Ο ευρωβουλευτής Κώστας Μαυρίδης ανακοίνωσε ότι το θέμα θα συζητηθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με αφορμή τη φωτογραφία που ανέδειξε ο Οδυσσέας Χρίστου - Η νέα φωτογραφία ανοίγει ένα παράθυρο έρευνας σε μια υπόθεση όπου κάθε κάθε μαρτυρία μπορεί να οδηγήσει σε ταυτοποίηση
Νέο φωτογραφικό τεκμήριο από τις ημέρες της τουρκικής εισβολής του 1974, στη Κύπρο, φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ανοιχτό τραύμα των αγνοουμένων, καθώς σε αυτό εμφανίζεται ακόμη ένας άνδρας με δεμένα μάτια, ο οποίος εκτιμάται ότι είχε συλληφθεί μαζί με τον αιχμάλωτο της φωτογραφίας, που δημοσιοποίησε προ ημερών ο ερευνητής Οδυσσέας Χρίστου.
Το θέμα μεταφέρεται πλέον στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο από τον Κύπριο ευρωβουλευτή Κώστα Μαυρίδη, σε μια προσπάθεια να αναδειχθεί εκ νέου η ανάγκη πλήρους διερεύνησης της τύχης ανθρώπων που χάθηκαν μέσα στη βία της τουρκικής εισβολής και παραμένουν, πενήντα δύο χρόνια μετά, χωρίς απάντηση.
Δεύτερος αιχμάλωτος στο κάδρο
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, η νέα φωτογραφία συνδέεται με την αρχική εικόνα που είχε αναρτήσει ο Οδυσσέας Χρίστου και στην οποία εμφανίζεται αιχμάλωτος με δεμένα μάτια και χέρια, ανάμεσα σε Τούρκο στρατιωτικό και άλλο πρόσωπο με πολιτική περιβολή.
Ο άνδρας εκείνος φέρεται, σύμφωνα με μαρτυρίες και πρώτες ενδείξεις, να είναι ο τότε 28χρονος έφεδρος καταδρομέας Μάκης Σεργίδης, ο οποίος υπηρετούσε στο φυλάκιο 1061 του 2ου Λόχου του 211 Τάγματος Πεζικού. Η ταυτοποίηση, πάντως, δεν παρουσιάζεται ως οριστική, καθώς απαιτείται επιβεβαίωση με μαρτυρίες και επιστημονική σύγκριση φωτογραφικού υλικού.
Το νέο πρόσωπο που εμφανίζεται στο υλικό παραμένει άγνωστων στοιχείων. Περιγράφεται ως άνδρας λεπτής σωματικής διάπλασης, σχετικά νεαρής ηλικίας, πιθανότατα πολίτης, με μικρή γενειάδα και εμφανώς καταπονημένη όψη. Και αυτός φαίνεται με δεμένα μάτια, στοιχείο που ενισχύει την εκτίμηση πως δεν πρόκειται για τυχαία λήψη, αλλά για μέρος σειράς φωτογραφιών ή οπτικού υλικού από την ίδια σκηνή ή την ίδια περιοχή.
Η «μαύρη Μερσεντές»
Ο άνδρας εκείνος φέρεται, σύμφωνα με μαρτυρίες και πρώτες ενδείξεις, να είναι ο τότε 28χρονος έφεδρος καταδρομέας Μάκης Σεργίδης, ο οποίος υπηρετούσε στο φυλάκιο 1061 του 2ου Λόχου του 211 Τάγματος Πεζικού. Η ταυτοποίηση, πάντως, δεν παρουσιάζεται ως οριστική, καθώς απαιτείται επιβεβαίωση με μαρτυρίες και επιστημονική σύγκριση φωτογραφικού υλικού.
Το νέο πρόσωπο που εμφανίζεται στο υλικό παραμένει άγνωστων στοιχείων. Περιγράφεται ως άνδρας λεπτής σωματικής διάπλασης, σχετικά νεαρής ηλικίας, πιθανότατα πολίτης, με μικρή γενειάδα και εμφανώς καταπονημένη όψη. Και αυτός φαίνεται με δεμένα μάτια, στοιχείο που ενισχύει την εκτίμηση πως δεν πρόκειται για τυχαία λήψη, αλλά για μέρος σειράς φωτογραφιών ή οπτικού υλικού από την ίδια σκηνή ή την ίδια περιοχή.
Η «μαύρη Μερσεντές»
Κεντρικό στοιχείο στην έρευνα παραμένει η λεγόμενη «μαύρη Μερσεντές», η οποία εμφανίζεται στο αρχικό φωτογραφικό τεκμήριο και, σύμφωνα με τον ερευνητή Οδυσσέα Χρίστου, συνδέεται με μαρτυρίες για μεταφορά αιχμαλώτων στην περιοχή του Αγίου Δημητρίου, στις Μάνδρες Καϊμακλίου, νοτιότερα της Μιας Μηλιάς, έξω από τη Λευκωσία. Ο ίδιος έχει αναφέρει ότι η φωτογραφία σχετίζεται με την αναζήτηση της ταυτότητας και της τύχης του αιχμαλώτου που αποκαλείται στην έρευνα «γίγαντας αιχμάλωτος του 1974».
Στην αρχική ανάλυση του ντοκουμέντου γίνεται αναφορά σε τρία πρόσωπα μπροστά από το αυτοκίνητο: Τον αιχμάλωτο με δεμένα μάτια και χέρια, έναν ένοπλο Τούρκο στρατιωτικό, πιθανόν αξιωματικό, και ένα τρίτο πρόσωπο με πολιτική περιβολή, το οποίο εκτιμάται ότι μπορεί να συνδεόταν είτε με στρατιωτική μονάδα είτε με τηλεοπτικό συνεργείο. Το αυτοκίνητο περιγράφεται ως Mercedes-Benz 230, τύπου Fintail, μοντέλο που κυκλοφορούσε στην Κύπρο την περίοδο εκείνη και η παρουσία του στο συγκεκριμένο σημείο θεωρείται κρίσιμη για την ταυτοποίηση της διαδρομής των αιχμαλώτων.
Το τουρκικό τηλεοπτικό συνεργείο
Στην αρχική ανάλυση του ντοκουμέντου γίνεται αναφορά σε τρία πρόσωπα μπροστά από το αυτοκίνητο: Τον αιχμάλωτο με δεμένα μάτια και χέρια, έναν ένοπλο Τούρκο στρατιωτικό, πιθανόν αξιωματικό, και ένα τρίτο πρόσωπο με πολιτική περιβολή, το οποίο εκτιμάται ότι μπορεί να συνδεόταν είτε με στρατιωτική μονάδα είτε με τηλεοπτικό συνεργείο. Το αυτοκίνητο περιγράφεται ως Mercedes-Benz 230, τύπου Fintail, μοντέλο που κυκλοφορούσε στην Κύπρο την περίοδο εκείνη και η παρουσία του στο συγκεκριμένο σημείο θεωρείται κρίσιμη για την ταυτοποίηση της διαδρομής των αιχμαλώτων.
Το τουρκικό τηλεοπτικό συνεργείο
Κατά την έρευνα, η φωτογραφία αποδίδεται σε μέλος τηλεοπτικού συνεργείου της τουρκικής κρατικής ραδιοτηλεόρασης TRT. Στο σχετικό ρεπορτάζ γίνεται αναφορά στον Τούρκο δημοσιογράφο Selim Esen, ο οποίος βρέθηκε στην Κύπρο τον Αύγουστο του 1974 και φέρεται να ακολούθησε τις τουρκικές δυνάμεις κατά τη δεύτερη φάση της εισβολής. Η πιθανή ημερομηνία λήψης της φωτογραφίας τοποθετείται μεταξύ 14 και 17 Αυγούστου 1974, με πιθανότερη την 15η Αυγούστου, στην περιοχή Αγίου Δημητρίου κοντά στη Μια Μηλιά.
Ο ερευνητής έχει αναφέρει ότι αναζητούνται και άλλα φωτογραφικά ή τηλεοπτικά τεκμήρια από την ίδια περιοχή και την ίδια περίοδο, καθώς από την ανάλυση προκύπτει πως το συνεργείο πιθανότατα κατέγραψε περισσότερες σκηνές. Εάν αυτό επιβεβαιωθεί, το υλικό θα μπορούσε να δώσει νέες απαντήσεις για πρόσωπα που αιχμαλωτίστηκαν και έκτοτε αγνοούνται.
Η υπόθεση Σεργίδη
Ο ερευνητής έχει αναφέρει ότι αναζητούνται και άλλα φωτογραφικά ή τηλεοπτικά τεκμήρια από την ίδια περιοχή και την ίδια περίοδο, καθώς από την ανάλυση προκύπτει πως το συνεργείο πιθανότατα κατέγραψε περισσότερες σκηνές. Εάν αυτό επιβεβαιωθεί, το υλικό θα μπορούσε να δώσει νέες απαντήσεις για πρόσωπα που αιχμαλωτίστηκαν και έκτοτε αγνοούνται.
Η υπόθεση Σεργίδη
Μετά τη δημοσιοποίηση της πρώτης φωτογραφίας, υπήρξε μεγάλος αριθμός μηνυμάτων και μαρτυριών από πολίτες που αναγνώρισαν χαρακτηριστικά του αγνοουμένου Μάκη Σεργίδη. Ο Οδυσσέας Χρίστου ανέφερε ότι έχει προηγηθεί προεργασία και πως οι συγκυρίες, η περιοχή, η μαύρη Μερσεντές και η παρουσία Τούρκων δημοσιογράφων οδηγούν προς την εκτίμηση ότι ο αιχμάλωτος μπορεί να είναι ο Σεργίδης. Τόνισε, ωστόσο, ότι η ταυτοποίηση πρέπει να επιβεβαιωθεί πρώτα με μαρτυρίες και στη συνέχεια με επιστημονικό τρόπο, μέσω σύγκρισης φωτογραφιών.
Σύμφωνα με τις ίδιες αναφορές, ο Σεργίδης φέρεται να είχε φύγει από το φυλάκιο παρά την προειδοποίηση του επιλοχία του, προκειμένου να ταΐσει άλογα σε επικίνδυνη περιοχή. Ο ερευνητής έχει δηλώσει ότι μίλησε με τον επιλοχία που βρισκόταν εκεί, ενώ αναζητείται πρόσθετο υλικό από την οικογένεια και άλλες πηγές.
Στις Βρυξέλλες το ζήτημα
Σύμφωνα με τις ίδιες αναφορές, ο Σεργίδης φέρεται να είχε φύγει από το φυλάκιο παρά την προειδοποίηση του επιλοχία του, προκειμένου να ταΐσει άλογα σε επικίνδυνη περιοχή. Ο ερευνητής έχει δηλώσει ότι μίλησε με τον επιλοχία που βρισκόταν εκεί, ενώ αναζητείται πρόσθετο υλικό από την οικογένεια και άλλες πηγές.
Στις Βρυξέλλες το ζήτημα
Ο ευρωβουλευτής του Δημοκρατικού Κόμματος, Κώστας Μαυρίδης ανακοίνωσε ότι το θέμα θα συζητηθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με αφορμή τη φωτογραφία που ανέδειξε ο Οδυσσέας Χρίστου αλλά και τα στοιχεία που αφορούν τουρκικό τηλεοπτικό συνεργείο. Στην εκδήλωση έχει προσκληθεί να μιλήσει ο ίδιος ο ερευνητής, παρουσία του Φρανσουά Ξαβιέ Μπελαμί, εισηγητή του Ευρωκοινοβουλίου για τους αγνοουμένους της Κύπρου.
Η παρουσία του Μπελαμί έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς το ζήτημα των αγνοουμένων έχει ήδη τεθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο ως θέμα ανθρώπινης αξιοπρέπειας, δικαιοσύνης και υποχρέωσης διερεύνησης. Τον Οκτώβριο του 2025, ο Γάλλος ευρωβουλευτής είχε δηλώσει στη Λευκωσία ότι το θέμα δεν είναι μια συνήθης τεχνική ή πολιτική υπόθεση, αλλά αφορά οικογένειες που στερήθηκαν επί δεκαετίες την αλήθεια για τους δικούς τους ανθρώπους.
Οι αγνοούμενοι και η Ευρώπη
Η παρουσία του Μπελαμί έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς το ζήτημα των αγνοουμένων έχει ήδη τεθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο ως θέμα ανθρώπινης αξιοπρέπειας, δικαιοσύνης και υποχρέωσης διερεύνησης. Τον Οκτώβριο του 2025, ο Γάλλος ευρωβουλευτής είχε δηλώσει στη Λευκωσία ότι το θέμα δεν είναι μια συνήθης τεχνική ή πολιτική υπόθεση, αλλά αφορά οικογένειες που στερήθηκαν επί δεκαετίες την αλήθεια για τους δικούς τους ανθρώπους.
Οι αγνοούμενοι και η Ευρώπη
Το ζήτημα των αγνοουμένων της Κύπρου παραμένει ένα από τα πιο βαριά κεφάλαια της τουρκικής εισβολής. Περίπου 760 Ελληνοκύπριοι αγνοούμενοι εξακολουθούν να μην έχουν εντοπιστεί ή ταυτοποιηθεί, ενώ συγγενείς τους πεθαίνουν χωρίς να έχουν μάθει τι απέγιναν οι άνθρωποί τους.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ασχοληθεί και στο παρελθόν με το θέμα, ζητώντας από την Τουρκία να συνεργαστεί πλήρως και να εφαρμόσει τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που αφορούν τους αγνοουμένους της Κύπρου. Σε ψήφισμα του 2015 για τους ομαδικούς τάφους αγνοουμένων της περιοχής Άσσιας στο κατεχόμενο Ορνίθι, είχε τονιστεί ότι το έργο της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοουμένους εξαρτάται από τη στήριξη και τη συνεργασία όλων των εμπλεκομένων πλευρών.
Η νέα φωτογραφία δεν δίνει ακόμη οριστικές απαντήσεις. Ανοίγει όμως ακόμη ένα παράθυρο έρευνας σε μια υπόθεση όπου κάθε πρόσωπο, κάθε όχημα, κάθε σκιά και κάθε μαρτυρία μπορεί να οδηγήσει σε ταυτοποίηση. Για τις οικογένειες των αγνοουμένων, η αναζήτηση δεν είναι ιστορική εκκρεμότητα, αλλά είναι το στοιχειώδες δικαίωμα να μάθουν πού βρίσκονται οι άνθρωποί τους.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ασχοληθεί και στο παρελθόν με το θέμα, ζητώντας από την Τουρκία να συνεργαστεί πλήρως και να εφαρμόσει τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που αφορούν τους αγνοουμένους της Κύπρου. Σε ψήφισμα του 2015 για τους ομαδικούς τάφους αγνοουμένων της περιοχής Άσσιας στο κατεχόμενο Ορνίθι, είχε τονιστεί ότι το έργο της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοουμένους εξαρτάται από τη στήριξη και τη συνεργασία όλων των εμπλεκομένων πλευρών.
Η νέα φωτογραφία δεν δίνει ακόμη οριστικές απαντήσεις. Ανοίγει όμως ακόμη ένα παράθυρο έρευνας σε μια υπόθεση όπου κάθε πρόσωπο, κάθε όχημα, κάθε σκιά και κάθε μαρτυρία μπορεί να οδηγήσει σε ταυτοποίηση. Για τις οικογένειες των αγνοουμένων, η αναζήτηση δεν είναι ιστορική εκκρεμότητα, αλλά είναι το στοιχειώδες δικαίωμα να μάθουν πού βρίσκονται οι άνθρωποί τους.
Μανώλης Καλατζής
ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ