Σύμφωνα με τη στήλη Big Mouth, η διαρροή και μόνο ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης σκοπεύει να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές ήταν αρκετή για να σπεύσουν Τσίπρας και Καρυστιανού να ανακοινώσουν τα κόμματά τους
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, έστω και από λάθος -αν και δεν συνηθίζει να κάνει τέτοιου είδους λάθη- κατάφερε να ξετρυπώσει τους επίδοξους εθνοσωτήρες. Κι αυτό γιατί σύμφωνα με τη στήλη Big Mouth του powergame.gr, η διαρροή και μόνο ότι σκοπεύει να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές τον Σεπτέμβρη στις 27 ή στη χειρότερη τον Οκτώβρη στις 4, όπως αποδείχθηκε, ήταν αρκετή για να σπεύσουν Τσίπρας και Καρυστιανού να ανακοινώσουν τα κόμματά τους.
Διαβάστε: Αλέξης Τσίπρας: Με "άνοιγμα" στη νεολαία η αντίστροφη μέτρηση πριν το νέο κόμμα στις 26 Μαΐου - To "μανιφέστο" για Πανελλαδικές, στεγαστικό και εργασία
Επί της ουσίας, ο αρχηγός Κυριάκος ήθελε να βγάλει στην επιφάνεια τους δύο, προσδοκώντας όχι σε… ανάσταση νεκρών, αλλά στην μπαχαλοποίηση του χώρου, κάτι που ήδη παρατηρούμε να συμβαίνει. Μάλιστα, όσο περνά ο χρόνος τόσο θα αγριεύει η κατάσταση στην Κεντροαριστερά.
Ο "πόλεμος" για τη δεύτερη θέση
Όπως επισημαίνουν δημοσκόποι, με τη στρατηγική που ακολούθησε ο πρόεδρος Μητσοτάκης πέτυχε να μετατοπίσει την όλη συζήτηση, που ήταν εστιασμένη αρχικώς στη φθορά που καταγράφει στις δημοσκοπήσεις, στο ποιος θα είναι δεύτερος ή τρίτος.
Κι εκεί που μεταπολιτευτικά είχαμε συνηθίσει να συζητούμε ποιος θα είναι ο επόμενος πρωθυπουργός, εδώ και μέρες κοιτάζουμε να προβλέψουμε αν θα είναι δεύτερος ο Τσίπρας ή θα τον κερδίσει ο Ανδρουλάκης. Μιλάμε για μια κουβέντα που, όπως φαίνεται, θα (μας) απασχολήσει για μακρύ διάστημα, αν κρίνουμε από το γεγονός ότι ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ έχει ήδη πανικοβληθεί με την αίσθηση και μόνο πως δεν θα είναι δεύτερος (για το πρώτος ούτε κουβέντα πλέον) στις επόμενες δημοσκοπήσεις.
Γιατί, όμως, η στήλη Big Mouth γράφει μόνο για δημοσκοπήσεις; Γιατί προφανώς με αυτά και κάτι άλλα δεν μπορούμε να εκτιμήσουμε αν ο πρόεδρος Νίκος, όσο το τραβά ο Μητσοτάκης, θα αντέξει μέχρι τις επόμενες κάλπες.
Τρία πρόσωπα από το άμεσο περιβάλλον της προέδρου του υπό ανακοίνωση
κόμματος έχουν ευθείες αναφορές στη Ρωσία
Τρία πρόσωπα με ιδιαίτερα
ενεργό ρόλο στο κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού που ανακοινώνεται επισήμως μεθαύριο
Πέμπτη, από τη Θεσσαλονίκη, δίνουν «φιλορωσικό χρώμα» στο εγχείρημα. Πρόκειται
για τον επιχειρηματία Γιάννη Μωισίδη που διατηρεί τόσο προσωπική, όσο και
επιχειρηματική σχέση με την 53χρονη παιδίατρο, τον πρόεδρο της Ελληνικής
Κοινότητας της Αγίας Πετρούπολης Στράτο Σιουρδάκη που διδάσκει ελληνικά στη
Ρωσία και ρωσικά μέσω διαδικτύου σε Ελληνες και τον πολύπειρο δημοσιογράφο
Θανάση Αυγερινό που είναι εγκατεστημένος στη Μόσχα από το μακρινό 1986 και
αναμένεται να είναι ο εκπρόσωπος Τύπου του κόμματος.
Ο κ. Μωισίδης
είναι από τους πιο φανατικούς υποστηρικτές στο διαδίκτυο, ο κ. Σιουρδάκης ήταν
εκείνος που χωρίς καμία προσυνεννόηση προέβαλε ζωντανά, μέσω facebook, τη
διαδικασία συλλογής υπογραφών για το νέο κόμμα, έχοντας αντιληφθεί τον αντίκτυπο
των social media. Ο Θανάσης Αυγερινός, με τη δήλωση «δεν θα μπορούσα να λείπω»
έδωσε το στίγμα της ενεργού παρουσίας που θα έχει στο εξής.
Ο Έλληνας του ρωσικού GPS
Ενας σημαντικός κρίκος στην αλυσίδα της διασύνδεσης του κόμματος
Καρυστιανού με τη Ρωσία είναι ο επιχειρηματίας Γιάννης Μωισίδης, με τον οποίο
η Μαρία Καρυστιανού διατηρεί στενή προσωπική σχέση, ενώ οι δυο τους έχουν
κοινή εταιρεία. Πρόκειται για την WhereaboutTravels, με ποσοστό 50% ο
καθένας.
Ο κ. Μωισίδης, πατέρας δύο παιδιών, είναι ένας άνθρωπος με
πολυσχιδή επιχειρηματική δραστηριότητα, τόσο στην Ελλάδα και την Ολλανδία, όσο
και σε χώρες όπως η Ουγγαρία, η Τσεχία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπως
προκύπτει από το προφίλ του στο Linkedin. Με σπουδές στο Βέλγιο και τη Μεγάλη
Βρετανία, ο κ.Μωισίδης έχει ως κύρια δραστηριότητα στον τομέα των συστημάτων
πλοήγησης.
Ο επιχειρηματίας Γιάννης Μωισίδης
Όπως αναφέρει ο ίδιος στη
σελίδα του στο Linkedin, το 2011- 12 συμμετείχε ο ως ειδικός εμπειρογνώμων στο
διοικητικό συμβούλιο της NIS, εταιρείας που μετείχε στον κρατικό φορέα της
Ρωσίας Glonass: Πρόκειται για τον Ρωσικό Κρατικό Πάροχο Δορυφορικών Υπηρεσιών
(το ρωσικό GPS). Μάλιστα, πληροφορίες αναφέρουν ότι ήταν ο μόνος μη Ρώσος που
κατέλαβε θέση, έστω και μη εκτελεστικού, μέλους του ΔΣ του φορέα. Σύμφωνα με
αναφορές, μάλιστα, η είσοδός του στο ΔΣ είχε γίνει με αφορμή την αντικατάσταση
του τότε υπουργού Πολιτικής Προστασίας και στη συνέχεια υπουργού Αμυνας
Σεργκέι Σοϊγκού. Εκείνη την περίοδο, ο κ .Μωισίδης φέρεται να ανέπτυξε σχέσεις
με υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη της Ρωσίας, τις οποίες εξακολουθεί να
διατηρεί. Στη συνέχεια, το 2014 ο κ. Μωισίδης, μετακινείται στο Ντουμπάι ως
managing director της Space team Int. Η εταιρεία περιγράφεται ως μια ρωσική
start up που προωθούσε ρωσική τεχνολογία τηλεματικής στην περιοχή του Κόλπου.
Χρησιμοποιώντας την ίδια τεχνολογία ο κ. Μωισίδης ήταν επίσης εκείνη την
περίοδο managing director της Whereabout Ltd στο Άμπου Ντάμπι.
Στις
13 Σεπτεμβρίου του 2022, ο Γιάννης Μωισίδης και η Μαρία Καρυστιανού ιδρύουν
την εταιρεία Whereabout Travels με έδρα στην Επανομή Θεσσαλονίκης. Αντικείμενο
της επιχείρησης είναι το real estate, τόσο σε ό,τι αφορά τη διαχείριση
ακινήτων, όσο και την κατασκευή ή και την ανακαίνιση σπιτιών και τουριστικών
καταλυμμάτων, αλλά και την οργάνωση ταξιδιωτικών πακέτων. Σύμφωνα με τα
δημοσιευμένα στο ΓΕΜΗ στοιχεία στους δύο ισολογισμούς για τα οικονομικά έτη
2023 και 2024 η εταιρεία αυτή εμφανίζει κύκλο εργασιών 1.978 ευρώ και ζημίες
που υπερβαίνουν συνολικά για τα δύο έτης τις 11.000 ευρώ. Το 2024 οι δύο
εταίροι κατέβαλαν στην εταιρεία 150.000 ευρώ έκαστος.
Μαθήματα ρωσικών
To δεύτερο πρόσωπο που βρίσκεται κοντά στην Μαρία Καρυστιανού και έχει
άμεση σύνδεση με τη Ρωσία, αφού εκεί δραστηριοποιείται επιχειρηματικά εδώ και
τουλάχιστον 12 χρόνια είναι ο Στράτος Σιουρδάκης, ο άνθρωπος πίσω από το
βίντεο της συλλογής υπογραφών στο γραφείο της κυρίας Γρατσία.
Σύμφωνα
με όσα αναφέρει στη σελίδα του, μετά το Κέντρο μελέτης Ελληνικής Γλώσσας που
λειτουργεί στην Αγία Πετρούπολη, ο κ. Σιουρδάκης ξεκίνησε να λειτουργεί
αντίστοιχο, διαδικτυακό, Κέντρο Μελέτης Ρωσικής Γλώσσας. Ένας από τους μαθητές
του μάλιστα, όπως ο ίδιος έκανε γνωστό, είναι ο ηθοποιός των βιντεοκασσετών
του ΄80 Νίκος Ζιάγκος.
Όπως διαβάζει κανείς στη σελίδα του
κ.Σιουρδάκη «Το Κέντρο Μελέτης Ελληνικής Γλώσσας, που λειτουργούμε στην Αγία
Πετρούπολη, έχει ήδη κερδίσει την εμπιστοσύνη χιλιάδων εκπαιδευομένων, και
τώρα είμαστε έτοιμοι να επεκτείνουμε τη γνώση και τις υπηρεσίες μας,
παρέχοντας σε κάθε ενδιαφερόμενο τη δυνατότητα να ασχοληθεί με τα ρωσικά σε
ένα πρότυπο κέντρο μοναδικό στο είδος του, το οποίο συνδέεται άμεσα με την
καρδιά της Ρωσίας». Επιπλέον, σημειώνεται ότι «η ευκαιρία, την οποία
προσφέρουμε, δεν περιορίζεται μόνο στη γλωσσική μελέτη. Μέσω του Κέντρου μας,
θα μπορέσετε να συνάψετε δεσμούς με ανθρώπους από τη Ρωσία, να αισθανθείτε
οικειότητα προτού ακόμη βρεθείτε στην Αγία Πετρούπολη. Το δίκτυό μας σας
υποστηρίζει σε κάθε βήμα, κάνοντάς σας να νιώθετε πως δεν είστε μόνοι». Ο
κ.Σιουρδάκης πάντως, εμφανίζεται ιδιαίτερα ενεργός στα social media – ο ένας
λογαριασμός του μάλιστα εμφανίζει το όνομά του και στα ρωσικά, ενώ σε βίντεό
του, δηλώνει το θαυμασμό του στον πολιτισμό και την παράδοση της Ρωσίας,
έχοντας ως παράδειγμα έναν νεαρό με παραδοσιακό ρούχο.
Απόφοιτος του σπουδαίου πανεπιστημίου Λομονόσοφ, αρχικά του τομέα της
Φιλοσοφίας και ακολούθως της δημοσιογραφίας, ο Θανάσης Αυγερινός γεννήθηκε
στου Ζωγράφου και εγκαταστάθηκε στην τότε Σοβιετική Ενωση το 1986.
Επί
δεκαετίες εργάζεται ως ανταποκριτής ελληνικών μέσων ενημέρωσης στη Ρωσία. Εχει
επίσης διατελέσει ανταποκριτής και του ΑΠΕ. Στην κάλυψη της ρωσικής εισβολής
στην Ουκρανία viral έχουν γίνει κατ' επανάληψη οι on air αντιπαραθέσεις του με
τον ανταποκριτή του Open στο Βερολίνο, Παντελή Βαλασσόπουλο.
Την έγκριση της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων έλαβε το διακομματικό Νομοσχέδιο για την Προώθηση της Αμυντικής Συνεργασίας ΗΠΑ και Ελλάδας (U.S.-Greece Defense Cooperation Advancement Act), το οποίο προβλέπει την επανέγκριση για πέντε χρόνια της αμερικανικής βοήθειας προς την Ελλάδα μέσω του προγράμματος Διεθνής Στρατιωτικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης, γνωστού ως IMET.
Το νομοσχέδιο, που κατατέθηκε από τους βουλευτές Κρις Πάπας, Γκας Μπιλιράκης, Ντίνα Τάιτους και Νικόλ Μαλλιωτάκη, συμπροέδρους και αντιπροέδρους της ομάδας ελληνικών υποθέσεων στο Κογκρέσο, έχει στόχο την ενίσχυση της στρατιωτικής εκπαίδευσης, της συνεργασίας και της διαλειτουργικότητας μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεων των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας.
Κρις Πάπας: «Απαραίτητος εταίρος των ΗΠΑ η Ελλάδα»
Ο Κρις Πάπας χαρακτήρισε την Ελλάδα «απαραίτητο εταίρο» των Ηνωμένων Πολιτειών για τη διασφάλιση της περιφερειακής ασφάλειας και ευημερίας, σημειώνοντας ότι η βοήθεια μέσω του IMET αποτελεί «κρίσιμο στοιχείο» της διμερούς σχέσης. Όπως ανέφερε, θα συνεχίσει να πιέζει για την ψήφιση του νομοσχεδίου, με στόχο την ενίσχυση της συνεργασίας με την Ελλάδα και την προστασία των αμερικανικών συμφερόντων ασφαλείας.
Γκας Μπιλιράκης: «Η Ελλάδα παραμένει αξιόπιστος σύμμαχος στο ΝΑΤΟ»
Από την πλευρά του, ο Γκας Μπιλιράκης υπογράμμισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ελλάδα διατηρούν μια ισχυρή και διαρκή εταιρική σχέση, η οποία στηρίζεται στην κοινή δέσμευση στη δημοκρατία, την ασφάλεια και την περιφερειακή σταθερότητα. Ο ίδιος τόνισε ότι η Ελλάδα παραμένει «αξιόπιστος σύμμαχος στο ΝΑΤΟ» και βασικός εταίρος στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Ντίνα Τάιτους ανέφερε ότι η διπλωματική σχέση και η αμυντική εταιρική σχέση Ηνωμένων Πολιτειών και Ελλάδας είναι πολύ σημαντικές για να παραβλέπονται, ενώ εξέφρασε την πρόθεσή της να στηρίξει το νομοσχέδιο όταν έρθει προς ψήφιση στην Ολομέλεια της Βουλής.
Η Νικόλ Μαλλιωτάκη σημείωσε ότι η προώθηση του νομοσχεδίου από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων επιβεβαιώνει την ισχυρή εταιρική σχέση με την Ελλάδα, την οποία χαρακτήρισε κρίσιμο εταίρο για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Όπως πρόσθεσε, η ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας ΗΠΑ και Ελλάδας είναι σήμερα «πιο σημαντική από ποτέ».
Το νομοσχέδιο υποστηρίζεται από τις ελληνοαμερικανικές οργανώσεις American Hellenic Institute (ΑΗΙ), AHEPA και Hellenic American Leadership Council (HALC).
Σύμφωνα με τους εισηγητές του, οι πιστώσεις του IMET για την Ελλάδα συμβάλλουν στην κάλυψη των αυξημένων αναγκών εκπαίδευσης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και στη δημιουργία επαφών μεταξύ Αμερικανών και Ελλήνων αξιωματικών. Παράλληλα, εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο της αμερικανικής πολιτικής που αναγνωρίζει την Ελλάδα ως πυλώνα σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και ως στρατηγικό σύμμαχο στην ανατολική και νότια πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
Ενστάσεις για τη χρονική στιγμή που επέλεξε η Μαρία Καρυστιανού να προχωρήσει στην ίδρυση του κόμματός της εξέφρασε ο Νίκος Πλακιάς.
Σύμφωνα με όσα είπε στο Kontra Channel το βράδυ της Δευτέρας «δεν έχει καμία λογική» το επιχείρημα ότι πρέπει να παρέμβει κανείς στον δημόσιο βίο επειδή οι υφιστάμενοι θεσμοί δεν μπορούν να ανταποκριθούν στο αίτημα για δικαιοσύνη.
«Αυτή τη συγκεκριμένη δίκη τρέχουν 6-7 δίκες για τα Τέμπη. Πώς προεξοφλούμε τις αποφάσεις της ελληνικής δικαιοσύνης; Δεν είναι λογικότερο να δούμε τις όποιες αποφάσεις της δικαιοσύνης; Μετά θα το δεχόμασταν πολύ πιο εύκολα αν έλεγε κάποιος γονιός από τα Τέμπη "κύριοι, εγώ δεν βρήκα δικαιοσύνη για τα παιδιά μου, οι κύριοι που είναι στη φυλακή δεν είναι οι αρμόδιοι, οπότε μπαίνω στη Βουλή για να φέρω τη δικαιοσύνη που δεν βρήκα". Όσο και να μην πιστεύουμε στη δικαιοσύνη, δεν πρέπει να προεξοφλούμε πριν δούμε τα αποτελέσματα».
Κατά την εκτίμησή του κ. Πλακιά «δεν μπορεί να βοηθήσει (σ.σ. για τα Τέμπη) το κόμμα Καρυστιανού, τη δεδομένη στιγμή. Το 2027 που θα γίνουν εκλογές η διαδικασία η δικαστική θα έχει τρέξει, πώς θα μπορέσεις να βοηθήσεις από την αντιπολίτευση;. Γιατί δεν μπορούσαν όλοι αυτοί που πίστευαν ότι υπήρχε κάτι στο τρένο να κάνουν μια ξεχωριστή δικογραφία; Θα ήταν δεκτό από την πλευρά μου. Δεν έχει γίνει καμία ενέργεια σε αυτό το κομμάτι».
Στην ερώτηση, δε, τι θα απαντούσε στη Μαρία Καρυστιανού αν τη ρωτούσε «Νίκο να προχωρήσω τώρα με το κόμμα;», ο κ. Πλακιάς απάντησε «θα της έλεγα όχι. Στη δεδομένη στιγμή, θα ήταν προτιμότερο να το ξεκινούσε αμέσως μετά τις εκλογές του 2023 παρά τη δεδομένη στιγμή».
Ξεκαθάρισε, τέλος, ότι «εγώ δεν θα το έκανα ποτέ να συμμετέχω σε πολιτική προσπάθεια. Εγώ είμαι εδώ για τα Τέμπη δεν μπορώ να σας βοηθήσω σε άλλους τομείς της καθημερινότητας, σε θέματα εξωτερικής πολιτικής ή άμυνας. Το να πολιτευτώ και να μπω σε μια Βουλή που επεξεργάζεται εκατοντάδες θέματα, σε τι μπορώ να σας βοηθήσω;»
«Η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου αποτελεί ένα από τα πιο τραγικά
κεφάλαια της ιστορίας του Ελληνισμού» αναφέρει σε ανάρτησή του ο κυβερνητικός
εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, για την Ημέρα Μνήμης για τη Γενοκτονία των
Ποντίων:
Και προσθέτει: «Ένα έγκλημα που έχει χαραχτεί ανεξίτηλα στη συλλογική μνήμη
των απανταχού Ελλήνων, αλλά ιδιαίτερα στις ψυχές των ανθρώπων που κουβαλούν
αυτή την καταγωγή και τη μνήμη των προγόνων τους. Είμαι κι εγώ μέρος της
κληρονομιάς της μνήμης, καθώς η γιαγιά μου ήταν από τον Πόντο. Οι αφηγήσεις,
οι μνήμες και η δύναμη αυτών των ανθρώπων δεν αποτελούν μόνο οικογενειακή
παρακαταθήκη, αλλά μέρος της ιστορικής μας συνείδησης».
«Η ανάδειξη της ιστορικής αλήθειας, η ηθική δικαίωση των θυμάτων και η
διατήρηση της μνήμης αποτελούν χρέος όλων μας. Όχι μόνο ως φόρο τιμής σε όσους
χάθηκαν, αλλά και ως διαρκή υπενθύμιση ότι η ανθρωπότητα δεν πρέπει ποτέ να
επιτρέψει την επανάληψη πολιτικών που οδηγούν στον διωγμό, τον ξεριζωμό και
την εξόντωση αμάχων πληθυσμών» προσθέτει.
«Τιμούμε τη μνήμη των θυμάτων με σεβασμό, ευθύνη και ιστορική συνείδηση»
καταλήγει ο Παύλος Μαρινάκης.
Στάση αναμονής τηρεί το Μέγαρο Μαξίμου έναντι της προοπτικής δημιουργίας των νέων κομμάτων που έχουν προαναγγελθεί από τον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού, αν και ήδη έχουν ξεκινήσει τα πρώτα «προειδοποιητικά πυρά».
Επισήμως, οι περιπτώσεις δεν εξομοιώνονται, κυρίως γιατί ο κ. Τσίπρας έχει παρελθόν, ενώ η κυρία Καρυστιανού έχει μιλήσει ελάχιστα επί του πολιτικού προκειμένου με συνολικό τρόπο. Όμως ήδη τα νέα κόμματα είναι στο ραντάρ του Μαξίμου που, κατ’ αρχής, εκτιμά ότι δεν θα προστεθούν στα ήδη υπάρχοντα κόμματα, αντιθέτως θα διεμβολίσουν και θα «σαρώσουν» αρκετά από τα μικρομεσαία.
Αρχής γενομένης από τον κ. Τσίπρα, στα «πηγαδάκια» του συνεδρίου της ΝΔ πολλοί εκτιμούσαν ότι η δημιουργία του και η δυναμική του κόμματος θα φέρει τον πρώην πρωθυπουργό να «πρεσάρει» άμεσα το ΠΑΣΟΚ. Η ανάλυση του Μαξίμου είναι ότι ο κ. Τσίπρας απευθύνεται σε έναν κόσμο που δεν έχει σχέση με τη Νέα Δημοκρατία, αντιθέτως είναι της άποψης ότι περισσότερο πρέπει να προβληματίζεται ο Νίκος Ανδρουλάκης. Παράλληλα, για το Μαξίμου ο κ. Τσίπρας είναι «ο διάβολος που ξέρει», με δεδομένο ότι η ΝΔ τον έχει αντιμετωπίσει και κερδίσει τόσο το 2019 όσο και το 2023, συνεπώς η στρατηγική αντιμετώπισης θα είναι η ίδια.
«Νομίζω ότι η ώρα του κάθε πολιτικού, που έχει την τιμή να εκλέγεται πρωθυπουργός, είναι τα χρόνια διακυβέρνησής του. Η ώρα θεωρώ για τον κύριο Τσίπρα ήταν, η στιγμή τέλος πάντων, που δεν ήταν ούτε νωρίς ούτε αργά, ήταν τότε που ο κόσμος τον τίμησε με την ψήφο του. Τώρα νομίζω ότι είναι αργά για δάκρυα και για προσπάθεια να ξαναγραφτεί η ιστορία», είπε με νόημα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος για τον κ. Τσίπρα το μεσημέρι της Δευτέρας. Προφανώς, η άνοδος του κ. Τσίπρα μπορεί να λειτουργήσει και ως όχημα συσπείρωσης για τη ΝΔ, με τον κ. Μητσοτάκη σε μια αποστροφή του στο συνέδριο της ΝΔ να λέει ότι εκ των πραγμάτων στις εκλογές θα συγκριθεί η επταετία της ΝΔ με την προηγούμενη τετραετία του ΣΥΡΙΖΑ.
Η Καρυστιανού, η Βόρεια Ελλάδα και η Ρωσία
Από την άλλη, η ΝΔ τηρεί κάπως πιο ήπιους τόνους (ακόμα) για την περίπτωση της κ. Καρυστιανού, αν και ο Άδωνις Γεωργιάδης βγήκε ήδη στην επίθεση, λέγοντας (Action24) ότι ο Κυριάκος Βελόπουλος θα έχει πρόβλημα στην ψήφο των ρωσόφιλων. Είναι προφανές ότι όταν η κ. Καρυστιανού θα ξεδιπλώσει το πρόγραμμα της και αποκαλύψει τα πρόσωπα που την περιβάλλουν, το σκηνικό θα αλλάξει. Άλλωστε, η κ. Καρυστιανού διατηρεί καλό πέρασμα ειδικά στη Βόρεια Ελλάδα και, όσο και αν εκτιμάται ότι δεν θα επηρεάσει άμεσα τους νυν ψηφοφόρους της ΝΔ και θα «ανακατέψει» τη ΝΙΚΗ και την Ελληνική Λύση μεταξύ άλλων, εντούτοις μπορεί να «ψαρέψει» από τη δεξαμενή των αναποφάσιστων όπου εντοπίζονται και αρκετοί ψηφοφόροι που στήριξαν τη ΝΔ το 2023.
Ήδη, τα πρώτα πυρά έρχονται από την κυβέρνηση ως προς τη φερεγγυότητα των λόγων της κ. Καρυστιανού που έλεγε προ μηνών ότι δεν θα κάνει κόμμα, ενώ παρασκηνιακά σχολιάζεται η υφή και ο προσανατολισμός των συνεργατών της. Προφανώς, το σχόλιο του Άδωνι Γεωργιάδη για «ρωσοφιλία» δεν ήταν άσχετο με την ευρύτερη διάθεση στο Μαξίμου, ενώ ο αντιπρόεδρος της ΝΔ συνέδεσε αυτό το γεγονός και με τη δράση οργανωμένων troll την περίοδο της έντασης για τα συλλαλητήρια των Τεμπών.
Τα σενάρια για τον Σαμαρά
Πάντως, το βασικό υπό δημιουργία κόμμα που συζητήθηκε αρκετά στα «πηγαδάκια» του συνεδρίου της ΝΔ ήταν αυτό του Αντώνη Σαμαρά, αν και προφανώς οι αποφάσεις του πρώην πρωθυπουργού δεν είναι οριστικά κλειδωμένες. Ότι ο κ. Σαμαράς κινείται το αναγνωρίζουν άπαντες, όμως δεν πέρασε απαρατήρητη η παραίνεση του δικηγόρου του Δημήτρη Γιάννου από το συνέδριο της ΝΔ να αναγνωριστεί το λάθος της διαγραφής με μια κίνηση εκ μέρους του κ. Μητσοτάκη. Βεβαίως, ο πρωθυπουργός απάντησε την Κυριακή ότι την ιστορία γράφουν οι παρόντες, αποστροφή που στόχευε και τον κ. Σαμαρά και τον κ. Καραμανλή.
Μέχρι τις εκλογές πάντως ο χρόνος είναι αρκετός. «Είναι αυτονόητο ότι όταν επίκειται μια μάχη η οποία θα κρίνει αν η χώρα θα συνεχίσει να πηγαίνει μπροστά και θα διορθώνει λάθη και αδυναμίες και δεν θα γυρίσει κάποιες δεκαετίες πίσω, δεν περισσεύει κανείς, πολλώ δε μάλλον άνθρωποι οι οποίοι ηγήθηκαν της παράταξης και της χώρας. Αλίμονο αν περίσσευαν! Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι εμείς θα πάρουμε αποστάσεις από κορυφαίες πολιτικές επιλογές, πρωτίστως σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής», τόνισε χθες ο κ. Μαρινάκης, αναδεικνύοντας τρόπον τινά και το υφιστάμενο αδιέξοδο στις σχέσης Μητσοτάκη-Σαμαρά.
Σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, παρουσία ιδιοκτητών κέντρων αποκατάστασης και των επιστημονικών διευθυντών τους, η Ένωση Κέντρων Αποκατάστασης Ελλάδος τίμησε τον υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη για τη συμβολή του στην επίλυση σημαντικών προβλημάτων στον χώρο της υγείας και ιδιαίτερα στον διαρκώς αναπτυσσόμενο τομέα της αποκατάστασης. Ο πρόεδρος της ΕΚΑΕ, Αντώνης Υάκινθος (φωτογραφία), αναφέρθηκε στη σημασία της συνεργασίας μεταξύ της πολιτείας και των δομών αποκατάστασης, με στόχο τη διασφάλιση της ποιοτικής παροχής υπηρεσιών προς τους πολίτες και τη συνεχή βελτίωση του συστήματος υγείας. Τόνισε, επίσης, ότι η αποκατάσταση αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της δημόσιας υγείας και απαιτεί σταθερή υποστήριξη από την πολιτεία. Προς αυτή την κατεύθυνση, όπως υπογράμμισε, κινούνται οι πολιτικές και οι πρωτοβουλίες του Υπουργού Υγείας. Ένωση Κέντρων Αποκατάστασης Ελλάδος Ένωση Κέντρων Αποκατάστασης Ελλάδος
Παραλαμβάνοντας την τιμητική πλακέτα, ο Γεωργιάδης ευχαρίστησε θερμά την Ένωση για την αναγνώριση και υπογράμμισε τη σημασία του έργου της αποκατάστασης. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η πολιτική του Υπουργείου Υγείας στοχεύει στην ενίσχυση του κλάδου, με έμφαση στη βιωσιμότητα των μονάδων αποκατάστασης, στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών και στη μείωση του clawback. Ο υπουργός έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη σημαντική αύξηση του προϋπολογισμού της αποκατάστασης κατά τη διετία 2024–2025, σημειώνοντας ότι αυτός αυξήθηκε από 90 εκατομμύρια ευρώ σε 113,5 εκατομμύρια ευρώ το 2026. Επιπλέον, μίλησε για την υπογραφή σύμβασης του κλάδου με τον ΕΟΠΥΥ, μέσω της οποίας αντιμετωπίζονται χρόνια και σημαντικά προβλήματα στον τομέα της αποκατάστασης.
«Το καλύτερο ταξίδι που πέρασα ποτέ» σχολιάζουν συνάδελφοι της Μπρούκλιν
Ντέιβις που έκανε τη σχετική ανάρτηση στο Instagram
Η σεζόν στο πρωτάθλημα του NFL ολοκληρώθηκε και εκτός από τους παίχτες,
ξεκούραση αναζητούν και οι τσιρλίντερ των ομάδων του αμερικανικού φούτμπολ, με
αυτές των Dallas Cowboys να διαλέγουν τη Μύκονο για την «ανάσα» τους.
Την
επίσκεψη της δημοφιλούς ομάδας των τσιρλίντερ στο νησί των ανέμων αποκάλυψε το
μέλος της, Μπρούκλιν Ντέιβις με ανάρτηση της στο Instagram.
Στο
άλμπουμ με τις φωτογραφίες και τα βίντεο από το ταξίδι στη Μύκονο, φαίνονται
οι τσιρλίντερ με τα μπικίνι τους να χαλαρώνουν σε σκάφη, πισίνες και
παραλίες.
«Αν χαθώ, παρακαλώ επιστρέψτε με στη Μύκονο», έγραψε η Ντέιβις
στη λεζάντα της ανάρτησής της
«Το καλύτερο ταξίδι που πέρασα ποτέ,
σε αγαπώ τόσο πολύ», σχολίασε η συνάδελφός της Κάιλα Χέις. «Θέλω να γυρίσω
πίσω» έγραψε η μαζορέτα, Άμπι Σάμερς.
Τα ταμεία της χώρας ήταν σχεδόν άδεια. Η ελληνική κυβέρνηση διαβεβαίωνε
ότι οι διαπραγματεύσεις με τους «θεσμούς» προχωρούσαν ομαλά, όμως η περίφημη
παράταση είχε ήδη αποδειχθεί μια ανάσα χωρίς οξυγόνο: παραχωρήθηκε χρόνος,
αλλά όχι χρηματοδότηση. Και όσο η Αθήνα επιχειρούσε να παρουσιάσει μια
πολιτική νίκη στο εσωτερικό, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αντιλαμβάνονταν όλο και
περισσότερο πως η χώρα όδευε προς επικίνδυνη ασφυξία.
Τα όσα εκτυλίχθηκαν εκείνη την περίοδο επιστρέφουν στο προσκήνιο μέσα από το
3ο επεισόδιο της σειράς ντοκιμαντέρ «Στο Χιλιοστό» των Ελένης Βαρβιτσιώτη και
Βικτώριας Δενδρινού. Ευρωπαίοι και Έλληνες παράγοντες περιγράφουν το
παρασκήνιο μιας από τις πιο τεταμένες φάσεις της κρίσης το 2015: ένας χαμένος
φάκελος στην κρίσιμη συνάντηση στο Βερολίνο με τη Μέρκελ, σκληρές συγκρούσεις
στο Eurogroup και υπουργοί Οικονομικών που ανεβάζουν τους τόνους απέναντι στην
Αθήνα.
Την ίδια ώρα, εξετάζονται και εναλλακτικά σενάρια χρηματοδότησης, με επαφές
της ελληνικής πλευράς να φτάνουν έως και τη Ρωσία και τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
«Οταν η αποτυχία σε κοιτάζει στα μάτια»
Ο τότε πρόεδρος του Euroworking Group, Τόμας Βίζερ, ο αθόρυβος αλλά κομβικός
τεχνοκράτης, βρισκόταν πίσω από κάθε κρίσιμη διαπραγμάτευση. Το ελληνικό
ζήτημα ξεκίνησε να τον απασχολεί μόλις στο 2% το 2009, για να φτάσει να
απορροφά το 110% του χρόνου του το 2015, όπως ο ίδιος αναφέρει στην
κάμερα.
«Πιθανότατα ήταν η πιο έντονη περίοδος της ζωής μου, όπου πέντε-έξι ημέρες την
εβδομάδα η αποτυχία σε κοιτάζει στα μάτια.»
Στις 27 Φεβρουαρίου 2015, η παράταση του ελληνικού προγράμματος είχε
συμφωνηθεί και οι Ευρωπαίοι ήλπιζαν ότι η ελληνική κυβέρνηση είχε
συνειδητοποιήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης. Πίστευαν πως μέσα στο νέο
χρονικό πλαίσιο θα μπορούσαν να καταλήξουν σε ένα «τρίτο μνημόνιο», το οποίο
θα λάμβανε υπόψη του αυτά που ήθελε η νέα ελληνική κυβέρνηση σε συνδυασμό με
όσα έλεγαν οι θεσμοί για τις υποχρεώσεις ενός τέτοιου προγράμματος.
Την ίδια στιγμή, ο Αλέξης Τσίπρας διέψευδε κατηγορηματικά στο υπουργικό του
συμβούλιο τα περί νέου μνημονίου, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Γνωρίζω ότι
κάποιοι έχουν ποντάρει στο ενδεχόμενο ενός τρίτου μνημονίου τον ερχόμενο
Ιούνη. Λυπάμαι πολύ αλλά δυστυχώς και πάλι θα τους απογοητεύσουμε.»
Η τότε πρόεδρος της Βουλής, Ζωή Κωνσταντοπούλου, αποκαλύπτει το σοκ της όταν
βρέθηκε μπροστά στο περιεχόμενο της συμφωνίας: «Κανένας δεν ρωτήθηκε και
βέβαια παραβίαζε όλες τις δεσμεύσεις που είχαμε αναλάβει. Προσωπικά έχασα τον
ύπνο μου. Ήταν μια στιγμή μεγάλης δοκιμασίας. Ζήτησα να δω τον Τσίπρα. Του
είπα ότι αυτό είναι μνημόνιο και μου είπε “μην λες τέτοιες λέξεις”».
Η ίδια θυμάται και το χαρακτηριστικό στιγμιότυπο, όταν ο πρωθυπουργός μιλούσε
στον αρχηγό των Podemos. «Είχε πάρει μπροστά μου τον αρχηγό των Podemos και
του έλεγε (στα αγγλικά) "δεν είναι άσπρο, δεν είναι μαύρο, είναι γκρι", σε
σχέση με το τι ήταν αυτή η συμφωνία.»
Παράταση ναι, λεφτά όχι
Με τα ταμεία του κράτους να είναι σχεδόν άδεια, η κυβέρνηση θεώρησε ότι η
παράταση της συμφωνίας σήμαινε πως θα εξασφαλιζόταν αυτόματα και η ομαλότητα
στη χρηματοδότηση της οικονομίας. Ο Νίκος Παππάς, υπουργός Επικρατείας την
περίοδο 2015-2016, περιγράφει τη στιγμή της προσγείωσης στην πραγματικότητα:
«Κι εκεί συνειδητοποιούμε ότι υπάρχει ισχυρή απόφαση από την άλλη πλευρά να
περάσουμε στο στάδιο της οικονομικής ασφυξίας και εξάντλησης. Είναι μια
κομβική στιγμή. Παρ' όλο που έχει εξασφαλιστεί η παράταση, έχουμε περιορισμό
στη ρευστότητα.»
Η απάντηση του Προέδρου του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ, ήταν κοφτή και
ξεκάθαρη: «Δεν θα συζητήσουμε πρόωρες εκταμιεύσεις χωρίς να υπάρχει συμφωνία.»
Ο Ντέκλαν Κοστέλο, επικεφαλής του ελληνικού προγράμματος από πλευράς ΕΕ,
περιγράφει μια κυβέρνηση που ήταν μεν κατά της λιτότητας, αλλά από την άλλη
δεν είχε ξεκάθαρα διατυπωμένες πολιτικές με συνοχή που θα αντιμετώπιζαν τις
πιεστικές, υποβόσκουσες και έντονες διαρθρωτικές προκλήσεις. «Όταν κάποιος
τους γνώριζε, έδιναν την εντύπωση πως εξεπλάγησαν περισσότερο απ’ όλους όταν
βρέθηκαν στην κυβέρνηση και σε μια θέση εξουσίας».
Τρόικα = «θεσμοί»
Ο Τόμας Βίζερ θυμάται την πρώτη εντύπωση που άφηναν τα νέα κυβερνητικά στελέχη
στους Ευρωπαίους: «Ήταν μια ομάδα που έδινε μεγάλη σημασία στους συμβολισμούς.
Και γι’ αυτό δεν τους άρεσαν ορισμένες λέξεις όπως η τρόικα».
Έτσι, στο εσωτερικό παρουσιάστηκε ως «μεγάλη νίκη» η κατάργηση της τρόικας,
παρότι ουσιαστικά είχε απλώς μετονομαστεί σε «θεσμούς».
Ο Παναγιώτης Λαφαζάνης, υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και
Ενέργειας το 2015, σχολιάζει καυστικά αυτή την τακτική: «Τρόικα ήταν και τους
ονομάζεις θεσμούς.»
Ο ίδιος προσθέτει πως ο Αλέξης Τσίπρας «προσπάθησε να το εμφανίσει ότι πήρε
μια ανάσα η χώρα ένα τετράμηνο».
Από την πλευρά του ο Τόμας Βίζερ λέει πως στην ελληνική κυβέρνηση «δεν άρεσε
να πηγαίνει στις Βρυξέλλες, δεν της άρεσε να μιλάει με τεχνοκράτες, με
γραφειοκράτες, με δημοσίους υπαλλήλους. Πίστευαν πως όλα στη ζωή παγκοσμίως
είναι πολιτικά και για αυτόν τον λόγο επιδίωκαν να συνομιλούν αποκλειστικά με
πολιτικούς.»
Μάρτιος 2015 - Το χάος στις διαπραγματεύσεις
Τον Μάρτιο του 2015, ο Πίτερ Κάζιμιρ, υπουργός Οικονομικών της Σλοβακίας
(2012-2019), έστειλε το δικό του μήνυμα: «Αυτό που έχει σημασία είναι ο τρόπος
χρηματοδότησης. Δεν εξαρτάται μόνο από εμάς, εξαρτάται και από τους Έλληνες
συναδέλφους.»
Ενώ ο Γιάννης Βαρουφάκης μιλούσε δημόσια για άμεση εκκίνηση των τεχνικών
διαβουλεύσεων με σκοπό την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων πριν από το ορόσημο
της 20ής Απριλίου, η ΕΕ, το ΔΝΤ και η ΕΚΤ ανησυχούσαν όλο και περισσότερο.
Η κατάσταση στις διαπραγματεύσεις εξελίχθηκε γρήγορα σε σκηνικό
αποδιοργάνωσης. Επειδή η κυβέρνηση δεν ήθελε την εικόνα της τρόικας στα
υπουργεία, οι συζητήσεις μεταφέρθηκαν στο Hilton σε δωμάτια και σε πρόχειρες
αίθουσες συσκέψεων.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και Έλληνες υπηρεσιακοί παράγοντες περιγράφουν μια
διαδικασία χωρίς δομή, χωρίς συντονισμό και, πολλές φορές, χωρίς σαφή
στρατηγική.
«Στην άλλη πλευρά του τραπεζιού δεν υπήρχε η ίδια αίσθηση του επείγοντος»,
λέει ο Κοστέλο. Και συνεχίζοντας, περιγράφει το χάος: «Συνήθως οι ελληνικές
αρχές είτε δεν εμφανίζονταν είτε ανέβαλλαν μια συνάντηση επ’ αόριστον. Οι
συνεδριάσεις ίσως ξεκινούσαν στη 1.00, ίσως και στις 4.00. Ποτέ δεν ξέραμε.
Δεν υπήρχε καμία δομή και δεν κρατούνταν πρακτικά. Τελείωναν πολύ αργά το
βράδυ, στις 11.00, στις 12.00, χωρίς οριστικό αποτέλεσμα. Γυρνάγαμε και
γράφαμε τα πρακτικά, μια σύνοψη για να ενημερώσουμε τον επίτροπο, τον
Γιούνκερ, τον Ντάισελμπλουμ, τον Τόμας Βίζερ. Τελειώναμε στις 2.00 ή στις 3.00
το πρωί και την επομένη κάναμε τα ίδια. Ηταν πολύ χαοτικό και καθόλου
παραγωγικό.».
Η Σταυρούλα Μηλιάκου γενική διευθύντρια προϋπολογισμού και δημοσιονομικής
πολιτικής (2014-2018), επιβεβαιώνει την ταλαιπωρία των τεχνικών κλιμακίων:
«Ήταν χάσιμο χρόνου. Σε μια περίοδο που πραγματικά καιγόμασταν, κληθήκαμε να
πηγαίνουμε στο Hilton. Στην αρχή δεν πηγαίναμε καν στις αίθουσες συνεδριάσεων,
αλλά σε δωμάτια».
Στο εσωτερικό της κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός έδινε οδηγίες στον Γιώργο
Σταθάκη, υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού (2015-2016),
για τη διαπραγμάτευση. Όπως αναφέρει ο ίδιος ο κ. Σταθάκης, οι οδηγίες ήταν:
«Πολύ σαφείς, ότι έπρεπε να συνεχίσουμε τη διαπραγμάτευση, με βάση τη
στρατηγική που είχαμε χαράξει σε κάθε επιμέρους τομέα.»
Σχετικά με το πόσο ενημερωμένος ήταν ο Αλέξης Τσίπρας για την πορεία των
πραγμάτων, ο κ. Σταθάκης αναφέρει ότι γίνονταν συνέχεια συναντήσεις, κάθε
εβδομάδα ή δύο φορές την εβδομάδα, και ακόμη πιο συχνά όταν υπήρχε Eurogroup:
«Ήταν διαρκής η ενημέρωση».
Από την ευρωπαϊκή πλευρά, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ περιγράφει το κλίμα των
ημερών: «Προκάλεσαν θέμα όσον αφορά τις συνομιλίες με την τρόικα. Νομίζω πως
δεν επιτρεπόταν στα μέλη της τρόικα να μπουν στα υπουργεία στην Αθήνα, οπότε
γίνονται κάτι παράλογες συναντήσεις σε ξενοδοχεία. Οι Έλληνες υπουργοί δεν
ήθελαν να μιλήσουν στην τρόικα. Ήθελαν να μιλούν μόνο σε υπουργούς.»
«Απειλούσαν τους αξιωματούχους μου»
Η κατάσταση μάλιστα είχε ξεφύγει σε σημείο που ο τότε Πρόεδρος της Κομισιόν,
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, θυμάται: «Δεν επέτρεπαν στους αξιωματούχους μου να πάνε
στην Ελλάδα και οι εκπρόσωποί μας στην Ελλάδα απειλούνταν πολύ συχνά.»
Ο Μάρτιν Σελμάγιερ, διευθυντής του γραφείου του Γιούνκερ (2014-2018),
συμπληρώνει το παρασκήνιο εκείνης της έντασης: «Νομίζω ο Γιούνκερ είπε στον
Τσίπρα: "Να προσέχεις, αυτοί είναι δικοί μου, δουλεύουν για μένα. Προσπαθούν
να βοηθήσουν, έχουν εντολή να βοηθήσουν. Δεν πρέπει να πάθουν κάτι. Να τους
φέρεστε σωστά και να τους προστατεύετε. Δεν είναι εχθροί".»
«Δεν είχαν διαβάσει το μνημόνιο»
Το αποτέλεσμα της τακτικής της κυβέρνησης, σύμφωνα με τον Τόμας Βίζερ, ήταν να
αναλωθούν: «...σε εβδομάδες και μήνες στασιμότητας και συμβολικών πράξεων με
αποτέλεσμα να μην υπάρξει απολύτως καμία πρόοδος.»
Η πιο αποκαλυπτική ίσως παραδοχή του Κοστέλο αφορά την ουσία της
προετοιμασίας: «Αυτό που με ξάφνιασε περισσότερο ήταν πως είχα την εντύπωση
πως η ελληνική πλευρά όχι μόνο δεν είχε διαβάσει το μνημόνιο, αλλά απέρριπταν
τις δεσμεύσεις του χωρίς πραγματικά να ξέρουν τι σημαίνουν».
«Οι διαπραγματεύσεις ήταν χαοτικές. Έμοιαζαν με συζήτηση που θα λάμβανε χώρα
σε ένα ακαδημαϊκό σεμινάριο ή σε κάποιο πανεπιστημιακό μάθημα,» λέει ο
ίδιος.
Απαντώντας σε αυτές τις αιτιάσεις, ο Γιώργος Σταθάκης αντιτείνει: «Υπήρχε μια
εικόνα, η οποία καλλιεργήθηκε πολύ έντονα, ότι δεν ήταν έτοιμος ο ΣΥΡΙΖΑ, οι
διαπραγματευτές του δεν ήταν ενημερωμένοι για τα τεχνικά κοκ. Για κάποιον,
όμως, που ήταν εντός της κατάστασης, ο ΣΥΡΙΖΑ είχε συγκεκριμένες θέσεις.» Οι
θέσεις αυτές, κατά τον ίδιο, αφορούσαν μια πολύ ήπια δημοσιονομική προσαρμογή
(που ήταν και η κεντρική ιδέα), ρύθμιση του χρέους με έναν τρόπο που θα
κούρευε περίπου το 30%, καθώς και σαφείς λύσεις για τα κόκκινα δάνεια και τη
δημιουργία μιας Bad Bank. «Καθαρές θέσεις», όπως αναφέρει.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Δημήτρης Τζανακόπουλος, γενικός γραμματέας του
πρωθυπουργού την περίοδο 2015-2016, διαψεύδει κατηγορηματικά ότι οι συζητήσεις
ήταν απλώς «φιλοσοφικές»: «Αυτός ήταν ο επικοινωνιακός τρόπος να
διαχειρίζονται τις θέσεις της ελληνικής πλευράς. Όταν εμείς τους λέγαμε ότι θα
πρέπει να συμφωνήσουμε πρώτα βιώσιμα πρωτογενή πλεονάσματα και μετά, στη βάση
των βιώσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων, να γίνει αντίστοιχη ρύθμιση του χρέους,
αυτό δεν είναι φιλοσοφική συζήτηση. Αυτό είναι απολύτως τεχνική συζήτηση.
Απλώς οι θεσμοί, η Τρόικα, ήθελε να υποτιμήσει και να υποβαθμίσει στη διεθνή
κοινή γνώμη τη δυνατότητα των τεχνικών κλιμακίων του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και της
κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ να συζητήσουν σε αυτό το τεχνικό επίπεδο.»
Χωρίς στρατηγική - Χωρίς οδηγίες
Η Ζωή Κωνσταντοπούλου, πάντως, επιμένει στην ολική απουσία σχεδίου από την
πλευρά του Μεγάρου Μαξίμου και του οικονομικού επιτελείου. «Δεν υπήρχε
στρατηγική κι αυτό ήταν που εμένα με πλήγωνε πάρα πολύ. Υπήρχε μια εντελώς
τυχάρπαστη αντιμετώπιση πολύ σοβαρών πραγμάτων, με πρώτο γεγονός ότι πήγαινε ο
υπουργός Οικονομικών μόνος του, χωρίς επιτελείο.»
Η παντελής έλλειψη κατεύθυνσης επιβεβαιώνεται και από την πλευρά των κορυφαίων
υπηρεσιακών στελεχών του κράτους. Σε ερώτηση για το αν έλαβαν ποτέ οδηγίες για
το πώς έπρεπε να κινηθούν με τα ευρωπαϊκά κλιμάκια, η τότε διευθύντρια του
γραφείου προϋπολογισμού, Σταυρούλα Μηλιάκου, αποκαλύπτει: «Όχι, παρόλο που το
ρώτησα. Γιατί υπήρχε μια αγωνία και αυτό είχα πει τότε και στον κύριο
Βαρουφάκη: "Ποια είναι η στρατηγική; Τι θέλουμε να πετύχουμε προκειμένου εμείς
οι υπηρεσιακοί, που αν θέλετε είμαστε ο στρατός σας, εσείς είστε ο στρατηγός,
να προχωρήσουμε και να μπορέσουμε να πετύχουμε το στόχο μας;"»
«Δεν πήρα μια σαφή απάντηση. Μπορώ να βγάλω σαν συμπέρασμα από τα λεγόμενά του
ότι η Ευρώπη φοβάται το Grexit και "μη μας απασχολεί, όλα καλά θα πάνε και θα
πετύχουμε τον στόχο μας".»
Αυτή η στάση οδήγησε σε μια βαθιά εσωτερική ρήξη. Σύμφωνα με τον Κοστέλο,
υπήρχε έντονη δυσπιστία μεταξύ της νέας κυβέρνησης και της παλαιότερης, με
αποτέλεσμα η ομάδα του Μαξίμου να μην χρησιμοποιήσει ανθρώπους που ήταν σωστά
ενημερωμένοι και ικανοί. «Το μόνο πλεονέκτημα που είχαν στη διαπραγμάτευση
ήταν να χρησιμοποιήσουν τις γνώσεις των υπηρεσιακών. Όμως επέλεξαν να μην το
κάνουν», σημειώνει ο Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Το σκεπτικό πίσω από αυτή την επιλογή της κυβέρνησης αποτυπώνεται στα λόγια
του Νίκου Παππά, ο οποίος εξηγεί τη δική τους οπτική για την ιεραρχία της
διαπραγμάτευσης: «Δεν μπορεί η μία πλευρά να εξαντλεί όλα της τα όπλα, δηλαδή
να κάθεται ο ίδιος ο υπουργός να διαπραγματεύεται με έναν τεχνοκράτη. Δεν
γίνεται αυτό. Δηλαδή μετά ποιος θα μιλήσει εν ονόματι τίνος; Είχαμε φτάσει
μέχρι και ο πρωθυπουργός να βλέπει τους καθ' όλα άξιους τεχνοκράτες, αλλά δεν
γίνεται έτσι.»
Ο δημοσιογράφος Πολ Μέισον, ο οποίος ήταν στην Ελλάδα το 2015 για λογαριασμό
του Channel 4 News, περιγράφει ένα κλίμα βαθιάς καχυποψίας μέσα στην ελληνική
κυβέρνηση. Όπως αναφέρει, στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ και σύμβουλοι μιλούσαν για πιθανή
παρακολούθηση, ακόμα και για «κατασκοπεία υπέρ των Γερμανών». Η εικόνα που
δίνει είναι μιας κυβέρνησης που λειτουργεί σε καθεστώς έντασης και δυσπιστίας,
με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη μεταφορά κινητών σε μεταλλικά κουτιά και την
ύπαρξη ενός άτυπου “spy room” στο Μέγαρο Μαξίμου.
Οι υπηρεσιακοί έσωσαν την κατάσταση - Ανύπαρκτες οι κατευθύνσεις της
ηγεσίας
Την ίδια περίοδο, αρκετοί υπηρεσιακοί παράγοντες υποστηρίζουν ότι η δημόσια
διοίκηση λειτούργησε ως σταθεροποιητικός παράγοντας. Σύμφωνα με τη Σταυρούλα
Μηλιάκου: «Ακούστηκε κάποια στιγμή ότι δεν πετύχαμε, γιατί δεν μπορέσαμε να
ελέγξουμε το κράτος, δεν μπορέσαμε στην ουσία να ελέγξουμε τους δημοσίους
υπαλλήλους. Εδώ πρέπει να πω όμως ότι εκείνη την περίοδο οι υπηρεσιακοί έσωσαν
την κατάσταση, γιατί οι κατευθύνσεις της πολιτικής ηγεσίας ήταν έως
ανύπαρκτες. Συνήθως έχουμε την εικόνα του στερεότυπου του δημοσίου υπαλλήλου
που δεν αποφασίζει για τίποτα, που αφήνει χρόνους και καιρούς να περάσουν και
τα λοιπά και τα λοιπά. Εκείνη την περίοδο ξέραμε όμως ότι δεν γινόταν. Αν
έπρεπε να αποφασιστεί κάτι τώρα, τώρα θα έπρεπε να αποφασιστεί και τώρα έπρεπε
να λυθεί το πρόβλημα.»
Η στρατηγική της Αθήνας και το μοναχικό «ταγκό» του Τόμας Βίζερ
Αναφορές στελεχών της τότε κυβέρνησης περιγράφουν διαφορετική προσέγγιση του
Αλέξη Τσίπρα στη διαπραγμάτευση με την Άνγκελα Μέρκελ. «Ο Αλέξης Τσίπρας ήταν
ο πρώτος πρωθυπουργός ο οποίος δεν προσέτρεξε στην Άγκελα Μέρκελ για να
ζητήσει άμεσα συνάντηση. Και θεωρώ ότι έπραξε πάρα πολύ καλά, διότι μέχρι τότε
όλοι προσέτρεχαν για να την παρακαλέσουν. Ο Αλέξης Τσίπρας είχε μια εντελώς
διαφορετική προσέγγιση», δηλώνει ο Δημήτρης Τζανακόπουλος.
Ο Νίκος Παππάς από την πλευρά του τονίζει ότι η Γερμανία ήταν ο πιο δύσκολος
συνομιλητής και ότι η στρατηγική ήταν η οικοδόμηση συμμαχιών και όχι η άμεση
σύγκρουση.
Ωστόσο, το Βερολίνο και οι Βρυξέλλες πίεζαν ασφυκτικά. Ο Τόμας Βίζερ
περιγράφει πώς βρέθηκε εσπευσμένα στην Αθήνα.
«Ένα σαββατιάτικο πρωινό, φαίνεται ότι η Άνγκελα Μέρκελ τηλεφώνησε στον
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και του είπε: "Στείλε τον Τόμας Βίζερ στην Αθήνα για να
εξηγήσει στην ελληνική κυβέρνηση τι συμβαίνει αν ξεμείνει από λεφτά". Έτσι, ο
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ με πήρε τηλέφωνο και μου είπε: "Μπες στο επόμενο αεροπλάνο
την Κυριακή το πρωί, πέτα για Αθήνα, εξήγησέ τους, γύρνα πίσω και πες μου".»
Η συνέχεια της συνάντησης, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν σοκαριστική: «Προσπάθησα
να εξηγήσω στους Έλληνες υπουργούς τι ακριβώς συμβαίνει όταν μια χώρα δεν έχει
αρκετά χρήματα για να χρηματοδοτήσει το έλλειμμα και το χρέος της και να
κρατήσει την οικονομία όρθια. Και αυτό που ακριβώς συμβαίνει τότε είναι ότι οι
τράπεζες χρεοκοπούν. Κλείνουν τις πόρτες τους. Τα ΑΤΜ σταματούν να βγάζουν
λεφτά. Ο πληθυσμός παθαίνει αμόκ. Όσοι έχουν χιλιάδες ευρώ κάτω από το στρώμα
τους βρίσκονται σε καλύτερη μοίρα από τον συνταξιούχο που βασίζεται στη
μηνιαία σύνταξή του, η οποία εκείνη την περίοδο ήταν κατά μέσο όρο 756 ευρώ,
αν θυμάμαι καλά. Οπότε, ήταν αρκετά ξεκάθαρο ότι, κατά κάποιον τρόπο, ίσως και
να κατάφερα να περάσω το μήνυμα. Αλλά, όπως λέει και η παροιμία, χρειάζονται
δύο για να χορέψεις ταγκό. Και είχα την έντονη αίσθηση μέσα σε εκείνο το
δωμάτιο ότι χόρευα ταγκό ολομόναχος.»
Μιλώντας για τον τρόπο που λειτουργούσε η Γερμανίδα Καγκελάριος, ο πρόεδρος
του EWG περιγράφει ένα εξαιρετικά απαιτητικό πλαίσιο διαπραγμάτευσης: «Σε
οποιαδήποτε συνάντηση με την κ. Μέρκελ, καλά θα κάνεις να έχεις διαβάσει το
μάθημά σου. Και αφού το έχεις διαβάσει, διάβασέ το ξανά. Και μάθε όλες τις
υποσημειώσεις απ' έξω, καθώς και τη βιβλιογραφία, και βεβαιώσου ότι ξέρεις
ακριβώς πού βρίσκονται ακόμη και τα ορθογραφικά λάθη. Αν δεν το κάνεις αυτό,
έχεις μπλέξει άσχημα με την κ. Μέρκελ».
Για την κυρίαρχη παρουσία της Μέρκελ αλλά και την προσωπικότητα του Αλέξη
Τσίπρα μιλά ο πρώην Πρωθυπουργός της Ιταλίας, Ματέο Ρέντσι. «Η εικόνα του
2015: η Ευρωπαϊκή Ένωση διοικείται από τη Γερμανία, από την Καγκελάριο Άνγκελα
Μέρκελ. Εκείνη ήταν το αφεντικό, ανεξάρτητα από τον τίτλο της. [...] Η Μέρκελ
είναι μια πολύ ιδιαίτερη πολιτικός. Δεν είναι ιδιαίτερα συμπαθής. ... Και ο
Ομπάμα δυσκολευόταν πολύ να τη χειριστεί. Ο Σαρκοζί δυσκολευόταν πολύ να τη
χειριστεί.».
Για την εκλογή του Αλέξη Τσίπρα και την εσωτερική πίεση που δέχτηκε ο ίδιος
στην Ιταλία, ο κ. Ρέντσι θυμάται: «Όταν κέρδισε ο Τσίπρας, στην Ιταλία η
ριζοσπαστική αριστερά μού επιτέθηκε: "Αυτή είναι η πραγματική αριστερά, όχι
εσύ. Εσύ δεν είσαι καλός. Η πραγματική αριστερά είναι ο Τσίπρας"».
Η άνοδος Τσίπρα
Πρώην συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα αναφέρονται στην πολιτική του διαδρομή από
τη νεολαία του Συνασπισμού μέχρι την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος
τον χαρακτηρίζει πολιτικό με τακτική ευχέρεια και επικοινωνιακή ικανότητα, ενώ
ο Γιώργος Σταθάκης σημειώνει ότι η άνοδός του είναι ταυτόσημη με την άνοδο του
κόμματος. Ο Νίκος Παππάς υπογραμμίζει ότι κατάφερε να εκφράσει μια πρωτόγνωρη
για αριστερό κόμμα δυναμική εξουσίας.
Η επίσκεψη στο Βερολίνο και ο «χαμένος φάκελος»
Πριν το κρίσιμο ταξίδι στη Γερμανία, η Ζωή Κωνσταντοπούλου αποκαλύπτει μια
παρασκηνιακή συνάντηση: «Με είχαν καλέσει στο Μέγαρο Μαξίμου για να τους δώσω
τη συμβουλή μου σε σχέση με το σκάνδαλο της Siemens. Είχα λοιπόν την άποψη,
και την έχω ακόμα, ότι το σκάνδαλο της Siemens -μιας εταιρείας άρρηκτα
συνδεδεμένης με το γερμανικό δημόσιο- έπρεπε να μπει στο τραπέζι της
διαπραγμάτευσης».
Η υποδοχή στην Καγκελαρία είχε όλα τα στοιχεία της υψηλής διπλωματίας.
«Αγήματα, συνοδείες... "Tsar Diplomacy", ας πούμε μια τέτοια κατάσταση»,
περιγράφει ο Δημήτρης Τζανακόπουλος. «Στη συνέχεια ξεκίνησε μία συνάντηση η
οποία έφτασε σε πάρα πολλές τεχνικές λεπτομέρειες. Τα αιτούμενα της πέμπτης
αξιολόγησης συζητήθηκαν σχεδόν εξαντλητικά και η Καγκελάριος είχε άποψη για το
κάθε ένα».
Στα απρόοπτα της συνάντησης καταγράφηκε ένα περιστατικό με έναν χαμένο φάκελο
της ελληνικής αποστολής λίγο πριν την έναρξη των συζητήσεων. Αν και το
περιεχόμενό του παρέμεινε άγνωστο, ο Αλέξης Τσίπρας εθεάθη να κατευνάζει
διακριτικά την αγωνία των συνεργατών του ώστε να ξεκινήσει η διαδικασία.
Ωστόσο, η επιστροφή της αποστολής στην Αθήνα προκάλεσε εσωτερικές τριβές. Η
Ζωή Κωνσταντοπούλου δηλώνει χαρακτηριστικά: «Το αποτέλεσμα αυτής της
επίσκεψης, η συνάντηση δηλαδή που κάναμε όταν επέστρεφαν από τη Γερμανία, ήταν
ένα σοκ. Διότι μου εξέφραζαν και ο Τσίπρας και ο Τζανακόπουλος μία αίσθηση ότι
ήταν γοητευμένοι από τη Μέρκελ. Αισθάνθηκα πραγματικά ότι δεν είχε εκπληρωθεί
ένας βασικός στρατηγικός σκοπός σε μια τέτοια συνάντηση, που δεν είναι απλώς
να γνωριστούν οι άνθρωποι, αλλά να μπουν στο τραπέζι κάποια βασικά ζητήματα».
«Ερασιτεχνική παράσταση»: Οι προτάσεις για κάμερες στους τουρίστες
Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι περιγράφουν τις ελληνικές προτάσεις εκείνης της
περιόδου με μελανά χρώματα. Ο δημοσιογράφος των Financial Times, Πίτερ
Σπίγκελ, κάνει λόγο για «φαρσοκωμωδία»: «Θυμάμαι εκείνη την περίοδο ως
απίστευτα χαοτική. Η ουσία της υπόθεσης είναι ότι υπόσχονταν: "Το μνημόνιό σας
είναι γελοίο. Θα παρουσιάσουμε το δικό μας μνημόνιο". Εντάξει, ωραία.
Περνούσαν μήνες. Περνούσαν εβδομάδες. Δεν ερχόταν τίποτα. Και μετά, όταν
τελικά ερχόταν, περιλάμβανε πράγματα όπως -αυτό που θυμάμαι εγώ
χαρακτηριστικά- "Ω, θα βάλουμε τους τουρίστες να φοράνε κάμερες στα
παραθαλάσσια θέρετρα της Ελλάδας για να εντοπίζουμε ποιοι φοροδιαφεύγουν".
Μιλάμε σοβαρά τώρα;»
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν στην Τρόικα, Ντέκλαν
Κοστέλο, αναφέρεται στις ιδέες για το δωρεάν ρεύμα: «Ήθελαν να παρέχουν δωρεάν
ηλεκτρικό ρεύμα σε ευάλωτους καταναλωτές. Και υπάρχουν τρόποι για να γίνει
αυτό, μέσω κοινωνικών τιμολογίων. Αν όμως απλώς δώσεις δωρεάν ρεύμα σε όλους,
γιατί να πληρώσει οποιοσδήποτε τον λογαριασμό του; Αν το κάνεις αυτό, η
εταιρεία ηλεκτρισμού χρεοκοπεί. Στη συνέχεια, αυτή θα έπρεπε να διασωθεί από
το κράτος με δημόσιο χρήμα -το οποίο, στην πραγματικότητα, η Ελλάδα ζητούσε
από τους Ευρωπαίους εταίρους της».
Ο Πίτερ Σπίγκελ μάλιστα κάνει λόγο για μια ερασιτεχνική παράσταση: «Ο
Βαρουφάκης συνέχιζε να πουλάει μεγάλα λόγια, του στυλ "είμαι πολύ πιο έξυπνος
από όλους τους άλλους". Και μετά, όταν έβλεπες τις προτάσεις του, έλεγες "δεν
είσαι σοβαρός άνθρωπος". Ήταν ένας συνδυασμός θεατρινισμού μπροστά και πίσω
από τις κάμερες, και μετά, απλώς το να μην κάνεις ποτέ τίποτα με ουσία. Αυτό
ήταν που έβγαζε τον κόσμο εκτός εαυτού».
«Κοίταξέ με στα μάτια, θα χρεοκοπήσετε»
Την ίδια στιγμή, ο Τόμας Βίζερ αποκαλύπτει έναν κυνικό διάλογο με στενό
συνεργάτη του Έλληνα ΥΠΟΙΚ: «Πολύ νωρίς συνειδητοποίησα την πιθανότητα να
πρόκειται για τακτικισμό, όταν ένας στενός σύμβουλος του Γιάνη Βαρουφάκη, μετά
από μια από τις ατελείωτες συναντήσεις μας στις δύο το πρωί, με πλησίασε και
μου είπε: "Πρέπει να σταματήσουμε να συζητάμε όλες αυτές τις άκαρπες ανοησίες,
γιατί στο τέλος εμείς δεν θα κάνουμε τίποτα κι εσείς θα μας δώσετε τα λεφτά
ούτως ή άλλως". Και τον κοίταξα και του είπα: "Κοίταξέ με στα μάτια, θα
χρεοκοπήσετε"».
Το φλερτ με τη Μόσχα και το «Όχι» του Γιούνκερ
Μέσα στο αδιέξοδο, η Αθήνα στράφηκε προς τη Ρωσία αναζητώντας εναλλακτικές
πηγές χρηματοδότησης. Ο Παναγιώτης Λαφαζάνης περιγράφει το παρασκήνιο με τη
ρωσική εταιρεία φυσικού αερίου: «Τότε ήρθε ο εκπρόσωπος της Gazprom εδώ και
μου λέει: "Αν σκεφτόσασταν την πιθανότητα να δεχτείτε να περάσει ένας αγωγός
με ρώσικο φυσικό αέριο από την Ελλάδα, από τη Θράκη-Μακεδονία με κατεύθυνση
στα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη;". "Βεβαίως", του λέω, "αλίμονο, γιατί να
μην το συζητήσουμε;". Εγώ τους είπα το εξής τότε: επειδή εμείς έχουμε άμεση
ανάγκη, μπορούμε να κάνουμε μια συμφωνία με την οποία να μας δώσουν ένα δάνειο
-όχι στη χώρα, στην εταιρεία- γύρω στα 3 με 5 δισεκατομμύρια, το οποίο θα
εξοφλούνταν με τα κέρδη των επόμενων χρόνων από τον αγωγό. Και αυτά βεβαίως
εύκολα η δημόσια εταιρεία θα τα έδινε στο ελληνικό δημόσιο. Οι Ρώσοι το
άκουγαν αυτό, είχαμε σχεδόν καταλήξει σε συμφωνία».
Ωστόσο, ο Νίκος Παππάς υποβαθμίζει την ουσία εκείνων των επαφών: «Υπήρχε μια
ελπίδα μόνο από την άποψη της ατμόσφαιρας. Δεν πίστεψε κανένας ότι μπορεί
πραγματικά η Ρωσία να υποκαταστήσει σε ρόλο δανειστή την καταφυγή στους
ευρωπαϊκούς θεσμούς».
Την ίδια άποψη εκφράζει και ο Πάνος Καμμένος: «Ήταν πολύ ξεκάθαρο από τη μεριά
του Προέδρου Πούτιν και του Υπουργού Άμυνας που συνομιλούσα εγώ, ότι η Ρωσία
δεν θα ανατρέψει ποτέ τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην περιοχή. Δεν θα έλεγε
ποτέ η Ρωσία "βγείτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ελάτε να σας βοηθήσουμε εμείς
να σας δώσουμε ρούβλια". Αυτά δεν υπήρχαν. Ο κύριος Λαφαζάνης έκανε κάποιες
προσπάθειες ο ίδιος, αλλά εγώ ήξερα ότι αυτές οι προσπάθειες θα βρίσκανε
τείχος. Μας το είχαν ξεκαθαρίσει οι Ρώσοι από την αρχή».
Η πιο αποκαλυπτική μαρτυρία, όμως, έρχεται από τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, ο
οποίος επιβεβαιώνει ότι ο Αλέξης Τσίπρας ζήτησε απευθείας χρήματα από το
Κρεμλίνο, αλλά ο Πούτιν πρώτα συμβουλεύτηκε τις Βρυξέλλες: «Ο Τσίπρας
επισκέφθηκε τον Πούτιν για να πάρει, δεν ξέρω κι εγώ τι, προφανώς χρήματα, τα
οποία οι Ρώσοι αρνήθηκαν αφού πρώτα έλεγξαν μαζί μας αν αυτό θα ήταν καλή
ιδέα».
Σε σχετική ερώτηση για το αν ο ίδιος ο Ρώσος Πρόεδρος του μετέφερε το ελληνικό
αίτημα, ο κ. Γιούνκερ απαντά: «Ναι, το έκανε. Μου είπε ότι ο Τσίπρας ζήτησε
χρήματα. Και εγώ του είπα: "Μην το κάνεις αυτό. Είμαστε σε θέση να λύσουμε το
πρόβλημα μόνοι μας"».
Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον παρακολουθούσε τις κινήσεις αυτές με ψυχραιμία.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος Ντάλιπ Σινγκ ξεκαθαρίζει τη θέση των ΗΠΑ: «Κοιτάξτε,
δεν πήραμε στα σοβαρά αυτή την πιθανότητα. Πιστεύαμε ότι χρησιμοποιούνταν
κυνικά ως ένα μέσο για την άσκηση πιθανής πίεσης. Επομένως, ήμασταν πολύ
ξεκάθαροι, δυναμικοί και ευθείς: αυτό δεν πρόκειται να αποτελέσει μέρος αυτής
της συζήτησης, τελεία και παύλα».
Το ταπεινωτικό Eurogroup της Ρίγας και το «Plan B»
Η κορύφωση του δράματος και η πλήρης απομόνωση της Ελλάδας αποτυπώθηκαν στο
περιβόητο Eurogroup της Ρίγας. Ο Πρόεδρος του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ,
περιγράφει μια εικόνα απόλυτης μοναξιάς για τον Έλληνα Υπουργό: «Θυμάμαι να
μπαίνω στην αίθουσα και ο μόνος που καθόταν εκεί ήταν ο Βαρουφάκης. Καθόταν
στη μέση της μακριάς πλευράς του τραπεζιού, δεν μιλούσε σε κανέναν και κανείς
δεν του μιλούσε. Όλοι οι άλλοι υπουργοί ήταν διάσπαρτοι σε διάφορα σημεία της
αίθουσας, συζητώντας μεταξύ τους και χαιρετώντας ο ένας τον άλλον. Εκείνος
ήταν εκεί ολομόναχος. Ήταν μια τόσο συμβολική εικόνα... Πολύ θλιβερή,
πραγματικά. Η συνεδρίαση ξεκίνησε και ο Βαρουφάκης άρχισε πάλι να κάνει
διάλεξη στο Eurogroup. Πολύ μακροσκελή».
Στην τοποθέτησή του, ο Γιάνης Βαρουφάκης δήλωνε στις κάμερες: «Είμαστε στην
ευχάριστη θέση να αναφέρουμε ότι, τουλάχιστον από τη δική μας πλευρά, φαίνεται
να έχει επιτευχθεί μεγάλη σύγκλιση, παρόλο που δεν ήταν επαρκής για την
επίτευξη συμφωνίας ακόμα. Αλλά είμαστε πολύ αισιόδοξοι, πολύ θετικοί και
απόλυτα αποφασισμένοι να διασφαλίσουμε ότι θα κάνουμε το κομμάτι που μας
αναλογεί, ώστε να διανυθεί το επιπλέον μίλι σε σύντομο χρονικό διάστημα».
Ωστόσο, πίσω από τις κλειστές πόρτες, η κατάσταση εξετράπη. Ο κ. Ντάισελμπλουμ
περιγράφει την έκρηξη των υπολοίπων υπουργών: «Όταν άνοιξα τη συζήτηση, ο
πρώτος που πήρε τον λόγο ήταν ο Πέτερ Καζιμίρ, ο υπουργός της Σλοβακίας.
Απαντώντας σε όλη την παρουσίαση του Βαρουφάκη, είπε απλώς: "Απίστευτο".
Ακολούθησε μια μακρά σιωπή και μετά είπε ξανά: "Ποιος νομίζεις ότι είσαι που
μας μιλάς έτσι, τη στιγμή που στην πραγματικότητα εξαρτάσαι από τη δική μας
στήριξη; Συμφωνήσαμε τον Φεβρουάριο να έχουμε μια ολοκληρωμένη λίστα
μεταρρυθμίσεων μέχρι τα τέλη Απριλίου. Δεν την έχουμε. Αν η Ελλάδα δεν θέλει
βοήθεια και τους όρους που τη συνοδεύουν, ίσως ήρθε η ώρα να μιλήσουμε για
συνέπειες"».
Το σφυροκόπημα συνεχίστηκε, με τον Ντέκλαν Κοστέλο να σημειώνει: «Ήταν η πρώτη
φορά που άκουγα τόσο σκληρές, άμεσες δηλώσεις από όλους τους υπουργούς
Οικονομικών προς τον υπουργό μιας άλλης χώρας. Κανονικά, στις συνεδριάσεις του
Eurogroup οι άνθρωποι είναι εξαιρετικά ευγενικοί. Αλλά αυτό ήταν κάτι εντελώς
διαφορετικό».
«Ο δεύτερος που μίλησε», συνεχίζει ο Ντάισελμπλουμ, «ήταν ο Υπουργός της
Λιθουανίας, ο οποίος εξήγησε στον Βαρουφάκη ότι δεν είχε απολύτως καμία
συναίσθηση για την κατάσταση στη Βαλτική, η οποία επίσης είχε περάσει τεράστια
κρίση, με τους δημοσίους υπαλλήλους να υφίστανται περικοπές 25% στους μισθούς
τους. Του είπε: "Έχεις ιδέα ποιος είναι ο κατώτατος μισθός στη χώρα μου; Κι
εσύ μιλάς για αύξηση του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα; Πώς θα το εξηγήσω αυτό
στους δικούς μου ψηφοφόρους;".
Ο τρίτος που πήρε τον λόγο ήταν ο υπουργός Μράμορ από τη Σλοβενία. Είπε:
"Βαρέθηκα. Ας το σταματήσουμε αυτό, είναι εντελώς άσκοπο. Θέλω να μιλήσουμε
για το Plan B". Φυσικά, χωρίς να διευκρινίσει τι σήμαινε αυτό, όλοι κατάλαβαν:
να σταματήσουμε να μιλάμε με την Ελλάδα, η Ελλάδα να αποχωρήσει από την
Ευρωζώνη κι εμείς να συνεχίσουμε χωρίς αυτήν».
Ο κ. Ντάισελμπλουμ παραδέχεται ότι ανησύχησε πολύ: «Ως πρόεδρος ξεκαθάρισα ότι
δεν συζητάμε κανένα Plan B, γιατί αυτό ήταν εκτός της εντολής μας. Καταλάβαινα
την οργή τους, οι άνθρωποι ήταν πραγματικά θυμωμένοι, αλλά είπα ότι δεν θα το
συζητήσουμε εδώ ακόμα».
Η απομόνωση του Βαρουφάκη επεκτεινόταν ακόμη και σε προσωπικό επίπεδο. Ο
Γιάννης Στουρνάρας θυμάται: «Στο VIP του αεροδρομίου ήμουν με τον Κύπριο
ομόλογο του Βαρουφάκη και δεν μιλούσαν. Αναγκάστηκα να τους συστήσω, λέω "δεν
γνωρίζεστε;". Άρα οι σχέσεις ήταν πάρα πολύ τεταμένες, ακόμα και με τον Κύπριο
Υπουργό Οικονομικών».
Από την πλευρά του, ο τότε Υπουργός Οικονομικών της Κύπρου, Χάρης Γεωργιάδης,
επιβεβαιώνει το χάσμα: «Δεν ένιωσα, δυστυχώς, ότι έχω ένα καλό κανάλι
επικοινωνίας με την ελληνική ομάδα. Με όλους τους προηγούμενους αλλά και με
όλους τους επόμενους υπουργούς η σχέση ήταν άριστη. Εκείνη την περίοδο
δυστυχώς δεν είχαμε καμία σχέση. Μάλλον, ένιωθα πως μας θεωρούσαν ότι είμαστε
απέναντι. Δυσάρεστο, αλλά έτσι είχαν τα πράγματα».
«Με τον Βαρουφάκη συμφωνία δεν γίνεται»
Μετά το φιάσκο της Ρίγας, ο Γερούν Ντάισελμπλουμ παρέκαμψε τον Έλληνα Υπουργό
Οικονομικών και τηλεφώνησε απευθείας στον Πρωθυπουργό: «Κάλεσα ξανά τον Αλέξη
Τσίπρα. Του είπα ουσιαστικά ότι δεν νομίζω πως με τον Βαρουφάκη επικεφαλής της
διαπραγματευτικής ομάδας θα φτάσει σε συμφωνία. Απλώς δεν πρόκειται να συμβεί.
Υπάρχει τόσο λίγη εμπιστοσύνη μεταξύ των συναδέλφων προς το πρόσωπό του, που
δεν πρόκειται να πείσω ποτέ το Eurogroup να συμφωνήσει σε αυτά που είναι στο
τραπέζι. Ο Τσίπρας άκουσε. Αναγνώρισε αυτά που του είπα, οπότε ήμουν σίγουρος
ότι το κατάλαβε. Και μετά έκλεισε το τηλέφωνο».
Ο Τόμας Βίζερ σχολιάζει την ψυχολογία του Γιάνη Βαρουφάκη εκείνες τις ημέρες:
«Ήταν απόλυτα πεπεισμένος, θα έλεγα, πρώτα απ' όλα για τη μεγαλοφυΐα του.
Δεύτερον, ήταν απόλυτα σίγουρος ότι η στρατηγική που είχε βοηθήσει να
σχεδιαστεί ήταν η μοναδική σωστή, η οποία στην πραγματικότητα έμοιαζε με
παιχνίδι πόκερ. Δυστυχώς, όμως, δεν συνειδητοποίησε ότι η τράπουλα ήταν
σημαδεμένη εις βάρος του».
Το κλίμα στην Ευρώπη είχε αλλάξει οριστικά, και το ενδεχόμενο του Grexit δεν
τρόμαζε πια όπως παλιά. Όπως καταλήγει ο Γερούν Ντάισελμπλουμ: «Λίγα χρόνια
πριν, όλοι ήταν πεπεισμένοι ότι αν μια χώρα έβγαινε, αυτό θα αποσταθεροποιούσε
ολόκληρη την Ευρωζώνη και θα έθετε σε κίνδυνο το μέλλον του ευρώ. Το 2015 όμως
είχαμε προχωρήσει. Όλο και περισσότεροι υπουργοί έλεγαν: "Κοιτάξτε, ίσως μια
έξοδος της Ελλάδας να μας πληγώσει προσωρινά. Αλλά η ζημιά αυτής της διαρκούς,
ανοιχτής πληγής που προκαλεί η ελληνική κρίση σε ολόκληρη την Ευρωζώνη είναι
πολύ μεγαλύτερη. Ας το κόψουμε εδώ. Ας δεχτούμε το πλήγμα για να τελειώνουμε,
γιατί αυτό δεν οδηγεί πουθενά"».
Σαφώς ρωσικό χαρακτήρα έδωσε στην πολιτική κίνηση της Μαρίας Καρυστιανού ο
επικοινωνιολόγος, Νίκος Καραχάλιος, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό της
Θεσσαλονίκης Status FM 107.7 Θεσσαλονίκης και στους δημοσιογράφους Δημήτρη
Βενιέρη και Βιργινία Δημαρέση.
Ο κ. Καραχάλιος βλέπει πλήρη ρωσική επιρροή στο εγχείρημα, στο οποίο
διασταυρώνονται, όπως ο ίδιος υποστηρίζει, υπέρμαχοι της Χούντας, ο
αντισημιτισμός, η θρησκευτική υπερφόρτιση και ένας ιδιότυπος φιλορωσικός
προσανατολισμός.
«Αν επιλέξουν ως εκπρόσωπο τον κύριο Αυγερινό, καλώς ή κακώς θα θεωρηθεί το
κόμμα Πούτιν στην Ελλάδα». Μάλιστα, ο επικοινωνιολόγος προχώρησε ακόμη
περισσότερο, υποστηρίζοντας πως «ο κ. Αυγερινός είναι ουσιαστικά η μακρά χείρα
της κυρίας Ζαχάροβα».
«Έχουμε ένα κίνημα ανθρώπων»
«Από εκεί που θα ήταν το κίνημα όλων των Ελλήνων για τη δικαιοσύνη, φαίνεται
πλέον ότι έχουμε ένα κίνημα ανθρώπων» με σαφές ιδεολογικό και γεωπολιτικό
στίγμα, είπε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος χρησιμοποίησε τον όρο «Μεγάλη Μαμά» για να περιγράψει τη Ρωσία.
Υποστήριξε μάλιστα ότι σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα επιχειρεί να
ισορροπήσει μέσα σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον, η δημιουργία ενός
πολιτικού χώρου με σαφή φιλορωσικά χαρακτηριστικά θα προκαλέσει αναπόφευκτα
συγκρούσεις με τις στρατηγικές επιλογές της χώρας: «Ανήκουμε στην Ευρωπαϊκή
Ένωση, ανήκουμε στο ΝΑΤΟ. Μπορεί αυτοί οι οργανισμοί να έχουν προβλήματα, αλλά
δεν μπορούμε να ανατρέψουμε τη γεωπολιτική θέση της χώρας».
«Οι άνθρωποι αυτοί είναι επικίνδυνοι», είπε ο κ. Καραχάλιος ο οποίος δήλωσε
δικαιωμένος αφού έλεγε πως η κα Καρυστιανού και η κα Γρατσία δεν εκπροσωπούν
τον σύλλογο συγγενών θυμάτων των Τεμπών αλλά τις προσωπικές τους φιλοδοξίες.
Η Ρωσία «επισπεύδει» ή «θα τους μαζέψει»;
Ο κ. Καραχάλιος αφενός σημείωσε πως «η Ρωσία επισπεύδει την ίδρυση κόμματος»
όμως από την άλλη εξέφρασε την εκτίμηση ότι γρήγορα θα αποστασιοποιηθεί.
«Κάποιοι δάκτυλοι μέσα σε αυτήν κινούνται μάλλον αυτόνομα. Πιστεύω ότι πολύ
γρήγορα θα τους μαζέψουν», δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Δεν μπορούν να εκφράσουν μια μεγάλη και σοβαρή χώρα η οποία βρίσκεται σε
εμπόλεμη κατάσταση, η οποία βρίσκεται σε έναν κόσμο που αναδιατάσσεται και δεν
μπορεί να είναι πρέσβειρα στην Ελλάδα η κυρία Καρυστιανού που δεν ξέρει ούτε
καν που πέφτει Μόσχα και αν της πείτε τι είναι το σύμφωνο της Βαρσοβίας θα
νομίζει ότι είναι κάποιο τραγούδι που κατατέθηκε στον διαγωνισμό της
Eurovision».
Η Αστυνομία του Νότιου Γιορκσάιρ στη Βρετανία ενημέρωσε την Κέρι Νίνταμ ότι δεν θα διερευνήσει πλέον την εξαφάνιση του Μπεν Νίνταμ. Η διεξαγωγή μελλοντικών ερευνών θα είναι αποκλειστικά ευθύνη της Ελληνικής Αστυνομίας. Η μητέρα του Μπεν Νίνταμ «τρέμει από το σοκ» και «τη συντριβή» αφότου η αστυνομία του Νότιου Γιορκσάιρ δημοσίευσε την συγκλονιστική είδηση ότι δεν θα ερευνούσε πλέον την εξαφάνιση του γιου της, σύμφωνα με τη «The Mirror».
Η Κέρι Νίνταμ ξέσπασε σε κλάματα αφότου της είπαν ότι η μονάδα μεγάλων εγκλημάτων της αστυνομίας του Νότιου Γιορκσάιρ δεν θα ήταν πλέον υπεύθυνη για καμία έρευνα για την υπόθεση του αγνοούμενου Μπεν.
Αντίθετα, της είπαν ότι είναι ευθύνη της ελληνικής αστυνομίας να διεξάγει οποιεσδήποτε μελλοντικές έρευνες, κατηγορώντας την έλλειψη «χρόνου» και «πόρων».
«Αυτά είναι άσχημα νέα. Η υπόθεση θα εμπίπτει πλέον αποκλειστικά στις ελληνικές αρχές. Αν συμβεί αυτό, νιώθω ότι καλύτερα να εγκαταλείψω την αναζήτηση του Μπεν, επειδή η ελληνική αστυνομία ήθελε μόνο να ξεχαστεί αυτή η υπόθεση», ανέφερε η απογοητευμένη μητέρα στην «The Mirror» και ξέσπασε σε κλάματα.
«Για σχεδόν 35 χρόνια, αγωνιζόμαστε κάθε μέρα για να κρατήσουμε την υπόθεση του Μπεν ζωντανή, να αναζητήσουμε απαντήσεις και να βεβαιωθούμε ότι δεν θα ξεχαστεί ποτέ. Πιστεύουμε ότι υπάρχουν ακόμα δρόμοι προς διερεύνηση. Αυτό μοιάζει με ένα καταστροφικό βήμα προς τα πίσω», είπε η μητέρα του Μπεν.
Η Κέρι Νίνταμ, η οποία τώρα ζει στην Τουρκία με τον σύντροφό της, μας είπε ότι τα σχέδια για την εκ νέου ανάκριση μαρτύρων των οποίων οι καταθέσεις ήταν ασυνεπείς και μια συνάντηση με τον Έλληνα εισαγγελέα έχουν όλα ακυρωθεί. Αντ’ αυτού, οποιαδήποτε πληροφορία θα διαβιβαστεί στην Ιντερπόλ και στις ελληνικές Αρχές.
