Το γαλλικό πλοίο "Abeille Marengo" εδώ και ημέρες βρίσκεται στο Ηράκλειο της Κρήτης - Η Αθήνα εμφανίζεται έτοιμη να αντιμετωπίσει όλα τα σενάρια επί του πεδίου
Το πράσινο φως έδωσε πριν από λίγο το Υπουργείο Εξωτερικών στην Υδρογραφική Υπηρεσία του Πολεμικού Ναυτικού για να εκδώσει Navtex, η οποία θα βγάλει το γαλλικό ερευνητικό πλοίο «Abeille Marengo» στη θαλάσσια περιοχή της Κάσου για να συνεχίσει τις έρευνες για την πόντιση του καλωδίου Great Sea Interconnecto (GSI). Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο βρίσκεται στο Ηράκλειο Κρήτης από τις 27 Οκτωβρίου αναμένοντας την άδεια απόπλου για τις ερευνητικές εργασίες και τη χαρτογράφηση της υποθαλάσσιας διαδρομής του καλωδίου Great Sea Interconnector (GSI) ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά έργα στην Ανατολική Μεσόγειο. Το πλοίο αναμένεται να μεταβεί στη θαλάσσια περιοχή νοτίως της Κάσου, στο σημείο που τα τουρκικά πολεμικά πλοία το 2024 παρεμπόδισαν τις εργασίες του ερευνητικού πλοίου «Evoli Relume» ιταλικών συμφερόντων. Η Άγκυρα προέβαλε αξιώσεις στην περιοχή με τον ισχυρισμό πως πρόκειται για εργασίες που διεξάγονται σε δική της υφαλοκρηπίδα. Παρά την παρουσία και ελληνικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή, η ένταση εκτονώθηκε. Οι διπλωματικές προσπάθειες που ακολούθησαν μπορεί να εκτόνωσαν την κρίση, ωστόσο δεν έλυσαν το πρόβλημα.
Kαλώδιο: Η έκδοση Navtex, η απάντηση της Αθήνας και η επανέναρξη των εργασιών
Η Τουρκία καθ’ όλο το διάστημα που μεσολάβησε έντεινε τις αντιρρήσεις της για το έργο. Προκειμένου να μην παρεμποδίσει εκ νέου το ερευνητικό σκάφος στο πεδίο, διεκδίκησε διά στόματος του Τούρκου ΥΠΕΞ, Χακάν Φιντάν, αρχικά να της ζητηθεί η άδεια και εν συνεχεία μείωσε τις απαιτήσεις της, ζητώντας να ενημερωθεί γραπτώς για τις εργασίες στην περιοχή, κάτι που θα της παρείχε σε δεύτερο χρόνο τη δυνατότητα να κατοχυρώσει τις διεκδικήσεις της στις θαλάσσιες ζώνες. Η απάντηση της Αθήνας, τόσο σε διπλωματικό επίπεδο όσο και με δημόσιες παρεμβάσεις του πρωθυπουργού και του υπουργού Εξωτερικών, απέρριψε ρητά αυτό το ενδεχόμενο.
Η Αθήνα θεωρεί ότι οι έρευνες διεξάγονται σε δυνητικά δικές της θαλάσσιες δικαιοδοσίες, ενώ η Άγκυρα επικαλούμενη το τουρκολιβυκό μνημόνιο προβάλλει αξιώσεις στην περιοχή, απορρίπτοντας παγίως την επήρεια των ελληνικών νησιών. Να σημειώσουμε ότι η διαδρομή του καλωδίου διασχίζει μέρος της θαλάσσιας περιοχής του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας - Κύπρου
Η Αθήνα θεωρεί ότι οι έρευνες διεξάγονται σε δυνητικά δικές της θαλάσσιες δικαιοδοσίες, ενώ η Άγκυρα επικαλούμενη το τουρκολιβυκό μνημόνιο προβάλλει αξιώσεις στην περιοχή, απορρίπτοντας παγίως την επήρεια των ελληνικών νησιών. Να σημειώσουμε ότι η διαδρομή του καλωδίου διασχίζει μέρος της θαλάσσιας περιοχής του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας - Κύπρου
«Ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI), σε συνέχεια σχετικού αιτήματος που υπέβαλε η γαλλική εταιρεία NEXANS, για λογαριασμό της κυρίας του έργου εταιρείας GSI.
Ειδικότερα, κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας Διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), ο υπουργός Εξωτερικών εξέδωσε σήμερα, 6 Νοεμβρίου 2026, τη σχετική απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου. Ακολούθως, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους (NAVTEX) για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε αμέσως», επισημαίνεται στην ανακοίνωση του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών.
Δείτε τη Navtex
Ο ρόλος της γαλλικής διπλωματίας
Ειδικότερα, κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας Διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), ο υπουργός Εξωτερικών εξέδωσε σήμερα, 6 Νοεμβρίου 2026, τη σχετική απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου. Ακολούθως, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους (NAVTEX) για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε αμέσως», επισημαίνεται στην ανακοίνωση του ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών.
Δείτε τη Navtex
Η Άγκυρα εξέδωσε αντι-NAVTEX για το "Abeille Marengo": Αμφισβητεί τις ελληνικές έρευνες και απαιτεί άδεια από την Τουρκία
Η Άγκυρα εξέδωσε αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας τις ελληνικές αναγγελίες για τις έρευνες του γαλλικού πλοίου "Abeille Marengo" στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου
Πριν προλάβει να εκδοθεί η ελληνική NAVTEX για τις έρευνες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo», η Άγκυρα έσπευσε να απαντήσει, επαναφέροντας τις μονομερείς διεκδικήσεις της στην Ανατολική Μεσόγειο. Με αντι-NAVTEX, η Τουρκία αμφισβητεί την ελληνική αναγγελία για τις εργασίες που θα πραγματοποιηθούν στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου, υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής βρίσκεται εντός της τουρκικής υφαλοκρηπίδας και απαιτώντας τη συγκατάθεσή της για τη διεξαγωγή των ερευνών.
Η τουρκική αντι-NAVTEX για το "Abeille Marengo"
Η τουρκική αντίδραση εκδηλώθηκε λίγες ώρες μετά το πράσινο φως του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών και την έκδοση της NAVTEX 1411/26 από τον σταθμό Ηρακλείου, με την οποία καθορίστηκε η θαλάσσια διαδρομή των εργασιών από την Κρήτη προς την Κύπρο. Με την αντι-NAVTEX 1105/26, η Άγκυρα επαναφέρει στο τραπέζι την επιστολή που είχε αποστείλει στον ΟΗΕ στις 18 Μαρτίου 2020 (A/74/757), υποστηρίζοντας ότι τμήμα της περιοχής των ερευνών βρίσκεται εντός της υφαλοκρηπίδας που έχει μονομερώς δηλώσει.
Το επόμενο βήμα της τουρκικής αμφισβήτησης είναι ακόμη πιο χαρακτηριστικό. Η Άγκυρα ισχυρίζεται ότι δεν έχει χορηγήσει άδεια για τις συγκεκριμένες έρευνες, χαρακτηρίζει την ελληνική NAVTEX «μη εξουσιοδοτημένη» και αξιώνει όλες οι ερευνητικές δραστηριότητες σε θαλάσσιες περιοχές που θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δικαιοδοσία της να συντονίζονται με τις τουρκικές αρχές.
Ο ρόλος που έχει αναλάβει η γαλλική διπλωματία φαίνεται να οδηγεί σε αποσόβηση της κρίσης. Ο γαλλικός όμιλος Meridiam ως μέτοχος του έργου και η γαλλική εταιρεία Nexans που ανέλαβε την κατασκευή και πόντιση του καλωδίου φαίνεται ότι παίζουν καθοριστικό ρόλο στην παράκαμψη των αντιρρήσεων της Τουρκίας. Παράλληλα ο Γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν, διατηρεί ανοιχτή επικοινωνία με τον Τούρκο πρόεδρο, Ταγίπ Ερντογάν, για το θέμα.
Ωστόσο, η Αθήνα εμφανίζεται έτοιμη να αντιμετωπίσει όλα τα σενάρια επί του πεδίου. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης μόλις την περασμένη Τρίτη δήλωσε ότι «εάν η Τουρκία επιχειρήσει να παρεμποδίσει τοι έργο, τότε θα βρει απέναντί της προφανώς την Ελλάδα».
Η επανέναρξη των ωκεανογραφικών και βυθομετρικών εργασιών δεν συνιστά μόνο μία διπλωματική διελκυστίνδα στις ελληνοτουρκικές διαφορές για την κυριαρχία στις θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου, αλλά και ένα πολύπλοκο τεχνικό ζήτημα.
Καλά ενημερωμένες πηγές ανέφεραν πως η περιοχή μεταξύ Κάσου και Καρπάθου παρουσιάζει τις μεγαλύτερες δυσκολίες και ενδεχομένως να απαιτηθεί περισσότερη κάλυψη καλωδίου. Το συνολικό μήκος της ηλεκτρικής διασύνδεσης έχει υπολογιστεί στα 1.208 χιλιόμετρα, εκ των οποίων τα 898 αφορούν στο υποθαλάσσιο τμήμα μεταξύ Κρήτης και Κύπρου. Το μεγαλύτερο βάθος πόντισης εκτιμάται στα 3.000 μέτρα, ενώ η προβλεπόμενη μεταφορική ικανότητα ανέρχεται στα 1.000 MW.
Να υπενθυμίσουμε πως το έργο έχει ενταχθεί στις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς αποτελεί στρατηγικής σημασίας για την επιρροή της στην Ανατολική Μεσόγειο. Ταυτόχρονα θα διασυνδέει την Κύπρο με τα ευρωπαϊκά ηλεκτρικά δίκτυα. Η κυπριακή πλευρά, παρά τις αρχικές της αντιρρήσεις εξαιτίας του υπέρογκου κόστους και των «βρυχηθμών» της Τουρκίας, τάσσεται πλέον υπέρ της ολοκλήρωσης του έργου και τις επόμενες ημέρες αναμένεται να εκταμιεύσει τη δόση των 25 εκατομμυρίων ευρώ, ένα θέμα που είχε προκαλέσει ένταση στις σχέσεις της με τον ΑΔΜΗΕ.
Ωστόσο, η Αθήνα εμφανίζεται έτοιμη να αντιμετωπίσει όλα τα σενάρια επί του πεδίου. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης μόλις την περασμένη Τρίτη δήλωσε ότι «εάν η Τουρκία επιχειρήσει να παρεμποδίσει τοι έργο, τότε θα βρει απέναντί της προφανώς την Ελλάδα».
Η επανέναρξη των ωκεανογραφικών και βυθομετρικών εργασιών δεν συνιστά μόνο μία διπλωματική διελκυστίνδα στις ελληνοτουρκικές διαφορές για την κυριαρχία στις θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου, αλλά και ένα πολύπλοκο τεχνικό ζήτημα.
Καλά ενημερωμένες πηγές ανέφεραν πως η περιοχή μεταξύ Κάσου και Καρπάθου παρουσιάζει τις μεγαλύτερες δυσκολίες και ενδεχομένως να απαιτηθεί περισσότερη κάλυψη καλωδίου. Το συνολικό μήκος της ηλεκτρικής διασύνδεσης έχει υπολογιστεί στα 1.208 χιλιόμετρα, εκ των οποίων τα 898 αφορούν στο υποθαλάσσιο τμήμα μεταξύ Κρήτης και Κύπρου. Το μεγαλύτερο βάθος πόντισης εκτιμάται στα 3.000 μέτρα, ενώ η προβλεπόμενη μεταφορική ικανότητα ανέρχεται στα 1.000 MW.
Να υπενθυμίσουμε πως το έργο έχει ενταχθεί στις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς αποτελεί στρατηγικής σημασίας για την επιρροή της στην Ανατολική Μεσόγειο. Ταυτόχρονα θα διασυνδέει την Κύπρο με τα ευρωπαϊκά ηλεκτρικά δίκτυα. Η κυπριακή πλευρά, παρά τις αρχικές της αντιρρήσεις εξαιτίας του υπέρογκου κόστους και των «βρυχηθμών» της Τουρκίας, τάσσεται πλέον υπέρ της ολοκλήρωσης του έργου και τις επόμενες ημέρες αναμένεται να εκταμιεύσει τη δόση των 25 εκατομμυρίων ευρώ, ένα θέμα που είχε προκαλέσει ένταση στις σχέσεις της με τον ΑΔΜΗΕ.