Υπερψηφίστηκε κατά πλειοψηφία το νομοσχέδιο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών για τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου λειτουργίας των μεταφορών, που παρουσίασε στη Βουλή ο Αναπληρωτής Υπουργός, αρμόδιος για τις Μεταφορές, Κωνσταντίνος Κυρανάκης.
Πρόκειται για μια συνεκτική παρέμβαση που θέτει ενιαίους κανόνες σε κρίσιμους τομείς, από τις αστικές συγκοινωνίες και την αγορά ταξί έως τον τεχνικό έλεγχο οχημάτων, την ηλεκτροκίνηση και τη βιώσιμη αστική κινητικότητα, ενισχύοντας την ασφάλεια, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα του συστήματος μεταφορών.
Με το νέο πλαίσιο αντιμετωπίζονται συσσωρευμένες εκκρεμότητες ετών, εισάγονται σύγχρονα εργαλεία εποπτείας και για πρώτη φορά προσεγγίζονται συνολικά κρίσιμα ζητήματα λειτουργίας, ασφάλειας, ελέγχου και περιβαλλοντικής προστασίας. Παράλληλα, διαμορφώνονται σαφείς και σταθεροί όροι λειτουργίας για όλους τους φορείς, με στόχο ένα σύστημα μεταφορών πιο αξιόπιστο, πιο δίκαιο και πιο σύγχρονο, προς όφελος της καθημερινότητας των πολιτών.
Ίδρυση πρότυπης σχολής οδηγών ΟΣΥ: ενίσχυση των αστικών συγκοινωνιών
Κομβική παρέμβαση αποτελεί η δυνατότητα εκπαίδευσης υποψηφίων οδηγών λεωφορείων από την Ο.ΣΥ. Α.Ε., με στόχο την κάλυψη των αυξημένων αναγκών σε προσωπικό και την ενίσχυση της επιχειρησιακής επάρκειας των αστικών συγκοινωνιών.
Η εκπαίδευση των νέων οδηγών δύναται να παρέχεται χωρίς οικονομική επιβάρυνση για τον υποψήφιο, στο πλαίσιο προγραμμάτων που θα υλοποιεί η Ο.ΣΥ. Α.Ε., με πρόβλεψη δέσμευσης απασχόλησης για ορισμένο χρονικό διάστημα. Σε περίπτωση πρόωρης αποχώρησης, προβλέπεται η επιστροφή του κόστους εκπαίδευσης, σύμφωνα με τους όρους που θα καθορίζονται στα σχετικά προγράμματα.
Κοινωφελής εργασία για όσους βανδαλίζουν τις υποδομές των Αστικών Συγκοινωνιών
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προστασία των μέσων μαζικής μεταφοράς και των υποδομών τους, με την εισαγωγή, για πρώτη φορά, της δυνατότητας επιβολής υποχρεωτικής κοινωφελούς εργασίας στους δράστες φθορών.
Στην πράξη, η ρύθμιση προβλέπει ότι, πέραν των προβλεπόμενων διοικητικών ή ποινικών κυρώσεων, οι υπαίτιοι θα μπορούν, αντί χρηματικής ποινής, να υποχρεώνονται να συμμετέχουν σε εργασίες αποκατάστασης των ζημιών που προκάλεσαν, όπως καθαρισμοί, αποκατάσταση φθορών και συναφείς εργασίες σε μέσα και εγκαταστάσεις του παθόντα συγκοινωνιακού φορέα.
Πάταξη της εισιτηριοδιαφυγής και αυστηροποίηση προστίμων
Το νομοσχέδιο εισάγει ένα ενιαίο και πιο αποτελεσματικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση της εισιτηριοδιαφυγής, με την αύξηση του προστίμου κατά 30 ευρώ, το οποίο ορίζεται πλέον στα 100 ευρώ για τη μη κατοχή κανονικού εισιτηρίου στα μέσα μαζικής μεταφοράς (λεωφορεία, μετρό, τραμ, ηλεκτρικός, τρόλεϊ) σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, από 72 ευρώ που ίσχυε έως σήμερα.
Για τους επιβάτες που δικαιούνται μειωμένο εισιτήριο, το πρόστιμο αυξάνεται κατά 16 ευρώ και ορίζεται πλέον στα 50 ευρώ, ενώ προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου στο ήμισυ, εφόσον ο παραβάτης προμηθευτεί κάρτα απεριορίστων διαδρομών, ενισχύοντας έτσι τα κίνητρα συμμόρφωσης.
Στόχος των παρεμβάσεων είναι η περαιτέρω μείωση της εισιτηριοδιαφυγής και η αποκατάσταση ίσων όρων για όλους τους χρήστες των μέσων μαζικής μεταφοράς, ώστε να πάψει η αδικία εις βάρος των συνεπών επιβατών.
Αυστηροποίηση ποινών για επιθέσεις σε ελεγκτές
Ιδιαίτερη πρόβλεψη περιλαμβάνεται για την αυστηροποίηση των κυρώσεων σε περιπτώσεις επιθέσεων κατά ελεγκτών και προσωπικού των μέσων μαζικής μεταφοράς, οι οποίοι επιτελούν κρίσιμο ρόλο στη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του συγκοινωνιακού έργου.
Οι ελεγκτές και οι εργαζόμενοι στα ΜΜΜ βρίσκονται καθημερινά στην πρώτη γραμμή, εφαρμόζοντας τους κανόνες και εξυπηρετώντας το επιβατικό κοινό. Η προστασία τους αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική λειτουργία του συστήματος.
Με τις νέες ρυθμίσεις, ενισχύεται το πλαίσιο αποτροπής τέτοιων φαινομένων, αποστέλλοντας σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής απέναντι σε περιστατικά βίας. Οι επιθέσεις κατά εργαζομένων δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως μεμονωμένα περιστατικά, αλλά ως πράξεις που πλήττουν συνολικά τη λειτουργία των δημόσιων συγκοινωνιών και την ασφάλεια των πολιτών και διώκονται πλέον αυτεπάγγελτα.
Ουσιαστικές παρεμβάσεις στα ταξί: λύσεις σε χρόνια ζητήματα
Το νομοσχέδιο εισάγει μια σειρά από στοχευμένες ρυθμίσεις για τον κλάδο των ταξί, δίνοντας λύσεις σε χρόνια ζητήματα που παρέμεναν αρρύθμιστα και ενισχύοντας τη διαφάνεια και τη λειτουργικότητα της αγοράς, χωρίς να μεταβάλλεται το υφιστάμενο καθεστώς αδειών.
Ειδικότερα, επιλύονται πρακτικά προβλήματα που επηρέαζαν άμεσα τη δυνατότητα άσκησης του επαγγέλματος, όπως τα ζητήματα συγκυριότητας και κληρονομικής διαδοχής, τα οποία συχνά οδηγούσαν σε ακινητοποίηση οχημάτων και απώλεια εισοδήματος για τους επαγγελματίες. Με τη νέα ρύθμιση διασφαλίζεται η συνέχεια της εκμετάλλευσης της άδειας χωρίς χρονοβόρες διαδικασίες.
Παράλληλα, θεσπίζεται η δυνατότητα για αντικατάσταση των έγχαρτων αδειών ταξί με ψηφιακές άδειες ταξί, μέσω των οποίων θα καθίσταται άμεσα εφικτός ο έλεγχος της γνησιότητας των αδειών, περιορίζοντας φαινόμενα παρατυπίας και ενισχύοντας τη διαφάνεια στη λειτουργία της αγοράς.
Σημαντική παρέμβαση αποτελεί και η δυνατότητα μετατροπής άδειας από 5θέσιο σε 9θέσιο όχημα, ικανοποιώντας σχετικό αίτημα του κλάδου και δίνοντας μεγαλύτερη ευελιξία στην παροχή υπηρεσιών, ιδίως σε περιπτώσεις αυξημένης ζήτησης.
Σε ό,τι αφορά τη μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση, το νομοσχέδιο δεν εισάγει νέες υποχρεώσεις, αλλά εξειδικεύει και εξορθολογίζει το ήδη υφιστάμενο πλαίσιο. Η υποχρέωση αφορά αποκλειστικά την ανανέωση άδειας και εφαρμόζεται σταδιακά, επηρεάζοντας ένα πολύ μικρό ποσοστό του στόλου. Παράλληλα, προβλέπονται για πρώτη φορά εξαιρέσεις για ειδικές περιπτώσεις, όπως ιδιοκτήτες κοντά στη συνταξιοδότηση ή περιπτώσεις αυξημένου οικονομικού βάρους.
Επιπλέον, ενισχύεται η στήριξη προς τους επαγγελματίες μέσω επιδότησης έως 20.000 ευρώ για την προμήθεια ηλεκτρικού οχήματος, η οποία καταβάλλεται στην πηγή, μειώνοντας το αρχικό κόστος επένδυσης.
Τέλος, διευκρινίζεται ότι το νομοσχέδιο δεν μεταβάλλει το καθεστώς λειτουργίας της αγοράς ταξί, δεν αυξάνει τον αριθμό των αδειών και δεν επηρεάζει τα δικαιώματα των επαγγελματιών οδηγών, αποδομώντας ισχυρισμούς περί «απελευθέρωσης» της αγοράς.
Καθαρότερος αέρας στα αστικά κέντρα: νέοι έλεγχοι για τα μικροσωματίδια
Για πρώτη φορά θεσπίζεται υποχρεωτικός έλεγχος εκπομπών μικροσωματιδίων σε πετρελαιοκίνητα οχήματα, καλύπτοντας ένα κρίσιμο θεσμικό κενό στον τομέα της περιβαλλοντικής προστασίας.
Με τη θέσπιση ανώτατου ορίου εκπομπών, ενισχύεται η προστασία της δημόσιας υγείας και περιορίζεται η ατμοσφαιρική ρύπανση, ιδίως στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Εκσυγχρονισμός ΚΤΕΟ και ενίσχυση της οδικής ασφάλειας
Σημαντική παρέμβαση του νομοσχεδίου αφορά τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου τεχνικού ελέγχου των οχημάτων, με στόχο την ενίσχυση της αξιοπιστίας των ΚΤΕΟ και τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας.
Με τις νέες ρυθμίσεις, ενισχύεται η ποιότητα και η διαφάνεια των ελέγχων, μέσω της θέσπισης σαφών κανόνων εποπτείας επί του πεδίου. Ειδικότερα, δημιουργείται Μητρώο Εποπτών, το οποίο λειτουργεί ως μηχανισμός ελέγχου της ορθής εφαρμογής των διαδικασιών και διασφαλίζει την ακεραιότητα των τεχνικών ελέγχων.
Στην πράξη, οι παρεμβάσεις αυτές στοχεύουν στον περιορισμό φαινομένων πλημμελούς ή τυπικής διενέργειας ελέγχων, διασφαλίζοντας ότι τα οχήματα που κυκλοφορούν πληρούν τις απαιτούμενες προδιαγραφές ασφάλειας.
Με τον τρόπο αυτό, βελτιώνεται η συνολική κατάσταση του στόλου οχημάτων και ενισχύεται ουσιαστικά η πρόληψη τροχαίων ατυχημάτων, μέσω ενός πιο αξιόπιστου και αποτελεσματικού συστήματος τεχνικού ελέγχου.
Ένα νέο, συνεκτικό πλαίσιο για τις μεταφορές
Με το παρόν νομοσχέδιο, το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών προχωρά σε μια συνολική αναμόρφωση του πλαισίου λειτουργίας των μεταφορών, δίνοντας λύσεις σε ζητήματα που για χρόνια παρέμεναν ανοικτά.
Το σύστημα μεταφορών αποκτά σαφέστερους κανόνες, ενισχυμένους μηχανισμούς ελέγχου και σύγχρονα εργαλεία λειτουργίας, με στόχο την αναβάθμιση της καθημερινής μετακίνησης και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών.
