Οι διατάξεις του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ) απασχόλησαν για ακόμη μία φορά το Συμβούλιο της Επικρατείας.
Πέντε δήμοι της Αττικής (Αλίμου, Κηφισιάς, Φιλοθέης-Ψυχικού, Αμαρουσίου, Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης), περιβαλλοντικοί σύλλογοι και πολίτες που προσέφυγαν μεμονωμένα έχουν προσφύγει εκ νέου κατά του Προεδρικού Διατάγματος 94/2025, με το οποίο, βάσει του ν. 5197/2025 εξειδικεύτηκαν τα μέτρα περιβαλλοντικού ισοδυνάμου στο πλαίσιο του «Ειδικού Σχεδίου Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβάθμισης Πόλεων (ΕΣΠΙΑΠ).
Με το επίμαχο Προεδρικό Διάταγμα, μεταξύ άλλων, καθορίστηκαν :
*το ύψος, η διαδικασία και οι υπόχρεοι καταβολής του τέλους
περιβαλλοντικού ισοδύναμου,
*οι όροι και οι προϋποθέσεις εκκίνησης εργασιών για την υπαγωγή ορισμένων κατηγοριών οικοδομικών αδειών στο σύστημα της αντιστάθμισης της χρήσης κινήτρων του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ).
Το νέο σύστημα υπολογισμού θεσπίστηκε μετά τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας τον Δεκέμβριο του 2024, με τις οποίες είχαν ακυρωθεί διατάξεις του ΝΟΚ. Μετά τις νέες προσφυγές των δήμων, στις οποίες έχουν ασκήσει πρόσθετη παρέμβαση το Τεχνικό Επιμελητήριο και κατασκευαστικές εταιρείες, το Ανώτατο Δικαστήριο καλείται να αποφανθεί εάν με το νέο Προεδρικό Διάταγμα και την εφαρμογή των διατάξεων του ν.5197/2025:
*παραβιάζεται το Σύνταγμα και το ενωσιακό δίκαιο, διότι, κατά τους αιτούντες, δεν έχει προηγηθεί επιστημονική μελέτη και Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ), οι δε ρυθμίσεις τους δεν επιδιώκουν δημόσιο σκοπό, αλλά την εξυπηρέτηση ιδιωτικών συμφερόντων σε βάρος του οικιστικού περιβάλλοντος και του δικαιώματος δικαστικής προστασίας
*παραβιάζεται η αρχή της διάκρισης των λειτουργιών, η υποχρέωση συμμόρφωσης της διοίκησης προς τις δικαστικές αποφάσεις και την ΕΣΔΑ, διότι, σύμφωνα με τους προσφεύγοντες, αφενός διευρύνουν ανεπίτρεπτα το πεδίο εφαρμογής των επίμαχων ρυθμίσεων και σε άλλες οικοδομικές άδειες, κατά παράβαση των κριθέντων με τις αποφάσεις της Ολομέλειας, αφετέρου αναβιώνουν ακυρωθείσες οικοδομικές άδειες και επεμβαίνουν ανεπίτρεπτα σε εκκρεμείς δίκες.
Οι προσφυγές συζητήθηκαν σήμερα στην Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας. Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αντέκρουσε τους ισχυρισμούς των προσφευγόντων, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι οι λόγοι ακυρώσεως που προβάλλουν είναι απαράδεκτοι και άνευ εννόμου συμφέροντος, ενώ είναι αβάσιμος ο ισχυρισμός τους ότι προσβάλλεται ο συνταγματικά προστατευόμενος πυρήνας του δικαιώματος της ιδιοκτησίας, αλλά ούτε θίγεται η συνταγματική αρχή της αναλογικότητας.
Η Ολομέλεια του ΣτΕ επιφυλάχθηκε να εκδώσει τις αποφάσεις της επί των προσφυγών.