Η Υπηρεσία Ερευνών Εσωτερικής Ασφάλειας της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνειακής Επιβολής των ΗΠΑ (ICE – HSI), σε συνεργασία με τις αρμόδιες αμερικανικές αρχές, επέστρεψε στην Ελλάδα 26 αρχαία αντικείμενα που είχαν κατασχεθεί από τις διωκτικές αρχές των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της αμερικανικής υπηρεσίας, τα αντικείμενα ανακτήθηκαν στο πλαίσιο ερευνών που διεξήγαγε η HSI, σε συνεργασία με την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων των ΗΠΑ (CBP), το FBI και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
«Η ICE HSI είναι ιδιαίτερα υπερήφανη που αξιοποίησε την ερευνητική της εμπειρία και την τελωνειακή της αρμοδιότητα, σε συνεργασία με τους εταίρους μας, και οδήγησε στον επαναπατρισμό αυτών των 26 ανεκτίμητης αξίας αρχαιοτήτων, οι οποίες είχαν λεηλατηθεί παράνομα από την πατρίδα τους», δήλωσε ο αναπληρωτής διευθυντής της ICE, Τσαρλς Γουόλ.
«Αυτά τα πολύτιμα αντικείμενα αποτελούσαν σημαντικό μέρος της ζωής στον αρχαίο κόσμο. Είμαι ιδιαιτέρως ευγνώμων προς την ερευνητική και εισαγγελική ομάδα που ήταν υπεύθυνη για την ανάκτηση και την επιστροφή αυτών των ανεκτίμητων θησαυρών».
Από το 2007, η HSI έχει επαναπατρίσει περισσότερα από 200 αντικείμενα πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα. Πολλά από αυτά κατασχέθηκαν βάσει της διμερούς συμφωνίας πολιτιστικής ιδιοκτησίας μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας, η οποία τέθηκε σε εφαρμογή το 2011.
Στα αντικείμενα που επιστράφηκαν περιλαμβάνεται ο μαρμάρινος κορμός του Ασκληπιού, του αρχαίου Έλληνα θεού της ιατρικής και της ίασης. Το έργο χρονολογείται από τον 1ο ή τον 2ο αιώνα και έχει ύψος 40 ίντσες. Οι διωκτικές αρχές κατέσχεσαν το άγαλμα, καθώς η έρευνα της HSI και της CBP έδειξε ότι οι ισχυρισμοί που περιλαμβάνονταν στα συνοδευτικά έγγραφα ήταν ψευδείς.
Οι αρχές επέστρεψαν επίσης ένα χρυσό νόμισμα της Λαμψάκου στη Μυσία, κοπής του 370 π.Χ. Το νόμισμα απεικονίζει τον Ηρακλή στην εμπρόσθια όψη και τον Πήγασο στην πίσω όψη. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, άγνωστος αρχαιοκάπηλος ανέσκαψε το νόμισμα και στη συνέχεια το πούλησε σε μεσάζοντα, ο οποίος το μεταπώλησε στον επικεφαλής εγκληματικής οργάνωσης έναντι 7.000 ευρώ. Το νόμισμα εξήχθη παράνομα από την Ελλάδα στη Γερμανία, όπου δεν κατέστη δυνατόν να πωληθεί σε οίκο δημοπρασιών. Στη συνέχεια, απεστάλη σε οίκο δημοπρασιών στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ.
Στα αντικείμενα περιλαμβάνεται και ένα χάλκινο νόμισμα της Μακεδονίας, του 4ου αιώνα π.Χ., το οποίο απεικονίζει την Περσεφόνη στην εμπρόσθια όψη και την Ύδρα στην πίσω όψη. Η ελληνική αστυνομία διαπίστωσε ότι η ίδια εγκληματική οργάνωση, η οποία είχε λεηλατήσει το χρυσό νόμισμα της Λαμψάκου, είχε ανασκάψει και εξαγάγει παράνομα και το συγκεκριμένο νόμισμα από τη χώρα. Μετά την παράνομη αφαίρεσή του από την Ελλάδα, το νόμισμα πωλήθηκε σε δημοπρασία το 2009 και προσφέρθηκε εκ νέου προς πώληση το 2017, πριν εμφανιστεί στον ίδιο αμερικανικό οίκο δημοπρασιών με το χρυσό νόμισμα.
Οι αμερικανικές αρχές επέστρεψαν ακόμη ένα αργυρό δίδραχμο της Ρόδου, κοπής του 304 π.Χ. Το νόμισμα απεικονίζει τον Ήλιο στην εμπρόσθια όψη και το «Ρόδον της Ρόδου» στην πίσω όψη. Η HSI στο Μέμφις κατέσχεσε το νόμισμα, καθώς διαπίστωσε παραβιάσεις του Νόμου για την Εφαρμογή της Σύμβασης για την Πολιτιστική Ιδιοκτησία, καθώς και παραβάσεις που σχετίζονται με λαθρεμπόριο και εισαγωγή. Ο εισαγωγέας ή ο αποστολέας δεν προσκόμισε επαρκή αποδεικτικά στοιχεία ότι το νόμισμα είχε εξαχθεί από την Ελλάδα πριν από την επιβολή των περιορισμών στις εισαγωγές.
Η προστασία και η διαφύλαξη της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και της γνώσης για τους πολιτισμούς του παρελθόντος, αποτελούν βασικούς στόχους του Προγράμματος Πολιτιστικής Ιδιοκτησίας, Τέχνης και Αρχαιοτήτων της HSI, γνωστού ως Cultural Property, Art and Antiquities Program (CPAA). Το πρόγραμμα πραγματοποιεί εκπαιδεύσεις και δράσεις ενημέρωσης, υποστηρίζει έρευνες για υποθέσεις πολιτιστικής ιδιοκτησίας και ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες. Παράλληλα, συνεργάζεται με ξένες κυβερνήσεις και πολίτες για την επιστροφή λεηλατημένης πολιτιστικής κληρονομιάς και κλεμμένων έργων τέχνης στις χώρες προέλευσής τους.
Από το 2007, το CPAA συνεργάζεται με το Κέντρο Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Ίδρυμα Smithsonian για την εκπαίδευση ειδικών πρακτόρων της HSI, στελεχών του FBI, τελωνειακών υπαλλήλων και εισαγγελέων σε σύγχρονες τεχνικές. Το πρόγραμμα ενημερώνει επίσης τις αρμόδιες αρχές για τις τάσεις στις ποινικές έρευνες και για τον ορθό χειρισμό πολιτιστικών αγαθών.
Σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία, το CPAA έχει επαναπατρίσει περισσότερα από 25.000 αντικείμενα σε περισσότερες από 40 χώρες παγκοσμίως.
Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ