τους τοξότες και τους Αγριάνες (το υπόλοιπο στράτευμα έμεινε κοντά στο Πήλιο για να το επιτηρεί) κινήθηκε προς τον Γλαυκία, ο οποίος φοβούμενος ότι θα κυκλωθεί έφυγε κακήν κακώς. Έτσι, ο Φιλώτας εκτέλεσε την αποστολή του.


Η πολιορκία του Πηλίου

Η Αθηνά Καλογεροπούλου, στην «Ιστορία του Ελληνικού Έθνους», τ. Δ’, γράφει: «Ο Αλέξανδρος στην κρίσιμη αυτή περίπτωση έδειξε τις εξαιρετικές ικανότητές του ως στρατιωτικού ηγέτη. Σχεδίασε με πρωτοτυπία την αποχώρηση και την πραγματοποίησε με τρόπο αριστοτεχνικό κατορθώνοντας να αποσυρθεί από τον ποταμό, χωρίς απώλειες». Οι περιοχές αυτές δεν ήταν ευνοϊκές για πολεμικές επιχειρήσεις. Όταν έφτασε σε ομαλό πεδίο, ο Αλέξανδρος παρέταξε τη φάλαγγα σε βάθος 120 γραμμών. Για προστασία τοποθέτησε 200 ιππείς εκατέρωθεν της φάλαγγας με την εντολή να πορεύονται σιωπηλά. Μετά, οι στρατιώτες του προσποιήθηκαν ότι έκαναν γυμνάσια. Οι φαλαγγίτες ύψωναν τα δόρατα και τα έστρεφαν προς τα εμπρός, μετά προς τα δεξιά και μετά προς τα αριστερά.


Μακεδονική φάλαγγα

Ο στρατιωτικός και ιστορικός Θεόδωρος Σαράντης γράφει: «Και πάλι το στρατιωτικόν δαιμόνιον του Αλεξάνδρου θα λάμψει. Όπως στη βόρειο όχθη του Δουνάβεως (με τους Γέτες), έτσι και εδώ, θα παρατάξει τον στρατόν σε σχήμα τετραγώνου με βάθος 120 ανδρών. Μέσα στο τετράγωνο θα τοποθετήσει τους τοξότας και τους ακοντιστάς. Αριστερά και δεξιά το ιππικό. Για να ακούγονται καλώς τα παραγγέλματα και να εκτελούνται με ταχύτητα διατάσσει απόλυτη σιωπή».

Ξαφνικά, με αυτή τη διάταξη, ο Αλέξανδρος επιτέθηκε εναντίον των Ταυλαντίων, που βρίσκονταν έξω από το φρούριο, χωρισμένοι σε ομάδες, κρατώντας τα γύρω υψώματα. Με τη βοήθεια του ιππικού, οι Ταυλάντιοι διασκορπίστηκαν, χωρίς να μπορέσουν να διατηρηθούν ούτε σε έναν από τους λόφους που είχαν οριστεί ως τόποι συγκέντρωσης. Ταυτόχρονα, ο Αλέξανδρος, με επιδέξιο ελιγμό βρέθηκε στα νώτα τους με 2.000 Αγριάνες ακοντιστές. Οι Ταυλάντιοι πέρασαν το ποτάμι και ακολούθησαν ο Μακεδόνες. Ο Θ. Σαράντης γράφει: «Το απόσπασμα-οπισθοφυλακή (των Μακεδόνων) διήλθε τελευταίο, χάρη σε έναν ελιγμό που θαυμάζουν και οι καλύτεροι στρατηγοί της ιστορίας.


Μακεδόνες στρατιώτες με σάρισες

Ο Αλέξανδρος χρησιμοποίησε την τακτική του «κεραυνοβόλου πολέμου» (πρόκειται για το Blitzkrieg που χρησιμοποίησαν και οι Γερμανοί στις αρχές του Β’ ΠΠ), δηλαδή την τακτική της γροθιάς. Όρμησε προς τα εμπρός, χρησιμοποιώντας το αριστερό της φάλαγγας σαν έμβολο («κατά το ευώνυμον οίον έμβολον ποιήσας», γράφει ο Αρριανός) και επιτέθηκε κατά των Ταυλαντίων που αιφνιδιάστηκαν και κρύφτηκαν σε δασωμένες σχισμές. Τότε ο Αλέξανδρος διέταξε τους Μακεδόνες να βγάλουν τις πολεμικές τους κραυγές. Οι Ταυλάντιοι νόμισαν ότι οι αντίπαλοι έφτασαν στα σημεία όπου κρύβονταν και έτρεξαν να μπουν στο Πήλιο. Ο Αλέξανδρος κατέλαβε έναν λόφο. Από εκεί παρακολουθούσε τις κινήσεις του εχθρού και συντόνιζε τις ενέργειες των δικών του δυνάμεων. Στη διάβαση του ποταμού έγινε μάχη, σχεδόν αντίστοιχη με αυτή του Γρανικού.



Ο Αλέξανδρος τοποθέτησε στη μία όχθη του ποταμού βαλλιστικές μηχανές και έριχνε βλήματα στην απέναντι όχθη για να μην μπορούν οι αντίπαλοι να συγκροτηθούν σε παράταξη. Οι τοξότες μάλιστα μπήκαν μέσα στον ποταμό Άψο και χτυπούσαν τους Ταυλαντίους. Τρεις μέρες αργότερα, ο Αλέξανδρος έμαθε ότι ο Κλείτος και ο Γλαυκίας είχαν στρατοπεδεύσει πρόχειρα, πιστεύοντας ότι ο Αλέξανδρος είχε αναδιπλωθεί. Αυτός όμως πέρασε κρυφά τον Άψο με τους τοξότες, τους Αγριάνες και τους άνδρες του Περδίκκα και του Κοίνου, προπορευόμενος, και έδωσε εντολή οι υπόλοιπη στρατιά να τον ακολουθεί. Όταν έφτασε κοντά στο εχθρικό στρατόπεδο, έδωσε εντολή στους τοξότες και στους Αγριάνες να επιτεθούν. Πολλοί αντίπαλοι πιάστηκαν στην κυριολεξία στον ύπνο και σκοτώθηκαν, ενώ οι υπόλοιποι τράπηκαν σε φυγή. Οι Μακεδόνες τους κυνήγησαν ως τα βουνά των Ταυλαντίων. Πολλοί πέταξαν τα όπλα τους για να τρέχουν πιο άνετα. Ο Κλείτος πήγε στο Πήλιο και το πυρπόλησε. Ακολούθησε τους Ταυλαντίους για να σωθεί και πιθανότατα συνάντησε πάλι τον Γλαυκία. Πλέον, η Μακεδονία ήταν ασφαλής και από την Ιλλυρία. Κατά το υπόλοιπο της βασιλείας του Αλεξάνδρου, μόνο μία εξέγερση καταγράφεται στα βόρεια και ανατολικά της Μακεδονίας…

Επίλογος

Όπως είδαμε, τεκμηριωμένα, οι Ιλλυριοί ήταν τουλάχιστον από την εποχή του Φιλίππου Β’ εχθροί των Μακεδόνων. Ο Αλέξανδρος εκστράτευσε εναντίον τους και τους συνέτριψε. Τελευταία, εκτός από τους γνωστούς βόρειους γείτονές μας, τον Μέγα Αλέξανδρο διεκδικούν και οι Αλβανοί. Σύμφωνα με την παράλογη «λογική» τους, ο Αλέξανδρος ήταν Ιλλυριός. Οι Αλβανοί είναι απόγονοι των Ιλλυριών. Άρα, ο Αλέξανδρος ήταν Αλβανός. Φυσικά, το πρώτο μόνο ως ανιστόρητη προπαγάνδα μπορεί να εκληφθεί, ενώ και για το δεύτερο, ότι δηλαδή οι σημερινοί Αλβανοί είναι απόγονοι των Ιλλυριών, δεν υπάρχει καμία απολύτως επιστημονικά τεκμηριωμένη απόδειξη.


Όπλα και κράνη των Ιλλυριών που εκθέτουν σε μουσεία τους οι Αλβανοί, ενημερώνοντάς μας ότι οι Αλβανοί είναι 100% Ιλλυριοί

Βασική πηγή του άρθρου ήταν το έργο του αείμνηστου Σαράντου Καργάκου, "ΜΕΓΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ-Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ"

Άλλες πηγές και σχετική βιβλιογραφία:

«ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΟΥΣ», Τόμος Δ’, ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ
JOHANN GUSTAV DROYSEN, «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ»
J.F.C. FULLER, «Η ΙΔΙΟΦΥΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ», ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑ, 12η ΕΚΔΟΣΗ, 2005
Β. ΓΚΑΦΟΥΡΟΦ – Δ. ΤΣΙΜΠΟΥΚΙΔΗΣ, «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ο ΜΑΚΕΔΩΝ ΚΑΙ Η ΑΝΑΤΟΛΗ», ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΔΗΜΑ, 1992.
Πηγή χάρτη: « ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΘΝΟΥΣ»,ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ.

Μιχάλης Στούκας
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ

📺Πέθανε ο Στέλιος Ράμφος


Πέθανε σε ηλικία 87 ετών ο συγγραφέας Στέλιος Ράμφος, ο οποίος υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες στοχαστές.

Σύμφωνα με τα όσα έγιναν γνωστά, ο σπουδαίος διανοητής το τελευταίο διάστημα νοσηλευόταν σε κλινική της Αθήνας.

Ο Στέλιος Ράμφος γεννήθηκε στην Αθήνα, το 1939. Σπούδασε νομικά στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών ακολουθώντας την ιδεολογία του μαρξισμού, ενώ κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960 πραγματοποίησε σπουδές φιλοσοφίας στο Université de Vincennes à Saint-Denis στο Παρίσι, όπου και ήρθε σε επαφή για πρώτη φορά με την ελληνική φιλοσοφία και μετέπειτα την πατερική φιλοσοφία και την Ορθοδοξία. Κατά την περίοδο μεταξύ 1969 και 1974 υπήρξε καθηγητής φιλοσοφίας στο ίδιο πανεπιστήμιο.

Το 1960 ήταν με τη Νεολαία της ΕΔΑ και στο περιοδικό της Πανσπουδαστικής, ενώ το 1963 έκοψε τους δεσμούς του με την Αριστερά. Όταν ήταν για σπουδές στο Παρίσι γνώρισε τον Κορνήλιο Καστοριάδη ο οποίος και τον επηρέασε βαθιά.

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1980 χαρακτηρίστηκε ως νεορθόδοξος, ωστόσο μετά το πέρας της δεκαετίας του 1990 υπήρξε υποστηρικτής του εκσυγχρονισμού.

Υπήρξε πολυγραφότατος, με περισσότερα από 30 βιβλία και μελέτες, ενώ είχε σημαντική παρουσία στη δημόσια ζωή με πολλές συνεντεύξεις στον Τύπο και στην τηλεόραση, με δημόσιες ομιλίες αλλά και άρθρα σε περιοδικά.

Η πλούσια βιβλιογραφία του αντικατοπτρίζει τις πνευματικές αναζητήσεις του, τις θέσεις και τις προτάσεις του αναφορικά με τον μαρξισμό, την οικουμενικότητα του ελληνικού πολιτισμού, τους συσχετισμούς της σύγχρονης πνευματικής δημιουργίας με την ελληνορθόδοξη παράδοση. Μεταξύ πολλών άλλων, είχε δημοσιεύσει μελέτες για τον Πλάτωνα (Φιλοσοφία Ποιητική), τον Αριστοτέλη (Μίμησις εναντίον μορφής), τον Οιδίποδα Τύραννο (Το αίνιγμα και η μοίρα), τους ασκητές της ερήμου (Πελεκάνοι ερημικοί), καθώς και μία συλλογή άρθρων και δοκιμίων του «Μία καλοκαιρινή ευτυχία τρίζει» (1999).

Δίδαξε στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν και αργότερα στο Ίδρυμα Βασίλη και Μαρίνας Θεοχαράκη.

«Τίποτε δεν αποκλείει το καλύτερο»

Σε συνέντευξη που είχε παραχωρήσει στο booksjournal.gr, ο Στέλιος Ράμφος είχε πει πως «ένας είναι ο δρόμος: να μάθουμε να αναρωτιόμαστε για μας. Να μην έχουμε την αλήθεια έξω από εμάς. Το μεγάλο μας πρόβλημα είναι ότι ακολουθούμε τυφλά μια αλήθεια έξω από μας και τους μεσίτες της. Ποτέ δεν αναρωτιόμαστε για εμάς τους ίδιους. Εάν αναρωτηθούμε για εμάς τους ίδιους, τότε θα αρχίσει να γίνεται αποδεκτό και το δυσάρεστο».

«Όταν δεν υπάρχει πρόβαση στην πραγματικότητα, είναι ανοιχτή η πρόβαση σε ένα όνειρο. Και το όνειρο συναισθηματικά είναι πολύ πιο ισχυρό από τις αισθήσεις. Είναι πολύ πιο ισχυρό αυτό που ονειρεύομαι, αυτό που επιθυμώ από αυτό που βλέπω – και γι’ αυτό ερμηνεύω ό,τι βλέπω κατά την επιθυμία μου. Ειδικά στην Ελλάδα, η ερμηνεία της πραγματικότητος είναι άκρως επιθυμητική. Διαβάζουμε αυτά που θέλουμε να δούμε και εφαρμόζουμε αυτά που επιθυμούμε. Η επιθυμία μας είναι ακραία και άκρατη, σε βαθμό που τα πράγματα πάντα ξεφεύγουν», είχε αναφέρει στην ίδια συνέντευξη.

«Για μένα, παιδεία και κράτος είναι οι δύο μεγάλοι συντελεστές. Ακόμη δεν το έχουμε σκεφτεί σοβαρά όσο πρέπει. Γίνονται βήματα, αλλά τα υπόγεια ρεύματα κάθε τόσο ανατρέπουν τις πραγματικότητες. Κατά τα άλλα, τίποτα δεν αποκλείει το καλύτερο, αρκεί να το λέμε, να το έχουμε καταλάβει και εμείς που το λέμε καλά και να το εξηγούμε σωστά – γιατί καμιά φορά λες κάτι αλλά δεν το έχεις καταλάβει και καλά για να μπορείς να το πεις όπως πρέπει» είχε πει σε άλλο σημείο της συνέντευξης.


📺Χανιά: Μάχη με τα κύματα για τη διάσωση ... ΒΛΑΜΜΕΝΗΣ – ΒΙΝΤΕΟ ντοκουμέντο


«Κόβουν την ανάσα» οι εικόνες από το βίντεο ντοκουμέντο που είδε το φως της δημοσιότητας το πρωί της Δευτέρας (10/8), στο οποίο καταγράφηκε η μάχη με τα κύματα ενός ναυαγοσώστη στα Χανιά για την διάσωση μιας γυναίκας που είχε παρασυρθεί από τη θάλασσα στην περιοχή του Καβρού Αποκορώνου.

Το περιστατικό μάλιστα, σημειώθηκε περίπου δέκα λεπτά πριν από την επίσημη έναρξη της βάρδιας των ναυαγοσωστών, την ώρα που οι ίδιοι βρίσκονταν ήδη στην παραλία και προετοίμαζαν τους πύργους τους.

Συγκεκριμένα όπως αναφέρει το cretalive.gr, ο ναυαγοσώστης Παντελεήμων Κυριακάκης αντιλήφθηκε τον κίνδυνο και έσπευσε άμεσα στη θάλασσα για να προσεγγίσει τη γυναίκα, η οποία βρισκόταν σε δυσχερή θέση.

Για βοήθεια προσέτρεξε και ο ναυαγοσώστης Μενέλαος Θεοδωρακάτος ο οποίος συμμετείχε στην επιχείρηση διάσωσης της γυναίκας ως back up, καθώς είχε βάρδια στον ίδιο πύργο με τον κ. Κυριακάκη, ενώ στη συνέχεια έφτασε και τρίτος ναυαγοσώστης, από διπλανό πύργο, ο Φίλιππος Φραγγούλης.

Τι είπε ο ένας εκ των τριών ναυαγοσωστών

«Ήταν στην αρχή της βάρδιας, όταν ανοίγαμε τους πύργους, 10 λεπτά πριν την έναρξη της βάρδιας συγκεκριμένα. Κατεβαίνουμε πάντα νωρίτερα και τις ημέρες που υπάρχουν κόκκινες σημαίες πάντα μπαίνουν έξτρα ναυαγοσώστες. Είναι σημαντικό πολύ αυτό», επισημαίνει ο κ. Θεοδωρακάτος.

Δείτε το συγκλονιστικό βίντεο


Και οι τρεις ναυαγοσώστες ανήκουν στην Coastline Lifeguard Academy, η οποία έχει αναλάβει τη ναυαγοσωστική κάλυψη του Δήμου Αποκορώνου.

Μίλτος Τεντόγλου: «Πέταξε» για τον τελικό του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος στίβου με άλμα στα 8.26 μέτρα


Ο Μίλτος Τεντόγλου είναι «τεράστιος» αθλητής και το απέδειξε για ακόμη μία φορά καθώς προκρίθηκε στον τελικό του μήκους, στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος στίβου Ανδρών-Γυναικών που διεξάγεται στο Μπέρμιγχαμ.

Ο 28χρονος άλτης, ο οποίος έχει κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο στα τελευταία τρία Ευρωπαϊκά Πρωταθλήματα, χρειάστηκε μόλις δύο άλματα στον προκριματικό, προκειμένου να πάρει το «εισιτήριο» για τον τελικό.

Ο Τεντόγλου σημείωσε 7,78 μέτρα στην πρώτη προσπάθειά του, ωστόσο στο δεύτερο άλμα του «πέταξε» στα 8,26 μέτρα και προκρίθηκε στον αυριανό (11/8) τελικό του αγωνίσματος, καθώς έπιασε το όριο πρόκρισης, που είχε οριστεί στα 8,15 μέτρα.

📺«Γρήγορα, να σβήσουμε τη φωτιά»: Η στιγμή που αστυνομικοί απομακρύνουν ηλικιωμένη από το σπίτι της στον Κουβαρά, δείτε βίντεο


Βίντεο από την επιχείρηση απομάκρυνσης ηλικιωμένης γυναίκας από το σπίτι της, την ώρα που βρισκόταν σε εξέλιξη η πυρκαγιά στον Κουβαρά Αττικής, δημοσίευσε στο Facebook η Ελληνική Αστυνομία.

Στα πλάνα καταγράφονται αστυνομικοί να προσεγγίζουν την κατοικία και να καλούν την ηλικιωμένη να απομακρυνθεί άμεσα, καθώς η φωτιά βρίσκεται σε εξέλιξη στην περιοχή.

«Γρήγορα, να σβήσουμε τη φωτιά», ακούγονται να της λένε οι αστυνομικοί, βοηθώντας την να εγκαταλείψει το σπίτι της και να μετακινηθεί σε ασφαλές σημείο.

Δείτε το βίντεο:


Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε ενώ ισχυρές πυροσβεστικές δυνάμεις έδιναν μάχη με τις φλόγες στον Κουβαρά, όπου η πυρκαγιά εκδηλώθηκε το πρωί της Δευτέρας (10/8) σε χαμηλή βλάστηση.

Η τελευταία ενημέρωση για την πυρκαγιά

Σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση της Πυροσβεστικής, η εικόνα της φωτιάς είναι βελτιωμένη, με τις ισχυρές επίγειες και εναέριες δυνάμεις να αντιμετωπίζουν πλέον πλήθος καπνογόνων σημείων εντός της περιμέτρου της πυρκαγιάς.

Από τις φλόγες καταστράφηκαν οι εγκαταστάσεις πτηνοτροφικής μονάδας κοντά στον οικισμό του Αγίου Στυλιανού.

Από το πρωί εκδόθηκαν δύο μηνύματα μέσω του 112 για την απομάκρυνση των κατοίκων του Αγίου Στυλιανού, ενώ η περιοχή βρίσκεται σε πολύ υψηλό κίνδυνο εκδήλωσης πυρκαγιάς, κατηγορίας 4.

Το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας έχει επισημάνει την αυξημένη επικινδυνότητα της σημερινής ημέρας, με την πρώτη πυρκαγιά να εκδηλώνεται πριν από τις 08:00 το πρωί, σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη περιοχή με οικισμούς και κατοικίες.

Πάρος: «Δεν ήταν κοντά στο παιδί και πριν έναν μήνα το είχε αφήσει ξανά μόνο» ισχυρίζεται ο ιδιοκτήτης του beach bar για τον πατέρα του 4χρονου


Τη δική του εικόνα για το τι συνέβη με το 4χρονο παιδί που έχασε τη ζωή του σε πισίνα beach bar στην Πούντα της Πάρου έδωσε ο ιδιόκτητής της επιχείρησης, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι ο πατέρας του παιδιού είχε επισκεφθεί το μπαρ πριν από έναν μήνα, το είχε αφήσει μόνο του και τότε τον είχαν διώξει.

«Είχε ξαναέρθει πριν από έναν μήνα και με τον τρόπο μας προσπαθήσαμε να τον διώξουμε. Έλειπε περίπου μισή ώρα, τρία τέταρτα, το είχε αφήσει και ήταν στις τουαλέτες μέσα. Και πήρα την ευθύνη και πάω και του λέω "έχεις δύο παιδάκια κάτω, τα έχεις αφήσει, τι κάνεις;" κι εμείς είχαμε ένα άνθρωπο να κοιτάει τα παιδιά» είπε χαρακτηριστικά στον ΑΝΤ1

Ο επιχειρηματίας υποστηρίζει, επίσης, ότι ο πατέρας του παιδιού δεν ήταν κοντά όταν συνέβη η τραγωδία απαντώντας αρνητικά σε σχετική έρωτηση και λέγοντας «ήταν σε ένα τραπέζι που καθόντουσαν σε ένα άλλο σνακ, δεν τους είδα»

Ο ιδιοκτήτης του beach bar υποστήριξε, ακόμα, ότι «μαλώναμε καθημερινά με τον κόσμο, με τις μανάδες και τους πατεράδες που αφήνουν τα παιδιά μόνα τους. Τους βγάζω έξω και γίνομαι ο κακός και βγάζουν αρνητικά σχόλια στις σελίδες».

Η εκδοχή του πατέρα του 4χρονου παιδιού

Ο πατέρας του παιδιού, πάντως, δίνει τελείως διαφορετική εικόνα λέγοντας «το παιδάκι πήγε στην πισίνα γιατί ήταν δίπλα. Εγώ κουβέντιαζα, έφυγε για ένα δευτερόλεπτο από την προσοχή μου και γλίστρησε και έπεσε. Ο μπάρμαν ήταν ο πρώτος που πήγε και τρέξαμε. Υπάρχουν κάμερες στο σημείο που δείχνουν ότι εμείς δεν ήμασταν στη θάλασσα και το παιδί ήταν στην πισίνα. Εκεί πέρα μου ήμασταν στα 10 μέτρα ήταν και χώρος φαγητού. Τρέξαμε γρήγορα».

Μιλώντας στο STAR, περιέγραψε τις δραματικές στιγμές στο beach bar, όταν ο μπάρμαν βούτηξε για να ανασύρει το παιδάκι: «Πέφτει μέσα το βγάζει το μωρό, με φωνάζει η κόρη μου “μπαμπά, μπαμπά είναι ο μικρός στην πισίνα”. Τρέχω γρήγορα και του έκανα ΚΑΡΠΑ, του έδινα το φιλί της ζωής. Φωνάζαμε, κλαίγαμε, ουρλιάζαμε. Ο μπάρμαν μου λέει “φίλε δεν μπόρεσα να κάνω κάτι, το είδα τελευταία στιγμή”».

Ο πατέρας υποστηρίζει, ακόμα, ότι στο σημείο δεν υπήρχαν επαρκή μέσα προστασίας και δηλώνει ότι θα κινηθεί νομικά, εκφράζοντας παράλληλα την πεποίθηση ότι η παρουσία ανθρώπου που θα επέβλεπε διαρκώς την πισίνα θα μπορούσε να είχε αποτρέψει την τραγωδία. Μάλιστα, ο πατέρας δηλώνει πως «αυτός που ισχυρίζεται ότι είναι ιδιοκτήτης και λέει ότι είναι και ναυαγοσώστης, είναι 68 ετών άνθρωπος. Φόραγε ένα καπελάκι και ένα πουκαμισάκι. Είχε στο αυτί του και μία ενδοεπικοινωνία για να λέει “παιδιά αυτός που έρχεται βάλτε τον στο τραπέζι εκεί”». Ο μπάρμαν ήταν ο άνθρωπος που βούτηξε για να ανασύρει τον 4χρονο με τον πατέρα να τονίζει πως «δεν ήταν στη δουλειά του» ενώ στο beach bar «δεν υπήρχε στον χώρο απινιδωτής, φαρμακείο, μέτρα προστασίας».

Η έρευνα

Καθοριστικό ρόλο στην έρευνα αναμένεται να έχει το βιντεοληπτικό υλικό από τις κάμερες ασφαλείας της επιχείρησης.

Ο πατέρας υποστηρίζει ότι από τις εικόνες θα αποδειχθεί πως η οικογένεια δεν βρισκόταν στη θάλασσα, όπως είχε αρχικά αναφερθεί, αλλά σε απόσταση περίπου δέκα μέτρων από την πισίνα.

Οι Αρχές αναμένεται να εξετάσουν μέσα από το υλικό όχι μόνο την πορεία του παιδιού μέχρι την πισίνα, αλλά και πόσο χρόνο παρέμεινε μέσα στο νερό, πού βρίσκονταν εκείνη τη στιγμή οι εργαζόμενοι και ο υπεύθυνος της επιχείρησης, ποιος είχε οπτική επαφή με το σημείο και πότε έγινε αντιληπτό ότι κάτι είχε συμβεί.

Η έρευνα επικεντρώνεται επιπλέον στις άδειες λειτουργίας της πισίνας, στα προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας, στη ναυαγοσωστική κάλυψη και στην ιδιότητα του προσώπου που είχε δηλωθεί ως ναυαγοσώστης.

Αναμένονται αυτοψίες και έλεγχοι προκειμένου να διαπιστωθεί εάν η πισίνα λειτουργούσε σύμφωνα με όλες τις προβλεπόμενες προδιαγραφές και εάν διέθετε τον απαιτούμενο εξοπλισμό ασφαλείας.

Τη Υπερμάχω: Η νύχτα του Αυγούστου πριν από 1.400 χρόνια, που γέννησε τον Ακάθιστο Ύμνο


Η ιστορία του κορυφαίου έργου της ορθοδόξου υμνογραφίας γεννήθηκε τη νύχτα της 7ης προς 8η Αυγούστου του 626, όταν η Κωνσταντινούπολη πολιορκούνταν από Αβάρους, Πέρσες και τους συμμάχους τους - Ο Ύμνος συνδυάζει ιστορική αφήγηση με βαθύ θεολογικό περιεχόμενο

Οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί τον ακούν με κατάνυξη, σεβασμό, αγάπη και αφοσίωση. Το ίδιο και οι Καθολικοί, σε όποιες δυτικές εκκλησίες βεβαίως ψάλλεται, καθώς δεν αποτελεί μέρος του λειτουργικού τυπικού τους. Ακόμη και οι μη Χριστιανοί πιστοί άλλων θρησκειών θαυμάζουν την καλαισθησία του μελωδικού ενδύματος του λόγου και του τεράστιου νοηματοδοτικού περιεχομένου του. Μέχρι και οι άθεοι εντυπωσιάζονται στο άκουσμά του.

Ο λόγος για τον Ακάθιστο Υμνο, ένα αριστούργημα της ορθόδοξης υμνογραφίας και μία από τις πιο βαθιές εκφράσεις τιμής προς την Υπεραγία Θεοτόκο. Δεν είναι απλώς ένας ύμνος, συνιστά μια εμπειρία πίστης που ενώνει θεολογία, Ιστορία και λαϊκή ευλάβεια, ιδιαίτερα κατά την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής.


Εικόνα με τον Ακάθιστο Υμνο όπου η Παναγία, ως Υπέρμαχος Στρατηγός, προστατεύει την Κωνσταντινούπολη από την πολιορκία των Αβάρων

Το εντυπωσιακό είναι ότι αν και ψάλλεται και στα πέντε απογεύματα της κάθε Παρασκευής των Χαιρετισμών, καθ’ όλη τη διάρκεια δηλαδή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, εντούτοις για πρώτη φορά ακούστηκε από τα χείλη των πιστών ένα αυγουστιάτικο βράδυ του πολύ μακρινού 626 μ.Χ., στον Ναό της Παναγίας των Βλαχερνών στην Κωνσταντινούπολη.

Ηταν η νύχτα της 7ης προς 8η Αυγούστου, πριν ακριβώς 1.400 χρόνια, όταν η Βασιλεύουσα ξεπέρασε τον πρώτο μείζονα κίνδυνο της ιστορίας της. Καθώς, όπως η παράδοση αποδίδει, με θεϊκή συνδρομή, λύθηκε η πολιορκία της από τους πολυπληθέστερους Αβάρους και τους άφθονους συμμάχους τους, Πέρσες, σλαβικά και βουλγαρικά φύλα κ.ά.


Η εικόνα της Παναγίας την οποία περιέφερε στα τείχη της Πόλης ο πατριάρχης Σέργιος για να εμψυχώσει τους υπερασπιστές της

Από τότε το «Τη Υπερμάχω Στρατηγώ», με το οποίο οι Βυζαντινοί, κλήρος και λαός, εξέφρασαν την ευγνωμοσύνη τους στη Θεοτόκο για τη σωτηρία της Πόλης, έγινε κτήμα του κάθε ορθόδοξου πιστού. Ψάλλεται ανελλιπώς και με ιδιαίτερη κατάνυξη όποτε προβλέπεται. Είναι ένα απόλυτο σύμβολο λατρείας, αγάπης, σεβασμού και τιμής προς την Παναγία.

Γιατί ψάλλεται τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή

Ονομάστηκε Ακάθιστος Υμνος, καθώς κατά τη διάρκειά του όλοι οι πιστοί στέκονται όρθιοι για να αποδώσουν τιμή στη Θεοτόκο. Ενας ύμνος γραμμένος πάνω στους κανόνες της ομοτονίας, ισοσυλλαβίας και μερικώς και της ομοιοκαταληξίας. Με γλώσσα σοβαρή και ρέουσα, κατάφορτη από κοσμητικά επίθετα και πολλά ακόμα σχήματα λόγου, μεταφορές, αντιθέσεις και άλλα, ποιητικότητα πολλών στίχων και προπαντός υψηλό περιεχόμενο, καθώς εξυμνεί την ενανθρώπιση του Θεού διά της Θεοτόκου. Με αλλεπάλληλες εκφράσεις χαράς, αγαλλίασης και λύτρωσης που του προσδίδουν έναν ενθουσιαστικό τόνο.

Ψάλλεται τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή για να συνοδεύσει τη μεγάλη γιορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Επειδή αυτή βρίσκεται ημερολογιακά μέσα σε περίοδο νηστείας, στερείται προεόρτιων και μεθεόρτιων. Ο Ακάθιστος Υμνος, λοιπόν, έρχεται να συνοδεύσει τη γιορτή του Ευαγγελισμού και να καλύψει το κενό που δημιουργείται λόγω της περιόδου της νηστείας, όσον αφορά τα προεόρτια και μεθεόρτια. Και επειδή ο εορτασμός χαρμόσυνων γεγονότων, κατά την περίοδο νηστείας, επιτρέπεται μόνο Σάββατο και Κυριακή, ο Ακάθιστος Υμνος ψάλλεται κατά τα απόδειπνα των Παρασκευών, τα οποία λειτουργικά ανήκουν στην ημέρα του Σαββάτου.

Ψάλλεται δε τμηματικά το βράδυ της Παρασκευής των τεσσάρων πρώτων εβδομάδων και ολόκληρος το βράδυ της Παρασκευής της πέμπτης και τελευταίας εβδομάδας.

Το γεγονός ότι απ’ όλα τα κοντάκια μόνο αυτό είναι σήμερα σε χρήση στη λατρεία της Εκκλησίας υποδηλώνει τη δύναμη επιρροής και την ισχυρή εντύπωση που έκανε και εξακολουθεί να δημιουργεί στους πιστούς.

Το μήνυμα του Βαρθολομαίου

Στην Κωνσταντινούπολη, στην Γ’ Στάση των Χαιρετισμών, δηλαδή την τρίτη Παρασκευή των Νηστειών, συνηθίζεται να πηγαίνει ο Οικουμενικός Πατριάρχης στον Ναό της Παναγίας των Βλαχερνών και να απαγγέλλει εκεί τους οίκους (στροφές) του Ακάθιστου. Η παράδοση αυτή συνιστά απότιση τιμής στη μνήμη των γεγονότων του 626 μ.Χ., δηλαδή της σωτηρίας της Πόλης και της πρώτης ψαλμώδησης του ύμνου. Ο ιστορικός αυτός συμβολισμός προσδίδει λαμπρότητα και συναισθηματική φόρτιση στην ακολουθία, την οποία παρακολουθούν κάθε χρόνο πολλοί Χριστιανοί της Πόλης, καθώς και επισκέπτες.

Στην τρίτη Παρασκευή των Χαιρετισμών φέτος, στις 13 Μαρτίου, στην Παναγία των Βλαχερνών, το μήνυμα του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου προς τους παρόντες πιστούς ήταν σαφέστατο: «Εάν σε όλους τους ναούς του ορθόδοξου κόσμου η ακολουθία των Χαιρετισμών προς την Υπέρμαχον Στρατηγόν της Πόλεως του Κωνσταντίνου συγκινεί τις καρδιές όλων των Χριστιανών, το άκουσμα του εξαίσιου αυτού ύμνου προς την Παναγία μητέρα μας σε αυτό εδώ το ιερό αγίασμα των Βλαχερνών, όπου εψάλη πρώτο πριν από ακριβώς 1.400 έτη, μας οδηγεί σε άλλους κόσμους και μας κάνει να αναλογισθούμε και να βιώσουμε βαθύτερα αυτό το θαύμα της επιβιώσεώς μας στον ευλογημένο αυτόν τόπο των Πατέρων μας, παρά τους χαλασμούς των καιρών και τις εναλλαγές των περιστάσεων».


Η εκκλησία της Παναγίας των Βλαχερνών στην Κωνσταντινούπολη, όπου εψάλη για πρώτη φορά ο Ακάθιστος Υμνος μετά τη νίκη επί των Αβάρων

Η δομή τουΜε πηγές του την Αγία Γραφή και τους Πατέρες της Εκκλησίας, ο Ακάθιστος Υμνος περιγράφει ιστορικά γεγονότα, αλλά προχωρεί και σε θεολογική και δογματική ανάλυσή τους. Αποτελείται από το προοίμιο «Τη Υπερμάχω Στρατηγώ τα νικητήρια» και 24 οίκους, με αλφαβητική ακροστιχίδα από το Α-Ω, ενώ ανάμεσα στους 72 στίχους συναντούμε 144 χαιρετισμούς στη Θεοτόκο. Το πρώτο μέρος του (Α-Μ) αναφέρεται σε γεγονότα από τη ζωή της Παναγίας (Ευαγγελισμός, επίσκεψη της εγκύου Παρθένου στην Ελισάβετ, αμφιβολίες του Ιωσήφ, προσκύνηση ποιμένων των μάγων, Υπαπαντή και φυγή στην Αίγυπτο), ακολουθώντας τη διήγηση του ευαγγελιστή Λουκά. Το δεύτερο μέρος (Ν-Ω) αναφέρεται σε θεολογικά θέματα, όπου ο μελωδός αναλύει τις βαθύτερες δογματικές προεκτάσεις της Ενανθρώπισης του Κυρίου και τον σκοπό της, που είναι η σωτηρία των πιστών, ενώ εξαίρεται η συμβολή της Παναγίας.


Ο Ρωμανός ο Μελωδός στον οποίο αποδίδεται η δημιουργία του Ακάθιστου Υμνου, χωρίς όμως κάτι τέτοιο να επιβεβαιώνεται απόλυτα

Οι περιττοί οίκοι (Α-Γ-Ε κ.λπ.) είναι εκτενέστεροι και αποτελούνται από 18 στίχους. Οι 5 πρώτοι στίχοι περιλαμβάνουν τη διήγηση, οι 12 επόμενοι αποτελούν τους χαιρετισμούς, οι οποίοι απευθύνονται προς τη Θεοτόκο και ο δέκατος όγδοος είναι το εφύμνιο «Χαίρε Νύμφη Ανύμφευτε». Οι άρτιοι (Β-Δ-Ζ κ.λπ.) αποτελούνται μόνο από 5 στίχους διήγησης και το εφύμνιο «Αλληλούια».

Η ιστορία

Σύμφωνα με τον Συναξαριστή, ο Ακάθιστος Υμνος δημιουργήθηκε το 626 μ.Χ., μετά τη σωτηρία της Κωνσταντινούπολης από την πολιορκία των Αβάρων, οπότε και εψάλη για πρώτη φορά.

Στις αρχές του 7ου αιώνα, η Βυζαντινή Αυτοκρατορία εκτεινόταν σε μεγάλο τμήμα της Ευρώπης και της Δυτικής Ασίας, συμπεριλαμβάνοντας και τους Αγιους Τόπους. Οι Πέρσες καταπάτησαν τις ανατολικές ακτές της Αυτοκρατορίας, εισέβαλαν στα Ιεροσόλυμα και άρπαξαν τον Τίμιο Σταυρό, που βρισκόταν εκεί από την εποχή που τον είχε βρει η Αγία Ελένη. Οι Πέρσες μετέφεραν τον Σταυρό στην πρωτεύουσά τους, Κτησιφώντα. Κατόπιν τούτων, ο αυτοκράτορας Ηράκλειος, ένας από τους πιο αποτελεσματικούς και πετυχημένους ηγέτες του Βυζαντίου, εκστράτευσε με μεγάλο στράτευμα προς την Ανατολή εναντίον των Περσών. Εφτασε μέχρι την Κτησιφώντα, επιτέθηκε στους Πέρσες, τους συνέτριψε και πήρε πίσω τον Τίμιο Σταυρό, στις 14 Σεπτεμβρίου 628 μ.Χ.
Νωρίτερα όμως, εν μέσω αυτής της εκστρατείας και ενώ στην Κωνσταντινούπολη είχε απομείνει ελάχιστος στρατός, η βυζαντινή πρωτεύουσα πολιορκήθηκε από τους Αβάρους, τους Πέρσες και τους συμμάχους τους, που επιδίωξαν να εκμεταλλευτούν την απουσία του Ηράκλειου και να καταλάβουν την Πόλη.

Ο αυτοκράτορας βρισκόταν τότε στη Σεβάστεια και αποφάσισε να μην επιστρέψει στην Κωνσταντινούπολη. Ανέθεσε την άμυνά της στον μάγιστρο (πρωθυπουργό) Βώνο, τον πατριάρχη Σέργιο και τον μικρό καίσαρα Ηράκλειο-Κωνσταντίνο. Τους απέστειλε οδηγίες αλλά και ενισχύσεις 12.000 ιππέων υπό τον ικανότατο στρατιωτικό, αδερφό του Θεόδωρο, που όμως βρισκόταν περίπου 1.000 χιλιόμετρα μακριά από την Κωνσταντινούπολη.

Οι Αβαροι, στα τέλη Απριλίου-αρχές Μαΐου του 626 μ.Χ., έφτασαν στη Θεσσαλονίκη. Αφού την πολιόρκησαν μάταια για έναν μήνα, κινήθηκαν εναντίον της Κωνσταντινούπολης.

Στις 29 Ιουνίου, ισχυρότατη εμπροσθοφυλακή 30.000 ανδρών των Αβάρων έφτασε μπροστά στα τείχη της Πόλης. Στις 8 Ιουλίου επιτέθηκαν στη φρουρά και ξεκίνησαν την πολιορκία της. Στις 29 Ιουλίου έφτασε ο κύριος όγκος των αβαρικών στρατευμάτων. Υπολογίστηκαν μεταξύ 110.000 και 150.000 ανδρών. Στην υπό πολιορκία Βασιλεύουσα, ο Βώνος επιθεωρούσε τον στρατό και τις οχυρώσεις.

Την επόμενη ημέρα, ο χαγάνος (σ.σ.: αρχηγός των Αβάρων) έστησε τα πολιορκητικά μηχανήματα και στις 31 Ιουλίου άρχισε η επίθεση εναντίον της Πόλης. Τότε ο Βώνος πρότεινε στον χαγάνο την πληρωμή μιας έκτακτης χορηγίας, μαζί με την ετήσια, εκείνος όμως αρνήθηκε. Ακολούθησαν νέες συγκρούσεις ταυτόχρονα με τις προσπάθειες επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας, χωρίς αποτέλεσμα.

Το βράδυ της Δευτέρας 4 Αυγούστου, 4.000 Πέρσες κατόρθωσαν να αποβιβαστούν με σλαβικά μονόξυλα στη Χαλκηδόνα, σύμφωνα με τη μαρτυρία του Αρμένιου επισκόπου και ιστορικού Σέβεου. Οι Βυζαντινοί, όμως, εξόντωσαν τους Πέρσες και βύθισαν τα μονόξυλα.

Ο πατριάρχης Σέργιος δεν άφησε την υπεράσπιση της Κωνσταντινούπολης μόνο στο μειωμένο και ουσιαστικά ακέφαλο, λόγω της απουσίας του αυτοκράτορα, στράτευμα. Κάλεσε τους πιστούς της να προσευχηθούν γονυπετείς στην Παναγία και να της ζητήσουν τη συνδρομή της στη διάσωση της Πόλης. Ο ίδιος περιγράφεται ότι όλες τις προηγούμενες ημέρες περιέφερε την εικόνα της Παναγίας από τη Μονή της Βλαχέρνας κατά μήκος των τειχών της Κωνσταντινούπολης, ώστε να εμψυχώσει τους υπερασπιστές της.
Στις 6 Αυγούστου, οι Αβαροι κατέλαβαν τη Μονή των Βλαχερνών και οχυρώθηκαν εκεί. Στη θάλασσα, ο σλαβικός στολίσκος ενισχυμένος με βουλγαρικό Πεζικό, επικέντρωσε την προσπάθειά του στον Κεράτειο Κόλπο.

Τη νύχτα της 7ης Αυγούστου 626 μ.Χ. έγινε μια ναυμαχία που έκρινε την τύχη της πολιορκίας. Σύμφωνα με τη θρησκευτική παράδοση, τη νύχτα εκείνη, φοβερός ανεμοστρόβιλος, που αποδόθηκε σε θεϊκή αρωγή, προκάλεσε σφοδρή τρικυμία καταστρέφοντας τον εχθρικό στόλο, δίνοντας την ευχέρεια στους αμυνόμενους να προχωρήσουν σε αντεπίθεση και να προξενήσουν τεράστιες απώλειες στους Αβάρους και τους Πέρσες, οι οποίοι αναγκάστηκαν να λύσουν την πολιορκία και να αποχωρήσουν άπρακτοι. Ολοι μίλησαν για «θαύμα». Κάποιοι από αυτούς που αντιστέκονταν στους επιδρομείς είπαν ότι κατά την ώρα της πολιορκίας στα τείχη της Κωνσταντινούπολης εμφανίστηκε η Παναγία.

Αλλες ιστορικές πηγές καταγράφουν ότι η ολοκληρωτική καταστροφή του εχθρικού στόλου από τον βυζαντινό προήλθε κατόπιν ενέδρας που έστησαν οι Βυζαντινοί στους πολιορκητές, με διαταγή του Βώνου.

Σε κάθε περίπτωση, μετά την πανωλεθρία, ο χαγάνος έδωσε εντολή να λυθεί η πολιορκία. Νωρίς το πρωί της 8ης Αυγούστου, οι Αβαροι, αφού έκαψαν τις πολιορκητικές μηχανές τους, αποχώρησαν, ενώ την ίδια στιγμή και οι αποδεκατισθέντες σύμμαχοί τους έντρομοι διασκορπίστηκαν. Οι Βυζαντινοί στη συνέχεια καταδίωξαν τους Αβάρους έως τα βόρεια σύνορα της Χερσονήσου του Αίμου. Εκτοτε, οι Αβαροι δεν ενόχλησαν ποτέ ξανά το Βυζάντιο. Ενώ οι Πέρσες επέστρεψαν στις βάσεις τους.

Σύσσωμη η βυζαντινή ηγεσία και ο λαός κατευθύνθηκαν στην Παναγία των Βλαχερνών για να ευχαριστήσουν τη Θεοτόκο, στην οποία απέδωσαν τη νίκη. Ολοι όρθιοι έψαλαν για πρώτη φορά τον από τότε λεγόμενο Ακάθιστο Υμνο, αποδίδοντας τα «νικητήρια» και την ευγνωμοσύνη τους στη Θεοτόκο. («Τη Υπερμάχω Στρατηγώ τα νικητήρια»).

Ο συνθέτης

Αν και ο ύμνος ακούστηκε για πρώτη φορά εκείνη τη νύχτα, κατά την επικρατέστερη άποψη δεν ήταν δυνατό να συνετέθη τόσο άμεσα. Λογικά, μάλλον, είχε συντεθεί νωρίτερα. Μάλιστα θεωρείται ότι ψαλλόταν στον συγκεκριμένο ναό στην αγρυπνία της 15ης Αυγούστου κάθε έτους. Ομως, εκείνη την ημέρα εψάλη «ὀρθοστάδην», ενώ αντικαταστάθηκε το έως τότε προοίμιο («Τὸ προσταχθὲν μυστικῶς λαβὼν ἐν γνώσει») με το έως σήμερα χρησιμοποιούμενο «Τῇ ὑπερμάχῳ στρατηγῷ τὰ νικητήρια», το οποίο έδωσε τον δοξολογικό και εγκωμιαστικό τόνο στον έως τότε διηγηματικό και δογματικό ύμνο.

Το ποιος συνέθεσε τον ύμνο και το πότε αυτό συνέβη, βεβαίως, είναι αλληλένδετα, αλλά σε όλη τη χειρόγραφη παράδοση ο ύμνος φέρεται ως ανώνυμος, ενώ ο Συναξαριστής που τον συνδέει με τα γεγονότα του Αυγούστου του 626 μ.Χ. δεν αναφέρει ούτε τον χρόνο της σύνθεσής του ούτε τον μελωδό του.

Το περιεχόμενό του, πάντως, απηχεί τις δογματικές θέσεις της Γ’ Οικουμενικής Συνόδου, επομένως το 431 μ.Χ., όταν και συνεκλήθη, αποτελεί μια σταθερά, καθώς είναι σίγουρο ότι ο ύμνος δεν συνετέθη νωρίτερα. Από την άλλη, κάποιοι ερευνητές θεωρούν ότι από το περιεχόμενό του συνάγεται ότι ο ύμνος αναφέρεται σε κοινό εορτασμό του Ευαγγελισμού και των Χριστουγέννων, εορτές οι οποίες χωρίστηκαν επί Ιουστινιανού (527-565). Αν τούτο ισχύει, αφενός σημαίνει ότι γράφτηκε, το αργότερο, επί Ιουστινιανού, αφετέρου ενισχύει την άποψη ότι προϋπήρχε των γεγονότων του 626 μ.Χ.

Η παράδοση αποδίδει τον Ακάθιστο Υμνο στον μεγάλο βυζαντινό υμνογράφο του 6ου αιώνα, Ρωμανό τον Μελωδό. Την άποψη αυτή υποστηρίζουν πολλοί σημαντικοί ερευνητές, (Krypiakiewicz, Doelger, Wellesz, Maas, Ευστρατιάδης), που θεωρούν ότι οι εκφράσεις του ύμνου, η γενικότερη ποιητική αρτιότητα και δογματική του πληρότητα οδηγούν στον Ρωμανό. Ενας άλλος ερευνητής, ο J. Grosdidier de Matons, θεωρεί ότι ένα κοντάκιο του Ρωμανού ακολουθεί τη μουσική και το μέτρο του α’ οίκου του Ακάθιστου Υμνου, πράγμα που κατ’ αυτόν σημαίνει ότι ο Ρωμανός τουλάχιστον γνώριζε, αν δεν συνέγραψε ο ίδιος, τον Υμνο. Επιπλέον, σε κώδικα του 13ου αιώνα υπάρχει μεταγενέστερη σημείωση, του 16ου αιώνα, η οποία αναφέρει τον Ρωμανό ως ποιητή του Υμνου.

Σύμφωνα, πάντως, με άλλες ιστορικές πηγές, ο Ακάθιστος Υμνος συνδέεται και με άλλα παρόμοια γεγονότα, όπως τις πολιορκίες και τη σωτηρία της Κωνσταντινούπολης επί των αυτοκρατόρων Κωνσταντίνου του Πωγωνάτου (673 μ.Χ.), Λέοντος του Ισαύρου (717-718 μ.Χ.) και Μιχαήλ Γ’ (860 μ.Χ.). Αναλόγως, δε, ως πιθανός δημιουργός του ύμνου καταγράφεται ο πατριάρχης Γερμανός Α’, ο οποίος έζησε τα γεγονότα της λύτρωσης της Κωνσταντινούπολης από την πολιορκία της από τους Αραβες το 718 μ.Χ., επί αυτοκράτορος Λέοντος του Ισαύρου. Τούτο βασίζεται στο ότι μία λατινική μετάφρασή του από τον επίσκοπο Βενετίας Χριστόφορο τον αναφέρει ως δημιουργό του.

Μια άλλη εκδοχή βασίζεται σε μια παλαιά αχρονολόγητη εικόνα του Ευαγγελισμού στο παρεκκλήσιο του Αγίου Νικολάου της Μονής του Αγίου Σάββα στα Ιεροσόλυμα, όπου εικονίζεται κι ένας μοναχός που κρατάει ένα ειλητάριο που γράφει «Ἄγγελος πρωτοστάτης οὐρανόθεν ἐπέμφθη» (αρχή του α’ οίκου του Ακάθιστου Υμνου). Στο κεφάλι του μοναχού αυτού γράφει «ο Αγιος Κοσμάς». Πρόκειται για τον Κοσμά τον Μελωδό, ο οποίος έζησε επίσης τα γεγονότα του 718 μ.Χ.

Αλλες απόψεις αποδίδουν τον Υμνο στον πατριάρχη Σέργιο, τον σύγχρονο με την πολιορκία του 626 μ.Χ., Γεώργιο Πισίδη, τον ιερό Φώτιο, τον απολινάριο τον Αλεξανδρέα και τον μητροπολίτη Νικομηδείας Γεώργιο Σικελιώτη.

Δεδομένων, επομένως, των τότε ιστορικών συνθηκών, δεν θεωρείται απίθανο η παράδοση να έχει αλλοιώσει την ιστορική πραγματικότητα, με αποτέλεσμα να καθίσταται πολύ δύσκολο να μπει σφραγίδα απόλυτης βεβαιότητας στο ποιο ήταν το ιστορικό περιβάλλον της δημιουργίας του Ακάθιστου Υμνου και φυσικά να απαντηθεί και το ερώτημα για το ποιος ήταν ο συνθέτης του.

Εικόνες του Ακάθιστου

Κατά καιρούς έχουν αγιογραφηθεί διάφορες εικόνες με θέμα τον Ακάθιστο Υμνο, στις οποίες παρουσιάζεται η Παναγία και γύρω της μικρές εικόνες που αναφέρονται σε κάθε οίκο του. Από τις φορητές εικόνες, η πιο γνωστή σήμερα είναι εκείνη της Παναγίας των Χαιρετισμών (ή Μυροβλήτισσας), που φυλάσσεται στη Μονή Διονυσίου του Αγίου Ορους. Πρόκειται για μια μικρή και δυσδιάκριτη φορητή εικόνα, η οποία, κατά την παράδοση, είναι αυτή μπροστά στην οποία εψάλη για πρώτη φορά ο ύμνος από τον πατριάρχη Σέργιο. Αυτό γράφει και αργυρή πλάκα στο πίσω μέρος της. Η παράδοση αναφέρει θαύματα που σχετίζονται με αυτή. Φυλάσσεται σε ομώνυμο παρεκκλήσιο.

Επίσης, στο Καθολικό της Μονής Χιλανδαρίου του Αγίου Ορους φυλάσσεται η εικόνα της Θεοτόκου του Ακαθίστου Υμνου, ενώ στη Μονή Ζωγράφου, πάλι του Αγίου Ορους, φυλάσσεται η Παναγία του Ακαθίστου ή Προαναγγελόμενη.

Στην καθημερινή γλώσσα

Κάτι που λίγοι γνωρίζουν είναι ότι ορισμένες εκφράσεις που χρησιμοποιούμε καθημερινά προέρχονται από τον Ακάθιστο Υμνο, έχοντας μεταφερθεί πλέον αυτούσιες απ’ αυτόν. Από τις γνωστότερες είναι η «απορώ και εξίσταμαι», που λέγεται όταν κάποιος θέλει να εκφράσει ιδιαίτερη έκπληξη και απορία για κάτι. Προέρχεται από τον Υμνο: «…ο Γαβριήλ καταπλαγείς εβόα Σοι, Θεοτόκε: «Ποιόν Σοι εγκώμιον προσαγάγω επάξιον; Τι δε ονομάσω Σε; Απορώ και εξίσταμαι διό, ως προσετάγην, βοώ Σοι: Χαίρε, η Κεχαριτωμένη».

Το ίδιο και η φράση «Χαίρε βάθος αμέτρητο», που λέγεται για κάτι που είναι παράλογο είτε εξαιρετικά δύσκολο να εξηγηθεί ή μια κατάσταση απόλυτης σύγχυσης και ασάφειας. Στην αρχική του μορφή στον Ακάθιστο Υμνο; «Χαίρε, βάθος δυσθεώρητον και αγγέλοις οφθαλμοίς...(Στάσις Πρώτη)».

Χρήστος Δρογκάρης
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ